Cổ Thi - Đường Thi

[M Mít Đặc]

Mít xin cùng các thành viên diễn đàn CLL lần giở những trang Đường Thi nhé ! Một vài bài Đường thi do Mít dzịch dưới tên Badmonk ở diễn đàn KTVT




暮 春 歸 故 山 草 堂 - 錢 起

谷 口 春 殘 黃 鳥 稀
辛 夷 花 盡 杏 花 飛
始 憐 幽 竹 山 窗 下
不 改 青 陰 待 我 歸

Mộ Xuân Quy Cố Sơn Thảo Đường - Tiền Khởi

Cốc khẩu xuân tàn hoàng điểu hi
Tân Di hoa tận hạnh hoa phi
Thủy liên u trúc sơn song hạ
Bất cải thanh âm đãi ngã quy

Cuối xuân về nhà tranh ở núi củ

Thung lũng xuân tàn , oanh thôi hót
Tân Di hoa hạnh ngập đường bay
Còn thương bụi trúc bên song cửa
Vẫn một mầu xanh chẵng đổi thay

Badmonk - Tâm Nhiên

[M Mít Đặc]

Xuân Nhật Lữ Ngụ Đỗ Tuân Hạc



春日旅寓 杜荀鶴

滿城羅綺拖春色
幾處笙歌揭畫樓
江上有家歸未得
眼前花是眼前愁

Xuân Nhật Lữ Ngụ -Đỗ Tuân Hạc

Mãn thành la ỷ tha xuân sắc
Kỷ xứ sanh ca yết họa lâu
Giang thượng hữu gia quy vị đắc
Nhãn tiền hoa thị nhãn tiền sầu

Ngày Xuân Nơi Quán Trọ

Hoa gấm đem xuân đến mọi nhà
Lầu bên sáo vọng khúc hoan ca
Có người ly khách không về được
Trước mỗi nhành hoa mỗi xót xa...

Xuân theo tà áo thiên thanh
Lầu cao sáo nhạc đua ganh tiếng cười
Bến sông, quán vắng, một người
Nhìn mầu hoa vỡ bồi hồi nhớ quê...

Badmonk

[M Mít Đặc]

Kim Cốc viên Đỗ Mục



金谷園 - 杜牧

繁華事散逐香塵，
流水無情草自春。
日暮東風怨啼鳥，
落花猶似墜樓人。

Kim Cốc viên - Đỗ Mục

Phồn hoa sự tán trục hương trần
Lưu thủy vô tình thảo tự xuân
Nhật mộ đông phong oán đề điểu
Lạc hoa do tự truỵ lâu nhân

Ngôi vườn Kim-Cốc

Phấn hương hoá bụi phong trần
Nước vô tình chảy , cỏ ngần rễ sâu
Chim kêu trong gió đông sầu
Hoa rơi như kẻ nhảy lầu năm xưa ...

Badmonk

[M Mít Đặc]

Tự khiển - Lý Bạch



自遣 李白

對酒不覺瞑
落花盈我衣
醉起步溪月
鳥還人亦稀

Tự khiển - Lý Bạch

Đối tửu bất giác minh,
Lạc hoa doanh ngã y.
Tuý khởi bộ khê nguyệt,
Điểu hoàn nhân diệc hy.

Tự tiêu khiển

Say nên chẵng biết chiều rồi,
Hoa rơi trên áo vài đôi cánh tàn.
Lần ra suối vớt trăng tan,
Chim bay tìm bạn , rừng hoang vắng người...

Badmonk

[CONHAKO]

大林寺桃花 白居易

人間四月芳菲盡
山寺桃花始盛開
長恨春歸無覓處
不知轉入此中來

Đại Lâm tự đào hoa - Bạch Cư Dị

Nhân gian tứ nguyệt phương phi tận,
Sơn tự đào hoa thủy thịnh khai.
Trường hận xuân qui vô mịch xứ,
Bất tri chuyển nhập thử trung lai

Hoa đào chùa Đại Lâm

Tháng tư xuân biệt chốn nhân gian
Chùa cao đào rực ánh huy hoàng
Lòng giận nàng xuân về quên lối
Nào hay hạnh ngộ chốn non nhàn

Tháng tư hoa cỏ phai tàn
Mây am sau núi âm thầm nở hoa
Tưởng xuân giận cõi ta bà
Biết đâu xuân cứ mãi hoài lẵng lơ ...

Badmonk

"Đâu hay " or " Nào hay " hở Mít ???

mới rằm tháng chạp đã lo xa đến tháng tư...

[M Mít Đặc]

Đại Lâm tự đào hoa - Bạch Cư Dị



大林寺桃花 白居易

人間四月芳菲盡
山寺桃花始盛開
長恨春歸無覓處
不知轉入此中來

Đại Lâm tự đào hoa - Bạch Cư Dị

Nhân gian tứ nguyệt phương phi tận,
Sơn tự đào hoa thủy thịnh khai.
Trường hận xuân qui vô mịch xứ,
Bất tri chuyển nhập thử trung lai

Hoa đào chùa Đại Lâm

Tháng tư xuân biệt chốn nhân gian
Chùa cao đào rực ánh huy hoàng
Lòng giận nàng xuân về quên lối
Nào hay hạnh ngộ chốn non nhàn

Tháng tư hoa cỏ phai tàn
Mây am sau núi âm thầm nở hoa
Tưởng xuân giận cõi ta bà
Biết đâu xuân cứ mãi hoài lẵng lơ ...

Badmonk

[M Mít Đặc]

Tạp Thi Vương Duy



五言絕句 王維
雜詩

君自故鄉來， 應知故鄉事。
來日綺窗前， 寒梅著花未。

Tạp Thi - Vương Duy

Quân tử cố hương lai
Ưng tri cố hương sự
Lai nhật ỷ song tiền,
Hàn mai trước hoa vị

Thơ viết vụn vặt

Anh từ quê lên phố
Chắc rõ chuyện quê nhà
Cây mai bên cửa sổ
Đông này đã đơm hoa

Anh từ quê củ thăm ta
Quê nhà chắc hẳn chút nhiều đổi thay
Ngày huynh từ biệt có hay
Mai bên song cửa đông này đơm hoa?

Badmonk

[M Mít Đặc]

Hoàng Hạc lâu tống Mạnh Hạo Nhiên chi Quảng Lăng - Lý Bạch




黄鹤楼送孟浩然之广陵 李白

故人西辞黄鹤楼，
烟花三月下扬州。
孤帆远影碧空尽，
惟见长江天际流。


Hoàng Hạc lâu tống Mạnh Hạo Nhiên chi Quảng Lăng - Lý Bạch

Cố nhân tây từ Hoàng Hạc lâu,
Yên hoa tam nguyệt há Dương Châu.
Cô phàm viễn ảnh bích không tận,
Duy kiến Trường Giang thiên tế lưu.

TIỄN BẠN MẠNH HẠO NHIÊN Ở LẦU HOÀNG HẠC ĐI QUẢNG LĂNG

Tiễn bạn thềm tây Hoàng Hạc Lâu,
Tháng ba hoa khói quyện Dương Châu.
Cánh buồn xa lẫn vào xanh thẳm
Chỉ thấy Trường Giang sóng đẩy nhau...

Hoàng Hạc tiễn bạn từ đây
Tháng ba khói lẩn cùng mây xuôi dòng
Cánh buồn no gió ẩn trong
Xa trông chỉ thấy trắng dòng Trường Giang

Badmonk

[M Mít Đặc]

Khê Cư Tức Sự Thôi Đạo Dung



溪居即事 - 崔道融

籬外誰家不系船，
春風吹入釣魚灣。
小童疑是有村客，
急向柴門去卻關。

Khê Cư Tức Sự  - Thôi Đạo Dung

Ly ngoại thuỳ gia bất hệ thuyền,
Xuân phong xuy nhập điếu ngư loan.
Tiểu đồng nghi thị hữu thôn khách,
Cấp hướng sài môn khứ khước quan.

Chuyện ngôi nhà bên dòng nước ...

Trước dậu nhà ai chẳng buột thuyền
Đầm câu thuyền giạt , gió xuân lên ...
Trẻ ngỡ khách thôn về thăm viếng ,
Vội vã chạy ra động cửa thiền .

Badmonk

[M Mít Đặc]

Thời Thịnh Đường (713-846) :

Với sự lên ngôi của Lý Long Cơ (tức Đường Minh Hoàng) đã đề ra sự “phục bích” (dựng lại bức tường cũ), nhắc lại sự việc lật đổ Võ Tắc Thiên (705) và Lý Long Cơ diệt Vi Hậu (713) để khôi phục nhà Đường. Đường Minh Hoàng là nhà vua có nhiều tài năng, là một nghệ sĩ (tự nhuận sắc khúc Nghê Thường), say mê ca múa thi văn, quí trọng văn nhân thi sĩ, đã lập ra Văn Học quán, nơi chốn để đàm đạo thảo luận thơ văn ..

Văn họcTrung Quốc vào thời kỳ nầy đã có cơ hội phát triễn rực rỡ muôn màu, muôn sắc. .. Đây là thời kỳ đã đưa thơ Đường lên đỉnh cao chói lọi. Đại diện cho thời Thịnh Đạt nầy có thể nói có bà nhà thơ rất nổi tiếng, đó là Lý Bạch, Vương Duy và Đỗ Phủ. Lý Bạch với phong cách hào phóng đại diện cho dòng thơ lãng mạn bay bổng tự nhiên, đôi khi siêu thoát ra ngoài thực tế .

Thơ Vương Duy (còn là một họa sĩ có tài) man mác hương vị thiền, thanh đạm hồn nhiên, chịu ảnh hưởng của Phật Giáo Thiền Tông.. Đỗ Phủ đại diện cho dòng thơ hiện thực trữ tình, mang những tư tưởng Khổng Mạnh của một kẻ sĩ đứng đắn nhận thức được trách nhiệm đối với vua, nước và dân.

Hơn nữa bản thân của Đỗ Phủ cũng sống trong cảnh cơ hàn nghèo khó. Thời kỳ thi ca của Đỗ Phủ cũng là giai đoạn cảnh thái bình thịnh trị trôi qua, khi Đường Minh Hoàng say mê nhan sắc Trương Quý Phi, bỏ bê công việc triều chính và chiến tranh nhiễu nhương xẫy ra, và chính Đỗ Phủ đã dùng ngọn bút tài ba của mình để miêu tả những hoàn cảnh xà hội tang thương trong giai đoạn nầy …

Trong khi Vương Duy có những dòng thơ chịu ảnh hưởng Phật Giáo, thơ Lý Bạch man mác màu sắc Đạo Tiên, thì thơ Đỗ Phủ tiêu biểu tinh thần Nho Giáo, mang tính chất hiện thực của thời đại ..Cho nên người ta thường gọi Vương Duy là Thi Phật, Lý Bạch là Thi Tiên và Đỗ Phủ là Thi Thánh ..

Thời kỳ Thịnh Đường còn có Mạnh Hạo Nhiên với những dòng thơ thanh thoát và chân thật, chịu ảnh hưởng triết lý Lão Trang . Thơ Vương Xương Linh với những bài xuất sắc diễn tả về cảnh cung đình biên tái. Những nhà thơ khác nổi tiếng trong thời kỳ nầy như Cao Thích, Sầm Tham, Vương Hàn, Vương Chi Hoán và Thôi Hiệu (Hoàng Hạc Lâu) .Vương Kiến và Trương Tịch nổi tiếng về các loại thơ nhạc phủ …

Bạch Cư Dị đại diên cho dòng hiện thực phê phán vì ông đã trải qua một giai đoạn lịch sử đen tối với chế độ quan liêu phong kiến đồi trụy và Bạch Cư Dị đã dùng thi ca với những lời lẽ giản dị thành thực để mạnh dạn đấu tranh và tố cáo những hành vi áp bức, và sự bất công trong xã hội, tố cáo sự bóc lột của bonï quan lại quý tộc. Thơ của ông phản ảnh được nỗi lòng và nỗi trầm luân thống khổ của dân chúng trước thế sự thời cuộc ba chìm bảy nổi ..

Cùng thời với ông có những nhà thơ khác như Hàn Dũ, Mạnh Giao, Giả Đảo, Trương Kế (Phong Kiều Dạ Bạc) v.v.. Mỗi nhà thơ có một phong cách tài hoa điêu luyện khác nhau, mỗi người một vẻ không sao kể xiết trong thời kỳ thịnh đạt nầy.


Thời Vãn Đường (846-907) :

Thời kỳ nầy nhà Đường đã xuống dốc, xã hội suy thoái, hỗn loạn, nhiều cuộc nổi dậy khắp nơi vì quan lại tham nhũng, sưu cao thuế nặng . Nền văn học Trung Quốc cũng bị chuyển biến theo và thơ văn mang tính cách tiêu cực, đề cao tình yêu trai gái lãng mạn thoát vòng lễ giáo, hoặc những bài thơ vịnh sử phê phán gay gắt giai cấp quan liêu thống trị, sự tệ hại của vua quan, nỗi đau khổ của dân nghèo cô thế . Giai doạn nầy có những nhà thơ nổi tiếng như Đỗ Mục, Ôn Đình Quân, Lý Thường Ẩn , Vương Vũ Xứng…

Phân loại các nhà thơ Đường theo trường phái khác nhau có thể nói là khó khăn và phiến diện vì những nhà thơ có thể vừa miêu tả sự hiện thực trong xã hội mà cũng có những bài thơ phóng khoáng trữ tình, nghĩa là thể hiện nhiều khuynh hướng khác nhau … Đề tài trong thơ Đường có những nội dung rất đa dạng và phong phú .. có rất nhiều hình thức diễn đạt phóng khoáng từ những đề tài về an nhàn ẩn dật, vui thú điền viên, tả cảnh thiên nhiên, đến những bài thơ nói về cung đình, biên tái, chiến chinh, những đề tài liên quan đến xã hội, cảnh nghèo đói áp bức, nỗi bất công của phụ nữ, những bài thơ tâm tình, tình bè bạn thiên nhiên, đến tình yêu nam nữ, rồi những đề tài vịnh sử, hoặc những bài thơ mang hương vị Thiền, đạo giáo v.v.. không sao kể xiết ..

Việc nghiên cứu, sưu khảo và dịch thuật thơ Đường đòi hỏi công phu của tác giả dịch thơ, phải tìm hiểu xuất xứ, nội dung, từ ngữ, điển tích, và nắm vững niêm luật bằng trắc, phép đối ngẫu v.v.. của các thể loại thơ Đường.. và mỗi dịch giả thể hiện một phong cách riêng biệt khi chuyển hóa qua một bài thơ Việt ..

Mỗi tác giả có một cách nhìn khác nhau cũng như sự cảm nhận tình ý, và cái hay cái đẹp của một bài thơ Đường dưới các lăng kính đa dạng, nên mỗi tác giả có cách dịch thơ khác nhau, mỗi người một vẻ … nhưng phần đông các bản dịch đều diễn tả được đúng hình thức và nội dung của bài thơ gốc, thể hiện đúng ba nguyên tắc phiên dịch "tín, đạt, nhã " …



(DTHOI.com )

[M Mít Đặc]

Khê Cư Tức Sự Thôi Đạo Dung



Các thời kỳ trong Thơ Đường

Thơ Đường là một thành tựu lớn nhất, là đỉnh cao sáng chói của mấy nghìn năm lịch sử Văn học Trung Quốc. Mỗi một bài thơ Đường là một bức tranh sống động với các màu sắc hài hòa, có âm vang kỳ diệu và sức truyền cảm tuyệt vời, gợi mở, quyến rũ và đi thẳng vào lòng người đọc, để lại những suy tư trầm lắng và rung động không nguôi …

Đường Thi là sự kết tụ mỹ thuật, tinh hoa văn học nghệ thuật….Mỗi một bài thơ Đường nổi tiếng xứng đáng là viên ngọc quí vô giá lung linh sáng chói, chẳng bao giờ phai nhạt qua cơn bụi lốc mịt mù và gió bão của thời gian và không gian vô tận….

Bộ Toàn Đường Thi ấn hành vào năm 1707 chia làm 30 tập, gồm 900 quyển, với hơn 49.000 của ngót hơn 2200 thi sĩ . Thơ Đường có thể nói đã trải qua gần 300 năm (618-907). Dựa vào sự biến chuyển của các triều đại nhà Đường, có thể chia ra làm 3 thời kỳ tóm tắt như sau với những sắc thái riêng biệt, đặc trưng của thi ca, và phong cách, trường phái của các nhà thơ :

Thời Sơ Đường (618-713):

Mang phong cách của thời Lục Triều … thi vị cung đình, lời lẽ hoa mỹ ca ngợi vua chúa (thời Võ Tắc Thiên cầm quyền, mua chuộc kẻ sĩ, văn nhân tài tử để làm thơ tán tụng nhà vua ..) hoặc thi ca tình cảm ủy mị, phần nhiều chú trọng về hình thức hơn là nội dung .. thơ theo đúng những qui luật về thanh điệu và biền ngẫu.

Tuy nhiên trong giai đoạn nầy có sự xuất hiện “Sơ đường tứ kiệt” , tức là bốn nhà thơ trẻ Vương, Dương, Lư, Lạc, vì ảnh hưởng của chinh chiến, ly loạn, nên thơ văn của họ gần thực tế hơn, phản ảnh được đời sống đau thương, thực trạng xã hội đương thời, hoặc những hình ảnh oai hùng ở chốn biên cương, hay bày tỏ thái độ uẩn ức đối với chế độ phong kiến đương thời.

Thời Sơ Đường còn có những nhà thơ nổi tiếng như Trần Tử Ngang đề cao khuynh hướng “phục cổ”, Trương Cửu Linh với những bài thơ tình cảm nhẹ nhàng, hoặc Hạ Tri Chương, Trương Nhược Hư với những bài thơ diễn tả tình cảm tha thiết hoặc tả cảnh thiên nhiên với bút pháp tài hoa và điêu luyện. Họ đã kết hợp được trường phái hiện thực với lãng mạn .

[M Mít Đặc]

Lộc trại - Vương Duy



鹿寨 王維

空山不見人， 但聞人語響。
返景入深林， 復照青苔上。

Lộc trại - Vương Duy

Không sơn bất kiến nhân
Ðản văn nhân ngữ hưởng
Phản ảnh nhập thâm lâm
Phục chiếu thanh đài thượng .

Trại Hươu

Rừng sâu, núi lặng, vắng bóng người,
Chỉ nghe xa vọng tiếng nói cười .
Chiều về mây thấp lùa nắng tới,
Đến nhuộm mầu rêu tựa cỏ tươi

Loanh quanh dốc núi vắng người
Chỉ nghe đâu vọng tiếng cười xa xa
Rừng sâu nắng phản chói lòa
Chiếu lên lối cỏ sáng nhòa thềm rêu ...

Badmonk .

[M Mít Đặc]

Bất Kiến - Đổ Phủ



不見 杜甫

不見李生久，
佯狂真可哀！
世人皆欲殺，
吾意獨憐才。
敏捷詩千首，
飄零酒一杯。
匡山 讀書處，
頭白好歸來。

Bất Kiến - Đổ Phủ

Bất kiến Lý sinh cửu
Dương cuồng chân khả ai
Thế nhân giai dục sát
Ngô ý độc liên tài
Mẫn tiệp thi thiên thủ
Phiêu linh tửu nhất bôi
Khuông sơn độc thư xứ
Đầu bạch hảo qui lai

Không gặp bạn

Đã lâu không gặp Lý sinh,
Thương anh vì phải giả điên, giả khùng
Người đời muốn bạn mệnh chung,
Riêng huynh tôi biết thật chân thiên tài
Thơ hay vung bút nghìn bài,
Xem danh như rựu lai rai cuối đường
Thư phòng xưa ở núi Khương,
Quay về nhé bạn khi sương mái đầu...

Badmonk

[CONHAKO]

Hình mới của Mít đi chơi cùng bạn tại Little Tokyo nè Co FBI, không biết Co CONHAKO có nick gì bên diễn đàn KTVT để biết chào hỏi

Hihihi... CO chỉ bít mỗi miếng " hoa rơi trên nước chảy " thui...nên đâu léo hánh đến KTVT nàm chi...

Sao Mít cứ cho " ai " thế chỗ mình dzị. Nếu Mít okay CO sẽ gửi hình thật của Mít lên. " Bằng lòng đi em , bằng lòng bằng lòng đi... " hihihi

Có quen nữ hiệp liêu trai này ko hở Mít...

[Uất Kim Hương]

Nhìn cho rõ nhé bây giờ mới để râu và tóc dài , ngày mai Mít lên Thung lũng Silicon ý quên Thung Lũng Hoa Vàng ghé khu Lion... Ghét gì thì ghét chớ đâm thủng lốp xe người ta nhá...

Mô Phật! Sư tỉ tình nguyện trường chay 3 tháng, tránh đổ máu sân...chùa. Đao kiếm vô tình lắm lắm!

[Uất Kim Hương]

Nhìn cho rõ nhé bây giờ mới để râu và tóc dài , ngày mai Mít lên Thung lũng Silicon ý quên Thung Lũng Hoa Vàng ghé khu Lion... Ghét gì thì ghét chớ đâm thủng lốp xe người ta nhá...

BĐLL sau màn thi đấu với các nữ võ sĩ ở San Francisco sẽ giống như ri râu? tóc?: