Chương I
Phủ nhìn lên. Phiến trời nhỏ, thật xa, giữa những bờ tường xám, hồng dần. Trên những ô kính của cái chòi canh lục lăng cao vút, tia nắng rực rỡ thứ nhất vừa ánh.
Đứng tựa lưng vào một thân cột lớn, hai tay đút túi quần, mơ màng, Phủ nghe thấy vọng lại từ nhữgn hành lang dài thẳm sau lưng những bước chân rộn rịp, những cửa sắt mở ra trong tiếng khoá lách tách, tiếng trục nghiến rít lanh lảnh, và chàng bỗng thấy thèm muốn được ngủ, được ném cái thân thể mỏi mệt, nhớp nhúa, hôi hám xuống bất cứ một thứ mặt phẳng trống trơn naò, vùi mái tóc rũ tượi vàq sâu bất cứ một khoảng trũng nhầy nhụa nào. Nhưng ngủ. Miễn là ngủ. Ngủ mê man và bằn bặt. Ngủ. Một ngày. Một tháng. Một đời. Một phút cũng được. Nhưng ngủ.
Trong niềm khao khát đến cực điểm muốn thét vỡ thành tiếng trong đầu, thoắt hiện lên như một riễu cợt chua chát, hình ảnh ấm cúng của một căn buồng màu hồng nhạt. Những riềm cửa xanh màu nước biển lất phất như những cánh bướm đêm. Ánh sáng chìm chìm lẩn lẩn. Mùi nước hoa phảng phất trên mặt đệm trắng muốt. Cái cánh tay trắng ngần sữa đọng của người đàn bà. Phủ lạc đến cái phòng ngủ ấy lần đầu. Như người đàn bà ấy, chàng cũng mới gặp lần đầu, ở Saigon.
Tất cả bắt đầu từ một tiệc cưới. Nhiên, người bạn học cũ của Phủ lấy vợ. Tối đó, khi chiếc thang máy của cái tiệm ăn Trung Hoa ở đường Đồng Khánh đưa Phủ lên tới tầng lầu thứ ba, chàng đến muộn, căn buồng lớn đã đầy người - và trong hoa giấy, ánh đèn và âm nhạc tưng bừng - tiệc cưới đã bắt đầu. Nhiên phải dắt Phủ đi gần hết các dẫy bàn mới tìm được cho Phủ một chỗ ngồi.
Chú rể đưa mắt nhẩm đếm số đâù người. Hắn băn khoăn hỏi đám thực khách đang ăn dở món baò ngư nấu nấm, như xin lỗi :
- Thêm anh bạn tôi lại thành mười ba vị mất rồi. Kiêng không đấy ạ !
Chưa ai kịp trả lời, một tiếng đàn bà đã nói lớn :
- Không kiêng. Hoan hô con số 13. Tưởng ai. Anh Phủ, lại đây.
Phải một giây bỡ ngỡ và lục tìm trí nhớ, Phủ mới nhận được ra người đàn bà lộng lẫy đối diện đang ném cho chàng một cái nhìn ngạc nhiên vui thú đo' là Ngà. Ngà là bạn gái của chàng, đã lâu, hơn mười năm trước, ở Hà Nội.
- Trái đất này nhỏ quá phải không Phủ ?
Ngà ngửa cổ cười ngất và âu yếm nhìn Phủ đi vòng bàn tới ngồi xuống bên cạnh. Đôi mắt tình tứ, vành môi đầy, đắm đuối, thứ đuôi mắt hút lấy người nhìn như nam châm, thứ vành môi ướt đẫm xui nghĩ đến đêm tối nồng nàn và chăn gối lơi lả, nhẫn kim cương long lanh trên ngón son, Ngà đẹp ngây ngất dưới ánh đèn. Phủ nháy mắt, nghiêng đầu nói thầm vào tai Ngà :
- Nhỏ thật. Nhỏ như con kiến vậy.
Đẩy xa đũa bát không ăn, Phủ móc túi lấy thuốc lá hút, mỉm cười với Ngà. Chàng nhớ lại được hình ảnh cuối cùng của Ngà ở Hà Nội. Nàng đi trong một trận mưa hoa giấy phất phới ở chợ phiên Ấu Trí Viên ít lâu trước ngày Hà Nội thiên đô, bấy giờ mùa thu đã về xanh biếc những hàng dương liễu bên bờ Hồ Gươm.
Trong bầu không khí ồn ào của đám tiệc cưới, Phủ hỏi :
- Bây giờ Ngà làm gì, ra sao ?
- Lấy chồng rôì và chẳng ra làm sao cả.
Ngà phá lên cười và vội vã nói tiếp:
- Có chồng cũng như chưa có chồng.
Phủ cũng cười và đùa theo, không ngờ câu nói đùa có thể đem lại một hậu quả bất ngờ và khốc liệt :
- Nghĩa là...
Rồi Phủ chỉ còn nhớ được đêm đó chàng đã gặp Ngà, hai người nói chuyện về một Hà Nội xa hoa, cốt cách không còn nữa, chàng thoáng nhớ đến căn buồng của chàng ở một biệt thự ngó xuống hồ Thiền Cuông và chàng đã uống rượu thật say. Tai chàng đầy chật không phân biệt những lời chúc tụng, những tiếng đũa bát, tiếng một chiếc ly tuột tay rơi xuống vỡ tan trên nền đá hoa, tiếng Ngà cười ròn rã, mắt chàng chỉ còn nhìn thấy những ánh đèn flash chớp chớp, khuôn mặt một cặp vợ chồng mới cưới, e thẹn sau làn khói và đôi mắt tình tứ, cặp môi ướt nhẫy ở gần của Ngà, hương thơm ngaò ngạt của nước hoa phấn son và da thịt Ngà bao trùm, xâm chiếm lấy một cơn say kỳ thú. Đêm đó...
° ° °
Chiếc xe kín bưng màu xám vun vút vòng theo, những hàng hiên lố nhố đầu người của trạm giam, tốp sững lại trước mặt Phủ, cắt đứt giòng suy nghĩ, làm tan biến thèm khát được ngủ một giấc đâỳ mắt vì đã thao thức suốt đêm qua.
Phủ dụi mắt để thấy mí mắt tê cứng, nặng chĩu, tròng mắt xót đắt, và đứng thẳng người lại. Cửa xe mở rộng. Một người cảnh binh hiện ra. Phủ nhìn thấy lòng thòng ở cổ tay y một chuỗi khoá tay. Chùm khoá kêu lỏang xoảng khi người cảnh binh nhảy xuống. Rồi là viên cai ngục già tiến lại vơí một bản danh sách tù nhân trên tay. Một phiên toà sắp xử ngoaì pháp đình sáng nay. Chiếc xe kín bưng và những chiếc còng tay đến giải tội nhân ra trước vành móng ngưạ. Viên cai ngục dơ cao tờ giấy dưới nắng, dõng dạc gọi tên. Sự ồn ào ngừng bặt lại.
- Phạm thị... Nguyễn văn...
Một thiếu phụ béo mập, xõa tóc, còn đang caì lại khuy áo, hai gã du đãng, một gã mặt đầy sẹo, nói: "có tôi, có tôi ", bám vào nhau, hối hả bước lên xe. Viên cai ngục gập tờ giấy, gọi lớn tên cuối cùng :
- Trần Hữu Phủ.
Phủ bước xuống thèm, lẳng lặng rẽ đám đông, tiến lại. "Chàng ơi chàng, mau trở lại cùng em ". Một ả giang hồ vừa ưỡn ẹo vừa nhái giọng một ca sĩ qua câu hát tình ái rẻ tiền, sấn lại nắm tay Phủ, khiến người cảnh binh phải gạt bắn ả ra. Hai bên những tiếng "công tử", "hiếp dâm" những danh từ thô tục sống sượng và những tràng cười riễu cợt nhất tề nổi dậy. Phủ cúi nhìn bộ âu phục màu tím, cái cà vạt lụa trắng, đôi giầy mũi nhọn bóng loáng của mình - - phục sức diêm dúa, cốt cánh kiêu hãnh của Phủ đã gây sự cách biệt và thù ghét giữa chàng và đám tù nhân - nín thinh không thèm nhìn lại, không thèm trả lời, bước lên chiếc xe bắt đâù rồ máy. Chàng ngôì ở ngoài cùng, bên cạnh người cảnh binh.
Phủ nghiêng đầu nhìn lên. Phiến trời xanh giữa những vì tường xám trên kia đã chói loà. Nắng óng ánh trên những ô kính của cái chòi canh lục lăng cao vút. Người cảnh binh hất hàm ra hiệu. Phủ lặng lẽ đưa cả hai cổ tay. Chiếc còng đập mạnh. Phủ mím môi lạnh lùng dằn xuống nỗi đau đớn. Cửa xe đóng sập lại. Ánh sáng chỉ còn lọt vào bằng hai lỗ đục hình vuông nhỏ xíu cao ngang tầm nhìn. Rồi khói bốc khét lẹt, máy nổ ầm ầm. Chiếc xe phóng ra ngoài trại giam.
Nhịp xe lắc lư lại ném trả Phủ về cơn say choáng váng của một tiệc cưới bạn hai tháng về trước. Bữa tiệc tàn, Phủ đưa Ngà xuống đường. Ngà, sự gặp lại tình cờ trong một tiệc cưới, con số 13, những thước đường lảo đảo, những kỷ niệm của một thời Hà Nội nhắc nhớ lại cùng nhau bằng một giọng thân mật suồng sã, một đêm dài nguyên vẹn không biết dùng làm gì - khi người ta lại say, mọi sự đưa đẩy dễ dàng và tự nhiên lạ thường - và cái trạng thái buông thả lồng vào một cảnh trí lãng mạn thích hợp đêm đó chỉ còn đủ làm Phủ thoáng ngạc nhiên trong khoảng khắc mà thôi, khi Phủ bỗng thấy chàng đứng với Ngà trước cánh cổng khép hờ một toà biệt thự im lìm.
Thế là người ta nói với nhau :
- Em ở đây.
- Nhà lớn dữ.
- Lớn và vắng quá. Em ngủ không được.
- Vào một lát được không Ngà ?
- Được, anh ạ.
- Có thằng nào nó bắn anh nát óc không Ngà ?
Ngà đập vào vai Phủ cười khúc khích. Một bàn tay ai, của Ngà hay của Phủ, không nhớ được, cũng không quan hệ nữa, đẩy nhẹ cho cánh cổng khép hờ mở ra. Bước vào. Những bồn cây đứng im. Mặt sỏi lạo sạo. Cánh cửa mở vaò một vùng bóng tối vụng trộm, rón rén, kỳ thú. Hơi thở thơm ngát của người đàn bà, đôi mắt nàng long lanh trong đêm. Những bực thang cuối cùng. Rồi là ánh đèn chìm chìm lẩn lẩn của căn buồng ngủ màu hồng nhạt, hướng tầm mắt và ý nghĩ cùng sự im lặng nồng nàn xuống một mặt đệm trắng muốt. Ánh đèn vụt tắt cho hương thơm và hơi thở trộn lẫn. Trong mơ hồ, Phủ chỉ còn nhớ chàng đã đặt mái tóc say xuống một vùng êm ái đầm ấm, chàng vùng dậy nhưng một vòng tay nuột nà như một loài rong biển đã cuốn chàng ngã xuống. Phủ nhìn thấy một vành môi đầy, ướt nhẫy, nở lớn, thật gần, như một đài hoa. Sau đó, chàng thiếp đi.
Người chồng đi xa bất chợt trở về, lúc đó là mấy giờ, Phủ không biết nữa. Tất cả xảy ra trong sự thức tỉnh bàng hoàng của đôi mắt Phủ còn nặng chĩu giấc ngủ trước một ánh đèn vừa bật làm cho căn buồng sáng chói chang.
Ở quận cảnh sát buổi sáng hôm sau, người đàn bà liều lĩnh, đa tình ở Ngà đêm trước không còn nữa, chỉ còn là một người vợ khóc lóc, hèn nhát, cố gỡ tội cho mình. Phủ nín thinh, và lạnh lùng ký vaò tờ biên bản. Biện lý buộc. Rồi là tiếng bập ngắn gọn của chiếc còng tay và trại giam. Đời Phủ, bất hạnh hằng xảy đến từ những thứ ân tình tạm bợ, chốc lát, vay một trả mười như thết. Với Ngà, chỉ thêm một lần. Phủ coi đó như cái luật thừa trừ của Định Mệnh, thứ số kiếp nhiều rủi ro, trắc trở của những kẻ được người đời gạ bằng cái danh từ vừa ghen tức vừa chế riễu là những chàng Don Juan. Đàn bà lăn vào Phủ, như thiêu thân lăn vô vaò một ánh đèn khốc liệt đốt cháy những bộ cánh mỹ miều của họ. Họ van nài. Rồi chửi rủa, nói xấu, bôi nhọ chàng sau đó, nhưng vẫn lăn vào. Với dư luận, Phủ là Con Yêu Râu Xanh, kẻ bạc tình phá vỡ những trái tim, xô ngã những hạnh phúc.
Bí quyết chinh phục trái tim phái yếu ở Phủ thực ra chỉ nằm gọn ở một điểm. Tầm thường. Nhưng cực kỳ hiệu quả. Chàng biết chiều đàn bà vô cùng. Và chiều ở những cái nhỏ, những cái đàn bà nhất. Trong một bữa ăn, khi người đàn bà suýt xoa kêu lêu : "Nóng quá. Em uống không được." Phủ là người trước nhất biết bỏ vào ly nước người đẹp một cục đá vớt ra từ ly rượu của chàng. Gái điếm một đêm, người đàn bà của một mối tình tương đối lâu bền và công phu hơn, thảy đều nhận được ở Phủ những nâng niu chìu chuộng làm họ kiêu hãnh và sung sướng.
"Đàn bà khổ vì mình. Mình lụy vì đàn bà. Không ai muốn thế. Nhưng đã là như thế." Phủ cúi nhìn cái còng tay, chua chát nghĩ thầm. Chàng đưa cả hai tay lên, dùng ngón nhỏ miết mạnh vào sống mũi. Mùi nước tiểu nồng nặc. Bầy muỗi đói. Mùi mồ hôi, hơi người muốn lộn mửa. Những đêm trại giam dằng dặc thao thức. Tai tiếng. Thành kiến của một thứ chung quanh tầm thường và nhỏ nhen.
Phủ nghĩ đến tất những cái đó, trong khi chiếc xe phóng như lao vaò trung tâm thành phố.
Trạng sư trẻ tuổi Lê Cảnh Lưu đứng khoanh tay nhìn người thiếu nữ xinh đẹp ngôì khép nép trên hàng ghế daì đối diện với phòng giấy biện lý cuộc, thầm nghĩ là thiếu nừ có một hàng mi rất buồn. Ông đang tự hỏi cái khuôn mặt nhân hậu ấy đến toà án làm gì, khi những tiếng kêu la ầm ỹ nổi dậy dưới sân toà làm ông nhìn xuống.
Chiếc xe chở tù vừa tốp máy. Phủ, hai tay mang còng bước xuống.
Một đám thợ chụp hình ào tới. Sự việc xảy ra nhanh như điện chớp. Một chiếc máy ảnh dơ cao lên trên những đầu người, chĩa vào mặt Phủ. Lưu chỉ nhìn thấy một ánh lửa giận dữ lóe lên ở mắt Phủ, rồi bằng cả hai tay mang còng. Phủ nghiến răng quật mạnh vào mặt kẻ chụp hình. Chiếc máy ảnh văng đi. Đám đông xô chạy tán loạn. Người cảnh binh ôm chặt lấy Phủ. Vội vã điệu Phủ lên thềm vào hành lang. Cảnh tượng làm Lưu giật mình nhưng không khỏi không bật cười thành tiếng. Hàng trăm con mắt đổ dồn vào Phủ khi chàng đi qua cái hành lang đầy chật người, dẫn vào buồng tạm giam tù nhân.
Qua chỗ Lưu đứng, Phủ hất tay người cảnh binh, đứng lại.
- Sao thế ? Lưu nắm lấy tay bạn và hỏi.
Phủ nhìn Lưu mỉm cười :
- Tôi đánh nó. Chịu không nổi mấy thằng chụp hình nữa.
Lưu lắc đầu:
- Chịu anh. Thế nào người ta cũng khởi tố anh về tội hành hung. Anh dữ tợn quá. Cô ấy cũng đang cười anh kia kìa.
Phủ quay lại. Thiếu nữ không cười như Lưu nói đùa mà ngó chàng bằng đôi mắt vừa tò mò vừa kinh ngạc. Nàng mặc một chiếc áo đen, rất đơn giản, hai tay nắm chặt lấy cái nón đặt trên đùi. Ánh mắt dữ tợn của Phủ làm thiếu nữ quay vội đi.
Phủ chưa nhìn thấy thiếu nữ lần nào. Chàng quay lại hỏi Lưu:
- Các cháu vẫn mạnh ?
- Anh hãy lo cho cái thân anh chứ đừng lo cho sức khỏe các con tôi. Cám ơn anh, vẫn mạnh cả. Ngày nào các cháu cũng nhắc đến bác Phủ.
Phủ được giải thẳng vaò căn buồn nhỏ dành riêng cho phạm nhân ở phía sau phòng xử. Ngắm nhìn cái vóc dáng còm cõi, khổ hạnh của Lưu trong chiếc áo đen rộng thùng thình, Phủ nghĩ đến mấy đứa con Lưu. Chúng khác hẳn bố. Con Hương bụ bẫm, tròn như hạt mít. Thằng Dũng phộng phệnh, mới 7 tuổi mà nở nang như đứa trẻ lên mười. Mỗi lần đến chơi vợ chồng Lưu, Phủ thường ở lại ăn cơm trưa. Chàng không quên mua quà cho con Hương, lâu lâu lại dắt thằng Dũng đi xem chiếu bóng, cho nên hai đứa nhỏ qúy chú Phủ của nó vô cùng.
Cái còng nặng chĩu nơi cổ tay lúc này bắt đâù làm Phủ bực bội đến cực điểm. Chàng quật nó thật mạnh vaò tường và nhăn mặt đau đớn. Lưu điềm tĩnh :
- Anh không nên nóng nẩy. Như thế không ích gì hết. Quá lắm cũng chỉ ánh treo là cùng thôi.
Lưu phất tay áo rộng, nói đùa.
- Tôi sẽ trổ hết tài hùng biện. Anh đừng lo.
Phủ nhìn ra thảm cỏ chói nắng bên ngoài cửa sổ, giận dữ nói với bạn, tuy chàng biết là vô lý :
- Năm năm, ba năm tôi không cần. Một ngày ở tù cũng như một năm một đời ở tù rồi. Nhưng mà có những thằng, mà là những thằng giao du thân thiết với mình, thấy tôi thế này chắc chúng vui mừng có thể nhẩy cẫng lên được. Tôi muốn đập bể mặt chúng nó.
Lưu cười :
- Can ông tướng đi. Đánh gì mà đánh lắm thế. Người thợ chụp hình dưới sân cũng như tôi đang hành nghề trên này. Anh đánh y là vô lý.
Thốt nhiên Phủ lẩm bẩm một câu không ăn nhập:
- Hừ, cái xã hội đầy thành kiến.
Lưu thân mật đập nhẹ vaò vai Phủ :
- Chính anh thành kiến thì có. Sao anh biết bạn hữu họ vui thầm vì bất hạnh của anh ?
Phủ quắc mắt:
- Sao tôi lại không biết. Bộ anh tưởng tôi ngu lắm sao ?
Lưu cười ha hả :
- Anh không ngu. Thì cứ cho là như thế đi. Nhưng biết rồi, anh còn tức giận làm gì ?
Câu nói giản dị mà đầy khôn ngoan của Lưu như một gáo nước dội ào làm tắt ngấm ngọn lửa giận dữ bừng bừng trong đầu Phủ. Chàng nhếch mép buồn bã:
- Tôi đã phải trả một giá quá đắt.
- Bao giờ trả cũng đắt, đắt lắm. Bây giờ anh mới biết thế sao ?
° ° °
Người con gái thứ nhất bỏ nhà ra đi biệt tích gây phiền lụy và tai tiếng cho Phủ từ ngày chàng còn là một học sinh trường Bưởi ở Hà Nội.
Mẹ chàng khóc và nói : "Đẹp mặt chưa con" cha chàng hầm hầm quát lớn : "Đồ mất dạy" khi dưới đường, thình lình nổi dậy tiếng la khóc và chửu rủa tục tằn của người mẹ mất con đến sắn quần, chống tay, xỉa xói vào cửa tiệm của cha mẹ chàng. Buổi sáng đó, đứng nép sau cửa gác nhìn xuống, lần thứ nhất trong đời Phủ nhìn thấy thế nào là đám đông, kẻ khác, và dư luận.
Đám đông như một bầy kiến lửa. Kẻ khác như kẻ thù. Và dư luận : con rắn độc ngóc đầu phun phì phì cái hơi thở hôi hám của nó vào mặt mũi, vào sự yên vui của đời chàng. Nhớ lại cái đám đông ngày nào rùng rùng kéo tới, náo nức hả hê, vây kín lấy cửa tiệm để nghe người đàn bà dữ tợn réo tên bố mẹ chàng ra mà chửi, Phủ còn như gai gai khắp mình cái ý muốn chạy bổ xuống lao đầu vào những nét mặt phè phỡn, khả ố. Nhưng buổi sáng hôm đó Phủ mới lớn, chàng chỉ là một gã học trò. Phủ đã khiếp hãi. Mồ hôi Phủ vã như tắm. Phủ bám chặt tay vào thành cửa và Phủ đứng im.
Mụ đàn bà chửi chán miệng bỏ đi. Đám đông ấy ngẩn ngơ giải tán như tiếc rẻ một màn kịch hay nhưng quá ngắn. Bích, tên người con gái, không trốn đi với Phủ. Cũng chẳng trốn đi với ai. Cô ả đến ở nhà một người bạn gái đâu ba bốn ngày gì đó, rồi bỏ về. Dư luận quay mặt, tìm đến những đấu trường khác để hò hét : "phải treo cổ nó lên ". Họ để cho Phủ yên.
Vòm trời Phủ, từ đó, một ngôi sao bản mệnh mọc lên, rất mờ, rất xấu. Phủ trở thành một thứ tai hoạ cho chính mình, và những người thân. Chàng chỉ vật lộn đùa giỡn với một người bạn, người bạn ấy cũng té ngã và gẫy tay. Một thằng nhỏ bán báo chạy băng qua đường giao báo cho chàng. Một chiếc xe vụt tới. Thằng nhỏ bị cán chết. Tản cư ra hậu phương, chàng quen Nhàn, một thiếu nữ Bắc Ninh buôn bán hàng chuyến. Một hôm nghỉ buôn, Nhàn đến với Phủ. Họ sống với nhau một đêm ân ái. Tinh sương hôm sau, Nhàn qua sông: "Tuần sau em sẽ trở lại với anh". Nhưng không bao giờ Nhàn trở lại. Phi cơ ào đến, Nhàn khiếp sợ nhảy xuống giòng nước chảy xiết và chết đuối. Toàn là như thế. Kẻ khác đến với Phủ như đến với một va chạm khốc liệt. "Có lẽ cái số của mình nó chó má như thế" Phủ nghĩ, tuy bản chất ngang tành cứng cỏi, chàng không hề là tín đồ của một thuyết định mệnh an baì, hoặc là chàng tin có định mệnh nhưng là một thứ định mệnh có thể cưỡng chống, vượt thoát và thay đổi. Như người ta vượt qua một đỉnh núi cao, bơi ngược một giòng thác lũ.
- Toà đã họp. Lưu bảo Phủ và theo bạn đi ra.
- Tôi phải nói gì ?
- Đừng nói gì hết. Để mặc tôi. Nhớ đúng lời tôi dặn. Anh đừng nói gì hết.
Phủ cười chua chát :
- Tôi bị bôi nhọ, nhưng tôi phải câm mồm. Phải không ?
Lưu cười, vỗ vai Phủ :
- Anh gây si căng đan thế chưa đủ, bộ còn muốn gây si căng đan trước toà nữa sao ?
Lính điệu Phủ đi ra. Hành lang toà án sôn sao. Phủ bước thật nhanh giữa đám người tròn mắt ngó chàng từ hai dẫy ghế chạy dài. Thiếu nữ lạ mặt với chiếc ào dài đen đơn giản và cặp mắt tò mò mở lớn vẫn ngôì đó. Trong khoảnh khắc, hai cái nhìn chạm nhau. Hàng mi dài và cong vút của thiếu nữ bỗng chớp mau như nàng bị xúc động và không chịu đựng được cái nhìn của Phủ như một sức mạnh vô hình đè nặng. Cái nón trên đùi thiếu nữ rớt xuống. Thiếu nữ với theo nhưng không kịp. Mặt nàng đỏ bừng. Phủ đứng lại, chàng cúi xuống, và bằng cả hai tay mang còng nhặt chiếc nón lên. Qua những phiến lá dứa mỏng tanh, những đường vẽ nổi hình trong ánh sáng. Đó là một chiếc nón Bài Thơ. Phủ nghĩ thầm : "Gái Huế" và chàng mỉm cười trao trả nón cho thiếu nữ.
Bỗng người con gaí thất sắc nhìn qua vai Phủ và thảng thốt kêu lên. Phủ chưa kịp hiểu chuyện gì, chàng đã nghe thấy sát tai một tiếng chửi thề tục tằn, tiếp liền đó là một trái đấm dánh dữ dội vào gáy. Phủ ngã sấp về phía trước, không kịp né tránh, và chàng ngã đè lên người thiếu nữ. Trong tiếng kêu la ồn aò nổi dậy khắp hành lang, tiếng chân rồn rập xô chạy, Phủ nhìn thấy trong một giây ngắn ngủi, thật gần sát, tất cả cái khuôn mặt căng thẳng vì kinh hoàng của thiếu nữ, cảm thấy cái hơi thở dồn dập của thiếu nữ, mô.t hơi thở cực kỳ thơm tho và tinh khiết, cùng là hương dịu dàng như hương một trái cây trong nắng ừ mái tóc thiếu nữ toát ra. Một bàn tay keó Phủ đứng thẳng dậy. Tuy còn đau nhói và chưa kịp quay nhìn kẻ đánh lén chàng là ai, cái con người muôn thửa lịch sự với đàn bà ở Phủ đã nói được hai tiếng "xin lỗi ".
Đánh trả thù được Phủ một cái, người thợ chụp hình còn hầm hè, trong khi một người cảnh binh đẩy mạnh y ra :
- Mày tưởng mày ghê gớm lắm phải không ?
Phủ không thèm chấp, vẫn đứng yên, ngắm nhìn sự bối rối cùng cực của thiếu nữ. Chàng dịu dàng hỏi :
- Cô có việc gì không ?
Thiếu nữ như có vẻ muốn trả lời, nhưng nàng không nói được Một thiếu phụ đứng tuổi ngồi cạnh thiếu nữ, Phủ đoán là bạn gái của nàng, nói thay bằng một giọng lạnh nhạt, khó chịu :
- Không sao hết.
Phủ nhắc lại rất nhỏ với thiếu nữ :
- Tôi xin lỗi cô.
Rồi chàng quay gót đi theo người cảnh binh về phía phòng xử án.
Vụ xô xát xẩy ra mau chóng,và bất ngờ khiến mọi người đều kinh ngạc. Phủ không kịp trở tay. Chàng bị kéo đi ngay, không kịp biết rằng trong khi ngã xuống, chiếc ví trong túi quần chàng đã rớt ra, rơi xuống chân thiếu nữ.
Linh không biết len vào bằng cách nào. Một đám người hiếu kỳ đứng vòng trong vòng ngoài, bít chặt lấy hai lối cửa ra vaò của một phòng xử án chật ních. Linh kiễng chân, nghiêng đầu, ngó ngó nghiêng nghiêng, bước vaò để bị hơi nóng nồng nặc của cái đám người lố nhố, chen chúc ấy đẩy hẳn ra. Cuối cùng, Linh đành quay trở lại. Nắng hừng hực dưới sân toà án. Những đầu mũi xe bóng loáng đậu thành hàng dài song song. Thảm cỏ rộng chạy vòng từ đầu thềm đá cao tới sát tận cổng chính. Đám taì xế ngôì chụm đâù hút thuốc lá, trò chuyện trong một khoảng rợp kéo sát tới chân tường. Đã mười một giờ. Và phiên toà vẫn kéo dài.
Linh vuốt lại mái tóc loà xoà trên má và thấy ngọn tóc naò cũng đã ướt đẫm mồ hôi. Khuôn mặt Linh đỏ hồng. Cái nắng đột ngột, dữ dội của Saigon thật khó chịu. Nó gây trong thân thể Linh một cảm giác ngây ngất choáng váng. Chiều hôm qua nàng còn sống với một thời tiết Huế mới chợt ngã vào muà mưa đã lạnh buốt như muà đông. Hình ảnh Huế mà Linh mang theo ra phi cảng Phú Bài là một giòng sông Hương lạnh lùnh chảy trong sương mù, những bức cổ than`h lướt thướt cúi đầu dưới màn mưa trắng xoá. Những ánh đèn như sao xa lổ đổ của than`h phố rậm rạp, mênh mông phía dưới máy bay - một Saigon mới nhìn thấy lần thứ nhất trong đời - một đêm khô ráo, mát mẻ và bây giờ là cái nắng loà chói, cái cảnh tượng ồn aò nhộn nhịp đầy một vẻ khắc khoải nghiêm trang và đợi chờ lo âu của pháp đình, tất cả tạo thành một tương phản bất ngờ quật đập vào giác quan bàng hoàng của người thiếu nữ bỡ ngỡ.
Thấy Linh còn cầm chiếc ví da trong tay, thiếu phụ cùng ngồi với nàng, ngạc nhiên:
- Em chưa trả cho hắn ta ư ?
Linh ngôì xuống cạnh người chị họ, nhăn mặt nhìn về phía phòng xử án:
- Em không vào được, đông quá.
Phụng - Phụng là tên người chị họ - tặc lưỡi :
- Phiền quá.
- Làm thế nào bây giờ chị Phụng ?
- Chờ mấy phút nữa vậy em ạ.
Linh nhìn chiếc ví nàng cầm trong tay, ngồi yên. Người can phạm trẻ tuổi bị đánh lén, hắn ngã vaò Linh, cái thân hình cao lớn của hắn ngã đè lên người nàng làm cho nàng nghẹt thở, sự việc xảy ra thình lình trong chớp mắt. Rồi Linh cưa kịp hoàn hồn hắn đã bị điệu đi, một lát sau Linh vô tình cúi xuống mới nhìn thấy chiếc ví da nằm gọn giữa hai bàn chân.
° ° °
Cúi xuống nhặt chiếc ví lên, Linh không ngờ cuộc đời phẳng lặng như giòng sông Hương của nàng bắt đầu đổi thay từ giây phút đo, từ cái cử chỉ đó.
- Cái gì thế Linh ?
- Một cái ví da.
- Của ai ?
- Em không biết, chắc của người bị dánh ban nãy.
Phụng nhăn mặt nhìn chiếc ví khiến Linh có cảm tưởng như người chị họ của mình đang nhìn thấy nàng cầm một con rắn độc và muốn cho nàng vất nó đi, thật xa hơn là giữ chặt trong tay. Linh hỏi, trí tò mò kích thích:
- Ai thế chị ?
- Bộ em không biết, không nghe thấy người ta nói về thằng cha đó bao giờ ?
Linh mỉm cười:
- Chị hỏi kỳ không. Em mới vào Saigon lần đầu, lại mới vào chiều hôm qua làm sao em biết được.
- Phủ. Tên nó là Trần Hữu Phủ. Không biết là may cho Linh. Không bao giờ em nên biết những hạng đàn ông như thằng cha đó. Hơ hơ như em mà gặp những ông như ông Trần Hữu Phủ thì có mà...
Phụng bĩu môi thay cho lời nói dở bằng một cái hất tay gạt mạnh vào không khí.
- Em không hiểu. Linh thành thực nói.
- Bao nhiêu người con gái thơ ngây trong sạch như em bị vào tay nó. Nó ra toà vì tội gì em biết không ? Giữa đêm lẻn vào nhà một người đàn bà có chồng. Và bị bắt quả tang. Em thấy hắn là hạng người thế nào chưa ?
Linh gật đầu hơi mỉm cười. Nàng đã thấy. Nhưng không chỉ thấy chàng trẻ tuổi như một gã sở khanh, một con yêu râu xanh, một kẻ liều lĩnh nửa đêm dám lẻn vaò buồng đàn bà có chồng để bị bắt quả tang. Linh còn thấy chàng trẻ tuổi mang còng, nàng nhìn thấy lần đầu ở toà án sáng nay thật lịch sự và thật đẹp trai.
"Tôi xin lỗi, cô có việc gì không ?" Lời nói dịu dàng rót vào tai nàng như một vang ngân êm ái. Mái tóc bù rối xõa thành một đường cong mềm mại xuống nửa vừng trán rộng, ánh mắt dữ dội, sống mũi dọc dừa, cái cằm rộng hiện đầy vẻ cương quyết rắn rỏi, sức mạnh của một thân thể cường tráng mà Linh cảm thấy khi cái thân thể ấy ngã vào nàng, tất cả ở người can phạm mang tên là Trần Hữu Phủ ấy toát lên những nét đẹp rất đàn ông khiến Linh nghĩ đến một cay thông to lớn, cao vút, đứng một mình trên một đồi gần lăng Tự Đức. Hôm đưa một người bạn gái ở Saigon đi xem lăng, Linh nhớ đã chỉ cho bạn nhìn thấy cây thông, và nói nàng yêu cái vóc dáng kiêu hãnh và lạnh lùng trong cô đơn của cây thông trên ngọn đồi. Khi người đàn ông ngã vào nàng, cùng với nỗi khiếp hãi bàng hoàng không kêu được thành tiếng, còn là một sự va chạm kỳ thú Linh vừa nhớ lại. Cảm giác ngây ngất ấy chưa đến với Linh lần nào. Thốt nhiên, mặt Linh đỏ bừng. Người Linh nóng ran. Linh hổ thẹn với chính nàng như rung động mới mẻ vừa dấy lên trên da thịt là một phát giác táo tợn và đầy tội lỗi. Nhưng Linh cố xua đuổi mà ý tưởng nàng vẫn không bỏ được những nét đẹp của người đàn ông lạ mặt.Vẻ đẹp đó như một tấm gương soi, nhìn vào, người đàn bà chợt biết mình đã lớn, đã có một thân thể, và ở đời thì vẫn có cái hiện tượng thần thánh, kỳ diệu làm bằng những ve vuốt, những ngón tay đan, những nụ hôn, những vòng tay ghì chặt, những đắm đuối nồng nàn, những điên cuồng lơi lả đó là Ham Muốn và Tình Yêu.
"Ở Huế mình chưa từng nhìn thấy một người đàn ông nào như thế" Linh nghĩ thầm. Đang đêm lẻn vào buồng một người đàn bà có chồng, và bị bắt quả tang ! Lời thuật lại của người chị họ không gợi lên một cái gì xấu xa, mà chỉ là một lời tường thuật ngộ nghĩnh khiến Linh suýt bật cười lên thành tiếng.
- Liều thật !
- Em nói liều cái gì ?
- Không. Em không có nói gì hết.
Linh mỉm cười, lắc đầu. Một cuốn phim xem đã lâu, không còn nhớ được đề tựa là gì, thoắt trở lại trong trí nhớ vui thú của Linh. Một toà lâu đài thời Trung Cổ cao ngất trên một vách núi đá dựng ngược. Hoà rãng sâu thẳm. Người thiếu phụ đẹp não nùng sống những đêm âm thầm trên một gác chuông. Cái bóng đen của chàng hiệp sĩ Don Juan bịp mặt thoăn thoắt chuyền mình trên những bờ mái. Chàng nhẩy xuống, chàng đến và chàng đem lại sự điên cuồng. Chàng đến và chàng đem lại Tình Yêu. Chiếc mặt nạ gỡ ra. Một khuôn mặt tươi cười và đẹp như một mặt trời hiển hiện. Thiếu phụ ngã vào tay chàng hiệp sỹ dũng cảm và liều lĩnh. Nàng nói trong hơi thở : "Chàng điên..." nhưng cái hôn nồng nàn đã làm nàng ngây ngất. Rồi là cái khuôn mặt đần độn ngu ngốc của anh chồng bị mọc sừng há hốc mồm và không nói lên thành tiếng.
Linh bưng miệng trước cái cảnh tượng khôi hài vừa hiện ra trong tưởng tượng, cùng một lúc với người chị họ nói :
- Thôi chúng mình đi về.
Linh đứng dậy đi theo chị. Tay nàng vẫn cầm chiếc ví đánh rơi của người lạ mặt. Đầu hành lang bên kia, phòng xử án vẫn chật ních như nêm cối. Phiên toà vẫn kéo daì khi Linh ra đến ngoài đường và ngó nhìn trở lại.
Trái ngược hẳn với những buổi trưa yên tĩnh và vắng lặng của Huế, trưa Saigon vây kín lấy Linh trong cái ồn ào chóng mặt của một giờ tan sở.
0o0o
Chương II
Phủ đứng yên, chăm chú theo dõi cái thái độ khó hiểu của Hiền. Bỗng vai Hiền rung lên. Nàng bặm môi, bám chặt tay vào thành giường, và bằng một cố gắng tuyệt vọng, kìm giữ cơn xúc động muốn vỡ thành tiếng khóc :
- Hiền ! Hiền làm sao thế.
Phủ đứng trước mặt Hiền, cúi xuống và lo lắng hỏi. Nhưng Phủ đã hiểu. Khuôn mặt Hiền đầm đìa nước mắt. Hiền vụt dậy định chạy ra ngoài. Phủ nắm vội lấy tay Hiền, dìu nàng ngồi xuống và cũng ngồi xuống theo.
- Ngày mai anh đi, Hiền buồn phải không ?
Phủ đưa tay dịu dàng kéo khuôn mặt Hiền lại đối diện với chàng khi Hiền ngoảnh nhìn đi nơi khác. Chàng mỉm cười âu yếm, và lau nước mắt cho Hiền.
Thiếu nữ nhắm nghiền mắt lại. Ngón tay Phủ êm ái lướt trên gò má nàng còn đẫm lệ, và sự va chạm ngây ngất rung động Hiền như cõi lòng nàng là một hạt sương sớm long lanh đang được ve vuốt bởi một hơi gió sớm vờn qua.
- Ngồi gần lại đây.
Theo đà tay Phủ vừa đặt lên vai nàng. Hiền ngồi xích lại.
Cái cảm giác liều lĩnh và tội lỗi ở Hiền khi từ dưới nhà đi lên cầu thang và bước vào buồng Phủ bây giờ nhường chỗ cho một ý tưởng ưng thuận đầy tin tưởng. Hiền nghĩ nếu Phủ ôm chặt lấy nàng, hôn nàng và dìu nàng ngã xuống, nàng sẽ không cưỡng chống lại. Nàng sẽ là một người tình vụng về, nhưng nàng sẽ trao gửi hoàn toàn không nghĩ ngợi, như đơì nàng trước sau đã thuộc về Phủ. Nhưng Hiền biết Phủ không bao giờ súc phạm đến nàng. Ý nghĩ này làm Hiền sung sướng.
- Lớn rồi, còn khóc. Xấu lắm.
- Em khóc xấu lắm hả anh ?
Phủ cười.
- Ừ, xấu lắm.
Phủ hỏi lại câu chàng đã hỏi :
- Mai anh, Hiền buồn phải không ?
Hiền gật đầu.
- Em muốn anh ở lại phải không ?
Hiền gật đầu. Nàng nghĩ Phủ sẽ trả lời : "Anh không đi nữa, anh sẽ ở lại đây". Nhưng nàng không nghe tiếng Phủ nói gì nữa.
Cánh tay Phủ khoác lên vai nàng rời ra, Phủ đứng dậy. Chàng cúi đầu đi lững thững, đến đối diện với khung cửa đóng kín. Qua khe cửa, Phủ nhìn thấy một khoảng sân mờ mờ phiá dưới, và cái bóng thoáng của một cánh lá vừa rụng. Bóng của cánh lá rụng trong đêm thốt làm Phủ nghĩ đến đời chàng. Một cuộc đời âm thầm nhưng gió bão. Ồn ào nhưng buồn thảm. Liều lĩnh nhưng đầy những nếp nhăn mệt mỏi của hoài nghi. Những khuôn mặt đàn bà hiện lên, không có, không thể có cái khuôn mặt đôn hậu, tinh khiết của Hiền trong đó. Thốt nhiên trí nhớ Phủ chạy lùi thật xa vào bóng tối quá khứ. Thằng nhỏ bán báo bị xe hơi cán chết khi băng qua đường. Nhàn, người tình của một thời khói lửa, băng đạn bắn xuống, cái đò chìm và giòng nước cuốn đi. Chàng chỉ đem lại bất hạnh cho những người thân yêu. Cái xâu chuỗi bất hạnh đã dài lắm. Và như thế là đủ.
Phủ quay lại, ngồi xuống bên Hiền. Chàng đắn đo từng chữ vì biết những điều chàng nói với Hiền rất quan trọng cho chàng. Và cho cả Hiền.
- Hiền, bình tĩnh nghe anh nói. Anh biết Hiền... quý anh lắm (Phủ cố tránh không dùng chữ yêu ). Anh rất cảm động. Không ngờ một người chơi bời hư hỏng như anh còn gặp được một người như em. Có lẽ anh là bạn thân của anh Lưu, em là em gái Lưu, nên em đã nhìn anh một cách khác thường. Nhưng anh thì anh biết rõ anh hơn Hiền nhiều. Anh tầm thường vô cùng. Anh phải ra toà, ngồi tù vì chuyện gì Hiền biết rồi đấy.
Hiền cau mặt, lắc đầu:
- Em không nghe anh nữa đâu.
Phủ cương quyết. Đằng nào chàng cũng phải nói với Hiền, một lần cho xong:
- Anh không xứng đáng với em chút nào. Không biết em mến anh từ lâu, anh thật vô tình và thật có tội. Nhưng nếu biết, buổi sáng được tha ra, anh đã không theo anh Lưu trở về đây làm gì. Anh đã không bao giờ trở lại đây nữa. Mỗi đời người, quan trọng nhất là lúc bắt đầu. Đời anh, anh đã bắt đầu nó bằng một dấu chân hư hỏng, đi vào một con đường xấu. Rồi vì yếu đuối, cứ đi mãi, và không trở lại được. Em trong sạch, em hiền hậu, em xứng đáng được sống một cuộc đời sung sướng. Anh tin Hiền sẽ sung sướng. Anh coi thường, anh lừa dối và anh giả dối với rất nhiều người. Nhưng anh không ân hận. Những kẻ đó tầm thường và giả dối, anh chỉ đối xử với họ bằng một lối xử xứng đáng mà thôi. Riêng em, anh không muốn coi thường em, giả dối với em. Nếu thực em mến anh, anh xin Hiền một điều. Quên anh đi. Mai anh sẽ bỏ nơi này, và anh sẽ không trở lại làm phiền bận cuộc đời em nữa.
Những lời nói của Phủ vang trong đầu Hiền như vang trong một hành lang buốt lạnh và sâu thẳm. Hiền không muốn nghe Phủ nói nữa.
- Không bao giờ anh trở lại ? Hiền hỏi trong hơi thở.
Phủ cố gắng mỉm cười. Những lời nói quá trang nghiêm của chàng làm cho chính Phủ cũng cảm thấy khó chịu. Chàng sợ cái không khí trầm trọng đang vây quanh hai người.
- Có chứ. Khi em lấy chồng. Anh sẽ đến mừng em, khi em lấy chồng. Khi ấy...
Phủ không nói hết được. Hiền vùng đứng dậy. Nàng ôm mặt chạy thẳng ra cửa. Phủ buồn bã nhìn theo. Chàng nghe thấy tiếng chân Hiền chạy ngoài hàng lang. Tiếng chân đổ xuống cầu thang. Và tiếng một cánh cửa đóng sập lại ở tầng dưới. Phủ nằm xuống giường, mắt mở lớn, nhìn lên trần nhà.
Lòng Phủ đầy phiền muộn. Những điều chàng vừa nói với Hiền, Phủ chẳng biết là nên hay không nên nữa. Nhưng nên hay không nên thì vẫn là một sự thực : Chàng đã làm cho Hiền đau đớn. Có lẽ Hiền còn khóc dưới kia. Phủ không muốn nghĩ ngợi thêm nữa. Chàng với tay tắt đèn. Bóng tối phủ đầy gian buồng cùng với tiếng thở dài buồn rầu của Phủ.
° ° °
Mỹ vừa mở cửa, vội vã khép lại. Nàng vừa thấy Hiền từ buồng Phủ chạy xuống cầu thang. Hiền chạy và Hiền bưng lấy mặt trong một giáng điệu đầy tội lỗi và hổ thẹn. Có thể như thế được không ? Ba giờ đêm. Em gái chồng từ trong buồng ngủ của bạn chạy ra. Phủ đã làm gì để Hiễn có thể bỏ chạy một cánh kinh hoàng và hổ thẹn như vậy ? Vốn đã có thành kiến không hay về Phủ. Mỹ không ngạc nhiên, mà chỉ ngạc nhiên em gái của chồng, đứng đắn và nhu mì là thế mà cũng ngã vào sức quyến rũ của Phủ. Ý nghĩ của Mỹ lúc đó là ý nghĩ của một người chủ gia đình vừa nhìn thấy một tội lỗi ngang nhiên diễn ra dưới mái nhà mình. Thế cho nên nàng tức giận không tả được. Phải sang đập cửa gọi Phủ dậy. Nói thẳng vào mặt cho Phủ biết là nàng đã nhìn thấy hết. Cho Phủ một bài học. Mỹ nghĩ và, bị thúc đẩy bởi cái bản năng nông nổi muôn thuở của người đàn bà, nàng xăm xăm đi lại phía buồng Phủ. Nhưng đến nữa đường. Mỹ chùn bước lại. Nàng sơ. Lưu. Lưu tất không bao giờ cho phép nàng chuyện này. Mỹ hậm hực quay trở lại.
- Anh Lưu !
Đang ngủ say, Lưu cựa mình, ậm ừ rồi quay mặt vào tường.
Mỹ lay mạnh vai chồng :
- Ngủ gì mà ngủ như chết ấy. Anh Lưu ! thức dậy em bảo.
Lưu dụi mắt, càu nhàu ngồi dậy:
- Để em cho anh ngủ. Em lạ nhỉ. Cái gì thế ?
- Cô Hiền với ông Phủ chắc còn chuyện gì nữa.
Lưu giật mình:
- Cái gì mà cô Hiền với anh Phủ ?
- Em vừa nhìn thấy cô Hiền từ buồng anh Phủ ra. Vừa nhìn thấy xong.
- Hừ, có thế mà cũng đánh thức người ta.
Lưu nằm xuống rồi Lưu vụt ngồi lên. Lưu vừa chợt nhớ ra chàng đã ngủ một giấc và bây giờ là nửa đêm.
- Sao, em nhìn thấy cái gì ?
- Thì cô Hiền nhà mình ở buồng anh Phủ chạy ra chứ gì nữa.
Phải nói người kinh ngạc hơn cả không phải là Mỹ mà là Lưu. Lưu nghĩ Phủ có thể làm tất cả những chuyện bậy bạ với mọi người con gái khác nhưng không thể với Hiền. Phủ coi thường đàn bà nhưng Phủ không đến nỗi hèn mạt coi Hiền như loại đàn bà của những cuộc vui chốc lát. Nhưng cái việc Hiền bưng mặt chạy từ buồng ngủ ra, Mỹ đã nhìn thấy rõ ràng. Đó là một sự thực không thể chối cãi được.
- Anh định thế nào bây giờ ?
- Em nói sao ?
- Bộ anh chưa tỉnh ngủ hả. Cô Hiền là em gái anh chứ không phải là em gái tôi, anh nhớ như thế, Mỹ rít lên.
Mỹ tức giận đã đến nước xưng hô vô lễ với chồng.
- Em làm gì mà ầm ỹ lên thế. Và em cũng bỏ ngay cái thói phép xưng tôi đi. Anh không bênh vực anh Phủ. Anh ấy chẳng cần ai bênh vực hết. Để sáng mai, anh bắt Hiền nói hết sự thật xem sao. Dù sao anh Phủ cũng sắp đi khỏi đây rồi.
Mỹ nằm xuống, gối hai tay dưới gáy hậm hực :
- Đi cho là phúc. Mới đến ở nhà người ta một đêm đã muối mặt thế đấy. Ở thêm vài ngày, không biết còn giở trò gì ra nữa đây.
Lúc khác Lưu đã mắng Mỹ. Chàng nín thinh, vì sợ mắng. Mỹ sẽ bù lu bù loa và có thể làm ca? Hiền và Phủ cùng biết là điều Lưu không muốn. Mình sắp mất một người bạn, Lưu nghĩ thầm. Con người tình cảm ở Lưu chợt thức dậy làm Lưu đau đớn. Đã có một điạ vị, giao thiệp rộng rãi, nhưng Lưu không có bạn thân ngoài đám bạn hữu ngày xưa, và trong những người bạn của một thời niên thiếu ấy, Phủ vẫn là người thân thiết nhất. Thốt nhiên, Lưu cảm thấy tâm trí buồn nản và mệt mỏi lạ thường. Lưu nghĩ đến Hiền. Vừa giận vừa thương. Nhưng thương nhiều hơn giận. Sống cùng vợ chồng chàng, nhưng gương mặt Hiền không được sung sướng. Và đó là điều quan trọng nhất. Hiền lớn rồi, Hiền đang ở cái tuổi khao khát tình yêu nhưng Hiền không có tình yêu, Hiền không được yêu, và Lưu coi sự thiếu vắng hạnh phúc ấy của em gái như một trách nhiệm mà chàng phải gánh chịu.
- Mỹ
- Gì thế anh ?
- Anh đã bảo em là ngày mai anh Phủ đi rồi. Vậy anh cấm em không được có một thái độ khó chịu gì hết. Cũng không được gây chuyện với anh Phủ.
- Tưởng gì. Lúc nào anh cũng quý bạn như vàng ấy. Còn qúy nữa hay thôi.
- Ngủ đi, đàn bà các em lắm chuyện lắm.
Bảo Mỹ thế, nhưng Lưu cũng không thể ngủ được. Họ cùng nghĩ tới Phủ, cái đời sống tai tiếng của Phủ.
° ° °
Về tới buồng rồi, Hiền mới nhận thức được sự điên cuồng vô lý của mình. Thôi, thế là hết. Cái hành động lố lăng, trơ trẽn của một khoảng khắc thiếu tự chủ, bây giờ Hiền hối hận thì đã muộn. Chưa bao giờ trong đời, Hiền lại cảm thấy nàng có thể tầm thường và thiếu tự trọng như thế. Thì ra Phủ không hề bao giờ yêu nàng. Thì ra nàng đã lầm. Nàng đã xử xự như một đứa con nít, nàng đã làm cho Phủ coi thường. Những lời nói an ủi ngọt ngào của Phủ, Hiền chỉ nhìn thấy như những lời nói của một sự an ửi tội nghiệp, miễn cưỡng hơn là thành thật. Nhục nhã đến thế là cùn g. Ý tưởng tự huỷ, ý tưởng chạy trốn, xa lánh hết mọi người thân, xa lánh mãi mãi mái gia đình này vụt hiện trong đầu óc Hiền như một tia chớp. Ngày mai Phủ bỏ đi rồi. Giá Phủ có ở lại, cũng không bao giờ nàng dám dàn mặt Phủ nữa. Rồi Hiền có cảm tưởng như nàng đã đổi khác, đã ô uế và từ nay Phủ cũng chỉ còn nhìn thấy nàng qua sự đổi khác đó mà thôi.
Chuông đồng hồ ngoài phòng khách điểm bốn tiếng. Hiền nằm, hai tay duỗi thẳng, bất động. Rồi bỗng nhiên, nàng vùng nằm sấp xuống, úp mặt vào gối và thổn thức khóc. Hiền khóc, khóc thảm thiết. Chưa bao giờ Hiền thấy đời nàng khổ sở đến như thế. Rồi mệt quá. Hiền thiếp đi.
Chương III
Tiếng mưa đổ rào rào như một nhạc điệu trầm, thấp và lạnh.
Linh không biết là mấy giờ : chắc là nửa đêm về sáng. Nàng nằm nghiêng nhìn ra. Khung cửa tối om. Gió lùa vào từng đợt lạnh buốt làm lay động cánh màn Linh nhìn thấy mờ mờ trong bóng tối. Tiếng lá gợi lên cái âm thanh rũ rượi và lướt thướt của cây hoàng lan đầu cổng lọt vào theo cơn gió của đêm mưa thốt nhiên làm Linh rùng mình. Nàng kéo vội chăn ngang cầm, thu người nhỏ lại. Nhưng hơi lạnh đã tràn khắp gian phòng. Gío lùa đầy trên mặt Linh, thổi suốt qua chăn xuống tới chân Linh. "Mùa mưa dầm đã bắt đầu" Linh nói thầm.
Năm nào cũng vậy, Linh đều có cảm tưởng như mưa dầm ở Huế đều bắt đầu vào khoảng nửa đêm về sáng. Và trận mưa liên miên khởi sự từ giấc ngủ đã đánh thức nàng dậy để bàng hoàng thấy rằng những ngày nắng ấm đã lùi sâu và đã mất hẳn trong một thời tiết đã chuyển mình. Riêng đêm nay, mùa mưa tới, Linh chợt thức giấc và ngạc nhiên không hiểi tại sao trận mưa đầu mùa năm nay có thể làm nàng buồn rầu như vậy.
Linh vừa ra khỏi một giấc mộng. Một giấc mộng kỳ lạ. Nàng mơ thấy nàng gặp người đàn ông lạ mặt đó. Giấc mơ bắt đầu bằng một con đường nhỏ. Cuối con đường là một bến sông. Linh thấy nàng đi trên con đường đó. Nàng mặc một cái áo màu xanh da trời. Cái nón bài thơ đội nghiêng trên mái tóc. Trời thật đẹp. Nắng chiều rực rỡ và con sông xa nhìn thấy một khúc trong veo. Ra gần tới bờ sông Linh mới chợt nhớ ra nàng đang ở trên đường về thôn Vĩ Dạ : Chiều Thứ Bẩy. Nghỉ học. Và như mọi tuần, Linh sang thăm bà ngoại nàng. Nàng vừa đi vừa mỉm cười nghĩ tới bà ngoại. Bà thường mắng Linh :"Phá hết cây vườn của tao rồi con ranh", những khi Linh vừa vào tới đầu ngõ đã trèo phăng lên cây hái trái chín bỏ đầy hai túi áo. Bỗng Linh nhìn thấy người đàn ông đó. Trần Hữu Phủ. Hắn đứng từ bao giờ nàng không hay, dưới bãi thấp, nhìn sang bờ sông bên kia. Linh không nhìn thấy hai bàn tay của người đàn ông. Lại gần nàng mới nhớ là người đó vẫn mang còng, và chiếc còng thì óng ánh dưới nắng. Nhưng khi Linh tới gần thì cũng là lúc người đàn ông bỏ đi. Hắn đi dọc bờ sông, men theo bãi thấp về một vườn cây um tùm ở xa. Linh muốn chạy theo, muốn gọi, nhưng nàng không nói được nên lời, cổ họng nàng tắc nghẹn và trong cái cảm giác tắc nghẹn và hồi hộp ấy, trận mưa đổ lớn đã làm Linh tỉnh dậy.
Linh về Huế đã được một tuần lễ. Ba ngày ở Sàigòn như một buổi sáng chủ nhật tưng bừng kéo dài, và Huế lại nhận nàng trở về cái thế giới êm ả thu hẹp của nó. Bà ngày ở Sàigòn ! Trong cái nắng rực rỡ của Sàigòn. Trong những đêm sao lóng lánh của Sàigòn. Những cửa tiệm với từng đoàn người ra vào tấp nập. Những hè đường vui đông như hội hè đang mở. Chợ Bến Thành. Sở Thú. Chợ Lớn. Con đường Trần Hưng Đạo ban ngày dài thăm thẳm với giòng suối xe cộ bất tận, ban đêm với những ánh đèn như sao sa từ những toà buyn đinh chất ngất đổ xuống. Những phòng trà với hàng chục khuôn mặt ca sỹ. Những vũ trường mới mở cửa lại, sàn nhảy trơn nhẫy, những cặp trai gái ôm nhau quay cuồng trong những vũ điệu Linh chưa từng nhìn thấy bao giờ. Nhưng ngạc nhiên lớn nhất của Linh không phải là cái thế giới muôn mặt của Sàigòn mà là sự xúc động của lòng nàng trong lần viếng Sàigòn thứ nhất.
Nằm đây trong đêm khuya, nghe nhạc mưa rào rào trên đầu, đôi mắt Linh mở lớn trong bóng tối, và Linh hình dung thấy, thật rõ ràng cái cảnh tượng ấy, cái giây phút ấy. Một hàng lang toà án đầy người, chàng trẻ tuổi hiện ra, khuôn mặt rắn rỏi và cái thân hình cao dổng nổi bật lên giữa một đám đông chen lấn. Cái còng tay. Rồi cú đấm ở sau lưng đánh ngã người đàn ông vào nàng. Sự va chạm bất ngờ và cái cảm giác kỳ thú của da thịt như một khám phá táo bạo và đầy tội lỗi. Cái ví da rơi xuống chân Linh sau đó như một sui khiến tinh quái của định mệnh. Buổi chiều gặp lại trong quán nước ở đường Catinat. Trần Hữu Phủ. Trần Hữu Phủ. Cái tên vang vang trong đầu Linh như rớt xuống một lòng giếng sâu thẳm và ngân nga mãi mãi trong đó. Một người đàn ông không quen. Chỉ gặp một lần và không bao giờ gặp nữa. Hai cuộc đời xa lạ như hai ngả đường không bao giờ trùng nhau. Vậy mà tại sao đêm nay Linh nằm mê thấy. Và tại sao hình ảnh thoáng qua của người đàn ông chơi bời ấy lại lọt được vào tiềm thức của nàng. Tại sao giấc mộng ấy lại làm Linh bâng khuâng. "Vô lý thật" Linh mỉm cười và ngồi dậy. Đồng thời Linh cũng cảm thấy ngay là nụ cười của nàng gượng gạo, và hình ảnh người đàn ông bây giờ ở xa vẫn hiển hiện rõ rệt trong tâm trí mà Linh không rũ bỏ được. Hình ảnh đó thấp thoáng trong bóng tôí, lướt thướt trong tiếng mưa, chập chờn trong hơi gió.
Đầu óc bồn chồn và khắc khoải lạ thường, Linh biết giấc ngủ không trở lại với nàng được nữa. Nàng xỏ chân vào dép, mở cửa đi ra. Hàng hiên tối mờ mờ dẫn Linh đến cái ghế bành cũ ngó ra phiá trước cửa nhà, nơi cha nàng vẫn thường ngồi để nhìn ra nhánh sông Hương Giang thẫm màu trong những hoàng hôn lặng lẽ của Huế.
Mưa đã dịu. Tiếng gió rào rào âm âm. Cây hoàng lan cũng đã thôi đập cái tiếng lá rũ rượi và lướt thướt của nó trong bóng tôí. Nước sông chắc đã dâng đầy, Linh nhủ thầm, và nghĩ đến giòng sông đang chảy thao thiết ngoài kia, giòng sông đã nhìn thấy những tháng ngày trẻ dại, giòng sông đã nhìn thấy Linh lớn lên từng tuổi một, cho đến cái tuổi thiếu nữ mươì chín bây giờ của nàng.
Rồi một ngày mình sẽ bỏ giòng sông này và cuộc đời mình sẽ thực sự bắt đầu ở một nơi khác. Ý tưởng lạ lùng thứ nhất trong đời vụt đến trong tâm trí làm Linh ngạc nhiên. Xa Huế. Bỏ Huế mà đi ? Làm gì có chuyện đó. Không bao giờ, không bao giờ. Linh sẽ sống, sẽ lấy chồng, sẽ đẻ con và sống mãi mãi trên mãnh đất này, trong lòng một thành phố Huế cổ kính và trầm lặng. Phải, như thế. Như tất cả những thiếu nữ khuê các hiền hậu của Huế. Hình ảnh một sự giam cầm dịu dàng và phiền muộn, nhưng sự giam cầm đó kiên cố trùng điệp như những vì tường cao ngất của một nhà tù vô hình, khiến Linh đã quên đi lại hồi tưởng đến giấc mơ vừa qua. Chỉ là một giấc mơ. Nhưng sao giấc mơ còn ám ảnh nàng mãi ? Người lạ mặt trong giấc mơ đã đi khuất về đáy bãi, Linh sống lại cảm giác khi đứng sững nhìn theo, nàng định gọi, nhưng nàng không gọi được, và cái cảm giác buồn rầu muốn khóc còn ở trong Linh đến tận bây giờ.
Bỗng, một tiếng mở cửa làm Linh giật mình ngoảnh lại. Và nhận ra mẹ nàng.
Bà Phán Thi nghe thấy tiếng chân con gái khi Linh mở cửa buồng đi ra. Và bà đã trở ra theo. Bà nghĩ đêm nay Linh sẽ thao thức không ngủ được nên cái việc Linh ngồi một mình ngoài hiên nghe mưa rơi không làm bà ngạc nhiên.
Thấy mẹ, Linh vội vã đứng dậy
- Con cứ ngồi đó.
Bà Phán Thi nói và ngồi xuống thành ghế.
- Năm nay mùa mưa tới sớm.
- Dạ.
Hai mẹ con cùng im lặng nghe mưa. Một lát rồi Linh nghe thấy mẹ hỏi :
- Con đã nghĩ kỹ về việc ấy chưa.
- Việc gì ạ ?
- Ô hay, còn việc gì nữa. Con quên rồi sao ? Thầy con đã nhận lời người ta rồi. Nhưng mẹ nghĩ hôn nhân là việc quan trọng nhất của đời người đàn bà, nên mẹ muốn biết ý con như thế nào, về sau con không ân hận là cha mẹ bắt buộc.
Hỏi mẹ việc gì, sự thực Linh thiếu thành thực. Nàng đã biết là việc gì. Buổi chiều, người cô ruột của Vấn đã đến thăm cha mẹ nàng, và tuy ở lỳ trong buồng và đẩy em nhỏ bưng nước ra mời khách, Linh cũng đóan được người cô Vấn đang nói chuyện gì với cha mẹ. Vấn là bạn học với Linh từ thuở nhỏ. Hồi gần đây, Vấn đến nhà nàng luôn luôn, thường là vào những buổi sáng chủ nhật. Vấn không nói thẳng nhưng Linh biết Vấn yêu nàng và muốn hỏi nàng làm vợ. Vấn là con trưởng một gia đình giòng giõi thế phiệt nổi tiếng là giàu có ở Huế. Linh nghĩ nàng không thù ghét gì Vấn. Nàng sẽ được yên thân mãi mãi nếu sau này lấy Vấn. Nhưng Linh chỉ có cảm tình mà không yêu Vấn.
- Con không biết.
Bà Phán Thi chăm chú ngó con gái một vẻ lo ngại. Từ sau ngày Linh ở Sàigòn về, bà thấy ở Linh một sự đổi khác thầm kín nào đó mà bà không đoán được. Không bao giờ bà muốn con gái đi xa. Nhất là vào Sàigòn. Nhưng trong việc tranh chấp gia tài là một thửa đất ở Sai gon với một người chú họ. Linh là người được thừa kế một phần đất đó nên bà bắt buộc phải để cho Linh đi. Linh từ thuở nhỏ vốn nhu mỳ, ngoan ngoãn, vào Sàigòn Linh lại đến ở nhà anh chị họ, nên bà cũng được yên tâm phần nào. Trở vễ Huế, từ một tuần nay, bà thấy Linh lúc nào cũng như mơ màng đến một chuyện gì, và bà nghĩ rằng con gái bà đến tuổi dậy thì, đã đến lúc bà nên cho Linh nghỉ học và gả chồng cho Linh. Thương con, bà hằn nghĩ gả con cho Vấn, con gái bà sẽ được sung sướng. Gia đình bà trước kia khá giả, phong lưu, nhưng khi ông Phán về hưu, cũng là khi bắt đầu một tình trạng sa sút.
- Hay nhỉ ? Việc một đời của con sao con lại không biết.
Trần Hữu Phủ. Khuôn mặt rắn rỏi, dáng đi mạnh mẽ của người đàn ông chợt hiên trong tâm trí Linh và phút đó Linh như nghe thấy tiếng mẹ ở trong mơ hồ. Và thật xa, chỉ còn cái tiếng nói đầm ấm cửa người đàn ông ấy sau khi ngã đè vào nàng ở hành lang toà án : "Tôi xin lỗi. Cô có việc gì không?"
Và Linh nghe thấy nàng trả lời mẹ.
- Con còn đi học. Con chưa muốn lấy chồng.
Chưa muốn lấy chồng. Chưa bao giờ Linh dám trả lời mẹ, thẳng thắn và rứt khoát như thế. Nàng nghĩ nàng đã thay đổi. Bạo dạn hơn. Xa cách hơn. Tuy nàng chưa biết nàng muốn gì. Một điều mà Linh biết : sau mấy ngày ở Sàigòn về Huế, nàng đã thay đổi.
- Con lớn rồi, học mãi sao. Con gái lớn thì phải lấy chồng.
Thấy Linh ngồi im, bà Phán Thi đứng dậy :
- Thôi đi ngủ đừng ngồi ngoài này. Mẹ mới ra đã thấy lạnh chết đi thế này. Để rồi mẹ liệu. Đám ấy con không bằng lòng thì còn đám nào nữa.
Bà Phán Thi đã vào buồng đóng cửa lại. Linh vẫn ngồi yên ở chỗ cũ. Đêm khuya, nàng không muốn cãi lời mẹ. Nhưng ngay từ phút này, Linh biết sẽ chẳng bao giờ nàng lấy Vấn. Trần Hữu Phủ. Linh bâng khuâng nhìn ra đêm dài trước mặt và tự hỏi tại sao chỉ gặp một vài lần, người đàn ông xa lạ ấy lại bắt nàng phải bận tâm suy nghĩ đến thế. Tiếng mưa làm Linh thốt nhớ đến một câu nói về Huế : Mưa xứ Huế khóc người ra đi. Hôm nàng về đến Phi cảng Phú Bài, trời cũng mưa như trút nước. Nhưng mưa không khóc người đi mà mưa than cho người về. Linh còn nhớ mãi cái cảm giác của nàng hôm đó. Phụng tiễn nàng ra Tân Sơn Nhất. Phòng đợi của phi cảng đầy người. Đang đứng với chị, Linh bàng hoàng cả người, trái tim hồi hộp đập mạnh. Nhưng rồi nàng thẹn thùng và đỏ bừng mặt khi biết mình đã nhìn lầm. Người đàn ông vừa bước từ ngoài xe vào không phải là Phủ. Cũng dáng đi ấy, mái tóc ấy nhưng không phải Phủ. Phút ấy, Linh đã giận mình tại sao có thể sung sướng mong được gặp Phủ trước giờ máy bay cất cánh, một cách vô lý như thế được. Cũng may Phụng đứng cạnh nhưng không nhận thấy gì hết. Rồi máy bay cất cánh. Ban mai hồng rực rỡ. Trời xanh như ngọc thạch. Những tảng mây trắng nõn để lộ từng khỏng một, thành phố Sàigòn nhỏ đi, và xa dần phía dưới.
Chiếc máy bay rời khỏi mặt đất. Linh hẫng người đi và cùng cái cảm gíac rơi hẫng đó, nàng tưởng như lòng nàng đã để lại ở Sàigòn. Suốt hai giờ đồng hồ, Linh ngồi mơ màng. Máy bay chập chờn lên xuống trong không gian chói nắng. Những ngọn núi chập chùng. Những cánh đồng và những cánh rừng. Mây trắng nổi trôi bên ngoài những khung kính ru hồn Linh vào một trạng thái bâng khuâng lả tả. Rồi máy bay đáp xuống Phú Bài. Và nàng đã trở về với giòng đời phẳng lặng như giòng sông Hương kia.
Ba ngày ở Sàigòn. Trở về Linh đã nhìn Huế bằng một con mắt khác. Một chân trời khác đã mở rộng. Những hình ảnh khác đã hiển hiện. Rực rỡ, vui tươi như hình ảnh những cửa tiệm trong hành lang Eden buổi chiều đi chơi với Phụng, với những khuôn mặt, những tiếng nói, những gặp gỡ mới. Đi trở lại những con đường của Huế, gót chân Linh còn như tưởng nhớ đến hè đường Lê Lợi, Tự Do. Đêm nay ngồi nghe mưa rơi, nghĩ đến đời mình, Linh chợt thấy nổi dậy trong tâm sự buồn rầu của mình một mơ ước liều lĩnh.
Linh muốn rời bỏ cái chân trời phẳng lặng này. Huế như một mặt hồ trong vắt, người thiếu nữ trọn một tuổi thơ ở Linh soi bóng trên đó bây giờ đã muốn được thấy dung nhan mình sao động trên một phản chiếu nào bão gió và khốc liệt hơn. Không, nàng sẽ không bao giờ nhận lời lấy Vấn. Sáng mai, cha mẹ nếu có hỏi, Linh sẽ nói thẳng ra điều đó, mặc dù lòng kính sợ cha mẹ vẫn còn nguyên vẹn. Vấn chỉ có thể là một người bạn. Như Huế, Vấn không thể là một người tình. Như Huế. Cái cảm giác phụ bạc Huế, một ngày nào sẽ bỏ Huế mà đi, khiến Linh, ngay trong giây phút đó đã thấy nàng không còn là một đứa con gái hồn nhiên thơ ngây. Nàng đã là một người đàn bà. Và một người đàn bà có tâm sự.
Đứng dậy và lững thững đi trở vào phòng ngủ, Linh bật đèn, lại đứng gần bàn học. Những ngón tay Linh lơ đãng giở từng tờ một tập vở học xếp ngay ngắn trên bàn. Vạn vật học. Đại số học. Những phương trình khô khan và những công thức rối rắm. Không hiểu sao, Linh thấy nàng hất mạnh chồng vở đó cho rơi hết xuống mặt đất. Nàng nhìn những cuốn vở đó, yên lặng. Thật lâu, nhưng cứ để nguyên, không cúi xuống nhặt lên.
Linh vào giường và nằm thao thức tới sáng.
Đêm đã tàn. Nhưng trận mưa vẫn chưa dứt.
Mùa mưa dầm ở Huế đã thực sự bắt đầu.
Chương IV
Đạp xe qua cầu Tràng Tiền, thấy chiều còn sớm, Linh bỗng nẩy ra ý định đến thăm Nghĩa.
Mưa dầm kéo dài liên miên đã bốn năm ngày. Mỗi buổi sớm trở dậy, nhìn ra ngoài cổng, con đường lênh láng, nhiều chỗ ngập tới mắt cá chân, trời xám, thấp và mù mịt hơi nước càn xui khiến Linh nhớ đến cái nắng lòa chói và những hàng cây xanh ngắt cửa phường phố Sàigòn. Chiều nay cơn mưa bỗng bất chợt tạnh hẳn. Nước rút đi. Những lòng đường hiện ra, và gió từ sông Hương thổi lên mát rươi. Linh nghĩ ở nhà giờ này không có công việc gì bận và cần thiết đợi chờ nàng. Lũ em nhỏ kéo sang Vĩ Dạ thăm bà ngoại từ sáng và chắc còn ở lại đến trưa mai mới về. Hôm nay Chùa Từ Đàm lại có lễ lớn. Bà Phán Thi có về tới nhà cũng phải chập choạng tối, và Linh vui mừng có một buổi chiều thật thảnh thơi.
Ngừng xe ở cạnh đường Trần Hưng Đạo, Linh tháo áo mưa, gấp lại, cất vào cặp. Đoạn nàng lái vòng xe trở lại, phóng thật nhanh về hướng cửa Thượng Tứ. Gia đình Nghĩa ở trong thành Nội. Từ hôm ở Sàigòn về đến nay Linh chưa đến thăm Nghĩa. Hôm đi, Nghĩa có nhờ nàng mua dùm mấy thước vải may áo, nhưng Linh chưa từng đến chơi bạn lần nào. Trong đám nữ sinh cùng lớp của trường Đồng Khánh hai năm trước đây, Linh và Nghĩa là đôi bạn thân nhất. Bây giờ Nghĩa đã bỏ học.
Nói bỏ không hẳn đúng. Cha mẹ Nghĩa đã bắt Nghĩa ở nhà. Hôm được tin đó, Nghĩa đã đến tận nhà cho Linh hay. Nhìn thấy mắt Nghĩa đỏ hoe, Linh cũng xúc động và đôi bạn đã ôm lấy nhau mà khóc. Rồi để tránh không cho mẹ Linh biết, Nghĩa đã rủ Linh vào Đại Nội tâm sự. Đôi bạn không có chuyện gì dấu diếm nhau, nên cái chuyện Nghĩa phải nghĩ học ở nhà cũng không làm Linh kinh ngạc mấy:
- Lịch phải không ? Linh hỏi Nghĩa, khi đôi bạn đã ngồi xuống thành đá và cùng nhìn ra mặt hồ Tĩnh Tâm xanh biếc trước mặt.
Nghĩa gật đầu, nét mặt hiện đầy vẻ thiểu não.
Linh nắm lâý tay bạn:
- Làm sao các cụ biết được ?
- Không hiểu. Nhưng chắc thằng Giao mách.
Giao là gã con trai ở cùng phố với Nghĩa. Hắn theo đuổi Nghĩa đã mấy năm nay, nhưng Nghĩa không đáp lại vì lòng Nghĩa đã dành cho Lịch. Ở Huế, Lịch có một "tội" lớn.
Nhà đã nghèo lại không có bằng cấp gì. Linh biết Nghĩa và Lịch yêu nhau đằm thắm, nhưng đó là một mối tình lén lút và vụng trộm, làm bằng những hò hẹn âm thầm và những gặp gỡ vội vã.
Rồi nhà Nghĩa biết chuyện. Và trừng phạt thứ nhất của người cha nghiêm khắc là bắt Nghĩa ở nhà không cho đi học nữa.
- Thế bây giờ các cậu còn gặp được nhau nữa không ?
Nghĩa lắc đầu :
- Khó lắm. Đi đâu bây giờ cũng không được. Ban nãy phải nói đến chơi Linh mới được đi đấy.
Mắt Nghĩa bỗng sáng quắc:
- Mình vừa gặp Lịch hôm qua. Cũng là liều và chắc là lần gặp cuối cùng.
- Nghĩa định sao bây giờ. Hay thôi đi.
- Không thôi được. Mình đã thề nguyền với Lịch rồi. Hai đứa nhất định không bao giờ xa nhau. Lịch định vào Sàigòn ở với một người bạn. Và tìm việc làm ở trong ấy. Nếu Lịch đi mình sẽ trốn nhà vào Sàigòn với Lịch.
Linh còn nhớ lần gặp nhau đó, nghe thấy Nghĩa bày tỏ ý định trốn vào Sàigòn với người yêu, nàng đã thảng thốt kêu lên và ngó nhìn bạn một cách khiếp hãi. Trốn đi với người yêu ? Người con gái Huế không bao giờ được quyền nghĩ đến chuyện đó. Ở cái thành phố cổ kính và đây những dấu tích của một thời vàng son đã mất này, cha mẹ và gia đình qua bao nhiêu thay đổi, vẫn là tượng trưng của một quyền uy tô;i thượng. Nhìn Nghĩa, phút ấy người con gái hiền thục chăm chỉ ngoan ngoãn ở Linh hãi hùng như nhìn thấy một hiện thân của điên cuồng và tội lỗi.
- Chết. Nghĩa điên hay sao ? Trốn đi như thế là điên.
Nghĩa chua chát :
- Ở lại cũng điên thi giá có điên mà trốn đi cũng còn hơn.
Buổi chiều hôm đó, ở bờ hồ Tĩnh Tâm ra về, trời đã xế bóng. Đôi bạn dắt xe đạp lững thững đi trên con đường men theo bờ cổ thành. Con đường nhỏ như ngoan ngoãn nép mình giữa hai vi tường đá ong cao vút chạy dài đến bất tận. Nắng thoi thóp xa xa, trên đỉnh Phú Văn Lâu. Cuộc đời của người thiếu nữ Huế mang hình ảnh của con đường nằm giữa hai bờ cổ thành kiên cố và lỗi thời. Muốn tìm đến những vùng trời mới, phải có can đảm vượt qua những dẫy cổ thành ấy.
Chuyện tình duyên vỡ lỡ cách đây hai năm của Nghĩa trở lại trong tâm trí Linh khi nàng cúi đầu đạp thật nhanh qua cửa Thượng Tứ vào Thành Nội.
Qua một cánh cổng thấp, Linh gác xe máy vào thành tường, đưa mắt tìm Nghĩa hàng ngày hồi còn đi học, nhưng mỗi lần đến tìm Nghĩa Linh đều không dám cất tiếng gọi lớn. Không khí nơi này lạnh lùng một vẻ canh giữ nghiêm khắc làm Linh e dè. Nhà nàng đã nghiêm. Nhà Nghĩa còn nghiêm hơn. Cánh cửa lên phòng khách đóng kín. Chung quanh, không có một tiếng động. Những bông hồng ngoài vườn Linh nhìn thấy mãn khai sau mấy ngày mưa cũng hình như nem nép cúi xuống.
Một tiếng người từ phía sau làm Linh giật mình.
- Cô hỏi ai đó ?
- Lạy bác a.
Linh quay lại lễ phép chào bà Bảo. Bà Bảo là mẹ Nghĩa. Gầy quắt như một cái ống điếu, đôi mắt xâu hoắm, cặp môi mỏng dính, ở người đàn bà tóc đã hoa râm, và ngậm trên mép một điếu thuốc Cảm Lệ nay, không ánh lên một nét nhân hậu và hiền từ nào.
- Thưa bác, Nghĩa có nhà không ạ ?
- Cô là... con ông bà Phán Thi phải không ?
Linh cười:
- Bác quên tên cháu rồi ư ? Cháu là Linh đây mà bác ?
- À, cô Linh. Chóng lớn quá. Có phải cô vừa vào Sàigòn, cô mua hộ hàng áo cho con Nghĩa nhà tôi đấy không ?
- Dạ. Cháu chọn mãi mới được hàng áo đấy. Nghĩa có ưng thuận bác ?
Bà Bảo bĩu môi :
- Gì mà nó không ưng chớ. Nhưng tôi không ưng. Loè loẹt quá. Không mặc được.
Linh nẩn người. Nàng nhớ lại hàng áo nàng đã mua cho Nghĩa. Màu hồng nhạt với những bông hoa trắng. Có gì là loè loẹt. Trong một giây ngắn ngủi. Linh nghĩ nếu bà Bảo vào Saigòn, bà đi trên con đường Tự Do, lối phục sức trẻ trung và rực rỡ của bầy thiếu nữ Sàigòn bây giờ không biết còn làm cho bà Bảo bất bình đến ngần nào. Nhưng Linh cũng không dám cãi lại mẹ bạn :
- Cháu thì nghĩ hàng áo ấy đẹp lắm. Bác không ưng cho Nghĩa may, cháu hoàn lại tiền Nghĩa và lấy lại hàng áo cũng được ạ.
Bà Bảo nhìn ngắm Linh bằng cặp mắt dò xét:
- Cô đến tìm em có việc gì thế ?
- Cháu đến thăm Nghĩa thôi đấy a.
- Có rủ em đi đâu không ?
- Dạ, đâu có ạ.
- Thế thì được. Nó ở trong nhà trong ấy.
Bà Bảo đưa mắt nhìn về phiá nhà sau lẩm bẩm :
- Con với cái. Đồ hư hỏng. Đồ mất dậy.
Linh cúi đầu đi nhanh về phía sau nhà để khỏi phải nghe người mẹ nghiêm khắc chửi rủa con gái bà.
Nghĩa ngồi ủ rũ một góc tường. Đôi mắt Nghĩa sáng lên khi thấy Linh đẩy cửa bước vào. Đôi bạn ôm lấy nhau. Giữa ban ngày nhưng căn buồng tiều tụy và đóng kín cửa đã như tụ đọng và lẩn quất đâu đó rất nhiều bóng tối. Buông bạn ra, Linh nhìn kỹ Nghĩa và lúc đó nàng mới thấy, như căn buồng. Nghĩa tiều tụy quá chừng. Khuôn mặt hốc hác, mái tóc bù rối, đôi mắt sưng húp và như còn ngấn lệ. Linh bàng hoàng cả người. Nàng đoán một chuyện gì ghê gớm đã xảy ra. Từ lần tâm sự hai năm trước đây trên bờ hồ Tĩnh Tâm, Nghĩa đã tỏ ý muốn trốn vào Sàigòn với Lịch. Linh đã khuyên Nghĩa đừng nên có cái hành động dại dột ấy và Nghĩa đã nghe nàng. Lịch đi Sàigòn, Nghĩa ở lại. Hôm cặp nhân tình từ biệt nhau lên đường. Linh cũng có mặt ở sân ga. Nghĩa phải rủ nàng đi cùng mới ra khỏi nhà được. Lần thứ nhất trong đời, nhìn Nghĩa và Lịch âu yếm nắm lấy tay anhu trong khi còi tàu đã rú lên, Nghĩa thi đầm đìa nước mất, còn Lịch thì không nỡ rời tay Nghĩa, Linh mới khám phá thâý thế nào là khuôn mặt não nùng của phân ly. Khoảng thời gian Lịch đi xa, Nghĩa nghe chừng cũng nguôi nguôi dần dần tâm sự buồn thảm.
Linh cũng mừng thầm cho bạn. Điều Linh không thể nhìn thấy, là cái bề ngoài thản nhiên của Nghĩa chỉ là sự che dấu một tâm trạng tuyệt vọng. Hàng tuần Nghĩa vẫn lén viết thư cho Lịch. Và Lịch trả lời Nghĩa đến một địa chỉ khác.
Bỗng hai tháng trước đây, Lịch thình lình trở về Huế. Đêm Lịch đến trước cửa nhà người yêu, Nghĩa đang nằm thao thức bỗng nghe thấy tiếng huýt sáo quen thuộc của người yêu, nàng hồi hộp đến độ muốn ngất đi. Sáng hôm sau, cặp tình nhân đau khổ liều lĩnh gặp nhau tên đồi Vọng Cảnh. Nhìn thấy tất cả những nguy hiểm sẽ tới nhưng Nghĩa không muốn giữ gìn nữa. Lịch chỉ ở lại Huế một tuần. Bảy ngày nữa, bảy ngày như một thế giới thần tiên ngắn ngủi, Lịch lại vượt qua đèo Hải Vân, và tình yêu sẽ chỉ còn là cái hình ảnh nghìn trùng cách trở.
- Anh đi lần này mấy năm mới về. Em có nhớ anh không ?
Lịch nói và kéo Nghĩa vào lòng. Người con gaí e thẹn ở Nghĩa phút đó hơi ngạc nhiên và hổ thẹn. Hai năm vào Sàigòn, Nghĩa lạ lùng vì nàng thấy người yêu đã đổi khác. Lịch không còn là chàng trẻ tuổi quê muà và nhút nhát vẫn đứng đợi chờ nàng ở bên này vòm cửa Thượng Tứ nữa. Lịch đã bạo dạn hơn. Phục sức cũng chải chuốt hơn. Nghĩa hơi sợ. Nhưng bảy ngày ngắn quá. Nàng muốn sống thành một nghìn ngày. Phút ân ái này quá giá quá. Nàng muốn sống như một nghìn lần ân ái. Bảy ngày nữa, Lịch đã giả từ Huế, chàng trở lại Sàigòn và Nghĩa không giữ được chàng ở lại. Thôi thì dâng hiến hết cho người yêu. Nàng nói như một con chim sẻ nhỏ kêu thương:
- Chi lạ, anh làm gì thế anh ?
Nhưng miệng nói thế mà bị một sức mạnh thôi miên, nàng đã ngã xuống theo vòng tay âu yếm của Lịch. Qua vai người yêu, buổi chiều hôm đó, cùng với mối tàn phá mê đắm như một cơn lốc ào ạt thổi mạnh qua cơ thể, Nghĩa nhìn thấy một khoảng trời xanh trên đầu. Một khoảng trời xanh muôn thuở của một Huế cổ kính. Giá phút ấy, Lịch ân cần mời nàng trốn đi, nàng sẽ từ ngọn đồi nàng đi ngay, giao phó tương lai hoàn toàn cho người yêy, không nghĩ ngợi. Nàng sẽ vượt đèo Hải Vân, giã từ vĩnh viễn một Huế trầm lặng để đến một Sàigòn xa hoa như một ngày hội lớn. Nhưng Lịch không mời màng đi cùng. Nghĩa không hiểu tại sao. Nàng cũng không dám hỏi. Chỉ linh cảm thấy là Lịch không còn là Lịch hai năm trước nữa.
Nghĩa đã hiến thân cho Lịch. Lịch an ủi Nghĩa "Tết năm nay anh sẽ trở về và em sẽ đi với anh" Nhưng ngay khi Lịch nói, Nghĩa đã cảm thấy Lịch không thành thật.
Nghĩa buồn rầu bảo người yêu:
- Anh không trở về, em cũng yêu anh.
Lịch sượng sùng:
- Em nói gì thế Nghĩa ?
- Rồi anh sẽ quên em, đứa con gái Huế sống âm thầm trong một căn ảnh trong tận cùng Thành Nội. Rồi anh sẽ kiếm được nhiều tiền. Anh sẽ chạy theo những người con gái ở Sàigòn. Anh sẽ quên em. Anh sẽ quên em. Anh sẽ không bao giờ về Huế nữa.
Lần ấy Lịch đi. Nghĩa không ra ga đưa tiễn người yêu như lần đầu. Phút tày khởi hàng nàng ra ngồi ngoài vườn, một mình. Nàng hình dung thấy một con tàu đang phì phà thở khói. Rồi còi tàu hú lên, dội vào lòng nàng. Một cõi lòng tan nát, muốn chết, ở đó mọi cảm giác đau đớn chỉ còn là một niềm thờ ơ bâng khuâng. Rồi chuyến tày khởi hành. Nó hướng vào Sàigòn, cái thành phố không bao giờ biết tới. Nó như một người tình xa lạ và đâỳ sức hấp dẫn quỷ quái mà nàng không bao giờ có được. Một cuộc đời mới băt đầu cho Lịch. Cuộc đời nàng thì đã hết. Cuộc đời ấy chỉ còn như một cái bóng ma lang thang, trên bờ sông Hương, với đôi mắt lạc thần nhìn vào khoảng không, cõi lòng như cái địa đầu của một dòng sông Hương buổi chiều nơi sương mù tràn lan kín khắp mặt nước buốt lạnh, như ngọn Ngư. Bình đứng bơ vơ giữa vòm trời mùa đông thật buồn của Huế.
Rồi bỗng một ngày, hơn một tháng sau khi Lịch bỏ đi, Nghĩa thất sắc : Nàng biết nàng đã có mang.
Nghĩa cẩn thận đứng dậy, mở hé cửa nhìn ra ngoài. Không thấy có ai lảng vảng đến gần, Nghĩa mới yên tâm.
Linh cười:
- Làm gì mà kỳ thế Nghĩa ?
Nghĩa yên lặng lại ngồi xuống cạnh bạn không đáp. Linh với tay lấy tập Album để ở một cái ghế thấp gần đó, mở ra coi. Hai chị em chụm đầu trên những tấm hình nữ sinh của họ. Đó là những hình ảnh của một tuổi thiên đường, vẫn còn với Linh nhưng đã mất với Nghĩa. Linh chỉ tay vào một tấm hình, cười khúc khích:
- Trong mình có khác gì cô Lọ Lem không chứ ?
- Bậy. Linh đẹp nhất lớp thì có.
Thốt nhiên tấm hình kéo Nghĩa trở lại với một sự thực. Tấm hình chụp buổi lên hoan cuối năm âý không có Nghĩa. Nghĩa nhớ hôm đó nàng đã trốn học, lần đầu tiên nàng không đến trường, để đạp miết xe ra khỏi Thành Nội đến nơi hẹn hò bí mật thứ nhất với người yêu.
Bao nhiêu gío bão tâm hồn đã nổi dậy từ lần gặp gỡ đó. Lịch đứng chờ nàng sau một bụi cây. Trời nắng vừa. Muà thu dãi thơ trên Huế. Muà thu trải mộng trong lòng nàng. Nàng xuống xe, đi vào con đường nhỏ. Chung quanh không có một bóng người. Những cánh bướm chập chờn bay lượn trong nắng. Cảnh vật bình yên mà lòng Nghĩa thì hồi hộp đến cực điểm. Suốt đêm trước, nàng không ngủ. Và gối đầu lên cánh tay, nàng đã tưởng tượng đến phút này. Bỗng một bàn tay thò ra nắm lấy tay nàn g. Nghĩa giật mình suýt kêu lên.
- Anh làm em hết hồn.
Lịch cười kéo Nghĩa vào khuất sau bụi cây
- Em cũng làm anh hết hồn.
Lần gặp gỡ thứ nhất đó là kỷ niệm đẹp thơm và tinh khiết nhất của mối tình thứ nhất : Họ nhìn nhau mà không nói. Nhìn nhau âu yếm. Nhìn nhau đắm đuối và ngượng ngập. Rưng rưng và yên lặng nhìn nhau. Những ngón tay đã buông nhau ra, muốn tìm nhau lại nhưng không dám. Ngồi xích lại chút nữa, họ cùng thầm nhủ nhưng không ai giám làm cái cử chỉ lại gần. Huế ở chung quanh họ. Nhưng Huế ở thật xa, như con sông Hương không nhìn thấy, như dư luận chưa bắt gặp, như gia đình chưa khám phá thấy họ đã âm thầm yêu nhau đã gặp được nhau ở chốn này. Bây giờ mọi sự đã thay đổi. Lịch đã đi xa. Chàng đã ở Saigòn. Chàng đã xa Huế và chắc là chàng đã quên nàng. Quên rằng mối tình tan vỡ đã kết tinh thành niềm lo sợ âm thầm trong Nghĩa.
Nghĩa đóng tập Album lại. Nước mắt Nghĩa dàn dụa. Nàng không dám khóc, chỉ sợ mẹ thấy. Nhưng nàng không kìm giữ được. Nghĩa gục đầu vào vai bạn, khóc nức nở.
- Đừng Nghĩa, Nghĩa khóc làm mình cũng muốn khóc theo đây này. Có chuyện gì thế ?
Tiếng Nghĩa nghẹn ngào, đứt quãng trong thổn thức :
- Linh nên khóc cho mình. Mình đã có mang rồi. Linh ơi.
- Có mang ?
Linh đẩy bạn ra, nhìn trừng trừng.
- Nghĩa có mang với ai ?
- Với Lịch chứ với ai nữa.
- Không được. Thế thì chết.
Trong một phút thảng thốt, Linh đã quên an ủi bạn mà chỉ nói ra điều nàng nghĩ. Ba ngày ở Sàigòn, nàng đã được Phụng kể cho biết về một vài vụ tai tiếng của những người đàn bà liều lĩng trong tình yêu, nàng không thấy chuyện đó xấu xa và ghê gớm lắm, nhưng trở về Huế, sống trở lại với cái xã hội chật hẹp và đâỳ những thành kiến nghiêm khắc của Huế, cái việc Nghĩa có mang với Lịch là một điều nàng không thể nào tưởng tượng được. Ở Huế, đó là một lầm lẫn không thể cứu vớt, một tội lỗi không thể tha thứ, một liều lĩnh không bao giờ được chấp thuận. Linh có cảm tưởng khi Nghĩa tiết lộ cho nàng sự bí mật đó, Nghĩa cũng không còn là bạn nàng nữa. Một ý tưởng khinh ghét nổi lên trong Linh, đẩy Linh ngồi xa hẳn Nghĩa ra. Nhưng rồi Linh hối hận ngay. Nàng xích vội lại, ân cần nắm chặt lấy tay người bạn gái đáng thương.
- Các cụ biết chưa ?
Nghĩa buồn bã lắc đầu :
- Chưa, nhưng thế nào cũng biết. Và khi đó mình chỉ còn nước chết.
- Đừng nói dại, Nghĩa. Linh gắt.
Đứng dậy, đi đi lại lại rồi Linh quay lại ngó Nghĩa :
- Sao không viết thư cho Lịch biết ?
Nghĩa lắc đầu ngao ngán. Lịch đi không cho nàng biết địa chỉ ở Sàigòn. Nếu Lịch có biết và trở về, mọi sự cũng không thay đổi. Chuyện tai tiếng động trời vẫn nổ tung như một trái bom trong cái thế giới lặng lờ thu nhở của Huế. Và Nghĩa vẫn cứ là nạn nhân của một trừng phạt khốc liệt. Lịch cũng biết như thế. Tương lai của Nghĩa nàng nhìn thấy nó tối đen. Cuộc đời của Nghĩa, nàng thấy nó đã hoàn toàn tan vỡ. Linh muốn cứu bạn, làm một cái gì cho bạn, nhưng nàng không biết giúp Nghĩa bằng cách nào.
Cùng với những ý tưởng u uất tràn đầu tâm hồn đôi bạn lúc đó, hoàng hông phủ dần xuống cảnh vật bên ngoài. Linh mở cửa sổ nhìn ra. Trời chỉ quang đãng được một lúc, mưa đã lại dấy lên. Gió lạnh từ phía hồ Tĩnh Tãm thổi tới làm Linh rùng mình. đã đến giờ nàng phải về nhà. Các em nàng, mẹ nàng chắc cũng đã về rồi. Con gái Huế giờ này không được quyên` ở ngoài đường nữa. Hàng phố sẽ dị nghị. Và dư luận sẽ đặt những câu hỏi.
- Nghĩa à, mình phải về.
- Ừ, tối rồi, Linh về đi.
Linh an ủi bạn:
- Nghĩa đừng buồn, kẻo nhà nghi thì khốn đấy. Bây giờ Nghĩa định sao ?
- Trốn đi.
Linh chép miệng:
- Trốn đi đâu ? Chúng mình thì trốn đi đâu được. Thôi, để mình nghĩ xem có cách nào hô. Nghĩa được không. Ngày mai ở nhà có giỗ, chắc không đến được đâu. Ngày mốt đi học về mình sẽ tạt qua.
Nghĩa cúi đầu xuống không nói, và đưa tiễn bạn ra ngoài cổng. Đôi bạn nép vào nhau, đi nhanh trên lối đi ẩm ướt. Mưa đậu trên khóe mắt Nghĩa như những gịot nước mắt. Khi Linh mặc áo mưa và dắt xe đạp định quay ra, Nghĩa nắm chặt lấy tay bạn:
- Giữ kín nhé Linh.
Linh gật đầu. Đôi bạn nhìn nhau yên lặng không nói. Một lát sau rồi Linh gỡ tay Nghĩa ra:
- Thôi mình về đây.
Gió thổi ngược khiến Linh có cảm tưởng đang đạp trên một con đường dốc. Tà áo mưa đập lạt xạt vào thành xe gây cho Linh một cảm giác lạnh lẽo. Không quay lai, nhưng Linh biết Nghĩa còn đứng đó và vẫn nhìn theo nàng trong mưa.
° ° °
Ra đến đường Trần Hưng Đạo, bóng tối đã chập choạng. Con sông Hương lênh láng một vệt dài. Bờ bên kia đã mờ mờ không thấy rõ trong mưa bụi trắng xoá. Bỗng một tiếng còi xe hơi và tiếng một người gọi tên mình làm Linh lái vội xe vào bờ hè thắng lại. Nàng để một chân xhống hè, kéo cao cổ áo mưa, nhìn chiếc xe Simca mới tinh đang từ từ đậu theo trước mặt. Vấn ngồi trong chiếc xe đó và thò tay ra vẫy nàng lại.
Thái độ thiếu lịch sự ấy làm Linh tức giận. Nàng nghĩ thầm trong bụng : "Vô duyên, tưởng đi xe hơi là vẫy người ta đến chắc".
Nàng ngồi yên trên xe nhìn Vấn, vì không thấy Linh đến đành phải đẩy xe bước xuống. Vấn chải đầu bóng mượt, và mặc một bộ âu phục tím mới tinh. Trong Vấn đối với những thanh niên Huế, cũng khá bảnh bao. Nhưng Linh vẫn thấy Vấn hơi quê muà và có vẻ "con nhà giầu thế nào" với chiếc cà vạt đỏ chói lại có thêu một bộng hoa trắng chính giữ nền vải.
Thấy Linh nhìn chiếc xe mới của mình, Vấn không dấu được hãnh diện.
- Anh Vấn hồi này ăn chơi quá nhỉ ? Mới mua xe bao giờ thế. Hôm nào phải đưa xe lại chở tôi đi xem lăng chứ ?
- Mới mua. Đẹp không ?
- Đẹp lắm. Đẹp như anh chiều nay vậy. Anh đi đâu mà diện thế.
Linh ngạc nhiên thấy nàng dùng một giọng nói đùa cợt và chế riễu đối với Vấn. Trước đây, nàng vẫn đối xử thân mật với Vấn nhưng chưa bao giờ lại có cái thái độ riễu cợt Vấn như vậy.
- Định đến thăm Linh đây, và định ru? Linh đến Câu Lạc Bô. Thê? Thao dùng cơm.
Linh mỉm cười:
- Câu Lạc Bộ Thể Thao ở đâu nhỉ ? Tôi ở Huế mà không biết đấy.
- Thế thì còn đợi gì không dến cho biết.
Linh vẫn cười:
- Anh là người Huế. Anh không biết con gái Huế không được đi chơi, đi ăn cơm tiệm với đàn ông bao giờ à. Mang tiếng chết.
Bấy giờ, Vấn hình như mới nhận thấy giọng nói mỉa mai và nụ cười chế riễu của Linh. Vấn nhìn Linh đăm đăm:
- Linh ở Sàigòn về xem chừng có vẻ khác trước rồi đấy nhé. Sàigòn vui lắm hả.
- Cố nhiên là vui rồi. Tôi thi chẳng thay đổi gi. Anh thấy tôi thay đổi lắm sao ?
Linh nắm lấy gui đông xe tỏ ý định đi.
- Tôi cám ơn anh, tôi không đi được đâu. Hôm nào có rảnh anh lại chơi, bây giờ tôi phải về. Anh cũng đi chứ. Đứng thế ướt hết bộ quần áo đẹp.
Đạp được một quãng, Linh mới nhận thấy nàng vừa tàn nhẫn với Vấn. Nhưng cái ý tưởng riễu cợt Vấn vẫn nguyên vẹn trong đầu óc nàng. Một so sánh bất chợt nổi lên. Trần Hữu Phủ. Cái trán thấp, nét mặt hiện đầu vẻ thõa mãn tầm thường của Vấn sui nàng, đã muốn quên lại phải nhớ tới cái đẹp ngang tàng xa cách, rất đàn ông của n gười đàn ông đã gặp ở Sàigòn, đêm nào đã trở lại với nàng trong một giấc mơ lạ lỳng và ky thú. Nếu nàng gặp lại người đàn ông xa lạ ấy, ở đây, không biết cảm giác nàng sẽ ra sao ? Nếu người đàn ông xa lạ ấy cũng xuống xe và cũng mơì nàng đi ăn, liệu nàng có từ chối như nàng đã từ chối Vấn ?
Linh vừ đạp xe vừ loay hoay với câu hỏi ngạc nhiên vụt đến một cách bất ngờ như vậy. Nàng cũng sẽ từ chối. Phải, chắc chắn như vậy. Ở Huế, chuyện đi ở ngoài đường với một người bạn trai, dù là quen biết đã lâu như Vấn còn không được, nữ là với một người lạ mặt từ xa đến Huế. Nhưng nàng từ chối mà chặc nàng sẽ hối tiếc đã từ chối nhừ vậy. Mình nghĩ đến cái người đó nhiều quá, không được. Linh vừ tự nhủ vừa cười thầm.
Mấy đứa em nhỏ đứng lố nhố ngoài hiên đều reo lên một lượt khi thấy Linh đạp thẳng xe qua cổng và dừng lại trước mặt chúng nó. Linh nhấc xe lên hiên. Nàng quay lại xoa đầu thằng Dư, đứa em trai út mà nàng yêu nhất.
- Sang bà ngoại có vui không Dư ?
- Vui. Bà bảo sao chị không sang.
Linh cười:
- Tuần sau chị sang thăm bà. Bây giờ để chị đi dọn cơm đã không mẹ mắng chết.
Tiếng bà Phán Thi mắng yêu con gái ở sau lưng:
- Chờ được cô về thì vừa. Tôi dọn xong rồi. Các em nó đợi đấy. Vào ăn đi.
- Thâỳ con đâu ?
- Đi nghỉ rồi. Thầy hơi rức đầu. Năm nào cũng thế, cứ muà mưa tới là thây lạnh không chịu được. Con đi đâu mà về muộn thế ?
- Con vào trong Thành Nội thăm Nghĩa.
Bà Phán Thi cau mặt:
- Nghĩa nào, bạn học con vẫn đến đây ngày trước ấy à.
- Dạ
- Mẹ nghe thấy người ta đồn nó dạo này hư hỏng lắm. Lăng nhăng với thằng nào đó đến nỗi bố mẹ bắt phải ở nhà không cho đi học. Con lớn rồi. Liệu chọn bạn mà chơi, kẻo lại mang tiếng lây.
Linh giật mình không ngờ mẹ cũng nghe thấy những lời đồn đại về mối tình đâu khổ của Nghĩa.
Ngồi vào bàn ăn Linh nghĩ thầm : "Huế nhỏ thật " và bỗng thấy lo ngại cho Nghĩa vô cùng. Nghĩa làm thế nào dấu diếm mãi được. Trốn đi. Nghĩa chỉ có cách ấy.
Chương V
Sau ngày ở nhà Lưu ra đi, Phủ tìm về chỗ trọ cũ. Điều chàng đóan trước đã là sự thực Thấy chàng vào tù, người chủ nhà đã cho người khác thuê căn buồng từ hơn một tháng.
- Trời ơi ! Ông Phủ, ông được tha rồi ư ? Thế mà tôi cứ tưởng...
Phủ nhìn bà chủ nhà gầy quắt như hai ngón tay bắt chéo vừa thảng thốt kêu lên khi mở cửa và thấy chàng.
- Cứ tưởng tôi rồi chết rục xương trong khám Chí Hoà, phải không thưa bà ?
Bà Luân, tên người chủ nhà, không dấu được bối rối khi thấy Phủ nói trúng ý nghĩ của mình.
- Ấy chết, tôi đâu dám nghĩ thế. Nhưng báo chí họ nói về ông ghê quá ông ơi ! Mời ông ngồi xuống đây đã. Gớm bị giữ mấy tháng mà ông béo khoẻ ra đấy ông Phủ nhé !
Phủ mỉm cười chua chát, nhớ đến những bầy muỗi đói, cái căn buồng nghẹn ngàovà nồng nặc mùi nước tiểu trong khám. Cùng là những đêm thao thức vật vã tới sáng. Cùng là sự giam cầm đánh vào thần kinh căng thẳng nhiều phen làm chàng muốn phát điên lên.
- Vâng, cái khí hậu trong tù tốt lành hơn ở ngoài nhiều mà.
Khí hậu trong tù tốt lành hơn ở ngoài nhiều mà ! Câu nói châm biếm ngờ đâu, nghĩ kỹ lại chẳng châm biếm chút nàohết. Ít nhất trong tù, đã không còn cái dư luận rắnn độc ấy, thứ miệng lưỡi nhỏ nhen ấy, những cặp mắt cú vọ nhìn soi mói vào đời tư ấy. Ít nhất, tuy là một kỷ niệm ê chề, và khổ cực chắc chẳng bao giờ chàng xóa nhòa được trong tâm trí hờn oán, hai tháng ở tù đã là khoảng thời gian duy nhất chàng được tương đối yên thân, trong mấy năm gần đây. Đời Phủ, chàng có cảm tưởng không bao giờ được yên thân. Chàng như một con mồi chạy trốn trong cánh rừng hun dữ, đằng sau là dư luận hung dữ mở cuộc truy kích đến cùng.
- Cũng tại ông cơ.
- Tại tôi làm sao ?
Bà Luân, rót nước đưa cho chàng. Phủ thấy chàng chua chát với người chủ nhà là vô lý. Bà Luân, tiếng thế, còn tử tế với chàng nhiêu lắm. Ở đây, chàng đi về tự do đêm ngày. Những tháng chàng thua bạc hết nhẵn tiền bà Luân đều vui lòng cho chàng chịu tiền nhà.
- Ông chơi bời quá. Ông chơi bời như thế suốt đời sao ông Phủ ?
- Tôi không biết. Tôi không thể sống khác được.
- Trăng nàođến rằm rồi trăng cũng tròn. Sao ông không lấy vợ đi ông Phủ ?
Phủ cười :
- Bà làm mối cho tôi nhé.
Bà Luân cũng cười theo.
- Ông mà phải làm mối. Nghe tôi, lấy vợ đi ông. Có vợ có chồng như đũa có đôi, các cụ ta dậy chẳng sai chút nàođâu. Năm nay ông bao nhiêu tuổi ?
- Ba mươi chín.
- Trời đất ơi ! Ba mươi chín mà cứ sống phây phây ra chẳng chịu lập gia đình ư. Cha già con cộc, khổ lắm. Ông lấy vợ đi cho cụ nhà có chau bế chứ !
Thốt nhiên nét mặt Phủ buồn hẵn lại. Chàng vừa nhớ đến mẹ chàng. Người mẹ hiền hậu, lòng bao dung như biển, suốt một đời chỉ biết sống cho chồng cho con, mà mỗi lần Phủ nhớ đến lòng chàng lại nghẹn ngào xúc động, người mẹ hiều hậu ấy bây giờ không còn nữa. Điều làm Phủ ân hận, chàng coi đó như một tội lớn với mẹ là mẹ chàng đã không được nhìn thấy chàng trong lúc bà lâm chung. Mùa đông năm đó, chàng vắng nhà, chàng đang chạy theo một người đàn bà. Đó là một goá phụ. Mất một năm trời theo đuổi cực kỳ kiên nhẫn, chàng mới chiếm được trái tim người đàn bà lão luyện ấy. Và khi người đàn bà sang Lào buôn bán, chàng không ngần ngại bỏ nhà đi theo liền. Mẹ chàng tạ thế trong thời kỳ chàng sống mải me điên cuồn với người goá phụ ở một khách sạn giữa thành phố Vạn Tượng. Được tin, Phủ từ Lào đi ngày đi đêm về nhà. Nhưng về đến nơi, đám tang đã cử hành được ba hôm. Cha chàng lớn tiếng chửi mắng chàng là đứa con bất hiếu. Trường hợp khác, Phủ đã cãi lại hay ít nhất cũng hậm hực trong lòng. Lần đó, chàng cúi đầu đứng im, nhận những lời mắng chửi của cha, lòng tràn ngập hối hận. Chàng ra thăm mộ mẹ, môt buổi chiều. Thắp hương, cúi đầu xuống, hình ảnh mẹ hiện ra, và không kìm giữ được Phủ đã dàn dụa nước mắt. Đó là lần đầu tiên và cũng là lần cuối cùng trong đơì. Phủ khóc. Chàng nghĩ rồi đây không một ai làm cho chàng nể nang và sợ hãi nữa. Chàng chỉ sợ, chỉ nể có mẹ chàng. Và mẹ chàng đã chết. Những giọt nước mắt buổi chiều đứng khóc trước mộ mẹ, Phủ coi như sự ràng buộc cuối cùng với gia đình, với những người thân yêu. Thăm mộ mẹ song, Phủ bỏ đi. Từ đó, chàng chỉ trở về mái gia đình như một cái bóng thoáng, hoạ hoằn một hai năm một lần, thường là vào những ngày giỗ mẹ.
Câu chuyện đang vui với bà chủ nhà bị cắt đứt vì một hình ảnh và những kỹ niệm buồn thảm. Phủ hỏi sang chuyện khác :
- Tôi còn về ở đây được không bà Luân ?
- Ấy chả là...
- Chả là gì nữa. Tôi đi tù bà cho người khác thuê mất rồi chứ gì. Cũng được. Bà cho tôi lên lấy đồ.
Người thuê mới là chủ một gia đình công chức ba con. Cô con gái trưởng đã lớn. Khi Phủ xin lỗi bước vào sau khi bà chủ nhà đã giới thiệu chàng là ai. Phủ thấy mấy cô con gái nhìn chàng, rồi chụm đầu bàn tán một tiếng nói nhỏ : "Trần Hữu Phủ đấy". Phủ lặng thinh xếp mấy cuốn sách vào va ly, nghĩ thầm trong bụng "Mình nổi tiếng như cồn rồi còn gì nữa. Đi đâu thiên hạ cũng nhẵn mặt, đi đâu thiên hạ cũng xì xào Trần Hữu Phủ. Còn trả nợ đến bao giờ đây".
Ở nhà trọ cũ xách va ly đi, Phủ đêm nhẩm lại khoản tiền chàng lấy của Lưu trước khi đi. Hai ngàn đồng. Nhìn nét mặt không vui của Mỹ ngó chồng kín đáo đưa tiền cho bạn. Phủ muốn từ chối. Nhưng chàng không còn một xu dính túi, và nghĩ rằng, ở tù ra, nếu có ai còn tử tế với chàng cũng chỉ là Lưu mà thôi, nên đành nhận. "Cô Hiền đâu nhỉ" Phủ hỏi khi sắp từ giã Lưu. Mỹ cướp lời chồng : "Em nó mệt trong buồng" Phủ nhíu mắt, ngẫm nghĩ. Hiền mệt. Hình ảnh của Hiền bà giờ sáng đêm qua đột ngột xuật hiện trước cửa buồng chàng, những gịot nước mắt Hiền, mối tình thầm kín của Hiền mà chàng chối từ, tất cả trở lại trong đầu óc Phủ và làm chàng vẩn vơ lo lắng.
Phủ đã đặt va ly xuống định vàobuồng chào Hiền trước khi đi, phút ấy chàng có linh cảm còn lâu lắm chàng mới trở lại nhà Lưu. Nhưng nhìn nét mặt lạnh lùng của Mỹ, chàng đoán Mỹ đã có những ý định không hay về chàng, nên chàng lại thôi.
- Tôi gửi lời chào cô Hiền.
Phủ nghiêm trang nói với Mỹ. Chàng xoa đầu thằng Dũng, và đi thẳng ra cửa. Lưu đưa chàng ra đường. Trong khi chờ xe tắc xi, Phủ cười hỏi bạn :
- Này, xem chừng Mỹ có điều gì không bằng lòng tôi. Chuyện gì thế.
Lưu ngập ngừng rồi gạt đi:
- Không, chẳng có chuyện gì đâu. Thôi, cậu đi. Có cần gì thì cứ trở lại đây.
Phủ cười:
- Chắc là không.
Thế là đôi bạn chia tay nhau.
Ở chỗ trọ cũ đi ra, Phủ gọi xe vào thẳng Chợ Lớn. Mất một nữa giờ, chàng mới tìm được một khách sạn bình dân. Một căn nhà ba tầng kiểu cổ, ở lẫn vào một khu phố đông đúc, giữa những đám người Tàu sinh hoạt ồn ào. Những lúc muốn trốn tránh bạn hữu và những khuôn mặt quá quen thuộc của hè đường Catinat, không muốn cho ai biết chàng đi đâu,, làm gi, Phủ lại lên ở trong cái trại hẻo lánh của một người em họ ở vùng Lái Thiêu, hoặc xách va ly vàoở một khách sạn bình dân của người Tàu trong Chợ Lớn. Chàng yêu cái không khí vắng khuất, tĩnh mịch gần như bỏ hoang của trại người em họ đó. Hắn đi thầu ở vùng Kontom, Ban mê thuột có khi hàng mấy tháng mới về, và cả một trang trại yên tĩnh hoàn toàn thuộc quyền của Phủ. Từ sự yên tĩnh của cái trang trại bên ngoài thành phố đó, đến cái ồn àonáo nhiệt của một khách sạn bình dân cuối đáy Chợ Lớn ở Phủ, vẫn chỉ là sự thực hiện một ý muốn, cái ý muốn xa lánh, vẫn chỉ là muốn sống giữa những cuốc đời, những khuôn mặt hoàn toàn xa lạ, dù chỉ một ngày.
Định ở lại cái khách sạn này, một tuần lễ, Phủ xuống nhà trả tiền buồng ngay. Chỉ có một nghìn bạc trong túi, nhưng Phủ cũng không lo ngại lắm. Suốt đời, chàng hệ lụy vì tình cảm, nhưng không bao giờ chịu quan tâm về vấn đề tiền. Kiểm điểm lại những đồ dùng của chàng, Phủ thấy còn nhiều thứ có thể cầm bán được ra tiền. Đôi khuy măng sét vàng nạm ngọc thạch chàng mua lần sang chơi Đông Kinh cách đây ba năm. Sáu bộ âu phục đắt tiền, chàng mặc rất giữ gìn nên còn nguyên như mới. Còn nhiều đồ dùng khác nữa. Đem cầm, cũng có thể lấy được một khoản tiền đủ tiêu trong một tháng.
Ra đầu phố ngồi ăn rất ngon lành một bát mỳ, rồi Phủ trở về buồng đóng cửa lại. Chàng cởi quần áo nằm duỗi dài trên mặt đệm, nhắm mắt lại, cố xua đuổi mọi ý nghĩ vướng bận ra khỏi đầu óc. Phút này, Phủ sống một cảm giác thật thoải mái, dễ chịu. Sống giữa những người xa lạ, không biết chàng là ai. Rồi liệu sau. Phủ chỉ mong có thế. Sự thảnh thơi đến với đời chàng rất hiếm hoi, và chàng muốn tận hưởng những giờ phút thảnh thơi trong cô độc và khép kín này.
Mắt nhắm lại, tay vắt lên trán, Phủ mơ mơ màng màng sắp chìm vàogiấc ngủ, thì nghe tiếng gõ cửa buồng. Phủ choàn g mắt. Chàng lẩm bẩm chửi thề, đã địh cứ nằm im, nhưng tiếng gõ của lại nổi lên. Nghĩ là người bồi tàu đòi vào buồng dọn dẹp, Phủ vừa mở của vừa gắt:
- Lúc khác. Để cho người ta ngủ chứ !
Nhưng chàng sững người. Không phải là người bồi tàu mà là Ngà. Phủ đứng im, lạnh lùng nhìn Ngà, nhìn người đàn bà dâm dục, hèn nhát đã gây tai họa cho chàng. Không hiểu sao Ngà có thể biết chàng ở đây.
- Cô đến đây làm gì. Cô muốn tôi vào tù lần nữa sao ?
Theo cái nhìn của Ngà, Phủ biết Ngà còn đi với một người nữa. Một thiếu nữ. Cô ta đứng ở xa, đầu cầu thang đi lên, quay đi chỗ khác nên Phủ không nhìn thấy rõ mặt.
- Em muốn nói chuyện với anh.
- Tôi không muống nói chuyện với cô.
- Anh Phủ. Cho em vào. Em chỉ xin ở lại mười phút.
- Một phút cũng không được. Sao đàn bà các cô lạ thế, các cô cứ muốn đẩy người ta đến chỗ vô lễ khốn nạn, các cô mới bằng lòng sao ?
- Em đã trót lên đây rồi. Lần sau không bao giờ em dám tìm gặp anh nữa.
- Thế thì may cho tôi lắm. Nhưng làm sao cô biết tôi ở đây mới được chứ ? Không ai có thể biết được tôi ở đây. Nhất là cô.
Ngà mỉm cười, cố gây cảm tình với Phủ :
- Thế mà em biết. Có tài không ? Khó gì đâu. Ban nãy em trông thấy anh ăn mỳ ở đầu phố. Anh ăn ngon lành quá, anh chẳng nhìn thấy em, nhưng em thì em nhìn thấy anh ngay và lẳng lặng theo anh lên đây.
Ngà lớn tiếng gọi người thiếu nữ đang ở đầu cầu thanh.
Thiếu nữ nghe thấy tiếng gọi, từ từ đi lại. Ngà giới thiệu :
- Huyên à, đây là anh Phủ mà chị vẫn nói chuyện.
- Lậy anh a.
Phủ nhìn người thiếu nữ. Cô ta không đẹp nhưng có một cái miệng rất tươi, và rất khiêu gợi. Cặp môi đầy, thoa một lượt son mỏng, màu hồng, ướt nhẫy, màu môi phù hợp với màu da rám nắng, gợi nhớ đến bãi biển Ô cấp, và chiếc bikini mỏng dính phơi bày một thân thể nẩy lửa nàođó năm` dưới ánh mặt trời. Nhưng phút này, nhan sắc lộng lẫy của một hoa hậu thế giới cũng không thể làm Phủ rung động. Chàng ném cho thiếu nữ một cái nhìn lạnh nhạt, đọan chàng bĩu môi nhìn Ngà và quay trở vào. Ngà nháy mắt ra hiệu cho thiếu nữ theo vào.
Ngà ngắm nhìn căn buồng tiều tụy, cái giường rẻ tiền, cái mùng vàng uá và lũ chăn gối sờn rách, nhìn Phủ ái ngại:
- Sao anh lại chịu ở đây.
- Tôi ở đâu mặc tôi có được không ?
Phủ đã mặc quần dài. Chàng chợt thấy mình vô lễ với người thiếu nữ lạ mặt đang đứng ngó chàng chăm chăm. Nhưng muốn đuổi Ngà đi ngay, chàng thấy cần phải tỏ ra thiếu lễ độ đến cùng, nên thản nhiên đứng quay lưng lại nhìn Ngà, coi như không có thiếu nữ đứng đó.
- Cô nói gì thì nói đi. Gần hết mười phút rồi đó.
Ngà ngập ngừng, loay hoay với cái sắc trên tay.
- Em chỉ xin anh tha lỗi cho em.
- Cô không có lỗi gì. Tôi cũng không giận ai hết. Tôi chỉ muốn xin mọi người quên tôi đi, để cho tôi được yên thân.
Ngà nói với bạn:
- Huyên à, vì mình mà anh Phủ...
Phủ vung tay gạt đi.
- thôi xin miễn nhắc lại chuyện cũ. Đó là một bài học quý báu và đích đáng cho tôi.
- Không hiểu tại sao hôm ở sở cảnh sát và hôm ra tòa, em lại có thể khốn nạn và hèn hạ đến thế. Mấy tháng anh ở trong tù, em xấu hổ không dám vác mặt đi đâu cả. Chỉ có Huyên là nó thương em, nó bảo em phải tìm anh để xin lỗi anh. Em bỏ chồng em rồi.
- Không ăn thua gì đến tôi cái chuyện cô bỏ chồng hay lấy chồng hết. Đàn bà cac' cô khốn nạn như nhau cả. Tại sao bây giờ tôi mới biết là như thế chứ.
- Thôi chị Ngà, em đi về.
Phủ quay lại để thấy thiếu nữ thản nhiên quay gót đi ra phiá cửa.
Phủ cười nhạt và quay lại bảo Ngà:
- Cô còn ngồi ăn vạ tôi đấy à ! Tôi chỉ say rượu có một đêm, chỉ gặp phải một người như cô mà đã phải trả giá bằng hai tháng nằm trong khám cùng bao nhiêu tiếng xấu, như thế chưa đủ sao ?
- Anh còn giận em, em cũng phải chịu. Em thật có tội, có tội thật to đối với anh. Vâng, em xin đi vễ để cho anh ngủ. Nhưng anh hứa với em là anh sẽ lại chơi em nhé. Bây giờ em hoàn toàn tự do rồi.
Ngà đứng dậy, ra đến cửa Ngà dừng lại, nhìn căn buồng tiều tụy và nhớp nhúa một lần nữa, rồi nàng ném một cái nhìn chứa chan ý nghĩa thầm kín cho Phủ:
- Nếu anh không khinh em, và đã hết giận em, anh có thể lại ở cùng em it' lâu. Lần này, em cam đoan không có chuyện gì xảy ra cho anh đâu.
Phủ lẳng lặng tiến đến trước mặt Ngà. Chàng đứng thắng, chỉ tay vào mặt, nói chậm rãi từng tiếng :
- Cô xem tôi phải là cái hạng người đi ở nhờ đàn bà không ? tôi không sợ tai tiếng đâu. Tai tiếng rồi mà, còn sợ gì nữa. Nhưng tôi ở đây và tôi bằng lòng lắm rôì. Cám ơn. Về đi. Kẻo bạn cô đợi.
- Có phải thế đâu, anh...
Phủ không chịu nghe nữa. Chàng đóng sầm cánh cửa lại.
Chương VI
Ngày tháng trôi qua.Những ngày tươi vui cho những kẻ này, buồn thảm cho những kẻ khác. Ngoài giòng sống lúc lặng lẽ khi sôi nổi to sự biến chuyển của tình thế, Sàigòn tiếp tục sống một đời sống khác của nó, đời sống của những con người đứng trước những thảm kịch tình cảm của mình.
Dưới mái gia đình êm ả của Lưu, từ ngày Phủ bỏ đi, những buổi sáng và những buổi chiều trở lại cái thư thái phẳng lặng cố hữu, như một thế giới thu nhỏ đã thôi mở toà về, nhìn Hiền thản nhiên dọn bàn ăn, săn sóc con Hương, thằng Dũng, nét mặt thuần hậu, điệu dáng khoan thai, Lưu mừng thầm cho em gái đã quên được vết thương lòng gây ra bởi một mối tình âm thầm không được người đàn ông đáp lại.
Rồi mọi chuyện đều lắng đọng vào quá khứ, đều tan chùm vào lãng quên, Lưu nhủ thầm. Chàng cảm thấy hối hận đã để Mỹ tra khảo Hiền hôm đó, ngay sau khi chàng tiễn Phủ ra khỏi nhà, Hiền khóc sướt mướt chứ không chịu nói gì thêm. Mỹ tức giận bỏ lên buồng riêng rồi, Lưu mới nói chuyện với em gái. Chàng ôn tồn :
- Cô Hiền, thôi đừng khóc nữa. Làm ầm ỹ lên hàng xóm người ta lại tưởng có chuyện gì.
Hiền nín khóc, nhưng vẫn còn thổn thức. Nàng nghe tiếng Lưu đều đều bên tai.
- Cô đã lớn, đã đến tuổi trưởng thành, đã đến lúc quyết định được đời mình, anh biết như thế và bao giờ cũng muốn để cô được quyết định về tương lai của cô như vậy. Nhưng mọi chuyện có liên hệ đến hạnh phúc và tương lai đời cô, chị Mỹ và anh không thể không lưu tâm đến. Cô đừng oán chị Mỹ.
- Em không oán hận ai hết. Nhưng...
- Cô nói thế là không thành thật. Khi người ta có chuyện riêng đau đớn trong lòng, người ta thường thù ghét tất cả những người chung quanh. Nhưng oán hận là một thứ mầm hạt thất xấu. Nó nẩy nở trong đầu óc mình rồi thì nó làm cho cái tâm địa của mình cũng xấu xa theo.
Lưu ngừng nói nhìn em gái:
- Tôi hỏi thật, cô yêu anh Phủ lắm phải không ?
- Em không biết. Đừng bao giờ anh nên hỏi em câu đó.
Lưu buồn rầu :
- Cô nói đúng. Không bao giờ tôi nên hỏi cô câu đó. Hỏi để làm gì. Phủ đã đi rồi. Anh ấy là người có tâm điạ thật tốt. Nhưng anh ấy không thể sống mãi mãi cái lối sống của anh ấy như bây giờ. Cô nên quên anh ấy đi. Anh Phủ không phải là thứ đàn ông đem lại hạnh phúc lâu dài cho người đàn bà.
Từ lần nói chuyện đó với em gái. Lưu nghĩ rằng Hiền đã quên được Phủ. Chàng mừng thầm. Chàng nghĩ đã đến lúc phải lo cho Hiễn tính đến chuyện gả chồng cho Hiền. Kiểm điểm những chỗ quen biết, chàng ngạc nhiên thấy rằng, tuy Phủ chơi bời phóng đãng nhưng thật không có một gã trẻ tuổi nào chàng quen, hơn được Phủ, cho em. Nhưng Hiền còn trẻ. Chưa có gì đáng lo. Chưa có vấn đề gì cần giải quyết gấp. Và, Lưu đã nghĩ lầm. Hiền không hề bao giờ quên được Phủ. Từ ngày Phủ bỏ đi, tình yêu ở Hiền đã hết là những rung động, những ước muốn, những tưởng tượng. Nó đà kết tinh thành thảm kịch trong tâm hồn người thiếu nữ tuy bề ngoài lặng lẽ, nhưng đa cảm vô cùng.
Vì kiêu hãnh Hiền cố dấu không cho anh chị nhìn thấy nàng mãi mãi đau đớn và mãi mãi nhớ thương. Khi càng trở lại mãnh liệt và nung nấu bấy nhiêu. Ban ngày nhìn thấy sự cố gắng ghê gớm của Hiền trong vai trò thản nhiên bình tĩnh mà nàng đóng, đóng một cách bướng bỉnh trước mặt anh ruột và chị dâu. Một vai trò lạnh lùng. Không một tiếng thở daì. Không một giọt nước mắt.
Nhưng ban đêm ! Trời ơi ! Những đêm hãi hùng, những đêm địa ngục. Cửa buồng khép lại. Yên lặng phủ xuống và ngọn đèn ngủ như một con mắt did.nh mệnh nhìn thấu suốt vào tâm hồn Hiền không còn dấu che và trốn chạy được nữa. Hàng vạn người con gái thất tình ở Sàigòn này, có ai đau đớn như mình đau đớn không, Hiền vẫn tự hỏi trong một so sánh não nề đầm đià nước mắt. Hiền không nhớ đã đọc thấy ở đâu hai câu thơ :
"Rất nhiều con mắt ráo hoảnh mở trong hồn.
Như lân tinh trong búi cỏ về đêm"
Hai câu thơ hơi tối nghĩa với tâm hồn giản đơn của Hiền, nhưng nàng cảm thấy mang máng nó thật đúng với tâm trạng thao thức trong im sững, vật vã trong cô đơn của nàng.
Một đêm, Hiền đã ngồi đến hai giờ sáng, để viết một lá thơ cho Phủ. Một lá thư không bao giờ gửi đi, nàng gấp lại cẩn thận, dấu xuống dưới gối, như gói kín mối tình đầu dưới mái tóc, làm người bạn đêm đêm :
Anh Phủ yêu dấu,
Em viết cho anh một lá thư, em không biết anh ở đâu, anh không bao giờ trở lại, chúng mình không bao giờ gặp nhau nữa, nên em có quyền nó hết, mà không ngượng ngùng, những điều em chỉ dám nghĩ, một mình, không bao giờ nói ra được với ai, nhất là với anh. Đây là lá thư của những đêm daì không ngủ, những trằn trọc không cùng, những đớn đau thầm lặng. Anh Lưu và chi. Mỹ mà đọc lá thư này, chắc anh chị ấy sẽ bảo nhau : "Cô Hiền cô ấy điên". Anh đọc chắc anh cũng bảo thế. Em điên, điên thật, anh yêu dấu. Điên vì em đã yêu anh. Điên vì anh đã ruồng rẫy em. Điên vì em yêu một tình yêu không có lối thoát, như bóng tối của một đêm không biết tới ánh sáng bao giờ. Em hằng nghĩ em hiện là đứa con gái đáng thương nhất trên trái đất này.
Nhớt một cái Tết Nguyên Đán nào, em và chị Mỹ đi coi một cuốn phim. Phim La femme aux deux visages. Em nhớ là Greta Garbo đóng thì phải. Bộ phi, cũ, mờ ờ tỏ tỏ, xem thật chán. Vậy mà, bây giờ, em cứ luôn luôn nghĩ đến người đàn bà hai mặt trong cuốn phim đó. Hai khuôn mặt. Hai cuộc đời. Một khuôn mặt lặng lẽ như mặt hồ muà thu. Một khuôn mặt xao động như một đại dương nổi sóng. Một cuộc đời âm thầm như một cái bóng. Một cuộc đời kh'ac tan nát trong đau khổ, đầy những đam mê và ham muốn dồn nén, nó che kín với bên ngoài nên nó tàn phá ở bên trong. Hai khuôn mặt, hai cuộc đời trong một con người. Điều khủng khiếp là hai khuôn mặt ấy không bao giờ nhìn thấy nhau, hai cuộc đời ấy không bao giờ được quyền nhập thành làm một.
Đọc đến đây chắc anh mỉm cười ngờ vực. Và chắc anh đã nghĩ : "Cái cô Hiền ngoan ngoãn nhu mì em gái của anh Lưu đọc tiểu thuyết nhiều nên viết thư như tiểu thuyết vậy". Hoặc là anh sẽ nhún vai : "Cô Hiền thức thế và giản dị làm gì mà lãng mạn và tình cảm như thế được". Vâng. Em cũng nghĩ như thế. Em không hiểu. Em không hiểu được em. Trong em, có một đứa con gái lạ mặt vừa xuất hiện, một khuôn mặt, không phải là cái khuôn mặt em nhìn thấy mỗi buổi sáng trong gương, khuôn mặt ấy em nhìn thấy không rời, rõ rệt, những đêm không ngủ.
Em cũng là một thứ Greta Garbo, một thứ đàn bà hai mặt rồi đó, hỡi anh yêu dấu. Em muốn sống, muốn yêu. Nhưng em, em không biết sống, biết yêu như thế nào. Sự dồn nén đưa em đến những ý tưởng và những ước muốn thật taó bạo và liều lĩnh. Đêm, em hằng mơ có anh nằm bên cạnh. Anh ôm lấy em. Những cản giác mê đắm về xác thịt mà em thấy dấy lên trong em, tuy chỉ là tưởng tượng, nhưng em nghĩ cũng chỉ mãnh liệt được đến thế là cùng. Ra khỏi vùng tưởng tượng mê mẩn, người em ướt đầm mồ hô, tay chân lạnh ngắt, đầu óc thì nóng bỏng như một lò lửa.
Con Hiền ngoan ngoãn, con Hiền nhu mỳ mà tội lỗi và ham muốn như thế đấy, anh có thể ngờ được không. Những đêm không ngủ, tưởng tượng anh đang ôm trong tay một người đàn bà khác, em muốn phát điên lên. Thật là ghê tởm. Thật là xấu hổ. Con người khác, con người bên trong, con người yêu anh, con người của những đêm không ngủ ở em như thế đó.
Thôi, em không dám viết nữa. Em sợ em quá thể là sợ. Em sợ những ý tưởng của em. Lá thư này không bao giờ gửi đi. Không bao giờ anh được đọc. Em dấu nó dưới gối, dùng ý tưởng mình làm bạn cho mình bởi cô đơn. Em sợ, em sợ, hỡi anh yêu dấu.
Tuy vậy thái độ thản nhiên của Hiền nếu có đánh lừa được Lưu, thực ra không hoàn toàn đánh lưà được Mỹ. Đàn bà với đàn bà, sự nhận xét tinh tế hơn nhiều. Mỹ cảm thấy một sự đổi thay nào đó đã xảy đến cho cô em chồng. Con mắt Mỹ như một ống kính hiển vi vẫn từ từ thoe rõi và chụp bắt ở Hiền những triệu chứng tố cáo sự thay đổi ấy.
Không thể rộng lượng và khoan dung như Lưu, sự ngờ vực ở Mỹ rất giản dị và cũng rất tầm thường. Mỹ cho rằng Hiền đã thất tiết với Phủ. "Hừ, còn làm bộ khóc lóc". Mỹ hậm hực trong lòng, tuy sợ chồng, Mỹ không dám hỏi thẳng Hiền, bắt Hiền thú nhận công khai sự nhơ nhuốc.
Đang đêm, ở trong buồng của người đàn ông. Người đàn ông đó lại là Phủ. Con hổ đói tước mặt con nai hiền hậu và dại khờ. Tránh sao cho thoát được Mỹ tin chế như thế. Giá Hiền thú thực với Mỹ, tâm sự với Mỹ, chắc Mỹ sẽ động tâm và sẽ xót thương Hiền vô cùng. Mỹ vẫn đợi chờ để đóng vai trò người chị dâu che chở bao bọc cho đưá em chồng tội lỗi. Vai trò này sẽ làm Mỹ kiêu hãnh và sung sướng. Nhưng sự nín thinh của Hiền làm Mỹ cút hứng.
- Này anh, cô Hiền dạo này làm sao ấy.
- Sao. Em thấy cô ấy làm sao?
- Anh không nhận thấy gì ư ?
- Không.
Mỹ bĩu môi :
- Anh thì còn nhận thấy gì nữa.
Luôn luôn, Mỹ đặt ra cho chồng những câu hỏi lững lờ ý nghĩa bóng gío như thế về Hiền.
Với Hiền thỉnh thoảng Mỹ lại hỏi :
- Cô Hiền dại này xanh yếu lắm đấy nhé.
Hiền giật mình nhìn chị dâu:
- Thế ạ ! Em vẫn như thường mà.
Hiền lo ngại nhìn Mỹ, lầm tưởng Mỹ đã đoán được cái tâm trạng đau đớn thầm kín của mình. Nhìn vẻ lo ngại của Hiền, Mỹ càng đinh ninh là dự đoán của nàng đúng với sự thực. Cái hố ngăn hai chị em mở ra từ đó.
Mỹ cười mỗi khi Hiền trả lời chị nàng vẫn "như thường". Nụ cười thoáng một chút riễu cợt độc ác làm Hiền lặng người đi. Sự hiểu lầm độc ác càng kéo dài, cái hố ngăn cách càng mở rộng. Và cái bóng dáng vô hình của Phủ vì thế mà lúc nào cũng như thấp thoáng đâu đó.
Chương VII
Phủ dội nước ào ào. Chàng nhắm mắt cho nước lạnh chảy tràn từ đỉnh đầu xuống trán, xuống mặt, đứng yên trong một cảm giác lướt thướt rất dễ chịu. Đoạn chàng sát xà phòng thật mạnh. Da thịt chàng nóng ran xua đuổi được dần hết cái trạng thái tinh thần mụ mẫm trước khi bước vào buồng tắm.
Đã hai ngày chàng ngủ vùi. Thức dậy ăn cơm lại ngủ tiếp, đóng chặt cửa không ra khỏi buồng. Những bữa cơm do một ả sẩm người Tàu đem từ tầng dưới lên, Phủ nghe tiếng gõ cửa, mở hé ra đón lấy, dùng đũa ăn qua loa vài miếng, rồi lại trở lại giường nằm vật xuống. Nhiều bữa chàng không mở cửa và từ chối bữa cơm, tiếng chân ả xẩm chưa đi xa, giấc ngủ nặng nề, đồng thiếp đã dìm chàng vào trong quên lãng.
Bốn mươi tám tiếng đồng hồ liền không rời mặt đệm. Phủ có cảm tưởng chàng không còn là người nữa. Mà là một thứ đồ vật bỏ quên trong một buồng khách sạn bẩn thỉu. Tất cả đều chập chờn. Một thứ thế giới của bóng tối u uất và sương khói mơ hồ vây bọc chung quanh. Mái tóc cứng nặng như một trái núi. Rập rạp như một khu rừng. Ngủ mãi, mí mắt khép lại, hầu như không thể nào mở ra được nữa.
Phải bằng một can đảm và cố gắng phi thường Phủ mới đứng dậy được. Chàng loạng choạng tiến lại đứng trước tấm gương, nhíu mắt nhìn cái hình hài tiều tụy của chàng trong đó. Không, kẻ đứng ngả nghiêng kia không phải là ta nữa. Bộ râu lởm chởm. Gò má xâu trũng. Vầng trán hiện đâỳ những nếp nhăn ưu tư. Vành môi trễ ra, chán chường. Không, kẻ đứng ngả nghiêng kia không phải là maỳ đâu Phủ. Phải chỗi dậy.
Đời Phủ, một cuộc đời gió bão, làm bằng những biến chuyển không ngừng, những xe dịch bất thần và những gặp gỡ không bao giờ định trước, cuộc sống ấy thảng thốt như một cơn say, quay cuồng như một cơn lốc, lại cứ thỉnh thoảng rơi chìm vào một thức giả chết trống vắng hãi hùng như vậy. Một vài năm lại một lần. Mỗi lần vài ngày, một tuần lễ. Những lúc đó, Phủ như một con thú dữ bị thương lết những cái vuốt máu vào tận đáy cùng rừng thẳm, nằm phủ phục trong một hốc đá, sợ hết mọi thứ tiếng động, thù ghét mọi thứ ánh sáng, linh hồn mọc lông lá, và hình hài lưu đày trong một thứ quan tài vô hình úp chụp xuống, nghẹt thở và kín bưng.
"Nằm đây tưởng chuyện ngày sau
Lung linh nến cháy hai đầu áo quan
Gío lià cành lá không vang
Tin ta vĩnh quyết trần gian hững hờ
Bao nhiêu dáng ảnh tôn thờ
Xa nhau lâu lắm bây giờ lạnh nhau"
Trong mơ hồ tê liệt, qua hình ảnh một ngôi sao lạc ngôi rơi mãi, rơi mãi xuống một cái đáy không cùng, Phủ lại nhớ đến những câu thơ trên của Hồ Dzếnh.
Một đêm nào đã lâu lắm, Phủ không nhớ được chàng gặp Hỗ Dzếnh trên một chuyến tàu đêm ngược dòng Hồng Hà; nhà thơ Minh Hương ấy Phủ không biết bao giờ. Chàng lại rất ghét bọn thi sĩ. Nhưng có một người thiếu phụ thật đậm đà xinh đẹp ngồi cạnh Hồ Dzếnh đêm đó. nàng ngồi trên một đống bao tải cũ không có ghế ngồi vì con tàu cuối năm chật như nêm cối. Chàng Don Juan ở Phủ lập tức ra mặt. Phủ nhã nhặn nhường chỗ ngồi cho thiếu phu. Vì thế mà chàng quen Hồ Dzếnh. Đêm đó, trên một giòng sông nhạt nhoà bóng tối, mưa phùn lất phất, lạnh vô cùng, Dzếnh đã đọc cho chàng nghe bài thơ đó. Phủ yêu bài thơ nên còn nhớ được đến tận bây giờ.
"Ta nằm trong ván trông ra
Tủi thân vì thấy người hoa vẫn cười
Ta toan giận dỗi xa đời
Ngờ đâu khăn liệm bên người vẫn thơm"
Nước dội ào ào. Những đám bọt xà phòng trắng sốp trôi mau, trôi mau trên tay chân Phủ, và da thịt chàng cũng như vừa được thở phào nhẹ nhõm bằng muôn lỗ chân lông mở ngỏ. "Ta toan giận dỗi xa đời, ngờ đâu khăn liệm bên người vẫn thơm". Phủ vừa lau mình, vừa mỉm cười. Kiểm điểm lại giòng sống tình cảm của mình từ quá khứ, Phủ thấy chưa có người đàn bà nào có thể làm chàng đau khổ đến độ muốn giận dỗi xa đời như cái tâm trạng cửa người đã chết trong tâm hồn ở hai câu thơ trên. Lao đao vì đàn bà. Khốn khổ, tai tiếng vì đàn bà. Nhưng chưa bao giờ muốn chết cho họ. Thứ đàn bà như Ngà, chết thế nào được Phủ hừ một tiếng và mở cửa phòng tắm bước ra.
Chàng lững thững ngoài hàng lang nhìn ngắm tò mò và vui thích những cánh cửa buồng vừa mở ra đóng laị ở hành lang dưới, phiá bên kia khỏang sân rộng của khách sạn. Cửa mở cho một người đàn bà bước vào. Rồi cánh cửa đóng sập lại. Đèn tắt. Trong bóng tôí đồn lõa, chăn gối lơi lả và giường chiếu nồng nàn. Chợ Lớn bao giờ cũng như thế. Người ta vui thú, về đêm.
Về tới buồng, Phủ bật đèn sáng choang.
Phủ nhấc ở đầu giường xuống bộ quần aó đẹp nhất. Chàng cạo râu, chải đầu mất đúng nửa giờ và lâu lắm mới lại thấy vui thích trong việc làm dáng ấy.
Khi Phủ từ cái khách sạn rẻ tiền bước xuống, chàng đã trở lại, là Phủ, chàng trẻ tuổi đẹp trai và ăn chơi lẫy lừng ngày trước. Và Chợ Lớn thì cũng đã rực rỡ ánh đèn.
Đường Đồng Khánh tấp nập người đi lại. Lũ xe cộ phóng loang loáng trên con đường một chiều. Néon nhẩy múa, nhấp nháy thành từng bức họa ánh sáng và màu sắc nổi bật lên nền trời thành phố ban đêm.
Còn sớm, Phủ tạt vào một tiệm ăn phía bên kia ngã tư Đồng Khánh - Tản Đà. Tiệm ăn cũ kỹ, không trang hoàng gì. Những cánh cửa phên mắt cáo cho nhìn thấy những dãy ban gế rẻ tiền, trên phủ những khăn ăn kẻ ô vuông đã bạc màu. Nhưng tiệm này nổi tiếng vì món chim quay.
Hồi trước, ngày Lân, một trong những người tình một thời kỳ của chàng, chưa sang Pháp. Lân thường đòi Phủ đưa nàng đến ăn chim quay ở đây. Lân chỉ ăn đúng một con chim quay rồi thôi. Bao giờ cũng vậy. Ngồi nhìn Lân ăn rất ngon lành một con chim quay là một cảnh tượng rất vui thú. Những ngón tay đỏ chói của Lân như một vũ vũ điệu vờn múa uyển chuyển, nàng vừa ăn vừa nháy nhó, làm những điệu bộ con nít thật tức cười.
Con nít ! Bề ngoài thôi. Thực ra Lân là người tình đạt nhất, "văn minh" nhất. Nghĩa là hiểu biết. Nghĩa là không rắc rối. không lắm chuyện, đúng là một người tình. Trong số những người đàn bà yêu chàng, từng ăn ở một thời kỳ với chàng, có người thành thực, có người giả dối, nhưng Phủ vẫn nghĩ Lân là người dễ chịu nhất.
- Em ăn ở với anh, chúng mình có thể lấy nhau, em không bao giờ thấy là cần thiết phải hỏi về quá khứ của nhau hay sao ? Một đêm Phủ đã hỏi Lân như thế.
Lân nheo mắt:
- Anh muốn em hỏi ư ?
- Không. Nhưng người đàn bà nào cũng ưa lục tìm trở lại quá khứ người yêu và đánh gía người yêu mình bằng quá khứ.
- Em muốn hỏi lắm chứ. Nhưng em không hỏi.
- Tại sao.
Lân nhỏm dậy, trịnh trọng:
- Vì anh không hỏi, chưa từng hỏi trước kia em ra sao, em yêu người nào bao giờ. Em cũng muốn đối với anh như thế.
Câu nói làm Phủ qúy Lân vô tả. Lân là người duy nhất nói với chàng như vậy. Và điều đó ở người đàn ông thì là thường, nhưng ở người đàn bà thật hiếm có. Ngày Lân theo một người chủ đồn điền Pháp sang Paris, Phủ nhớ Lân có đến kiếm chàng một buổi chiều hai hôm trước khi nàng lên máy bay. Con người tươi cười, coi tình yêu như một trò đùa và sẵn sàng đùa nghịch với nó ở Lân không còn nữa. Lân thổn thức khóc. Phủ nói :
- Anh ghét nhìn thấy những giọt nước mắt lắm. Em nín đi. Hỏng quá, em mà cũng khóc ư ?
Lân đáp:
- Em cũng ghét khóc lắm. Nhưng anh phải để em khóc it' nhất là một lần chứ. Còn bao giờ em được khóc cho anh mắng em thế này nữa đâu.
Nhưng rồi sau đó Lân lau nước mắt và nàng lại cười nói như không muốn biết đến nỗi buồn chia tay vĩnh viễn với người tình trong chuyến giã từ quê hương chắc sẽ không bao giờ trở lại.
Ngày cuối cùng của Lân ở Sàigòn, Phủ dành tất cả cho nàng. Chàng chịu khó lái xe cho Lân đi chào tất cả các bạn hữu và bà con thân thuộc, đậu xe ngoài đường chờ Lân hết nơi này đến nơi khác, không hề có một nét nhăn nhó trên mặt.
- Anh làm thế này rồi sang Pháp làm sao em quên được anh ?
- Tại sao em đi ?
- Em ở đây làm gì. Ai cũng bảo yêu em nhưng có ai chịu lấy em đâu. Đến anh nữa cũng thế.
- Có bao giờ anh bảo anh yêu em đâu ?
- Đúng. Em nhận lời anh nói là đúng. Chưa từng bao giờ anh nói anh yêu em hết. Có lẽ vì thế mà em lại yêu anh đó. Anh không đánh bạc ăn gian, không lừa dối để lấy lòng em như những người đàn ông khác. Được em, anh đối xử với em có phần lại quý mến hơn trước kia chưa chiếm được em, và điều đó làm những người đàn bà hiểu đời và hiểu đàn ông như em rất cảm động. Nhưng chúng mình không thể đùa với cuộc đời được mãi. Nhất là em.
- Anh không hề bao giờ đuà với ai. Anh sống như anh muốn sống. Nhưng anh không đùa với ai bao giờ. Kể cả với em cũng vậy.
- Em biết. Nhưng với đàn bà chúng em, tuổi trẻ ngắn ngủi, nhan sắc rồi tàn tạ, sống như em là đùa. Nhiều đêm, em suy nghĩ và em bàng hoàng lo sợ vì biết rằng đến một ngày em không thể coi thường mọi sự thực nữa. Em phải lấy chồng. Lấy bất cứ ai thành thực muốn lấy mình. Thằng chủ đồn điền Pháp ấy, em có yêu nó đâu, nhưng nó thành thực muốn lấy em thì em lấy quách nó cho xong đi. Em đùa nghịch với cuộc đời như thế đã quá đủ. Anh Phủ à !
- Gì Lân ?
- Trước khi đi xa, xa đến không dám nghĩ tới sự xa cách ấy nữa, em muốn nói với anh một điều. Là nếu có người đàn ông nào em ân hận không chiếm giữ được mãi mãi thì người đó là anh mà thôi. Bây giờ anh chở em ra ngoài thành phố đi.
Phủ biết ngay Lân muốn chàng đưa Lân tới đâu.
- Lên thăm vợ chồng ông Tây già ?
Đó là một quán ăn rất mát mẻ sạch sẽ và yên tĩnh đ'ưng ngay trên bờ sông. Chủ quán là một người Pháp đã già, về hưu hai mươi năm rồi, và chọn ở lại Việt Nam chứ không về Pháp. Phủ và Lân cùng yêu cái quán ăn đó, cùng có cảm tình với vợ chồng người Tây già, và đứa con gái lúc nào cũng lặng lẽ như một cái bóng âm thầm và phiền muộn. Thấy Phủ mở cửa xe bước xuống, bà chủ nhà mừng rỡ chạy ra tận cổng bắt tay chàng, hỏi chàng làm gì để lại mỉm cười kêu "Ồ" khi Phủ trả lời nghịch ngơm là chàng vẫn thất nghiệp như thường.
Biết rõ ý thích của Phủ và Lân mỗi khi tới quán, người Tây già lại kê cho chàng một cái bàn ngoài khỏang lộ thiên lát gỗ vươn hẳn ra ngoài bờ sông. Phủ yêu tiếng nước róc rách chảy qua những chân cột ở dưới, lòng sông phẳng tắp với những lùm cây thấp thoáng xa xa, Lân thì bỏ luôn dép đi đất, và trong khi chờ đợi bà chủ nhà đích thân vào bếp chiên món cá đặc biệt, Lân ngồi xuống sàn gỗ, thả hai chân vào lòng nước chảy.
Nhìn Lân những lúc đó, Phủ ngậm ngùi nghĩ rằng người đàn bà có những dáng điệu trong sách rất trẻ thơ như thế kia không ngờ lại có một quá khứ đâỳ gió bão. Quá khứ đó, Phủ không bao giờ hỏi tới, chàng hằng nghĩ quá khứ của người là một vùng riêng biệt không kẻ nào nên động chạm tới, nhưng quá khứ đó gió bão, ai cũng biết và Lân cũng không giấu giếm.
- Một người đàn bà không thèm sống che đậy ở một xã hội che đậy hết những thối nát nhơ bẩn của nó để khoác lên hình hài hôi thối cái áo đạo đức và luân lý rách nát, điều đó thật đáng mến, anh không thấy sao ?
Phủ bảo Lưu như thế một lần Lưu gặp chàng và Lân ở một quán nước trên đường Catinat. Lưu cười dễ dãi:
- Thấy. Nhưng anh vẫn quá khích lắm.
- Quá khích thế nào ?
- Anh đưa cô ta đến đây, cử chỉ của anh lúc mở cửa xe cho cô ta xuống, mở cửa quán nước này, cho cô ta vào như đối với một bà hoàng vậy. Thiên hạ khó chịu và ghét anh vì anh coi những người đàn bà như cô ta như một bà hoàng.
Lưu lắc đầu cười:
- Cô ta không phải là một bà hoàng.
Phủ cũng cười:
- Anh cứ nói thẳng Lân nó là một con điếm có được không ? Mình không nên sợ những danh từ. Nhưng anh thử nhìn giúp tôi những kẻ đang ngồi chung quanh chúng ta xem họ là ai. Con nhỏ mặc áo hồng ngồi cùng bàn với lão bác sĩ P. kia kià... Nó nhìn Lân vào bằng cặp mắt khinh bỉ. Bây giờ nó không phải bán dâm nữa vì đã trở thành vợ bé của lão bác sĩ chuyên môn phá thai kia được ba tháng nay. Tôi biết nó quá. Cô đầu rượu quán Bà Màu ngoài Hải Phòng trước đó. Vào đây, xuống dốc, đứng gốc cây, bắt khách ngoại quốc một thời kỳ. Đói dài họng ra. Ấy thế mà mơí qua cầu đoạn trường đã coi chị em cùng cảnh ngộ bằng nửa con mắt. Nó xách dép cho Lân cũng không đáng.
Phủ sỗ sàng chỉ tay vào một gã đàn ông khác ngồi ở một cái bàn gần quầy:
- Thằng kia nữa. Nó vừa nhếch mép hỗn sược khi nhìn thấy tôi đưa Lân đi qua. So về sự bẩn thỉu trong tâm hồn và sa đoạ trong đầu óc, nó còn đáng tởm hơn một con điếm đáng tởm nhất. Trước kia, tôi có giao du với nó một dạo. Coi vợ như con vật, đánh đập chửi mắng tối ngày. Lừa thâỳ phản bạn, hống hách với kẻ dưới, nịnh nọt cấp trên, làm một thứ ma cô dẫn gái cho quan thầy, bây giờ có hàng triệu bạc gửi ngân hàng. Ngữ ấy thì còn có quyền được khinh bỉ ai. Cho nên tôi đối xử với bọn gái chơi nhiều khi cố tình tôn họ lên như một bà hoàng chỉ để trêu tức thứ thiên hạ ăm mày ăn xin ấy cho bỏ ghét. Làm cho chúng nó tức nổ ruột ra, như thế kể cũng hẹp hòi thật, nhưng nhiều khi không đừng được. Tôi không phải là thứ thánh sống như anh được
Lưu mỉm cười không nói gì. Nhiều lần Phủ vẫn chịu Lưu hơn hẳn chàng ở điể đó. Những lúc bực bội trước đời sống và kẻ khác, Phủ thèm muốn có được cái thái độ thư thái và đâỳ khoan dung của Lưu.
Vậy buổi chiều hôm đó, trước ngày Lân sang Pháp, Phủ đã đưa ngày tới cái quán ăn bên bờ sông ở Thủ Dầu Một ấy. Bữa ăn từ biệt vừa vui vừa buồn. Chàng gọi rượu cho Lân uống.
- Hôm nay anh đừng cấm em, anh cho em uống thật say nghe không anh ?
- Uống thật say đi Lân, anh không cấm em đâu.
- Nhưng em uống say thế nào em cũng khóc.
Lân nói và nâng ly rượu mà ánh mắt đã rưng rưng tuy miệng Lân vẫn cười.
- Đừng khóc. Khóc tầm thường lắm. Chúng mình đối xử với nhau khác những người khác. Khóc không hẳn là một cử chỉ biểu tỏ sự yếu đuôí. Nhưng anh không muốn em khóc.
- Em sang Pháp, em viết thư về cho anh, anh có trả lời không ?
- Không, đừng viết. Anh không trả lời đâu. Quên anh đi.Quý anh thì nhơ' lời anh dặn. Quên anh đi. Em đi, em đã bỏ lại những cái không có gì đáng nhớ và đáng lưu luyến. Kể cả anh nữa. Không đáng nhớ và không xứng đáng cho em lưu luyến.
Người bồi bàn đưa ra một đĩa cá cơm chiên nóng hổi, món ăn đặc biệt của quán ăn này. Lân gượng cười, nước mắt đã chạy vào, và Lân lại uống rượu. Buổi chiều thẩm xuống. Bờ sông bên kia đã lên đầu bóng tối. Và ở trong quán, những ánh đèn đã được thắp lên.
- Em đi là em chết rồi phải không anh Phủ ?
Lân bất ngờ nhìn chàng:
- Hay là em ở lại.
- Tùy em. Nhưng anh không giữ em ở lại đâu. Em đi là tốt hơn cho em.
- Thật đấy, tự nhiên em muốn ở lại. Em ân hận đã nhận lời thằng Tây già sang Pháp với nó.
- Đừng bao giờ nên ân hận. Người ta chỉ ân hận về những điều muốn mà không dám làm. Không nên ân hận vì những điều đã làm. Thôi uống nốt ly rượu đi, rồi anh đưa em về.
Chiếc xe trở lại con đường phủ đâỳ bóng tối. Gần tới Sàigòn, Lân đòi Phủ đậu xe lại. Nàng ôm chặt lấy Phủ, hôn chàng thật lâu. Đoạn, nàng gục đầu lên vai Phủ, và cứ nằm yên như thế, không nói. Tiếng côn trùng rì rào bốc lên từ những thửa ruộng ven đường. Một giòng sông nhỏ, mặt nước óng ánh dưới thấp. Sàigòn sáng ở trước mặt, xa xa.
- Rồi anh sẽ quên em, anh Phủ.
- Nhưng anh sẽ không bao giờ gặp được một người tình nào như em nữa.
° ° °
Ở tiệm ăn đi ra, Phủ lững thững bước sang hè đường bên kia. Chàng mua một gói thuốc lá, lắng nghe tiếng âm nhạc từ những khung cửa sáng dịu dàng trong ánh đèn màu hồng nhạt vọng xuống của tiệm khiêu vũ trước mặt.
Chiếc cầu thang rộng, trải thảm, tường lát gương đón bước Phủ khoan thai đi lên. Lâu lắm, chàng không lui tới tiệm nhẩy này nhưng người chủ Trung Hoa đứng trên đầu cầu thang đã nhận ra chàng tức khắc.
- Chà, ông Phủ, lâu quá mà. Lâu quá mà.
Phủ mỉm cười:
- Phải, lâu quá. Phát tài chứ.
- Chết cả. Đâu bằng này xưa ông ơi ! Nhưng ông đến chơi là qúy hoá lắm. Mời ông Phủ vào cái bàn trong kia. Chỗ ấy tốt lắm.
Phủ ngồi xuống ghế, yên lặng nhìn ngắm chung quanh. Những khuôn mặt lạ. Những khuôn mặt trẻ tuổi, ồn ào cười nói, chàng chưa từng nhìn thấy ở vũ trường. Sân nhẩy trước mặt Phủ bóng nhẫy hắt lên thứ ánh sáng xanh đỏ nhiều bóng tối. Một bài cặp đi lại hững hờ trong những bước slow chậm chạp. Một sự ồn ào phiền muộn, thứ vui vẻ gượng gạo, Phủ nghĩ thầm. Chàng uống hết một ly rượu, vừa toan đứng dậy thì có tiếng gọi thân mật mừng rỡ ở một bàn cách đó.
- Anh Phủ. Đừng về vội. Chờ em một chút. Một chút thôi.
Phủ vừa nhìn thấy người gọi chàng là Phấn. Chàng nhìn theo người đàn bà đi lại lanh lẹn giữa những dẫy bàn cho đến khi Phấn tười cười ngồi xuống cạnh chàng. Với sự có mặt của Phấn, cả một lịch sử khiêu vũ trong khoảng hai mươi năm trở lại đây như đang sống lại trước mắt Phủ. Phấn xinh đẹp duyên dáng nổi tiếng một thời ở Hànội trước đây. Hồi đó, Phủ còn đi học nhưng chàng có một người bạn rất thân là Kiên. Kiên con nhà giầu, ở một mình một tòa biệt thự gần ga Hàng Cỏ và là người tình thứ nhất của Phấn. Bấy giờ Phấn đã là một vũ nữ hoa khôi của Hà nội ban đêm. Loại vũ nữ mà khách chơi gọi là có kép đưa và kép đón đó. Đi làm, một "cây si" đưa đến tận tiệm nhẩy. Nhẩy xong, một "cây si" khác đưa về. Nghĩa là không một ai được chiếm giữ Phấn cho riêng mình trong một buổi tối.
Trong không khí thõa thuê của một Hà nội thái bình yên vui, Phấn như một bông hoa nở hết mọi cánh, nhan sắc kiều diễm, toả hết làn hương mê hoặc, treo thật cao giá ngọc, làm đảo điên rất nhiều người. Trong số có Kiên. Phải một thời gian đeo đuổi kéo dài hơn một năm, Kiên mới chiếm được Phấn và chiếm được bằng một giá quá đắt. Căn biệt thự bán cho người khác. Hai trăm mẫu ruộng, toàn là nhất đẳng điền, là phần gia tài bố mẹ Kiên chia cho, cũng tiêu tan. Đã thế Kiên còn bị gia đình từ bỏ.
Để đáp lại mối tình điên cuồng của Kiên, Phấn chịu ăn ở với Kiên. Nhưng chỉ trong một thời kỳ là sáu tháng. Kiên không còn một xu dính túi.
Một buổi sáng Kiên trở dậy để thấy hắn nằm trong căn buồng tiều tụy. Phấn đã bỏ đi. Sơ. Kiên làm lôi thôi, Phấn xuống Hải Phòng và dấu ki'n không cho Kiên biết. Ít lâu sau, Phủ xuống Hải Phòng, tình cờ gặp Phấn đi với một người Trung Hoa mới ở Hong Kong sang. Phấn hẹn gặp chàng ở một tiệm nước. Khi Phủ, vì xót thương cho bạn, lên tiếng trách mắng, Phấn buồn rầu trả lời :
- Anh cứ chửi em đi, em nghe hết. Nhưng anh thấy không, em ở lại ngày nào chỉ làm khổ thêm cho anh Kien ngày ấy mà thôi. Anh ấy theo đuổi em, em có cự tuyệt cũng không thay đổi gì được cơ mà. Cái thứ đàn bà như em, không ở lâu với người đàn ông nào được. Khốn nạn như thế ấy. Thà bỏ anh ấy còn hơn là vừa cứ ở với anh ấy vừa đi lại với người khác. Em phải sống, phải ăn diện, phải có tiền và em cũng con` kính trọng anh Kiên nhiều lắm nên mới không muốn bắt anh ấy phải sống mãi trong cái tình trạng ê chề như vậy. Em cũng buồn ghê lắm. Em vẫn chưa quên được Kiên đâu.
Phủ nhếch mép, cười gằn :
- Phấn cũng tình cảm được như thế kia ư ?
- Anh tưởng chúng em là xúc vật cả sao. Em không buồn, em cứ ở Hà Nội phải trốn xuống Hải Phòng như thế này làm gì.
Khi Phủ lạnh lùng đứng dậy. Phấn nắm chặt lấy tay chàng, năn nỉ :
- Em lạy anh, đừng cho Kiên biết em ở dưới này nhé. Để cho anh ấy quên em đi, rồi anh ấy sẽ lấy vợ, lập gia đình, có con cái, không ai chết đâu.
Ngẫm nghĩ rồi Phủ cũng đành công nhận những lờI Phấn nói là đúng. Từ đó, chàng đã không xem khinh mà còn qúy mến Phấn là đằng khác. Qúy mến như qúy mến tất cả những người dám nói thắng ra sự thật, dù là sự thật bẩn thỉu và tàn nhẫn.
Bẵng đi một dạo, không gặp Phấn, Phủ không ngờ Phấn đã làm tài bán ở tiệm nhẩy này. Bây giờ Phấn mập hơn trước. Đuôi mắt, đuôi miệng đã có những nếp nhăn. Nhưng vẫn đậm đà và vẫn giữ cái cốt cách của nàng.
Phấn ngắm Phủ:
- Anh hơi gầy đấy nhé. Sao lâu lắm em không trông thấy anh ?
- Nằm trong khám Chí Hoà, em trông thấy làm sao được.
- Ừ em quên mất đấy nhỉ ? Con Ngà khốn nạn thật. Nhưng anh cũng đừng ghét nó tội nghiệp. Hôm nọ cô ả vào đây chơi. Hối hận lắm. Tâm sự với em mãi đấy. Nó yêu anh lắm. Ngà nó còn đẹp lâu nhỉ ?
- Em cũng thế, em cũng vẫn đẹp như ngày nào. Thời gian không làm gì nổi những người như em hết.
- Em lậy anh,đừng cho em lên tàu bay. Em già rồi mà.
Phủ nghiêm trang:
- Có thể như vậy, nhưng biết ai anh vẫn chỉ nhìn người đó bằng cái nhìn lúc gặp lần thứ nhất. Anh nhìn thấy sự đổi thay của chính mình, nhưng anh không nhìn thấy sự đổi thay của người khác bao giờ.
- Có lẽ như thế thật. Anh thủy chung thật đấy. Chơi bời như anh mà thuỷ chung như thế hiếm lắm anh ạ Thiên hạ người ta cứ bảo anh đểu giả thế này thế nọ, chỉ có chúng em hiểu anh thôi. Bây giờ anh có mời ai không ? Em đưa lại cho anh con nhỏ đẹp nhất đây nhé.
Phủ giữ Phấn lại nói đuà :
- Chỉ còn vừa đủ tiền trả ly rượu. Em ngồi chơi với anh một lát, không mời ai hết.
Phấn thật thà :
- Tưởng chuyện gì. Cứ nhẩy bằng thích đi, khỏi lo trả tích kê. Đã có em. Em làm tài bán ở đây mà anh còn phải sợ chuyện ấy ư ?
Phủ nhìn Phấn âu yếm:
- Em tử tế lắm. Không, anh không thích nhẩy thật mà.
- Đi nhẩy thì phải nhẩy chứ.
Ngoài sàn nhẩy, từng cặp một dắt tay nhau trở lại chỗ ngồi. Vũ trường im lằng trong khoảng khắc. Khách từng bàn yên lặng ngó nhau. Rồi người nhạc trưỞng bước trở lại dàn nhạc và một điệu Boston khoan thai từng nhịp nổi lên.
- Anh thích Boston lắm phải không ?
Phủ cười:
- Trí nhớ Phấn khá lắm.
- Boston đấy. Nhẩy với gái già này một bản vậy.
- Em già nhưng cái em trẻ bây giờ vẫn phải xách dép cho em như thường.
Lời khen làm cho Phấn mỉm cười sung sướng. Hai người sánh vai nhau bước xuống mặt gỗ bóng nhoáng. Phủ vòng tay ôm lấy vai Phấn. Phấn đẫy đà hơn trước, nhưng vẫn còn nguyên dáng điệu nhẹ nhõm thanh lịch và nụ cười bằng khóe mắt nồng nàn đã từng làm Phấn nổi tiếng một thời. Mái tóc Phấn thơm ngát. Ôm nhau thật chặt, Phủ và Phấn cùng yên lặng nhẩy một vòng quanh "pít", những bước chân song song gối lên nhịp nhạc, chuyển đi, bước đi của Phủ khoẻ mạnh, bước đi của Phấn thướt tha, lồng vào nhau, tạo thành một cảnh tượng uyển chuyển rất ngoạn mục.
Phủ sống lại một cảm giác, một không khí quen thuộc. Ôm Phấn trong tay, mùi hương toát ra ở thân thể Phấn là mùi hương cũ, và bản Boston nhẩy lại với người vũ nữ đã có hơn mười năm tuổi nghề này đang đẩy lui trí nhớ Phủ trở lại với một thời kỳ mê nhẩy mà mỗi khi hồi tưởng Phủ vẫn mỉm cười. Đó là thời kỳ ồn ào và cuồng nhiệt nhất của đời chàng. Không đêm nào Phủ không có mặt ở vũ trường. Sàn nhẩy suốt mấy năm liền là cái thế giới ban đêm của Phủ và một đám bạn hữu cũng mê nhẩy không kém gì chàng.
Hồi đó đêm là ngày và ngày là đêm, và đêm đêm ngày ngày chỉ là sự nối tiếp choáng váng, chập chờn của âm nhạc, đàn bà, rượu mạnh lẫn độn trong những cuộc vui đến sượng sần tâm trí và rã rời thể xác. Đêm suống, Phủ cũng xuống đường. Chàng ăn mặc thật bảnh bao, chiếc xe Vedette mày tím của chàng lao đi trên những lòng phố thấp thoáng ánh đèn, và chỉ trở về nằm ở garage khi vòm trời đêm sao đã rụng, và ánh sáng nhợt nhạt báo hiệu ngày tới đã dấy lên. Phủ vào nhà, đóng chặt của lại, thay quần áo, uống một ly sữa, rồi treò lên giường và thiếp chìm vào giấc ngủ trong khi ở ngoài cuộc sống ồn ào bắt đầu với giờ lên sở của mọi người. Trong lúc mọi người thức thì thằng Phủ nó ngủ. Trong lúc mọi người ngủ thì thằng Phủ nó thức. Nhất nó. Bạn hữu thường vẫn nhận xét về đời sống phóng đãng của chàng hồi đó bằng chữ "nhất nó" như vậy, vừa như ghen tức không được sống buông thả đến cùng độ, bất chắt chung quanh và coi thường tất cả như chàng. Phủ ngủ suốt ngày, nhiều khi bỏ luôn bữa ăn trưa, ngủ một mạch đến khi buổi chiều đã xuống. Trong người chàng men rượu của đêm trước chưa tan loãng, men rượu đêm sau đã bừng bừng. Đến vũ trường này một lát, rồi sang vũ trường khác, khuôn mặt Phủ là sự xuất hiện thường trực ở mọi nơi chốn ăn chơi đàng điếm, có mặt ở khắp nơi có ánh đèn của thành phố ban đêm. Phủ yêu nhất cái không khí vũ trường lúc sắp tàn nên bao giờ chàng cũng nán lại cho đến giờ bản kèn tạm biệt nổi lên, xua đuổi những người khách chơi cuối cùng ra khỏi một sàn nhẩy chỉ còn lác đác những bóng người mỏi mệt. Bấy giờ, đêm như phủ kín dưới một màn sương mỏng và đục làm bằng khói thuốc lá và cái nhìn chập chờn của một cặp mắt đã nặng chĩu giấc ngủ. Ngồi ở một góc bàn, nhìn ra cảnh tượng của cuộc vui đang nhuốm màu tàn tạ, thần trí lênh đênh trôi đi trên một giòng chảy bồng bềnh, cuộc đời với những hệ lụy và phiền muộn của nó đã ném đi thật xa vào một xó góc của lãng quên nào đó là một cái thú kỳ lạ, một cái thú rất buồn và rất chán chường mà Phủ luôn luôn tìm kiếm, bởi thấy nó hợp với tâm hồn và bản chất chàng, tâm hồn đó hoang vu và bản chất đó lãng mạn.
Những đêm đi chơi thâu đêm suốt sáng như thế, một cái thú đặc biệt nữa ở Phủ là lái xe. Cái xe Vedette màu tím là một phương tiện chuyển vận đồng thời nó cũng là một người tình ban đêm của chàng. Bàn tay đặt thờ ơ trên bánh lái, một điếu thuốc ngậm trễ nài trên môi, ngả hẳn lưng vào thành ghế, Phủ lái từ từ trên những con đường vắng bỗng thấy rộng hẳn ra và chạy dài thăm thẳm. Vừa lái vừa nhìn thành phố yên ngủ. Những bóng cây, những cột điện chỉ trong vùng yên tĩnh hoàn toàn ấy mới như có chưá đựng một đời sống, một linh hồn. Một đời sống huyền bí, một linh hồn cô độc, nín thinh trong sự khép ki'n khoan thai và cách biệt kiêu hãnh.
Nhiều đêm, Phủ bỏ vũ trường, bỏ bạn hữu, một xe một mình lang thang không chủ định cho đến tảng sáng. Buồn ngủ, chàng đậu xe lại dười một bóng cây tối khuất, tắt máy, lên kính, cởi áo làm gối, ngủ luôn một giấc trên xe. Chàng yêu ban đêm. Chàng yêu bóng tối. Chàng yêu sự yên lặng. Tâm hồn Phủ cực kỳ mâu thuẫn. Và chàng nghĩ tâm hồn chàng sẽ mãi mãi như thế. với những điều của chính chàng nhưng chàng không bao giờ hiểu được.
- Anh nghĩ gì thế ?
Phủ giật mình đẩy Phấn xa hơn để nhìn thấy đôi mắt Phấn ngươc' lên. Chàng cười:
- Không.
- Anh buồn ngủ phải không ?
- Nhảy với Phấn mà buồn ngủ ? Anh đang mơ mộng.
Chương VII
Những ý nghĩ buồn rầu về hình ảnh một người vũ nữ về già thoắt làm Phủ liên tưởng đến đời chàng. Mình cũng thế. Phủ nghĩ thầm. Mình cũng không biết ngaỳ mai cuộc đời sẽ ra sao, lòng không đợi chờ, không hy vọng, đã hết ngạc nhiên bởi không con` tin tưởng. Lát nữa, trở về con đường đêm, những bước chân nặng lết đi, kéo theo sự phiền muộn như một sợi giây xích sắt vô hình quấn từng vòng thật chặt lấy số kiếp. Một căn buồng khách sạn rẻ tiền. Những vì tường trần trụi. Ánh sáng lạnh lẽo ngoài hàng lang. Ánh sáng mờ đục dưới cái chao đèn cáu bẩn ở đầu giường. Một giấc ngủ nặng, có mồ hôi nhớp nhuá ở cổ áo, một giấc ngủ vật vã như một chạy trốn tuyệt vọng vào lãng quên.
- Thôi đi về nhé Phấn
- Còn sớm, anh ở lại đã. Chờ em rồi đưa em về. Lát nữa anh còn đưa em đi ăn chứ. Em mời anh đó.
Phủ mỉm cười, lắc đầu đứng dậy:
- Để anh về. Lần khác.
Phấn làm bộ hờn giận :
- Bộ anh không muốn đi với em sao ?
- Không phải thế. Nhưng lâu không đi chơi, mới thức thế này đã thấy mệt và buồn ngủ rồi. Vả lại anh cũng không có xe nữa. Đi chơi với em mà không có xe thì chán chết. Lần sau, anh mượn xe rồi chúng mình sẽ lại đi chới với nhau suốt đêm. Chịu không ?
- Chịu.
Bỗng Phấn nhìn ra phía cầu thang đi lên, rồi nắm tay Phủ dìu chàng ngồi xuống :
- Ngà nó đến kia kìa. Nó đi kiếm anh đó.
- Mặc. Anh không biết.
- Anh làm gì mà cố chấp thế.
Phủ chưa kịp phản ứng gì, Phấn đã bắc tay lên miệng làm loa gọi lớn :
- Ngà, Ngà. Lại đây.
Thấy nhiều người quay lại nhìn, Phủ ngượng và thấy đứng lên đã lỡ nên chàng đành ngồi yên nhìn Ngà tiến lại. Tuy vẫn còn giận Ngà vô tả nhưng Phủ cũng phải thầm khen là Ngà thật lộng lẫy. Đêm nay, Ngà phục sức theo kiểu Tây Phương, và tất cả những nét đẹp quyến rũ của thân hình và mặt mũi đều rờ rỡ dưới ánh đèn. Một sợi giây chuyền vàng nằm trên một phần ngực nở nang và trắng muốt. Tóc búi cao, làm tăng sự bầu bĩnh rất đáng yêu của khuôn mặt. Cánh tay dài chạy vút đến những đầu ngón thon. Mùi nước hoa đắt tiền ngào ngạt sộc thẳng vào mũi Phủ khi Ngà yểu điệu bước tắt qua sàn nhẩy và ngồi xuống. Ngà và Phấn là hai người bạn thân. Họ mày mày tao tao với nhau, và hỏi thăm nhau về một canh chắn đánh chiều hôm trước.
- Hôm nào anh Phủ đưa Ngà đến nhà em đánh chắn, anh Phủ nhé !
- Tôi không biết đánh chắn.
- Thì đánh mạt chược vậy.
- Tôi cũng không biết đánh mạt chược.
Phấn nhìn Ngà rồi cười ròn rã:
- Anh Phủ ăn nói hay nhỉ. Thôi, để cho hai ông bà làm lành với nhau. Ngà,liệu mà xin lỗi đi, anh Phủ anh ấy còn giận mày lắm đó.
Phủ mím môi, mắt giận dữ nhìn theo Phấn vừa bỏ đi vừa quay đầu ném một nụ cười tinh quái trở lại.
Chàng tức giận Phấn một phần vì cái lối "đẩy" người ta phải làm lành với nhau của Phấn. Một phần vì Phủ nghĩ Ngà đã làm hỏng niềm vui buổi tối của chàng, dù niềm vui gượng gạo và rất mong manh. Chàng tức giận chính chàng nữa, vì sự tức giận ở những nơi chốn ăn chơi không có một điều gì đáng xem là quan trọng này là một thái độ buồn cười và con nít. Phủ có cảm tưởng chàng đang đóng một vở kịch lố lăng, đang cứng chết trong một thái độ rất "tuồng". Và chàng cố trấn tĩnh lại bằng cánh quay sang nhìn Ngà, sỗ sàng, từ đầu đến chân, rồi châm lửa hút thuốc là.
Một người bồi đến đứng trước mật Phủ, chờ đợi. Chàng đành hỏi, nhưng hỏi rất vô lễ:
- Cô uống gì thì bảo người ta đi chứ.
- Em không uống gì hết.
- Tôi không muốn thấy mặt cô, cô cứ đi theo. Tôi không muốn ngồi cùng bàn với cô, cô cứ đến ngồi. Hỏi cô uống gì, cô không uống, cô định làm tôi thành một thứ trò cười cho thiên hạ coi sao ?
- Anh cứ nói thế. Ai dám cười anh.
- Bộ họ sợ tôi sao ? Bồi.
Phủ gọi giật giọng. Người bồi đứng gần đó vội vã tiếng lại :
- Ly nữa.
Phủ dằn mạnh cái ly không trên mặt bàn. Nhiều cặp mắt quay lại. Phủ càng bực bôị thêm. Chàng nâng ly uống thẳng một hơi khi người bồi vừa đặt xuống mặt bàn. Rượu chảy uà vào cổ họng, nóng bỏng. Không nhìn thấy, nhưng Phủ biết mắt chàng đỏ ngầu, sáng quắc. Phiá Ngà, nàng đã bắt đầu sợ hãi. Nàng thấy Phủ tức giận thực sự, chứ không phải chàng vờ đóng kịch với nàng. Một vùng không khí thu nhỏ rất nặng nề bao trùm lên hai người giữa bầu không khí thản nhiên chung quanh. Ngà thấy nàng nên bỏ đi là hơn trước khi sự tức giận ở Phủ nổ bùng thàng một phản ứng đáng tiếc. Ngà nhẹ nhàng đẩy lui ghế, đứng dậy.
Phủ nhìn thấy Ngà đi về phiá quầy rượu lại với Phấn. Tựa vào cái quầy cao, Ngà và Phấn vừa xi xào to nhỏ với nhau vừa nhìn về phiá chàng. Phủ quay mặt đi chỗ khác. Rồi chợt chàng cảm thấy sự tức giận ở chàng cực kỳ lẩm cẩm và vô lý. Đàn bà là cái giống người không hiểu được, nhưng hiểu để làm gì ? Cử chỉ lạnh nhạt thờ ơ, thái độ nóng nẩy giận giữ của chàng đối với Ngà, làm chàng bất nhẫn. Vừa lúc đó, một bàn tay đặt nhẹ lên vai Phủ. Quay lại. Phấn. Nhưng một Phấn thản nhiên và không tươi cười nữa.
- Anh chưa về ư ?
- Sắp rồi đây. Ngồi xuống anh hỏi.
- Anh nhẩy với ai để Phấn gọi.
- Không nhẩy với ai hế. Ngà nó đâu rồi ?
- Anh đuổi nó đi anh còn hỏi làm gì ?
Phủ mỉm cười nhìn nét mắt làm bộ lạnh lùng của Phấn :
- Không đuổi đi để vào khám Chí Hoà nằm với muỗi mấy tháng nữa sao ?
- Em như anh thì lần này gía có vào khám lần nữa em cũng bằng lòng.
Phủ trợn mắt:
- Lạ nhỉ ? Sao thế ?
- Vào tù vì người yêu mình. Vào tù vì tình yêu. Vào tù như thế mới hay chứ.
- Hồi này em đọc tiểu thuyết hơi nhiều đấy nhé.
Phấn bĩu môi:
- Bộ đọc tiểu thuyết mới nói được thế sao ? Em nói như thế là tiểu thuyết ư ? Các anh bây giờ đi chơi thua những bọn trẻ tuổi nhiều lắm. Anh biết thằng Ban em anh Thịnh không ?
- Biết.
- Nó yêu một con điếm.
Phủ cả cuời :
- Anh cũng yêu điếm. Hàng nghìn người đàn ông chơi lão luyện nhất cũng một vài lần thất điên thất đảo vì điếm. Tưởng chuyện gì.
Phấn đập mạnh vào cánh tay Phủ, giọng gắt gỏng:
- Để im em kể hết đã. Yêu như thứ yêu của các anh thì nói làm gì. Yêu mà vẫn sợ, vẫn lo tai tiếng, vẫn coi quý đời sống tự do của mình như vàng, yêu như mua bán, sao gọi là yêu ? Các anh tưởng các anh sống một thời kỳ với những đưá con gái chơi bời như chúng em, rồi sang cho một cái nhà, mua cho một cái nhẫn kim cương, để có quyền chửi vào mặt : "Chúng mày còn muốn gì nữa, bước đi", là được hay sao? Những lúc ngất ngưỡng say, các anh vẫn lớn tiếng chửi rủa cái xã hội thành kiến, cái xã hội đạo đức giả, cái xã hội nó cấm cửa những hạng người như chúng em được trở lại làm người, nhưng các anh sống cũng chẳng hơn gì cái xã hội mà các anh chửi rủa. Các anh ích kỷ. Các anh tàn nhẫn. Các anh vô nhân đạo. Nói thì ghê lắm, kỳ thực thâm tâm các anh cũng như bọn trọc phú tưởng có tiền là mua được hết mọi sự ở đời. Nhầm lắm. Chúng em cũng là người, cũng biết nghĩ chứ ? Con Ngà nó ngu mới đâm đầu yêu thứ đàn ông như anh. Em quý anh thật, nhưng nói thật anh đừng giận, anh có giám làm cái việc thằng Ban đã làm cho người yêu của nó hay không ?
- Việc gì mà ghê gớm thế ?
- Chẳng ghê gớm gì hết. Nhưng cao đẹp lắm. Và các anh thì không bao giờ dám làm. Nó lấy con Niết, lấy đường hoàng, có giá thú cẩn thận. Gia đình không bằng lòng, hai vợ chồng nó đưa nhau lên ĐàLạt. Chồng dậy học tư, vợ ở nhà giặt dũ, làm bếp nước. Hạnh phúc đáo để. Hôm nọ vợ chồng nó về đây chơi. Chúng em trông cái cảnh chúng nó mà thèm. Chờ các anh ấy à ! Các anh khôn lắm, lịch sự lắm, nhưng các anh đểu bỏ mẹ đi ấy. Chờ các anh thì có đến muôn nghìn kiếp sau. Cho nên chúng em đã lầm lỡ đã hư hỏng thì cứ đàn lầm lỡ hư hỏng suốt đời. Có ai thương yêu mình thật tình đâu mà thoát được cái cảnh ngộ khốn nạn.
Đến lượt Phấn giận dữ thật sư. Mắt Phấn long lanh. Phấn nói một thôi một hồi như thế, và Phủ cứ đành yên lặng ngồi nghe. Chờ cho Phấn nói xong, Phủ hỏi đùa :
- Diễn thuyết hết chưa ?
- Chưa. Nhưng không nói nữa. Thôi anh đi về đi. Không giữ anh nữa đâu. Báu lắm đấy. Địa vị em thì còn lâu lắm nhé.
- Biết rồi, nhưng anh hỏi em vẫn không trả lời. Ngà đâu ?
- Anh hỏi làm gì. Nó làm sao, ở đâu, anh mặc sác nó có được không ?
Phủ cười xoà :
- Hết giận rồi. Ừ, vào khám Chí Hoà một lần nữa cũng được. Ngà lại đây với anh. Định rủ các cô đi ăn nhưng hôm nay không đủ tiền. Để hôm khác vậy.
Phấn mở ví, lấy ra hai tờ giấy năm trăm, dúi vào tay Phủ :
- Cho anh mượn. Đưa các em đi ăn đi.
Phủ dơ cao hai tời giấy năm trăm trước ánh sáng:
- Tiền gì đây ? Ai cho ?
- Tiền gì và ai cho thì anh hỏi làm quái gì ? Để trả tiền nhà đấy, nhưng cứ cho anh mượn, bà chủ nhà lấy chậm một vài ngày cũng chưa chết ai hết.
Phủ nhìn Phấn, buồn buồn:
- Hồi này anh thảm quá đi. Lần thứ nhất phải mượn tiền em đấy nhé.
Phấn cau mặt âu yếm:
- Sao anh cứ để ý đến những chuyện lẩn thẩn ấy nhỉ ? Bao nhiêu năm nay, anh cho chúng em bao nhiêu tiền rồi, anh có biết không ? Mà anh có lấy của em đâu, cho anh mượn tạm thôi mà. Bộ anh chưa mượn ai bao giờ sao ? Chờ em gọi con Ngà nhé. Nó đứng sau quâỳ rượu kia kià. Chúng em lấy sắc rồi ra ngay.
- Đợi tan đã cũng được Phải để cho em làm ăn xong đã chứ ?
- Dẹp chuyện làm ăn đi. Mấy ông tướng còn lại kia cũng ngồi ỳ ra đấy thôi chứ không chịu gọi thêm ai đâu. Vả lại, em đói lắm rồi, đi mau không có các tiệm nó đóng cửa hết thì khốn.
Chiếc xe taxi chạy băng băng trên mặt đường khuya. Thành phố mát rượi, trải rộng chung quanh. Những bóng cây thấp thoáng lả lay theo chiều gió. Phủ ngồi ở giữa Ngà và Phấn. Trước nụ cười tủm tỉm cửa Phấn, Phủ vòng tay ôm lấy lưng Ngà, keó Ngà lại gần. Thường ngày, Ngà baọ dạn, cười nói tự nhiên lơi lả, nhưng vừa được Phủ làm lành trở lại, nàng ngồi yên, lúng túng và hơi cảm động một chút, nên đã lấy lại đựơc một cái gì duyên dáng tươi trẻ rất đáng yêu.
- Ngà, maỳ ngủ đấy à ! Nói như thánh phán sao bây giờ câm như thóc ấy !
Phấn nói đùa rồi thích nẹ tay vào sười Phủ, cười khúc khích:
- Hay là tôi đi xuống để hai ông bà được tự do vậy.
Phủ ngồi sát lại gần Ngà hơn. Mọi sự giận dữ ở chàng đã tiêu tan. Chàng có cảm tưởng vừa trở lại với một nếp sống, một thế giới lâu ngày không gặp. Đó là cái thế giới ban đêm của Sàigòn với những người đàn bà như Ngà và Phấn, những bông hoa của đêm tối lơi lả suồng sã, và chàng thì vẫn chỉ tìm thấy sự lãng quên chốc lát ở đó, và chỉ ở đó mà thôi. Bàn tay Ngà, trong tay chàng, đầy và ấm áp lạ thường. Qua một khoảng thời gian cánh biệt, cô độc, thế là chàng lại rơi vào một vùng quen thuộc cũ, sống với đàn bà, xem thường cuộc đời. Mãi mãi như thế ? Đã sao. Nghĩ ngợi để làm gì. Phủ không muống nghĩ nữa. Cuộc đời không có hạnh phúc, không có tình yêu lớn, chàng cũng chẳng còn đem lại được gì cho ai, suy nghĩ băn khoăn để làm gì ? Phủ xoay người lại, và mặc cho Phấn kêu lên : "A, xem như không có ai hết, ghê không ?", chàng cúi xuống hôn vào miệng Ngà, thật lâu. Cái hôn lặng lẽ, bằn bặt, thoang thoáng trong bóng lá chạy lùi làm cho khoang xe lúc tối đen, lúc sáng bừng lên, và chiếc xe thì vẫn chạy băng băng giữa con đường rộng.
Đó là một tiệm ăn ở giữa vùng ngoại ô Chợ Lớn. Cả một khu phố chạy dài, riêng tiệm ăn này là còn sáng đèn. Phấn bảo người tài xế tốp lại, lanh lẹn sách sắc mở cửa bước xuống. Phủ bỡ ngỡ nhìn vào cái tiệm ăn chàng tưởng sẽ vắng vẻ nhưng đầu chật người ngồi xúm xít chung quanh những cái bàn tròn. Phấn hỏi Phủ :
- Anh còn nhớ đây không ?
- Hơi thôi. Lâu lắm anh không đến đây.
- Chúng em thì tối nào cũng lại đây vì đây mở cửa khuya nhất. Anh đi đánh bạc, có đói, bốn năm giờ sáng đến vẫn có thức ăn như thường.
Phía bên trái cửa ra vào của tiệm ăn là một cái bàn dài, trên để la liệt các đồ ăn đã dọn sẵn. Bánh cuốn xếp từng chồng trên đĩa. Những khoanh giò chả đã thái sẵn trông thật ngon mắt. Cạnh bàn, một cái bếp than đỏ hồng. Người con gái ngồi xổm quay lưng lại, luôn tay tráng bánh. Hơi nước bốc lên.
Những tiếng tàn than nổ tí tách. Phủ đưa Ngà và Phấn vào một cái bàn sá tận phía trong. Chàng đón lấy sắc ở tay hai người xếp chung vào một góc bàn. Đảo mắt nhìn quanh, Phủ nhận ra một vài khuôn mặt quen thuộc. Nhiều người mỉm cười, nháy mắt với Phủ. Đó là những nhạc công của các dàn nhạc vũ trường đã tan rồi, đều kéo về đây trong bữa ăn đêm. Họ cười đuà ầm ỹ, lũ nhạc khí cồng kềnh dựng chung quanh các chân bàn. Bộ mặt ban đêm của Sàigòn vẫn vậy, Phủ nghĩ thầm. Và mình thì cũng cứ thế, cho xong.
- Anh ngồi nghĩ gì mà thần người ra thế. Gọi cho chúng em ăn đi chứ. Đói thấy bà rồi.
Phủ giật mình, bảo Phấn :
- Em gọi hộ anh đi. Ở đây có gì ngon nhất ?
- Cái gì cũng ngon nhất. Anh này lâu không đi chơi, chẳng biết gì cả, hỏng quá. Ngà, gọi đi mày, hay lại phải đến gái già này.
Nói thế nhưng không đợi Ngà trả lời, Phấn đã lanh lẹn gọi hai đĩa bánh cuốn và ba tô cháo gà. Đồ ăn đưa đến. Phấn ăn liền, vừa ăn vừa giục Phủ phải ăn nhanh "không có chúng em ăn mất". Phủ hơi cảm thấy kiêu hãnh khi thấy một vài cặp mắt thán phục không dấu được trước vẻ đẹp ban đêm lộng lẫy của Ngà từ bàn khác ném sang. Dưới gầm bàn, một bàn chân của Ngà đã êm ái đặt lên chân Phủ và để yên trên đó. Phủ mỉm cười nhìn Ngà. Phút đó chàng vẫn còn nghĩ vì sự hèn nhát của Ngà, chàng đã bị tai tiếng, chàng đã phải vào nằm trong khám Chí Hoà hai tháng, nhưng chàng đã tha thứ, vì chàng nghĩ đàn bà là như thế, muôn thuở họ là những sinh vật kiều diễm, bé nhỏ, tầm thường, nhưng cần thiết cho những cuộc vui, một không khí, một khung cảnh ban đêm.
Trả tiền đứng dậy đi ra, trời đã khuya lắm.
Phủ nói:
- Tôi đưa hai người về. Ai về trước đây.
Phấn nhanh nhẩu nói ngay:
- Em ở gần cho em về trước.
Ngà nói, yếu ớt, chiếu lệ :
- Thôi để anh Phủ đưa tao về trước.
- Mày về sau. Tao bảo mày về sau, nghe thấy gì không ? Thíc bỏ sừ còn điệu. Ngà, đền ơn tao gì nào ?
Ngà cười:
- Chẳng đền ơn gì hết.
Phấn dơ tay lên trời:
- Đấy anh xem, nó mở mồm ra nói toàn giọng vô ơn bạc nghĩa thi đời nó khá làm sao được chứ ? Lần sau thì đừng có nhờ tao làm trung gian cho mày nữa nhé. Rồi lại khóc chán con ạ.
Phía bàn bên kia, Phạm ngậm tẩu cười:
- A, gan nhỉ ?
Phủ cũng cười nói đùa lại :
- Tiền của anh mà, nên gan đước lắm chứ.
Người chủ nhà rút trước. Y vật lên một con tây, cười hả hê :
- Bắt mất con tây của ông rồi ông Phủ. Ông Phủ thua tôi xẩu bài này rồi ông Phủ ơi.
Phủ gật đầu :
- Chín phần mười là thua rồi. Nhưng còn một phần thì chưa. Trong nọc còn nằm thu mình một con tây thứ thư chứ.
Miệng nói, Phủ đưa tay vào nọc bài rút phắt cây bài vật nhanh lên mặt thảm. Nói đùa không ngờ mà đúng. Con tây thứ tư thật. Phủ tủm tỉm vơ tiền trước những tiếng kêu trời của người chủ nhà.
Ra tới ngoài đường, đôi bạn còn cười mãi vì xẩu bài cuối cùng là đánh liều lĩnh không ngờ lại được. Phạm được dịp triết lý:
- Ở đời ăn thua là mình giám liều, giám chơi phải không cậu ?
- Nhưng phải có cái để mà liều với nó. Đó là cả một vấn đề.
Phủ đưa hết tiền được ra, đòi chia đôi với Phạm, nhưng Phạm nhất định không chịu lấy mà chỉ nhận lại vưà đúng ba ngàn đồng cho Phủ mượn mà thôi. Dắt nhau trở lại đường Tự Do uống nước xong, Phạm bỏ đi. Phủ một mình bước thủng thẳng trên hè phố. Có ngót năm ngàn đồng tiền giời ơi trong túi, Phủ chợt nẩy ra ý định mua tặng Ngà một cái gì. Ngà không thiếu, không thèm muốn một thứ đồ vật nào hết, nhưng Phủ biết món qua tặng bất ngờ sẽ làm Ngà sung sướng.
Phủ rẽ vào hành lang Eden. Nhìn những cửa tiệm bán các đồ xa xỉ phẩm ngoại quốc hai bên, một câu nói cửa miệng của Phạm mỗi lần đi qua hành lang này khiến Phủ mỉm cười : "Hành lang này là hành lang máy chém". Ở một khiá cạnh nào đó, nhận xét trên của Phạm rất đúng. Nơi này chính là nơi bầy vũ nữ thành thạo thường dắt những bầy đàn ông khờ khạo tới đây. Để nàng cứ mua đồ và chàng trả tiền. Nàng cứ việc mua và chàng cứ việc trả. Không "oong đơ" gì hết. Phủ là tay chơi lão luyện, chàng đối xử rất tử tế, nhân đạo với bọn vũ nữ nên không cô nào nỡ dở cái thủ đọan làm tiền vặt ra như thế với chàng. Nhưng "hành lang máy chém" cũng lưu lại trong trí nhớ của Phủ một kỷ niệm. Hồi đó, chàng gặp một vũ nữ mới vào nghề, rất trẻ và rất xinh đẹp. Tên cô ả là Duyên. Phủ thích Duyên vì chàng thấy ở Duyên sự hôn` nhiên tươi mát, ngôn ngữ chưa hằn đọng những nét nghề nghiệp dạn dày. Ấy thế mà đến Phủ cũng còn lầm. Một buổi chiều đưa Duyên ở ciné Eden ra, hai người cũng khoác tay nhau đi qua hành lang này. Và Duyên đã đưa ngay Phủ vào một tiệm vải. Phủ cứ để nguyên xem Duyên làm gì. Chàng chỉ ngạc nhiên buồn rầu một chút vì cứ nghĩ Duyên còn trẻ chưa đến nỗi phải biết đến "những mánh khoé làm tiền vặt" ấy.
Chọn hàng xong, Duyên kêu ầm lên là bỏ quên tiền ở nhà. Phủ cười hỏi "Em định mua mấy hàng áo" - "Ba, anh ạ. Hàng mới về đẹp quá không mua chỉ xợ người khác mua mất thôi". Phủ vẫn cười, đẩy nhẹ Duyên ra : "Anh cũng quên tiền ở nhà luôn. Để hôm khác xét sau vậy" Duyên nín thinh, ngó Phủ, hơi ngượng.
Sự thực Phủ có rất nhiều tiền trong người lúc đó, nhưng chàng nhất định không trả, cốt cho Duyên biết cái thái độ làm tiền nhỏ mọn và vội vã như thế là không đẹp và tầm thường.
Hôm sau, Phủ trở lại tiệm vải. Chàng trả tiền mua cả ba hàng áo Duyên đã lưạ, lại còn mua thêm ba hàng áo khác nữa, bảo gói lại thành một gói, nhờ người chủ tiệm gởi đến địa chỉ của Duyên. Từ đó, chàng thôi không đến nhà Duyên và cũng thôi không tìm gặp Duyên nữa. Ba tháng sau, tình cờ gặp Duyên đi trên hè phố, Duyên gọi Phủ rối rít :
- Sao anh không lại nhà em ?
Phủ nói dối :
- Hồi này anh bận quá đi.
Duyên nhìn Phủ thật lâu, như đoán được thái độ của Phủ từ sau buổi đi với chàng vào tiệm vải.
- Anh cho em mấy hàng aó, không đưa đến mà cho người đem lại, rồi anh không thèm gặp em nữa, anh muốn tỏ ra cho em biết là anh khinh em phải không ?
Phủ không trả lời thẳng vào câu nói. Chàng chỉ ôn tồn bảo Duyên:
- Em còn trẻ lắm. Chững chạc, tử tế rồi thế nào cũng lấy được một người chồng tốt biết thương yêu mình săn sóc mình.
Câu chuyện của mấy tấm áo và một đoạn tuyệt trở lại trong trí nhớ làm Phủ mỉm cười khi đứng lại trước một tủ kính trong hành lang, Phủ nghĩ thầm, qua một đánh giá, một so sánh : "Cái thứ đàn bà như Duyên còn kém Ngà xa. Ngà mới làm đàn ông mê, Duyên chỉ làm được đàn ông muốn".
Cô thiếu nữ Trung Hoa trong cửa tiệm đi theo Phủ lững thững nhìn ngắm đồ đạc bầy biện trong những khung kính. Cuối cùng chàng chọn mua cho Ngà một cái ví tay kiểu mới. Chẳng đáng là bao nhưng Phủ chưa từng mua tặng Ngà cái gì bao giờ. Cái ví tay sẽ là một ngạc nhiên vui thú cho Ngà.
Chiếc cyclo đậu lại ở xế cổng. Phủ trả tiền xe, bước nhẹ lên thềm. Chàng muốn vào tới trong nhà mà Ngà cũng không hay. Cánh cửa mở hé. Tiếng đàn bà nói chuyện bên trong làm Phủ đứng lại. Chàng hơi cụt hứng. Thì ra Ngà đang có khách. Bỗng một giọng nói vưà nhắc đến tên chàng. Trí tò mò bị kích thích Phủ đứng hé vào bờ tường lắng tai nghe.
Tiếng người đàn bà chua như dấm :
- Thiên hạ người ta xì xào dữ lắm. Tao tử tế thì tao đến bảo cho mày biết.
Tiếng Ngà :
- Xì xào cái gì ? Tao làm gì mà thiên hạ xì xào ?
Tiếng người đàn bà :
- Mày đừng có vặn tao. Thiên hạ họ rất chướng tai gai mắt thì họ nói chứ sao ? Thế mày cho rơi anh Túy để ôm lấy chân bố Phủ rồi đấy hả ? Con này khùng. Tao cũng lạ cho mày thật. Bộ mày muốn dở chứng chết rồi sao, hả Ngà ?
- Tao yêu anh Phủ.
- Thế là yêu à. Thế là điên là mù quáng. Già đời rồi mà em còn thơ ngây lắm em ơi. Anh Túy anh ấy giàu, chơi bời ra gì, anh ấy chiều chuộng mày đủ thứ, mua nhà mua cửa cho mày, mà mày lại đối xử tàn tệ với anh ấy, đi ôm chân một ông công tử bột, một xu không dính túi. Mày thử nghĩ mà xem. Năm nay mày bao nhiêu tuổi ? Mười lăm mười tám gì cho cam. Mày xem tao đây này. Thân tàn ma dại chẳng thằng nào nó thèm chú ý đến nữa. Bọn đàn ông chơi bời là đểu giả khốn nạn lắm, chẳng nhân nghĩa gì đâu.
Phủ mím môi chờ Ngà trả lời ra sao. Chàng thất vọng thấy Ngà lặng im và tiếng người bạn gái nói tiếp:
- Buông nó ra đi thôi. Mày mê được cái thứ đàn ông ăn bám, cái thứ đàn ông hèn hạ như thế hay sao ? Cái thằng ấy mặt mũi sáng sủa bảnh bao thế mà không biết nhục thì tao cũng phục nó thật đấy. Nằm ườn ra, hết ngày này qua ngày khác cho đàn bà nuôi, không sợ người ta ỉa vào mặt.
- Duyên !
Phủ ngẩn người. Thì ra bạn của Ngà là Duyên. Cô Duyên của vụ làm tiền, của ba hàng áo mua trong hành lang Eden. Chẳng trách Duyên mạt sát chàng thậm tệ đến thế.
Câu chuyện của đôi bạn gái lại tiếp tục. Tiếng Duyên :
- Ừ, thì chị bênh ông nhân tình của chị thì tôi thèm hơi khuyên chị nữa. Nhưng Ngà này, tao bảo cho mày một tin : anh Túy vưà ở Hong Kong về.
- Thế à ! Lâu quá tao cũng chẳng gặp hắn ta. Khá không ?
- Còn phải nói. Anh ấy vừa trúng một áp phe lớn lắm thì phải. Triệu phú rồi. Anh ấy còn cay mày lắm. Nghe đâu mua cho mày một núi qua ngoại quốc. May chưa nhận được sao ?
- Chưa, tao không muốn gặp Túy.
- Nhưng anh ấy sẽ tìm gặp mày. Anh ấy bảo tao thế nào cũng nện cho thằng Phủ của mày một trận đòn.
Phủ không muốn nghe nữa. Chàng đã biết những điều chàng muốn biết. Quay gót, Phủ lặng lẽ đi ra. Nhìn cái ví trên tay, thốt nhiên Phủ thấy nó tiều tụy thảm hại là chừng nào so với những chuỗi hạt trai, những đồ trang sức ngoại quốc tên trùm buôn lậu sắp đem lại tặng Ngà. Phủ mím môi, giận dữ ném mạnh cái ví qua một hàng đậu. Cái vi da rớt xuống, nằm trên bài cỏ.
Phủ cúi đầu bước đi. Tuy những lời chê bai của Duyên là do tâm địa tiểu nhân ác độc của Duyên, nhưng mỗi lời vẫn là một gáo nước lạnh tạt vào mặt mũi Phủ làm cvho bừng tĩnh. Một lần nữa, Phủ lại thấy cuộc chung đụng giữa Ngà và chàng đã kéo dài, và không thể kéo dài thêm. Chàng không sợ cái miệng lưỡi rắn độc của Duyên. Chàng khinh thường dư luận, bất chấp điều tiếng. Nhưng Duyên nói, cũng có một phần sự thực. Tuy Ngà giữ chàng lại, tuy chàng nằng nặc đòi đi, nhưng chàng chẳng đang sống bám vào Ngà là gì ? Mày không oan đâu Phủ. Chưa thành ma cô mày cũng sẽ đi tới chỗ đó, tới chỗ trơ trẽn kéo da`i không ngượng thẹn cuộc sống đê tiện, không thể chấp nhận được ở một người đàn ông còn nhân cách và biết tự trọng. Phủ chợt nhìn thấy tất cả sự tàn phá ghê gớm của thói quen. Thói quen gậm nhấm năng lực rũa mòn chí khí. Đã đến lúc không chần chừ được nữa. Phải dứt ra, cho dẫu Ngà thật tình.
Bỗng Phủ tránh vội vào một gốc cây. Chiếc cyclo chở Ngà và Duyên vưà đi qua. Đôi bạn gái vẫn nói chuyện nhưng chàng không còn nghe rõ họ nói gì. Cũng chẳng cần.
Chờ cho xe Ngà đi khuất thật xa ở cuối phố, Phủ quay gót trở lại. Trên mặt bàn ngủ, Phủ nhìn thấy một mẩu giấy với những hàng chữ của Ngà: "Em đi chơi với một con bạn. Anh cứ ăn cơm trước. Đừng đợi em. Ngà".
Phủ vo tròn mẩu giấy đút vào túi quần. Chàng mở tủ lấy quần áo xếp hết vào va ly. Đoạn chàng lấy giấy bút, ra ngồi bàn ăn và viết :
Ngà,
Anh không thể ở lại đây với em được nữa. Vì...
Cắn bút suy nghĩ, rồi Phủ xé vụ tờ giấy, viết lại. Chàng thấy tốt hơn là nói dối, và cũng không nên giải thích tường tận tâm trạng chàng cho Ngà biết làm gì. Nàng muốn nghĩ về chàng thế nào thì nghĩ. Đó là cái quyền của Ngà. Trong Phủ, gợn lên một thoáng phân vân. Bỏ đi trong lúc Ngà đi vắng như thế này, Phủ thấy cái hành động của chàng khuất tất, không đẹp và như thế là phụ lòng Ngà nhiều lắm. Phủ tắc lưỡi. Chàng không tìm được lựa chọn nào khác. Chia tay với Ngà, rồi những giọt nước mắt, những van lơn, những cử chỉ âu yếm nũng nịu của Ngà sẽ làm chàng mềm lòng, rứt đi không được. Túy đã từ Hương Cảng trở về, đang định kiếm chàng để trả thù. Bỏ đi như thế này, rồi chúng lại bảo là chàng hèn nhát, chàng chạy trốn đây. Mặc. Ai muốn nghĩ thế nào cũng được. Phủ biết, biết một cách chắc chắn : nếu Túy tới gây sự, chàng sẽ giận dữ điên cuồng đến mất tự chủ, chàng có thể đánh Túy đến bị thương nặng, đến chết. Để làm gì ? Để vào tù. Vào tù một lần nữa. Để lại tự mình tìm đến sự đọa đày tai tiếng trong căn buồng giam đầy đặc muỗi đói, nồng nặc hơi người, với mùi cứt đái xông lên làm lộn mữa. Không, phải thoát ra khỏi tất cả những cái đó. Thoát ra, nếu không mày không bao giờ lên khỏi cái vực thẳm đang dìm chết mày. Phủ thở dài. Chàng cúi xuống, cắm cúi viết cho xong lá thư.
Ngà,
Anh có một việc cực kỳ khẩn cấp phải đi ngay, không thể đợi Ngà về và cũng không thể nói rõ cho Ngà hay được. Anh rất ân hận đã bỏ đi đột ngột như vậy. Em về, anh đã đi xa Saigon rồi. Ngà đừng tìm kiếm anh làm gì vô ích. Cũng không chắc gì anh trở lại đây. Quên anh đi, vì anh không thể đem lại hạnh phúc lâu bền và vĩnh viễn cho đời em. Anh chỉ là thằng Phủ ích kỷ, chơi bời, không chịu đánh đổi tự do của nó lấy bất cứ một cái gì khác. Em đối với anh thật tốt. Chưa ai tốt như thế. Anh không bao giờ quên. Rồi em sẽ quên anh ngay. Nhiều người đàn ông xứng đáng hơn anh nhiều và em sẽ gặp họ.
Phủ
Chương VIII
Người nữ chiêu đãi viên đi đi lại lại trên lối đi giữa phi cơ, cái áo dài màu xanh của cô nổi bật một điểm tươi mát trẻ trung giữa sự im lặng rầu rầu chỉ còn có tiếng động cơ đều nhịp. Phi cơ bay cao, bao trùm trong bầu không khí lạnh lẽo.
Phủ nằm ngã người, đắm chìm trong mơ màng. Bên ngoài khung kính, nền trời xanh như màu áo người chiêu đãi viên. Thỉnh thoáng áo qua, thật gần, một lớp mây trắng và mỏng như một làn khói lớn. Sự trống vắng hoàn toàn trải đều trong Phủ. Tiếng máy nghe mãi hoá thành một điệu ru. Phủ nghiêng đầu nhìn ra ngoài trời, chợt nghĩ đến một chiều cao thăm thẳm mở ra từ nơi dưới. Hình ảnh một cái chết được vẽ lên, từng nét một, trong tưởng tượng mê mẩn. Chết. Có bao giờ Phủ nghĩ đến cái chết ? Nhiều, thật nhiều lần. Nhưng chỉ thoáng qua, rồi chàng lại lăn mình vào cuộc sống, và cái chết lại bị đánh bật ra khỏi tâm tưởng. Lần này Phủ nghĩ đến nó. Như một trò chơi lý thú đặt trước sự mệt mõi kéo dài và muốn chấm dứt của đời chàng.
Phủ từ từ nhỏm dậy, quay nhìn lại sau lưng. Người nữ chiêu đãi viên đứng đó, ở cuối đáy thân máy bay. Phủ nhìn cô ta và mỉm cười tinh nghịch. Tưởng chàng cần gì, cái áo xanh yểu điệu tiến lại :
- Ông cần dùng gì ?
Vẫn nụ cười tinh nghịch trên môi, Phủ lắc đầu và lại nằm ngã xuống trên thành ghế. Cô nữ chiêu đãi viên nghiêm ngay nét mặt lại, trở lui về chỗ cũ. Phủ mỉm cười tinh nghịch chỉ là chàng vừa tưởng tượng đến nét mặt kinh hoàng, tiếng rú thất thanh của cô ta, nếu bây giờ, Phủ đứng dậy, đi về phía sau, mở cửa máy bay và ném mình ra ngoài. Chàng sẽ rơi xuống, rơi xuống. Thân thể thoắt nhẹ tênh trong vô tận bát ngát. Chàng chỉ là một hạt bụi quay cuồng nháo lộn trong biển gió, rồi cuối cùng là sự va chạm dữ dội không đau đớn, cái chết áo đến trong một tốc độ khủng khiếp, cái chết tàn bạo dữ dằn, cái chết chàng đọc thấy trong những tiểu thuyết của Ernest Hemingway
"Đi là chết trong lòng một ít"
Một cái chết khác, yếu đuối và tầm thường. "Vô lý" Phủ lẩm bẩm, và chàng nghĩ đến Sàigòn. Thành phố chói nắng bây giờ nằm ở một nơi nào trên mặt đất thật xa dưới kia, khuất lấp khỏi tầm mắt, xa dạt ngoài những vướng bận tình cảm của Phủ.
Không, chàng không hề lưu luyến Sàigòn chàng vừa rời bỏ, cũng như chàng không hề náo nức đợi chờ gì trước một thành phố Huế lát nữa sẽ đặt chân xuống. Cả hai địa điểm chỉ là một nơi chốn ẩnh trú qua ngày mà thôi. Ngoại cảnh không là một ràng buộc. Chung quanh chỉ là sự tách rời nhạt nhẽo, và vô nghĩa.
Tất cả đều diễn ra, không chủ định.
Viết thư để lại cho Ngà xong, Phủ toan trở lại cái khách sạn tồi tàn trong Chợ Lớn, nằm ở đó ít ngày rồi sẽ tính sau. Nhưng buổi trưa đặt va ly xuống trước cửa khách sạn ấy, nghĩ thế nào Phủ lại vội vã xách va ly lên xe. Phủ chợt nhớ ra Ngà đã đến đây rồi. Nếu nàng định đi tìm chàng, khách sạn này thế náo cũng là nơi Ngà đến trước nhất. Tìm chàng, gặp chàng ở đây, Ngà sẽ khóc lóc, nàng sẽ ôm ghì lấy chàng, chàng sẽ mềm yếu và rồi chàng sẽ chẳng nhẫn tâm hắt hủi được Ngà nữa. Nghĩ thế, Phủ bảo xe chạy ngược lên mạn Tân Định.
Tìm được một nhà ngủ kín khuất trong một phố vắng, Phủ ném va li, đóng cửa, thay quần áo, nằm nghỉ. Phải rời khỏi Sàigòn. Nhưng đi đâu bây giờ ? Đà Lạt ? Đà Lạt với sương mù và lá rụng hiện ra trước nhất trong tâm tưởng. Nhưng Phủ gạt đi. Đà Lạt vẫn là một nơi chốn chàng có thể phải chạm trán với rất nhiều khuôn mặt quen thuộc, là điều mà Phủ không bao giờ muốn. Ô Cấp ? Nha Trang ? Cũng không được nốt. Ô Cấp với những đoàn người tắm biển ồn áo với những ngày thứ bẩy, chủ nhật đông đúc, lúc nhúc trong một thứ không khí du hý trưởng giả phè phỡn là nơi Phủ ghét, ít khi muốn đến.
Nha Trang thì Phủ đã từng đi lại quá nhiều lần. Đẩy sự suy nghĩ đến những địa điểm xa lạ hơn. Bỗng, một danh từ hiện lên : Huế. Phải, tại sao Phủ không nghĩ đến Huế nhỉ ? Phủ đã đi khắp đất nước. Từ Nam chí Bắc. Chàng đã ở thượng du miền Bắc, cao nguyên miền Nam, chàng đã lê gót qua mọi vùng Tiền Giang Lục Tỉnh. Nhưng chỉ có Huế là chàng chưa đặt chân tới. Những lăng tẩm cổ kính, nơi an giấc ngàn thu của vua chúa chết, những bức tường thành hoang phế, con sông Hương và ngọn núi Ngự, Phủ đã từng nghe thiên hạ ca tụng nhiều về danh lam thắng cảnh của Huế, về cái đẹp dịu dàng buồn của Huế, về Huế như một thành phố lý tưởng cho ẩn náu và nghỉ ngơi. Ra Huế ít lâu. Phủ dừng lại với quyết định này.
Lục tìm trí nhớ, cùng với Huế, một tên người hiện ra. Dụ. Dụ là em họ của Phủ, đổi ra làm việc ở Huế đã lâu. Mấy tháng trước đây, Phủ nhận được thư Dụ mời chàng ra chơi. Sự thật là năm nào Phủ cũng nhận được thư của Du. Thư gửi thường là váo dịp trước Tết. Dụ buồn, ở Huế không giao thiệp vơi ai. Trong thư, Dụ nói đi làm về là Dụ ở nhà cả ngày, chơi đùa với hai đứa con nhỏ. Bây giờ Phủ ra chắc Dụ mừng lắm.
Phủ ngồi vụt dậy, mặc áo đi luôn. Chàng xuống thẳng hãng máy bay. Thế là buổi chiều trở về, trong túi áo Phủ đã có một cái vé maý bay ra Huế. Và chàng đã đánh điện tín cho Dụ biết.
Phi cảng Phú Bài lướt thướt trong mưa phùn. Cửa phi cơ vừa mở ra, những gịot mưa tạt nghiêng váo mặt Phủ, gây cho chàng một cảm giác bỡ ngỡ kỳ thú. Người nữ chiêu đãi mỉm cười nhìn Phủ nhắm mắt, đứng sững, mặc cho mưa hắt đầy váo mặt.
- Ông mặc áo kẻo ướt.
- Cô có thấy mưa phùn là tuyệt diệu không ?
Thiếu nữ mắc áo xanh lam xem chừng đoán hiểu được sự vui thú của Phủ :
- Ông mới ra Huế lần đầu ?
- Chính thế.
Phủ khoác áo mưa lên vai, lanh lẹn bước xuống. Một lát sau, chiếc xe hơi của hãng đã đưa chàng rời khỏi phi trường. Tưởng như chàng đang nhìn thấy một vùng làng xóm Bắc Ninh, Nam Định náo đó trước mắt. Những cây rơm đứng ngất ngưởng trong những mảnh vườn nhỏ, rau đậu kín khắp, không còn một diện tích nhỏ xíu bỏ hoang.
Phủ cảm thấy rung động và hồi hộp lạ thường. Cũng những bụi tre um tùm vây lấy những mái lá hiu hắt. Thời tiết tạo thành một nếp sinh hoạt đặc biệt "Bắc Kỳ". Phủ chợt nhớ tới quê nội chàng. Những ngày còn nhỏ tuổi, cha chàng thường cho chàng về thăm quê trong dịp Nguyên Đán hay đầu xuân. Thứ mưa đang bay ngoài khung kính xe cũng là thứ mưa đã tạt qua vòm trời thơ ấu của Phủ. Nhẹ như tơ. Thoang thoáng nghi ngờ. Có mà như không có. Mưa bay nghiêng, gió cuốn nhẹ, hât' những gịot mong manh lên trơi. Mưa bay muôn chiều trong không gian như một điệu múa dịu dàng và ky ảo. Bấy giờ Phủ còn nhỏ tuổi. Chàng đi trên mặt con đê cao. Cỏ muà xuân hai bờ xanh mướt. Từ dưới chân đê, những đợt khói bay lên trên những mái rạ. Người ta đang chọc tiết lợn ở những khoảng sân sau. Con lợn nằm tênh hênh, phô cái bụng trắng nỏn. Người ta đang gói bánh chưng. Phủ mê cái không khí sửa soạn Tết nhất thôn dã ấy vô tả.
Chương IX
Buổi sáng chàng từ trên nhà thờ chạy bay xuống chỗ người ta làm lợn. Con lợn nuôi một năm để giết thịt ngày Tết, được chăm bẫm chu đáo nên béo hú. Ngày nhỏ, Phủ yêu nhất bác Tuân. Bác là anh họ Phủ, suốt đời ở làng, trông coi phần mộ những người đã khuất, đèn nhang trên các bàn thờ. Năm nào, bác Tuân cũng mổ lợn. Năm nào bác Tuân cũng danh` cho Phủ cái mà chàng yêu thích và chờ đón nhất : cái bong bóng con lợn. Cái bong bóng đó rửa sạch, sát trấu, thổi căng phình, buộc váo một sợi giây, dơ cao lên khỏi đầu mà chạy, thú không thể náo tả được. Rồi còn những đêm ngồi canh bánh chưng nữa. Ánh lử bập bùng tỏa rộng thành một vòng tròn ấm áp, trong đêm lạnh buốt. Ngồi trên ổ rơm canh bánh trưng trong lò mới thấy cái đêm giáp Tết là tất cả hạnh phúc đơn giản và thân` tiên của tuổi thơ. Phủ chờ, không biết buồn ngủ là gì. Chàng mở thao láo mắt, chăm chú theo dõi cái nắp lò bánh, và vỗ tay reo lên khi cái nắp phụt khói trắng thơm ngát mùi gạo nếp. Vẫn bác Tuân gói riêng cho Phủ một cặp bánh cóc. Bánh cóc là thứ bánh trưng, nhỏ hơn, gói tay, không theo khuôn, chỉ có gạo mà không có nhân, thứ bánh gói cho trẻ nhỏ giữ riêng để chơi hơn là để ăn trong mấy ngày Tết.
Bây giờ, con đường dài hơn mười cây số từ phi cảng Phú Bài về tới thành phố Huế đã lần lượt đánh thức dậy tât' cả những xâu chuỗi hình ảnh xưa cũ và thơ ngây đó trong lòng Phủ. Tưởng như có một giọt nắng đang chảy trong óc, lan ra, làm sáng cả hồn. Tưởng như có một hơi gió lùa đi, làm mát mẻ cái thế giới bên trong nhiều chán chường ngột ngạt.
Xe vượt qua một cái cây cầu, tới địa đầu thành phố Huế. Chơ. An Cựu. Những đường phố, những dẫy nhà thứ nhất của Huế hiện ra trước mắt Phủ. Phủ thấy yêu lạ thường những cảnh sắc của Huế, như chàng vẫn yêu thích tất cả những tỉnh nhỏ chàng đã đi qua trong đời. Khác với những đô thị lớn như Hà Nội, Sàigòn, Huế phảng phất cái hơi thở, cái linh hồn đó của tỉnh lẻ, nơi ánh điện còn làm bạn được với ánh trăng, nơi hè phố còn chưa thôi cỏ mọc, nơi nhựa đường còn vương vất một cái gì của đất cát ruộng đồng phả tới.
Chiếc xe phóng lên cầu Tràng Tiền. Phủ thò đầu ra ngoài. Qua những cột sắt loang loáng, mặt nước sông Hương hiện ra, xanh đậm như mày cốm, rất thơ và rất muà thu. Hơi nước đưa gió lên, mát rượi. Phủ thở ra, lòng lâng lâng, nhẹ nhõm. Vượt hết cây cầu Tràng Tiền, chàng đã lọt hẳn váo cánh tay của Huế. Chàng đã quên được Sàigòn
Khi chiếc xe đổ Phủ xuống hãng, chàng đã thấy Dụ, người em họ của chàng, vợ hắn và mấy đứa con nhỏ vẫy chàng rối rít.
Ba chiếc xe cyclo đi thong dong, từ con đường Trần Hưng Đạo tiến về phiá cửa Đông Ba. Thành phố Huế lúc này mưa phùn đã tạnh và nắng đã dấy lên. Không khí thoáng mát. Phủ ngồi với thằng Vy, đứa con trai đầu lòng của Dụ. Nó trợn tròn đôi mắt đen láy :
- Sàigòn vui không bác ?
Phủ xoa đầu nó:
- Vui lắm cháu a.
Chàng trả lời mà cũng chẳng biết vui là vui như thế náo.
- Bác ra ngoài này chơi với ba cháu hả bác ?
- Ừ. Cháu bằng lòng như thế không ?
Thằng nhỏ gật đầu :
- Bác ở chơi chừng bao nhiêu lâu hả bác ?
- Cháu muốn bác ở chơi bao nhiêu lâu ?
- Mãi. Mãi mãi.
Phủ cười, ôm thật chặt thằng bé váo lòng. Trong một thoáng, chàng nghĩ đến những người đàn bà chàng đã ôm trong lòng. Những người đàn bà ấy đã đem lại cho chàng sự lãng quên vùi dập trong chốc lát, chàng choáng váng mê thiếp, nhưng sau đó, tỉnh thức, đầulưỡi lại đắng chát dư vị cháng chường, thân thể và tâm linh lại nhọc mỏi rã rời, và cuối cùng là những trận tình lơi lả chỉ ghi thêm dấu vết của một khoảng trống rỗng lớn lao không tài náo lấp đầy được.
Suốt dọc đường, đưá nhỏ bi bô kể hết chuyện này đến chuyện nọ bằng lối nhìn ngắm cuộc đời thơ ngây giản dị của nó. Nhiều lần Phủ phải bật cười. Chàng thấy mến thằng cháu nhỏ này vô cùng. Chàng cười lớn :
- Cháu muốn bác ở lại mãi mãi hả ? Ngoan lắm. Không mãi mãi được nhưng bác sẽ ở lại đến khi náo cháu không thích bác nữa thì thôi, chịu không ?
- Chịu.
Dụ và gia đình ở một căn nhà nhỏ trong Thành Nội. Đi hết cửa Đông Ba, bầu không khí cổ cũ bao trùm lấy Phủ. Những con đường cỏ cao và dầy. Những bức tường thành rêu phủ xanh thẫm một màu xanh của thời gian, như đọng lắng bao nhiêu đấu tích của những triều đại vàng son đã mất.
Nơi đây là thế giới lý tưởng của nghỉ ngơi. Không một tiếng động và không một màu sắc rực rỡ. Tâm hồn Phủ dịu xuống. Chàng nhấc thằng Vy khỏi xe, bồng nói trên vai, đi theo vợ chồng Dụ vào nhà.
Căn nhà có cổng, không đóng, mở váo một khoảng sân nhỏ. Thềm xi măng sạch bóng. Những rèm cửa có hoa leo. Bóng tối và bóng mát lưởng vưởng lẫn lộn trong một cảnh trí đơn giản sạch sẽ. Dụ đã thu dọn sẵn cho Phủ một căn buồng nhỏ. Một cái giường sắt kiểu giường bệnh viện. Một cái bàn viết và mấy cuốn tiểu thuyết. Phủ mỉm cười hài lòng. Căn buồng làm chàng nhớ lại những tuổi học trò thuở náo.
Sau bữa ăn, Phủ hơi mệt, vào buồng đóng cửa lại. Thời tiết thật dễ chịu. Hơi lạnh một chút. Phủ thay quần áo nằm duỗi dài trên mặt đệm. Tay chân buông thả, thoải mái. Chàng nhìn lên trần nhà, nghĩ đến một nơi chốn vưà rời bỏ, một nơi chốn vừa đặt chân tới lần đầu. Cuộc đời rồi như thế náo ? Ngày mai sẽ dành cho Phủ những gì ? Chàng không muốn nghĩ đến vội. Rồi sẽ hay. Bây giờ chàng muốn ngủ, muốn quên, không muốn nghỉ ngợi gì.
Suốt trong mấy ngày đầu, Phủ đi thăm thúc các vùng lân cận. Vào Thành Nội, Đại Nội, đi xem Lăng Tẩm. Dụ được nghỉ phép mấy ngày đó, làm một hướng đạo đắc lực cho Phủ. Phủ yêu thằng Vy, đi đâu cũng cho nó đi theo.
Một buổi chiều, Dụ mượn được xe hơi, lái Phủ ra Quảng Trị thăm cây cầu Bến Hải. Hai anh em đứng dưới những giọt mưa phùn bay nghiêng buổi chiều giới tuyến, cùng im lặng. Cây cầu Bến Hải xanh thẩm vắt qua lòng sông. Bên kia con đường trải tiếp đi, nhưng đã lài đoạn đầu của một con đường khác của một thế giới khác.
Phủ đánh diêm châm một điếu thuốc lá, thở khói cho bay váo mưa phùn, quay sang mỉm cười hỏi Dụ :
- Bao giờ chúng mình về được Hà Nội ?
- Tôi nghĩ chẳng bao giờ nữa anh ạ.
Phủ nhìn Dụ, bật cười lớn :
- Có lẽ vì thế mà cậu đã lấy vợ, đẻ con, và sống rất bình yên với Huế ?
- Có lẽ thế. Anh tin còn về được ư ?
- Phải tin như thế.
- Có lẽ vì thế mà đến bây giờ anh vẫn chưa chịu lấy vợ ?
Dụ hóm hỉnh hỏi lại và hai anh em cùng cười ròn rã. Buổi chiều đi thăm Bến Hải trở về, Phủ bâng khuâng đến tối. Một tâm trạng bâng khuâng thật đẹp chàng muốn ở mãi với niêm` bâng khuâng đó. Ăn cơm xong, Dụ thản nhiên thay quần áo, đóng cửa lại. Phủ nhìn đồng hồ. Mới có 9 giờ. Chàng hỏi Dụ :
- Lại một buổi tối nằm nhà ?
- Anh muốn đi đâu bây giờ ?
- Hỏi thế thôi. Chẳng muốn đi đâu hết. Bây giờ nằm nhà cũng có cái thú của nó. Lấy rượu ra đây uống chơi, rồi đi ngủ cho khoẻ.
Thằng Vy lon ton vào xách chai rượu trong tủ ra. Con Thu nhanh nhẩu đi lấy hai cái ly đặt trước mặt bố nó và bạn của bố nó. Dưới bếp, lửa hồng lên. Bóng vơ. Dụ lúi húi đứng nướng mực trên than tầu.
Những buổi sáng và những buổi chiều lặng lẽ ở Huế trôi qua trong một nhịp bình thản và lắng đọng. Đôi khi, sự im lặng và những giấc dài lê thê cũng làm Phủ trạch nhớ đến Sàigòn, không hiểu giờ này, người Sàigòn đang làm gì ? Những phòng trà mở cửa. Những tiệm khiêu vũ bắt đầu có những khúc nhạc dạo đầu dóng lên. Ánh sáng đổi màu trên các sân nhẩy. Những bước chân đan lấy nhau theo nhịp điệu dìu dặt. Phủ mơ màng với những hình ảnh nhàm chán chàng vưà nhìn thấy bằng tưởng tượng. Không, chàng không tiếc thương gì một đô thị bỏ lạị, như không tiếc thương một quá khứ đã tách rời từ một sự đổi thay địa điểm này. Và đêm Huế yên lặng ở chung quanh, như một bàn tay êm ái lại dìu chàng rơi ngã váo vùng lặng lờ và bất động của nó. Nâng ly rượu sóng sánh trên tay, Phủ chậm chậm uống từng hớp nhỏ. Chàng muốn sống thu mình váo sự xa lánh kín khuất. Chàng muốn lãng quên và được lãng quên.
Trong bầu không khí yên vui của cái tiểu gia đình người em họ trong Thành Nội này, Phủ đã tìm thấy sự nghỉ ngơi cần thiết. Rượu ngà ngà trong đầu, chàng đi ngủ. Đêm ở Huế, ngủ thật ngon. Đặt nằm xuống giường là ngủ liền.
Buổi sáng, Phủ thức giấc khi thằng Vy chạy váo đánh thức "bác Phủ" dậy. Hai bác cháu kéo nhau ra ngồi ở đầu thềm. Phủ uống cà phê, hút thuốc lá, thảnh thơi trong buổi sáng êm mát trải đi trên một cảnh sắc rất thôn quê. Thường thường, đến 10 giờ, Phủ mới mặc quân` áo ra khỏi nhà. Chàng đi bộ, dắt thằng Vy đi cùng, lững thững vượt qua cổng thành ra đường Trần hưng Đạo. Hai bác cháu tản bộ trên hè phố, đến gần mười hai giờ lại lững thững quay về. Sáng náo chiều nào cũng thế.
Điều Phủ hài lòng nhất là đến Huế được trên dưới một tuần lễ rồi, chàng chưa bắt gặp một khuôn mặt quen thuộc náo. Ao ước thầm kín của Phủ thế là đã được thực hiện. Chàng đã đến sống với một thành phố hoàn toàn xa lạ, giữa những khuôn mặt hoàn toàn xa lạ.
Nhiều buổi vợ chồng Dụ hỏi chàng :
- Thế nào, anh đã chán Huế chưa ?
Phủ cười:
- Bộ muốn đuổi trả tôi lại Sàigòn sao ?
- Đâu dám. Các cháu nó quý anh lắm. Chỉ sợ anh không chịu ở thôi chứ. Một người như anh mà chịu được cái buồn của Huế thì lạ thật đấy.
- Người ta hay chịu đựng được cái trái ngược, yêu thích cái trái ngược hoàn toàn với bản chất mình. Chính tôi cũng ngạc nhiên. Tưởng ra thăm vợ chồng cậu dăm hôm, không ngờ xét thấy có ở được mãi.
Phủ cười, nói tiếp :
- Người ta vẫn nói Huế là nơi dưỡng lão lý tưởng cho những người già. Không khéo tôi cũng già mất rồi còn gì.
Dụ hỏi:
- Năm nay anh bao nhiêu tuổi ?
- Bốn mươi.
Vơ. Dụ xen vào :
- Ồ, thế thì còn trẻ chán. Anh đừng lo.
- Tôi có lo đâu. Có điều là già đi rồi thật đấy. Tuổi tác đâu có làm già được người mà già là già ở tâm hồn. Sợ cái bất ngờ, lảng tránh những sóng gió, thích yên tĩnh là già đi một phần náo ở tâm hồn. Nhưng tôi thích thế. Cảm thấy nhẹ nhàng và đỡ mệt hơn.
Vơ. Dụ tên là Định. Thuở còn thiếu nữ, Định học cùng một lới với Dụ. Họ yêu nhau, mối tình đầu đời đỏ tươi màu phượng vĩ, trong cái cảnh trí hồn nhiên thơ ngây của phấn trắng bảng đen, tình yêu trong sạch của hai tâm hồn đã đi váo tuổi trẻ nhưng còn ở rất xa những thực tế cuộc đời, hai tấm gương tâm hồn này còn trong suốt chưa bị những thấp nặng choáng váng của đời sống dìm xuống và làm vẩn đục.
Mối tình đó không có chuyện, không có thảm kịch. Nó chỉ là tình yêu. Đơn giản như hơi thở. Nhẹ thoáng như không khí. Thứ tình yêu không có chuyện để nói, làm bằng những thư từ đều đặn gửi cho nhau khi họ ở xa, những buổi gặp gỡ dịu dàng khi ở gần. Cho đến khi Dụ thi đỗ, đi làm, và gia đình Dụ đến chính thức xin cưới Định cho Dụ Hạnh phúc của Định là : về nhà chồng, làm mẹ của hai đứa con rồi mà Định vẫn tươi vui như hồi con gái.
Đôi khi Dụ kể chuyện về Phủ cho vợ nghe. Định khiếp sợ và thán phục lối sống của Phủ lắm.Gặp Phủ lần thứ nhất, điều làm Định ngạc nhiên là Phủ không có vẻ gì một người chơi bời phóng đãng, loại đàn ông hư hỏng trụy lạc mà Định vẫn hình dung từ trước đến nay. Nhìn Phủ trầm tĩnh lúc Phủ ngồi hàng giờ với một cuốn sách, hay kín đáo ngắm Phủ đùa cợt với thằng Vy, Định không thấy dấu hiệu gì chứng tỏ Phủ chơi bời lẫy lừng ở Hà Nội thuở xưa và ở Sàigòn bây giờ. Định đem chuyện này ra hỏi chồng :
- Anh Phủ nhiều nhân tình lắm hả mình ?
- Hàng tá. Đếm không xuể, nhớ không hết.
Dụ trả lời, nửa nghiêm trang,nửa đùa cợt.
- Đàn bà náo gặp anh ấy cũng mê sao ?
- Không mê nhưng chỉ có chết lên chết xuống thôi.
- Gớm anh làm như anh Phủ là ông trời không bằng.
Dụ cười trêu Định:
- Yêu người nào thì người đó là ông trời của mình. Anh không là ông trời của em sao ?
Định phát yêu váo tay Dụ :
- Còn lâu. Nhưng các cô ấy mê anh Phủ vì cớ gì chứ ?
- Anh ấy có tất cả những cái để cho người đàn bà dễ dàng bị mê hoặc. Sức quyến rũ ở anh Phủ đối với đàn bà là gì, em biết không ?
- Anh ấy quý trọng đàn bà ?
- Em lầm. Trái lại. Sức quyến rũ của anh Phủ là cái thái độ xa cách của anh ấy, là ở chỗ anh ấy xem thường đàn bà.
Định có vẻ tức tối. Định "hừ" một cái, giọng hờn giận.
- Coi thường đàn bà ! Như thế là vô lý hết sức.
Dụ ôn hoà giảng giải cho Định rõ :
- Không phải xem thường là khinh đâu. Với anh Phủ, xem thường đàn bà là đặt đàn bà váo một phần đời của anh ấy mà thôi. Còn một phần đời một con người nữ, thì đừng nói gì đàn bà, đến những bạn hữu thân thiết nhất của anh ấy cũng không xâm phạm váo được. Mỗi người một tính. Tính anh Phủ khác lắm.
Sau đó, Dụ căn dặn Định đừng bao giờ vô tình hay hữu ý nhắc nhở, hỏi han đến dĩ vãng của Phủ làm gì. Hoặc Phủ sẽ bực mình. Hoặc Phủ sẽ nín thinh và đánh trống lãng sang truyện khác. Nhờ Dụ dặn trước, Định đã đè nén được sự tò mò thông thường của bất cứ người đàn bà náo. Bởi vậy, mà Phủ càng thấy yêu thích những ngày chàng sống với Huế. Vòm trời lúc náo cũng hắt hiu của Huế đối với chàng là một cánh cửa đóng kín, chàng ở bên trong cánh cửa, không có ai đến gõ váo đó. Không có ai đến quấy rầy. Mọi người thực sự đã để cho chàng được yên.
Chương X
Sân ga ồn ào người đi lại, đầu máy phì phà thở khói. Những kiện hàng, những chiếc va ly cuối cùng đã được khiêng lên toa. Tất cả báo hiệu con tàu sắp khởi hành.
Linh và Nghĩa đứng tránh vào một chỗ khuất, quay lưng lại lối cửa vào, cốt không cho ai nhận ra họ. Nghĩa mặc đồ đen, Linh mặc trắng. Đôi bạn giống nhau ở phục sức đơn giản của buổi tiễn đưa bịn rịn và ngậm ngùi. Con tàu kia lát nữa sẽ vượt đèo Hải Vân, qua Nha Trang, Phan Thiết, lăn trên đường sắt thăm thẳm, xuyên qua rừng, lượn vòng theo men biển, đưa Nghĩa vào Sàigòn. Chuyến đi vưà là một thoát ly một trốn tránh, vừa mang cái ý nghĩa bàng hoàng của một cuộc phiên lưu. Tất cả đều do Linh. Đều do sự sắp đặt và khuyến khích của Linh. Nhiều lần Linh tự hỏi và thấy nàng thật đã vô cùng liều lĩnh trong việc thu xếp điều kiện cho bạn thoát ly khỏi thành phố Huế. Thoát ly vĩnh viễn. Đi lần này là chặt cầu với gia đình, đoạn tuyệt với quá khứ, chỉ có đi tới mà không có trở lại. Nghĩa biết như vậy. Giúp Nghĩa, Linh cũng biết như vậy. Nhưng Linh không đừng được. Có một sức mạnh nào đó thúc đẩy Linh gia nhập vào giòng sống liều lĩnh của Nghĩa, sự liều lĩnh bất ngờ tạo cho Linh một trạng thái tâm hồn kỳ thú chưa đến với đời nàng bao giờ.
Nửa tháng trước ngày Nghĩa vĩnh viễn giã từ Huế và tuổi trẻ và muà xuân để ném mình vào sự va chạm tàn nhẫn với định mệnh, đôi bạn ngày nào cũng gặp nhau.
Điều làm cho Linh ngạc nhiên với chính nàng nhất là không hiểu vì đâu, nàng không thấy cái việc Nghĩa yêu một người đàn ông đến có thai với người đàn ông đó là hư hỏng và xấu xa nữa. Trái lại, nhiều phút của những buổi chiều Huế phiền muộn đẩy thật xa suy nghĩ và tưởng tưởng của nàng trôi vút vào một cuộc phiêu lưu bỡ ngỡ, Linh lại như cảm thấy nàng thua bạn ở một điểm nào, Nghĩa đã hơn nàng ở một điểm nào. Hơn ở chỗ Nghĩa đã có một tình yêu, và như vậy Nghĩa đã có kỷ niệm và quá khứ. "Mình thì chẳng có gì hết. Mình vẫn chỉ là một đưá con nít". Linh buồn rầu tự nhủ thầm. Con người thiết tha muốn yêu muốn biết muốn sống ở Linh đã thức dậy. Kỷ niệm ấu thơ không phải là kỷ niệm làm chìm đắm được tâm tưởng, làm bàng hoàng được trí nhớ. Linh muốn hơn. Muốn có những kỷ niệm dữ dội, đến có thể mê đắm nồng nàn, đến có thể lãng quên được chung quanh, đánh nhoà được hiện tại. Linh muốn có một quá khứ, một quá khứ trong đó nàng không chỉ lớn lên như cây cỏ lớn theo mưa nắng, mà trong đó nàng sống hẳn hoi, toàn vẹn một cuộc đời. Một cuộc đời có nhớ thương và khổ đau. Có mơ mộng và có cả thất vọng. Có những phút vui như ôm cả đất trời vào lòng mà hát. Có những phút buồn như tạo vật đã tan nát chung quanh, như Nghĩa đã sống.
Nghĩ thế, cho nên, trong những phút bàn tính, người có thái độ dứt khoát không phải là Nghĩa mà là Linh.
- Em sợ lắm chi. Linh à !
- Chị sợ gì ?
- Bỏ đi rồi đời em không biết sẽ xoay vần ra sao ?
- Nghĩa không có lưa chọn nào kh'ac mà.
- Em biết. Gia đình thế, bà con thế thì quả tình em không còn sự lưa chọn nào kh'ac thật. Nhưng em sợ. Sợ quá chừng. Sợ đến muốn chết quách đi cho xong đời.
Nghĩa nói và Nghĩa khóc. Linh gắt :
- Bây giờ có phải là lúc chị khóc đâu. Phải can đảm lên chứ.
Nghĩa mở lớn đôi mắt nhìn Linh. Nếu không phải là bạn thân, nếu không hiểu bạn, Nghĩa có thể nghĩ rằng Linh ở ngoài cuộc và Linh đang tàn ác đẩy nàng đến chỗ chết. Nhưng thân nhau, Nghĩa không một phút nào nghi ngờ lòng tốt của người bạn gái duy nhất, người bạn gái đó đang tìm cho nàng một cửa ngõ để thoát ly.
- Bây giờ Nghĩa vào thẳng Sàigòn.
Nghĩa thở dài:
- Mình cũng nghĩ thế. Trốn vào Đà Nẵng gần quá mà trốn cũng chẳng được. Còn tai tiếng hơn là ở lại đây nữa. Nhưng Sàigòn xa quá. Mình sợ sợ thế nào ấy. Vả lại mình chẳng quen ai ở trong ấy, Linh ạ ! Biết làm thế nào ?
Linh cắn môi suy nghĩ. Nàng chợt nghĩ đến Phụng. Chưa chắc Phụng đã ưa Nghĩa, chưa chắc Phụng đã có đủ khoan dung để xót thương hơn là khinh bỉ Nghĩa. Nhưng Phụng đã sống ở một thành phố lớn. Ít nhất Phụng cũng không đến nỗi nào, nhất là lại được Linh khẩn khoản giới thiệu và nhờ giúp.
Thế là, ngay lúc đó, ở nhà Nghĩa, Linh đã bắt Nghĩa đóng cửa buồng lại, lấy giấy bút đem lại cho nàng. Suốt một tiếng đồng hồ, torng một nhiệt tình sôi nổi, Linh đã viết cho Phụng một lá thư bốn trang, kể hết câu chuyện đã xẩy đến cho Nghĩa. Cuối thư, Linh nhờ Phụng thu xếp cho Nghĩa chỗ ăn ở cho đến khi sanh nở, và khi Nghĩa đã mẹ tron` con vuông, tìm kiếm cho Nghĩa một việc làm.
Viết xong lá thư, dán phong bì, trao cho Nghĩa, Linh cười:
- Mình bảo Nghĩa là bạn thân nhất. Thế nào chi. Phụng cũng giúp đỡ. Nghĩa cứ vững tâm.
Ngẫm nghĩ rồi Linh bật cười thành tiếng :
- Chị Phụng xem thư chắc sẽ ngạc nhiên lắm đấy. Ồ, cho chị ấy ngạc nhiên một mẻ cũng chưa chết ai.
Ở Huế, không tiêu pha gì, tiền bố mẹ cho cất đi, Linh đưa hết cho Nghĩa. Phút cầm lấy tiền của bạn. Nghĩa rưng rưng nhìn Linh và xúc động quá, Nghĩa lại khóc.
- Em khốn nạn quá đi. Đến với Lịch chẳng suy nghĩ gì, đến nông nỗi này, có đưá con gái nào ngu dại như em không chứ ? Bây giờ phải trả giá bằng mọi ê chề đau đớn, thật đáng kiếp cho em.
- Chưa chắc Lịch đã xấu.
Nghĩa giật mình đánh thót :
- Không xấu ? Bộ Linh sử sự như thế là tốt với em lắm sao ?
Linh không chịu bỏ sự nhận định của nàng về Lịch, tuy nàng không có đủ bằng chứng để biện hộ cho Lịch.
- Mình đoán Lịch cũng sợ dự luận, sợ tai tiếng như Nghĩa sợ vậy. Thiếu can đảm thì đành rồi. Nhưng đểu giả vô lương tâm đến tận cùng thì mình tin Lịch chưa đến nỗi như thế đâu. Nhưng thôi, hãy gác chuyện Lịch lại. Việc xảy ra đã xẩy ra rồi, than van lắm cũng vô ích. Hãy nghĩ đến Nghĩa. Đến đứa con sau này của Nghĩa. Rồi sau hẵng hay.
Linh không quên dặn Nghĩa phải tìm cách báo tin cho nàng sự thể thế nào, ngay khi Nghĩa vào tới Sàigòn. Mọi việc thế là tạm coi như xong xuôi. Nghĩa bỏ nhà trốn đi cũng dễ dàng. Bố me. Nghĩa chỉ tính đến việc ngăn cản Nghĩa không được "theo trai" ở Huế, mà không thể nào nghĩ rằng Nghĩa có đủ can đảm bỏ nhà trốn đi.
Thế là, họ đã đứng đó với nhau trên cái điểm khởi hành của một chuyến đi quyết liệt. Hai chị em nắm chặt lấy tay nhau, cùng nước mắt chạy quanh. Phút tiễn đưa nay, tin`h bằng hữa sáng loà trong tâm hồn họ như một báu vật cực kỳ thiêng liêng và cao quý.
Nghĩa nghẹn ngào ôm chặt lấy Linh, nói qua nước mắt :
- Linh tốt với mình quá. Mình không biết nói thế nào...
Linh cố cầm nước mắt mỉm cười:
- Em phải là mẹ đỡ đầu đứa nhỏ đấy nhé !
- Nhất định thế rồi. Liệu chúng mình có hy vọng gặp nhau ở trong ấy không ?
- Em sẽ cố tìm cách vào chơi trong ấy ít lâu.
Tiếng còi tàu hú lên, báo hiệu khởi hành. Mặt Nghĩa nhợt nhạt. Nghĩa nhìn lùi trở lại như muốn thu lấy hình ảnh thành phố Huế một lần cuối cùng. Nghĩa cắn chặt vành môi đến chảy máu. Nàng sắp oà khóc, Linh ghé vội vào tai Nghĩa n'oi thầm :
- Chết đừng khóc, người ta nhìn thấy thì nguy.
Miệng nói, Linh dìu Nghĩa lại cửa toa. Nàng trao chiếc kính dâm trong tay cho Nghĩa. Hiểu ý Linh muốn cho mình khỏi bị ai nhận ra, Nghĩa đeo ngay cái kính lên mắt. Con tàu chuyển động. Những vòng sắt quay từ từ. Đôi bạn ôm lấy nhau thật chặt.
Chương XI
Bà Phán Thi đứng quay lưng lại, nói với Linh đứng ở sau lưng:
- Con về gặp bà, nhớ thưa với bà tuần sau thầy mẹ sẽ về thăm bà. Con đi ngay đi kẻo muộn.
Linh đi tới đặt tay lên vai mẹ, cười:
- Từ sáng đến giờ, mẹ gịuc con mấy lần rồi. Còn sớm quá mà. Lát nữa con đi cũng được.
Bà Phán Thi quay lại, nói như gắt:
- Ô hay ! Mẹ bảo con đi ngay, sao cứ để phải giục như thế !
Trước đôi mắt mở lớn vì ngạc nhiên của Linh, bà Phán Thi dịu giọng xuống, cho con gái khỏi nghi ngờ :
- Bà đau, chắc đang mong thầy mẹ hay các con về thăm lắm. Đi sớm về sớm có hơn không ? Về chiều, dễ gặp mưa ở dọc đường lắm.
- Con đi ngay bây giờ đây.
Trở vào buồng, ngồi trước gương, vừa chải đầu Linh vừa suy nghĩ. Nàng thấy thái độ của mẹ có một cái gì khác thường. Cái việc bà Phán đột ngột bảo nàng về thăm bà ngoại bên thôn Vĩ Dạ, hình như có một dụng ý nào đó mà nàng không đoán được. Bà ngoại nàng đau thật, nhưng theo như đứa em gái sang cho biết, bà ngoại đã khỏi được mấy ngày nay rồi mà ! Tại sao còn phải về thăm ? Và tại sao phải về thăm ngay như thế ?
Từ thuở nhỏ, không bao giờ Linh dám trái lời mẹ. Nàng hiền hậu, nàng là một đứa con hiếu thảo và ngoan ngoãn, hai mẹ con thương yêu nhau và điều làm Linh sợ hãi nhất là ở đời nàng làm một điều gì có thể làm mẹ đau buồn.
Nhưng sáng nay, trời đẹp quá, giữa mùa mưa dầm mà có được một buổi sáng đẹp trời như thế này, gặp Phủ, đi chơi với chàng, vui thích biết bao nhiêu. "Ác thật" Linh nhủ thầm, và nhìn khuôn mặt nàng trong bóng gương. Mấy tuần lễ đến với Linh như một đảo lộn lớn lao trong tâm hồn, và hình dáng nàng dường như cũng có một đổi thay kỳ diệu. Lần thứ nhất, tự nhìn ngắm, Linh thấy mình xinh đẹp. Nàng chưa từng bận tâm đến nhan sắc của mình, bây giờ nàng chợt khám phá thấy con người mình, khám phá thấy luôn nàng đẹp, nàng khả ái và dễ thương.
Chợt nhớ lại câu nói của Phủ:
- Tấm gương làm cho người đàn bà nhìn thấy mình đẹp hơn cả là đôi mắt của người yêu.
Linh đã nhìn vào đôi mắt Phủ. Nàng yêu tất cả ở chàng. Mái tóc chàng như có mưa gió và sương nắng thổi lùa, đẹp một vẻ đẹp hoang vu và gió bão. Vầng trán của chàng, một vầng trán phẳng và rộng, trên đó những nét năn như những dấu vết cuộc sống mà chàng tiếp nhận thoải mái và coi thường. Cái miệng chàng, vành môi hơi trễ như lúc nào cũng thấp thoáng một nụ cười riễu cợt. Linh yêu, yêu tất cả. Nhưng nàng yêu nhất là đôi mắt. Nàng cảm thấy đôi mắt ấy là cả một thế giới. Nhiều lúc thản nhiên đến độc ác, lạnh lùng đến rùng mình và cách biệt đến sợ hãi. Nhưng khi đôi mắt yêu dấu ấy đậu xuống nàng, đó là cái nhìn của nắng muà xuân vờn trên một đài hoa làm run rẩy, của nắng muà hè làm cho mê thiếp, của nắng mu`a thu làm say người như men, như rượu, của nắng muà đông khi vừa hiển hiện, chợt tưởng như mùa xuân đã đâu đó trở về. Đôi mắt Phủ sâu, u uẩn buồn, phảng phất tâm hồn chàng trong đó, Linh thấy đẹp vô cùng, một nét đẹp mà nàng không tài nào diễn tả được nhưng lúc nào cũng bắt nàng phải nghĩ tới và nhớ đến.
"Thế mà hôm nay, mẹ mình bắt mình về Vĩ Dạ thăm bà ngoại, và mình không được nhìn thấy đôi mắt ấy". Linh nghĩ, và nàng chải vội tóc đứng lên.
Giây phút đó, Linh không ngờ một thử thách ghê gớm sắp đến với nàng, đẩy nàng phải đứng trước một lưa chọn quyết liệt.
Bà Phán Thi nhìn đồng hồ, thấy Linh đã đi được chừng nửa giờ đồng hồ. Căn nhà yên tĩnh. Tiếng chuông thong thả buông từng giọt, gió chạy trên thảm cỏ ngoài vườn, nắng rất đẹp nhưng là thứ nắng mong manh cho đoán thấy trận mưa đã rập rình đâu đó.
Bà Phán Thi nhìn ra cổng, và bà đợi chờ, Chàng trẻ tuổi có dám đến gặp bà ? Có hiểu bà cho mời đến để làm gì ? Y có dám đến ? Bấy nhiêu câu hỏi được đặt ra trong đầu óc người mẹ, nhưng bà Phán Thi không có thời giờ suy nghĩ nữa. Bà nghiêm mặt ngồi thẳng người lên.
Một chiếc xe xích lô vừa đậu lại ngoài đường. Một chàng trẻ tuổi từ trên xe bước xuống. Hắn đó. Hắn là gã đàn ông đã quyến rũ con gái bà, gã đàn ông lạ mặt một buổi nào đã đến giữa cái thành phố trầm lặng này, gã đàn ông từng làm không biết bao nhiêu điều xấu xa và tai tiếng. Không thể để gã tai tiếng cho gia đình bà được. Không thể để gã quyến rũ con gái bà như thế được. Phải có một thái độ quyết liệt.
Trả tiền xe xong, Phủ rút lửa, châm một điếu thuốc. Những lúc bối rối hay phân vân, Phủ thường có thói quen châm một điếu thuốc như thế, cử chỉ đốt thuốc đối với chàng là một khoảng khắc định thần quý báu, hút một hơi thuốc thật dài, cúi đầu xuống, khi ngửng lên thở khói ra, ở nhiều trường hợp, chỉ trong một hơi thuốc mà chàng đã tìm thấy lối thoát, lối giải quyết cho hơn một vấn đề khó khăn.
Nhưng lần này, không hiểu sao, vừa đốt cháy xong điếu thuốc, chàng cau mặt vất ngay nó xuống mặt cỏ. Phủ không thấy có lý do gì phải bối rối, phải hoảng hốt cả. Chàng bình tĩnh bước qua một thềm cổng và khoan thai đi lên hàng hiên. Thấy mẹ Linh ngồi đó, Phủ cúi đầu chào cùng một lúc bà Phán Thi lên tiếng:
- Mời ông vào.
Thấy Phủ bước vào nhưng vẫn đứng yên, bà Phán Thi chỉ tay:
- Ông ngồi chơi, ông ngồi xuống đó.
Yên lặng một lát. Bà Phán Thi ngắm nhìn Phủ từ đầu đến chân.
Phủ ngồi yên để mặc cho cái nhìn của người mẹ đo lường nhân cách. Chàng đưa mắt tìm kiếm. Không thấy Linh đâu, Phủ mới yên tâm. Chàng thành thực không muốn Linh biết chàng đến.
- Ông đã nhận được thư tôi ?
- Dạ, đã nhận được.
- Cám ơn ông đã tới.
Lại yên lặng một lát. Phủ đánh diêm châm thuốc lá. Lần nay, không phải để trấn tĩnh. Mà chỉ vì chàng muốn hút thuốc là và không biết nói gì hơn là đợi chờ bà Phán Thi muốn nói với chàng những điều gì. Tất nhiên là không tốt đẹp gì. Phủ cũng không ngạc nhiên khi nhận được thư ngắn nguỉ của bà Phán, chiều qua khi chàng đưa mấy đứa cháu đi chơi vừa về đến nhà. Lá thư do Dụ giao cho chàng
- Ông có biết tôi mời ông đến đây làm gì không ?
Phủ nhìn thẳng vào mặt người mẹ, chàng bình tĩnh chịu đựng cái nhìn nghiêm khắc không lảng tránh.
- Cháu cũng hơi đoán được ý định của cụ. Nhưng xin cụ cho biết thẳng. Lời nói thẳng vẫn là lời nói đáng nghe nhất.
Bà Phán Thi giật mình. Bà không ngờ người đàn ông lại có thể trả lời bà một cách đường hoàng và dõng dạc như thế. Hơi bối rối một chút bà Phán Thi đằng hắng nói tiếp :
- Ông vừa nói : lời nói thẳng vẫn là lời nói đáng nghe nhất. Đúng lắm. Vậy tôi xin hỏi thẳng. Ông có quen biết cháu... Linh, con gái tôi ?
- Dạ, có.
- Quen từ khi con gái tôi vào thăm chị nó ở Sàigòn ?
Sự gợi lại của bà Phán Thi làm Phủ mỉm cười vui thú. Chàng vừa nhớ lại, thêm một lân` nữa, trường hợp ngộ nghĩnh đã ném chàng ngã vào Linh ở hành lang toà án.
- Cũng không hẳn như thế ! Cụ có thể coi như cháu chỉ quen Linh ở Huế.
- Coi như thế cũng được. Bây giờ tôi yêu cầu ông một điều.
- Xin cụ cứ nói.
- Đừng bao giờ ông tìm gặp con gái tôi nữa. Xin ông để cho con gái tôi yên.
Phủ trừng mắt nhìn người đàn bà ngồi trước mặt mà lời nói thiếu lễ độ đã làm chàng tức giận. Bằng cách nghĩ thầm : Đây là một người mẹ, và người mẹ nào cũng có quyền được vô lý và bất công nếu vô lý và bất công ấy được đọc bởi tình yêu con.
- Nhận được thư cụ, và trước khi đến đây, cháu đã đoán trước được đôi phần những điều cụ định nói. Không ngờ cụ nói thẳng và rõ như thế. Có lẽ...
- Có lẽ thế nào ? Bà Phán Thi cướp lời.
- Có lẽ cụ hiểu lầm cháu là hạng người không đứng đắn.
Bà Phán Thi bật lên một tiếng mai mỉa :
- Ở Huế chúng tôi cũng có báo đọc, và chúng tôi đọc báo rất kỹ. Ông nhớ cho như thế.
Phủ đã biết bà Phán Thi định ám chỉ đã biết rõ những vụ tai tiếng xấu xa ở Sàigòn của chàng trước đây qua những bài báo. Chàng thấy mình nhỏ nhen nhưng không đừng được mà không trả đũa lại.
- Điều này cháu biết lắm. Ở Huế, nhiều người rỗi rãi quá không biết làm gì nên đọc báo cả ngày và biết nhiều chuyện lắm. Ý cụ muốn nói cháu cho một quá khứ hư hỏng, và cháu không có quyền quen biết những thiếu nữ con nhà gia giáo ?
Đã nói thì không lùi được nữa, bà Phán Thi gật đầu:
- Phải.
Phút này, Phủ có hàng trăm điều muốn nói cho người mẹ đeo nặng hàng mớ thành kiến lỗi thời này hiểu thế nào là quá khứ của một đời người, quá khứ không thể là phản chiếu của hiện tại, và xét đoán con người qua quá khứ của họ là một xét đoán cạn hẹp, thiếu độ lượng và dễ đưa đến những lầm lẫn đáng tiếc. Ấy thế mà Phủ cúi đầu xuống và ngồi yên. Chàng chợt cảm thấy mỏi mệt lạ thường. Trước xã hội, trước kẻ khác, là mẹ người yêu lúc đó. lại nổi giận trong tâm hồn Phủ cái ý muốn xa lánh, quay mặt đi, như chàng đã xa lánh Sàigòn để tìm ẩn náu ở Huế. Biết đâu bà Phán Thi không có lý, như tất cả những người mẹ bao giờ cũng có lý ? Chàng nghĩ chàng đã đem lại cho Linh một tình yêu cao qúy, nhưng tình yêu bây giờ có đưa đến hạnh phúc mai sau ? Câu hỏi được đặt ra như một sự thực bàng hoàng mà Linh và chàng đều chưa bao giờ nghĩ tới.
Phủ thong thả đứng dậy đi mấy bước vô định trên nền đá hoa. Cuối cùng chàng dừng lại trước khung cửa nhìn xuống khu vườn nhỏ. Thiếu Linh tất cả đều trở nên xa lạ đối với chàng. Người đàn bà hẹp lượng ngồi sau lưng mà Phủ cảm thấy như cái nhìn soi mói vẫn không thôi lặng lẽ theo dõi, lũ đồ đạc xếp đặt ngăn nắp chung quanh thảm cỏ và những hàng cây dưới kia, những bức tường trần trụi cửa căn buồng này, tất cả thuộc vào một thế giới tĩnh tại và sự hiện hữu của chàng chỉ là một khuấy động vô lý.
Anh không đem lại cho em điều người ta phải đem lại cho người yêu là hạnh phúc. Không có hạnh phúc, tình yêu không phải là tình yêu. Đó chỉ là một trận tình như một buổi nắng, một cơn mưa, thứ thời tiết thất thường của một đời người, cuộc phiên lưu chốc lát của một đời người, anh không thể đẩy em vào cuộc phiên lưu đó, bơỉ vì em sẽ mất nhiều hơn là nhận được, bởi vì em sẽ đi và không thể trở về, khi đó tình yêu chỉ còn là một tấn thảm kịch nhiều màn của tan vỡ và hối hận, của nụ cười em hôm nay thành gịot lệ ngày mai, của cái đẹp biến thành tội lỗi, xã hội nay không có chỗ cho những người chúng ta yêu nhau. Chúng ta không có đủ vũ khí để đánh thắng cái xã hội này, nơi hàng nghìn sự thật đã dựng thành trở lực, nơi thành kiến, dư luận mãi mãi là những kẻ thù không tha thứ cho kẻ nào dám coi thường nó. Anh coi thường nó, nhưng em không thể coi thường. Cuối cùng là chúng ta chỉ được đến với nhau trong cái trạm gặp gỡ chốc lát của hai ngã đường riêng biệt.
Khi Phủ quay trở lại đứng trước mặt bà Phán Thi chàng cũng không hiểu sự ưng thuận của chàng là một thái độ can đảm hay hèn nhát. Mà chỉ thấy như thế là hay hơn. Không thể khác. Cho cả chàng và Linh.
- Cụ đã được toại nguyện.
- Nghĩa là...
- Không bao giờ cháu tìm gặp Linh nữa.
Phủ cười:
- Thành phố Huế nhỏ quá, không tìm rồi cũng gặp. Vậy cháu sẽ đi khỏi nơi này, như thế cho cụ được hoàn toàn yên tâm.
Trước khi đi ra. Phủ hỏi người mẹ:
- Cụ có cho Linh biết chuyện này không ?
- Không, tôi không muốn cho nó biết.
Phủ ngẫm nghĩ và gật đầu:
- Như thế là hơn.
Phủ cúi đầu chào bà Phán Thi, đi nhanh ra ngoài.
Chương XII
Phủ chọn lúc uống cà phê sau bữa cơm để bảo cho Dụ biết ý định chàng là sẽ đáp xe lửa trở về Sàigòn ngày mai. Hai vợ chồng Dụ đưa mắt nhìn nhau, cả hai đều không dấu được ngạc nhiên, vì trước đó họ không hề thấy Phủ đá động đến chuyện từ giã Huế. Dụ mỉm cười:
- Thế mà cứ tưởng anh sẽ ăn đời ở kiếp với Huế.
Phủ cũng cười:
- Tôi không ăn đời ở kiếp được với ai hết. Với Huế cũng vậy.
Rồi Phủ lảng sang chuyện khác. Ăn cơm xong, Phủ định sang ngay buồng riêng nhưng không được. Thằng Vy, nghe thấy bác Phủ của nó sắp về Sàigòn không ở Huế với nó, cứ bíu chặt lấy Phủ, bố mẹ nó mắng, doạ thế nào cũng không chịu buông. Phủ ôm thằng nhỏ lên lòng. Chàng vuốt ve những sợi tóc mềm mại của nó và chàng cũng thấy cảm động. Phủ chợt nhớ đến lời những bạn chàng ở Sàigòn nói về chàng, những người bạn thân thiết lâu ngày nhất, tự hào là hiểu chàng hơn hết, ai nấy đều cho Phủ là một con người lạnh lùng, hạn chế tình cảm không cho biểu lộ ra ngoài, rồi chính sự hạn chế đó lâu dần thành một hủy diệt vô hình không cho tình cảm nẩy nở bình thường và tốt đẹp nữa. Nhưng nọ đều lầm, Phủ biết chắc chắn như vậy. Chàng cho là tình cảm phải có đối tượng thích ứng mới phát hiện ra được. Những nỗi niềm vui buồn, hờn giận ở chàng khác người khác là ở chỗ kín đáo, trang trọng mà không bất chợt, không ồn ào, chứ không phải là không có.
Mấy tuần lễ ở Huế, giữa Phủ và đứa con nhỏ của bạn đã là sợi giây tình cảm càng ngày càng thắm thiết bền chặt. Chàng không thể rời đứa nhỏ. Như chàng không nỡ rời Linh mà phải rời. Ôm thằng Vy trong lòng, Phủ chợt nhớ đến hiện tượng đó. Mình không được quyền sống theo ý mình nữa Đã đến lúc quá khứ bắt hiện tại phải trả nợ rồi. Một vốn thành bao nhiêu lời đây ? Câu hỏi gieo một nỗi buồn vô cùng tận vào đáy cùng tâm tư phiền muộn của Phủ. Chàng nghĩ cuộc đời đã ở xa. Đâu đó. Lãng đãng. Thấp thoáng. Hình ảnh cuộc đời ấy chỉ còn là một mặt phẳng lặng lờ và phiền muộn như giấc ngủ, trên đó Phủ buông thân thể trôi theo giòng tháng ngày.
- Bác về Sàigòn cháu có nhớ bác không ?
- Nhớ
- Cháu nhớ viết thư cho bác nghe !
- Nhớ
- Nhớ không được bắt nạt em và tối phải đi ngủ sớm nghe không ?
Thằng Vy vùi đầu vào ngực Phủ, gật đầu lia lịa và nói một tràng dài "Nhớ. Nhớ" khiến Phủ bật cười. Chàng biết chàng sẽ chẳng bao giờ trở lại Huế hoặc có trở lại cũng còn lâu lắm, nhưng không hiểu tại sao chàng vẫn còn muốn nói dối thằng Vy:
- Bác về rồi bác sẽ lại ra Huế ngay với Vy.
Thằng nhỏ mừng rỡ vùng đứng lên. Nó qùy gối ngon lành trên đùi Phủ, hỏi sốt sắng:
- Thật nghe bác.
- Thật
- Bác đừng nói dối cháu nghe bác.
- Nghe.
Dụ gắt con:
- Vy, không được hỗn với bác. Anh chiều nó quá. Cháu sinh hư thì nguy lắm đấy.
- Không, cháu ngoan lắm.
Đôi mắt Phủ mơ màng. Nói chuyện với thằng Vy mà Phủ có cảm tưởng chàng đang nói chuyện với Linh, những lời nói của chàng đều gửi cho Linh. Phủ cúi xuống hôn lên mái tóc thằng nhỏ, để thì thầm với người yêu trong tưởng tượng : Anh đang nói với em đó. Vĩnh biệt, em yêu dấu !
- Thôi, cháu cho bác đi thu xếp va ly.
Phủ đẩy nhẹ thằng Vy ra, cúi đầu đi sang buồng riêng.
Đêm xuống dần. Một đêm của Huế, lướt thướt, ướt át trong mùa mưa dầm. Phủ đầu trần đi bộ một mình dưới trời mưa. Chàng keó cao cổ áo cho chùm kín gáy hai tay thọc sâu vào túi áo đi mưa, chàng cúi đầu xuống và chàng chậm chạp bước đi trên lề đường.
Hai bên, những dẫy nhà hoặc tối om hoặc chỉ le lói một thứ ánh sáng mong manh và khuya khoắt. Đêm xuống, đời sống khép kín của Huế rút lui thật sâu và thật xa sau những cánh cổng, những khoảng vườn và những cánh cửa đã cài then kia. Điểm lửa của điếu thuốc lá trên môi Phủ vừa bị mưa làm cho tắt ngấm. Điếu thuốc ướt đẫm, như mặt mũi, như mái tóc chàng.
Phủ nhổ điếu thuốc, và bước lên cầu Tràng Tiền. Từ bên khu Thàn Nội, chàng đang vượt qua con sông Hương để sang phía bên kia của thành phố Huế chìm đắm trong mưa bay và bóng tối.
Mặt sông tối hút không nhìn thấy. Những giòng mưa bay qua vùng ánh sáng vàng đục của cây cầu trắng toát rơi xuống lòng sông như rơi xuống một vực thẳm không cùng.
Lần gặp nhau hai hôm trước, Linh đã tả cho chàng nghe cái đẹp huyền ảo của giòng sông Hương giữa mùa trăng sáng. Trăng dát vàng trên mặt nước xanh, tự đó bay lên tiếng hò mái đẩy, trên đó là những bóng thuyền dài vút như lời than, bóng thuyền trên sông Hương, tiếng hát trên sông Hương dưới ánh trăng là tất cả cái đẹp buồn dịu dàng và ngây ngất nhớ của Huế.
Khi đó, nghe người yêu kể chuyện trăng sáng trên sông Hương, Phủ đã mỉm cười bảo Linh:
- Cứ nghe em tả đã thấy đẹp. Tiếc rằng anh đến Huế đúng vào mùa mưa dầm nên chưa được nhìn thấy tận mắt cái đẹp đó.
- Hết mùa mưa rồi anh sẽ thấy.
- Ừ, hết muà mưa rồi anh sẽ thấy.
Phủ bật cười thành tiếng và nói tiếp:
- Hết mùa mưa. Chúng mình nói chuyện với nhau cứ y như là anh sẽ vĩnh viễn ở lại với Huế không bằng.
Linh, chân thực và thơ ngây:
- Chẳng đúng như thế sao ? Anh sẽ còn ở lại đây lâu với em chứ ?
- Lẽ cố nhiên là anh muốn ở lại. Nhưng ai biết trước được những bất ngờ xẩy đến trong ngày mại Người ta không bao giờ có thể biết được ngày mai như thế nào.
Phủ nhìn Linh, tưởng tượng đến khuôn mặt người yêu dưới ánh trăng. Khuôn mặt đẹp dịu dàng hẳn là còn đẹp muôn phân dưới ánh trăng xanh dịu dàng. Phủ bảo Linh như thế và nàng đã đỏ mặt vì sung sướng. Rồi chợt nghĩ đến câu nói cỦa nàng về tương lai là hiện tượng của đời sống không ai đoán trước được như thế nào. Phủ đã hỏi Linh :
- Em à ?
- Dạ
- Nếu ngày mai, vì một chuyện bất ngờ nào đó anh bỏ Huế, bỏ đi không bao giờ trở lại, em sẽ có thái độ gì ?
Linh cười:
- Anh bắt em trả lời ?
- Không bắt. Nhưng muốn.
- Được. Nhưng em hỏi lại anh đã. Anh bỏ đi có cho em biết trước không ?
- Nếu anh cho em biết ?
Linh nũng nịu nắm lấy tay Phủ:
- Em sẽ khóc. Nước mắt em sẽ nhiều hơn là nước của suốt một mùa mưa dầm ở Huế, em sẽ cầu xin anh đừng bỏ em tội nghiệp, anh phải ở lại với em, và anh sẽ không thể đi được nữa.
Phủ thở dài gật đầu:
- Anh không thể đi được thật. Nhưng nếu anh lặng lẽ bỏ đi xa mà không cho biết ?
Phủ giật mình khi thấy Linh thản nhiên trả lời không nghĩ ngợi :
- Thì ngày nào em biết em sẽ tự tử ngay trong ngày hôm đó.
- Em nói đùa hay em nói thật đấy ?
Linh cười ròn rã :
- Em nói đùa. Nhưng anh cứ thử bỏ đi như thế xem rồi anh sẽ biết là đuà hay thật.
Mẩu đối thoại hai ngày trước trở lại trong đầu óc Phủ và chàng đã đi qua hết cầu Tràng Tiền lúc nào không hay. Mưa không lớn nhưng vẫn âm thầm rả rích trong bóng tối. Con đường thẳng tắp dưới bóng cây hiện ra, và Phủ thấy chàng đang đi về phía nhà Linh. Chàng đứng lại, tự hỏi chàng đã hứa với người mẹ là không bao giờ gặp Linh nữa, vậy chàng còn đi vào con đường này làm gì ? Nghĩ thế mà rồi chân chàng lại đều nhịp bước. Phủ muốn nhìn thấy Linh. Nhìn thấy, một lần cuối cùng.
Khung cửa sổ như cái khung của một tấm hình mà Phủ đang chụp, đang thu vào kỷ niệm chàng. Phủ đứng nép mình sau một gốc cây, lặng lẽ nhìn sang. Chàng chờ đợi dễ đến mười phút mới thấy Linh hiện ra trong khung cửa ấy. Linh hiện ra rồi mất đi. Phủ lại chờ. Linh lại đi qua khung cửa rồi lại đi mất đi. Hai ba lần như thế. Cuối cùng Phủ vui mừng thấy Linh ngồi xuống ghế. Nàng ngồi hướng ra đường, trên tay cầm một cuốn sách và chăm chú đọc. "Em đọc sách, tối nào em cũng đọc sách trước khi đi ngủ. Nhưng từ giờ, em đọc sách chỉ là để được nghĩ đến anh". Thêm một câu nói của người yêu vừa nhớ lại và Phủ thấy hồi hộp trong lòng vì mến thương và cảm động lẫn lộn. Tối nay Linh mặc một cái áo ngủ màu thẫm, bên ngoài là một chiếc áo len trắng làm nổi bật mái tóc thả dài xuống hai vai.
Phủ yên lặng ngắm Linh từ sau gốc cây bên này đường. Chàng muốn vượt con đường đi sang. Chàng muốn gõ thật mạnh, gõ liên hồi, gõ cuống quýt vào cánh cửa đóng kín kia. Chàng muốn vừa gõ vừa gọi tên Linh, gọi thật lớn cho nàng nghe thấy, cho cả thành phố Huế nghe thấy, chàng muốn rũ bỏ lời chàng đã hứa với người mẹ. Sự ước muốn của chàng bừng bừng mãnh liệt. Chàng bước một bước ra khỏi gốc cây. Nhưng rồi chàng lùi trở lại, lùi trở lại chỗ cũ. Một sức mạnh thứ hai, mãnh liệt hơn ước muốn của chàng đã kìm chân Phủ đứng lại. Quá khứ lại hiện ra. Một quá khứ đầy tai tiếng xấu xa, đầy những điều mà dư luận nơi người yêu đang sống và gia đình của người yêu không thể chấp nhận và tha thứ.
Khung cửa sổ có ánh đèn sáng dịu dàng và bên trong, Linh ngồi đọc sách, phút này Phủ nhìn thấy như hình ảnh của một thế giới khác biệt ở rất xa cái thế giới đầy bất trắc và gió bão là cuộc đời chàng. Chàng đứng ở ngoài. Chung quanh chàng là bóng tối, mưa bay, sự giãi dầu của gió và sương mù, sự lạnh lẽo của đêm, sự sào sạc của lá, âm thầm của cỏ, heo hút của con đường, mênh mông của vòm trời, thế giới đời chàng trước sau là cái ấn tượng đó của một cuộc hành trình không dừng chân, ở ngoài mọi trạm nghỉ. Linh không thể có mặt trong vùng gió bão ấy. Nàng ngồi kia, nàng ngồi ở trong kia, ở thật xa chàng, lùi khuất sau những cánh cửa, nơi Phủ không bao giờ hòa mình vào được, và phút này Phủ mới khám phá thấy là chàng tuy ở gần mà kỳ thực là giữa chàng và Linh, cái hố cách biệt vẫn thăm thẳm và những trở lực thì trùng trùng điệp điệp.
Phủ soay người lại tựa lưng vào một gốc cây "Vĩnh biệt. Vĩnh biệt em yêu dấu". Phủ thì thầm rất nhẹ trong bóng tối. Tiếng nói thoảng như hơi sương của chàng lan đi, lẫn vào tiếng thở dài của một đêm Huế lạnh và buồn. Vậy là chàng lại bỏ đi, cái bóng tối âm thầm vĩnh viễn là bạn của những hè đường có ánh đèn khuya khoắt soi nghiêng, những dấu chân lẻ loi lại vang động trong im lặng, bỏ đi như trước, như đã bao nhiêu lần bỏ đi như sẽ đến rồi sẽ bỏ đi mãi mãi.
Trong Phủ là một cảm gíac ngậm ngùi và nhẫn nhục. Chàng tưởng, với Linh, đã nổ lên một va chạm dữ dội và bàng hoàng làm đảo lộn được giòng chảy của định mệnh. Nhưng chàng đã tưởng lẫm. Chợt nhớ lại câu hát của một bài hát nào:
"Cuộc đời như mưa bão
Tình người như tơ liễu"
Tình yêu : Một cái bình pha lê mong manh trong lòng tay tàn baọ của cuộc đời, cái bình rơi vỡ làm tan tành từ va chạm thứ nhất. Phủ biết rằng thân thế chàng và quá khứ chàng không thể là những bảo đảm ngăn chặn và che chở được cho tình chàng và Linh. Thôi thế cũng xong.
Một cái gì vừa rơi bỏ Phủ khiến chàng có cảm tưởng về một mất mát to lớn đang diễn ra trong tâm thể. Phủ thở dài, đi ra khỏi gốc cây quay đầu nhìn trở lại. Căn nhà bây giờ hoàn toàn im lặng và tối tăm. Ánh đèn đã tắt, khung cửa đã đóng. Linh không còn ở đó, khuôn mặt nàng như một ngọn hải đăng, mà con tầu say là Phủ nhìn thấy thật ở xa trong mù sương, ngọn hải đăng bây giờ đã biến mất trong sương mù.
Phủ đút hai tay vào túi quần, đi trở lại con phố nhỏ. Thấp thoáng trong bóng tối những bờ cỏ ướt đẫm, Phả lên một thứ hương đêm lạnh buốt.
Ánh đèn vàng đục như những con mắt bệnh, nhìn xuống Phủ bằng cái nhìn của Huế đối với người lạ mặt, một cái nhìn nghi ngờ, và dửng dưng. Phủ đứng lại rất lâu trên cây cầu vắt qua lòng sông nhỏ.
Chàng nghiêng người nhìn xuống lòng nước âm thầm phía dưới, con sông đêm nay là con đường của một biên giới ngăn chia chàng và cái thế giới vừa bỏ lại như một thiên đường nhỏ, trong đó sống một người thiếu nữ, mà định mệnh không thể hoà hợp làm một với định mệnh của chàng.
Tiếng gõ cửa rất nhẹ, cũng làm Dụ thức giấc ngay. Thực ra, Dụ chỉ nằm nhắm mắt trong bóng tối mà không ngủ. Dụ chờ Phủ về. Phủ báo tin sáng mai trở về Sàigòn, và báo tin một cách đột ngột, thái độ khác thường ở Phủ đã kích thích trí tò mò của Dụ. Buổi tối khi Phủ đi Dụ cũng ra phố. Gặp một vài người bạn, gợi chuyện và tìm hiểu. Dụ đã tìm ra được tên một người thiếu nữ : Linh.
Ở Huế đã nhiều năm, tuy đã có vợ con và sống một cuộc sống cách biệt, đứng đắn, nhưng vì Huế nhỏ chật, dư luận đồn đại và phóng lớn bất cứ một câu chuyện gì, nên chuyện Linh đi chơi với một người đàn ông, Dụ cũng được nghe bạn hữu kể lại và dễ dàng đoán ra người lạ mặt đó không phải là ai xa lạ mà là Phủ. Về nhà, Dụ cười, bảo vợ, trước khi đi ngủ :
- Anh Phủ đúng là có số đào hoa. Đi đến đâu có chuyện với đàn bà đến đó.
- Ai thế anh ? Vợ Dụ hỏi
- Cô Linh
- Cô Linh con bà Phán Thi ?
Vợ Dụ kêu lên:
- Thật ư ? Sao anh biết ?
- Huế nhỏ như cái miệng chén. Chuyện gì mà không biết.
Dụ ngẫm nghĩ:
- Anh Phủ tự nhiên trở về Sàigòn, anh đang tìm hiểu tại sao, bây giờ anh nghĩ anh đã biết được tại sao rồi.
Vợ Dụ nói:
- Ở mãi đây buồn chết. Một người như anh Phủ ở mãi Huế sao được. Anh ấy chán Huế thì anh ấy về chứ còn tại sao nữa.
Dụ cười, lắc đầu:
- Không phải. Thôi em đi ngủ đi. Để lát nữa anh hỏi anh Phủ xem anh đoán có đúng không ?
Phủ đánh diêm châm một điếu thuốc, thở khói ra, mơ màng, và quay lại Dụ, chàng mỉm cười buồn bã :
- Câu chuyện như thế đó. Người ta có thể nhìn nó bằng hai khía cạnh. Coi như một chuyện tầm thường, vụn vặn, không có gì đáng quan tâm cũng được. Và coi đó là một chuyện quan trọng cho một đời người cũng được. Cái đó tùy thuộc ở một quan niệm sống, về người khác, về tình yêu.
Dụ nhìn Phủ chăm chú, cố đoán tâm trạng thầm kín của Phủ qua nét mặt Phủ tranh tối tranh sáng dưới ánh đèn.
- Anh coi như thế nào ?
Phủ nhìn lên:
- Coi cái gì ?
- Chuyện đó. Chuyện giữa anh và Linh.
- Tôi không biết. Thành thực như thế. Lắm lúc, tôi không hiểu tôi muốn gì nữa. Nghĩa là phải sống như thế nào. Nữa đời người, càng sống càng thấy như bóng tối dầy đặc hơn trước mặt, hoang mang nhiều hơn trong hồn, mệt mõi nhiều hơn trong máu trong tim. Mọi gía trị, mọi nguyên tắc đều như nhất loạt sụp đổ, đưa con người tôi vào xâu một tâm trạng thỏa hiệp và chịu thua vô điều kiện. Tôi nghĩ Linh dẫu sao cũng chỉ là một người đàn bà. Một người đàn bà Huế, sống trong cái xã hội đầy thành kiến của Huế, nơi dư luận và một thực trạng không bao giờ có thể xem thường và vượt qua. Cho nên sớm muộn rồi tôi và Linh cũng phải xa nhau. Thà bỏ đi lúc tình còn đẹp. Chẳng còn gì nhưng cũng còn được với nhau ít nhiều kỷ niệm đáng ghi nhớ.
Dụ cau mặt:
- Một người như anh mà chịu bằng lòng với những kỷ niệm ư ?
- Không bằng lòng cũng không được. Tình yêu chỉ có thể đứng vững nếu ở hai phía đều có sự quyết tâm đến tận cùng. Quyết tâm dù là thế nào. Quyết tâm vô điều kiện.
- Nghĩa là ?
- Nghĩa là người ta phải tuyệt đối tin tưởng ở nhau, đương đầu với du luận, với chung quanh, không xao xuyến và không lay chuyển.
- Anh bỏ đi vì anh nghĩ sự quyết tâm đó không thể có được ở cả hai phía.
- Không hẳn thế. Nhưng cũng có thể cho là như thế.
- Vậy anh không quyết tâm hay Linh ?
- Không biết, và tôi cũng không muốn biết. Nhưng tôi đã hứa với người mẹ. Ngày mai tôi về Sàigòn rồi. Thôi, cũng cho là xong đi.
Dụ lắc đầu:
- Như thế không được.
- Nếu Dụ là tôi, Dụ cũng sẽ bỏ đi như thế.
Phủ như chợt nhớ ra điều gì:
- Tôi có một việc muốn nhờ Dụ. Tôi đã định im lặng bỏ đi. Nhưng nghĩ như thế cũng không được. Tôi muốn viết cho Linh một lá thư. Cắt nghĩa cho Linh hiểu. Nếu Dụ có thể chuyển giao dùm tôi lá thư ấy.
- Được chứ ! anh viết đi. Tôi sẽ chuyển đến tận tay cô Linh.
Phủ nhìn Dụ, nghiêm trang :
- Nhưng Dụ phải hứa với tôi một điều. Là không được chuyển thư ngay ngày mai. Mai tôi đi rồi ! Hãy để tôi đi được một vài ngày Dụ hãy chuyển.
- Tại sao lại như thế ?
- Tôi muốn thế. Viết thư cho Linh để nàng khỏi hiểu lẫm, chứ không phải để Linh giữ tôi ở lại, Dụ làm đúng hộ như tôi yêu cầu. Khi nào tôi đã lên tàu, thư mới được đến tay Linh, nhớ chứ !
Dụ cười:
- Nhớ. Anh viết thư đi.
- Tốt lắm.
Phủ đứng dậy, đi vào buồng riêng. Chàng đóng cửa lại, thay quần áo, đến ngồi trước bàn viết. Trong ban đêm yên tĩnh của Huế, trong tiếng mưa lào rào dịu nhẹ như một cung đàn trầm, trong ngậm ngùi dịu dàng của tâm hồn, và bâng khuâng lả lả của trí nhớ, trước hình ảnh Linh và chàng thấy như đang lùi dần vào quá khứ, hình ảnh bây giơ` chập chờn trên một biển sương mù, Phủ nói chuyện với Linh, bằng những hàng chữ, một lần cuối cùng, tron đêm cuối cùng của chàng ở Huế.
Phủ xin lỗi vì sự bỏ đi đột ngột. Chàng giữ đúng lời hứa với bà Phán Thi, là không đem chuyện mẹ nàng yêu cầu chàng như thế nào kể lại cho Linh biết. Cuối thư, Phủ chỉ giải thích vói Linh mơ hồ như thế này : Nếu có một lúc nào đó, anh buồn rầu khám phá thấy anh và em, chúng ta không thể ăn đời ở kiếp được với nhau, mỗi chúng đi một con đường riêng, loại đàn ông như anh không thể yêu một người thiếu nữ như em được, chúng mình lầm tưởng một chuyện là thật, là đứng đắn nhưng chuyện đó kỳ thực chỉ là một trò đuà, anh không yêu em đâu và em cũng chẳng yêu anh, chúng mình cùng đóng kịch với tình cảm của chính mình, thì lúc đó là đêm nay, khi anh ngồi viết cho em những giòng chữ này, trư
ớc khi anh trở về Sàigòn và không bao giờ gặp em nữa. Hãy coi những lần gặp gỡ, những cử chỉ ân ái, những lời anh nói với em, là của một tấn kịch, và đã đến lúc tấn kịch hạ màn rồi. Anh không yêu cầu em quên anh làm gì, vì chúng mình chẳng có gì với nhau đáng nhớ và đáng giữ. Ngay bây giờ, anh đã và anh đang quên em rồi đó. Anh đã nghĩ đến những người đàn bà khác.
Huế và em chỉ còn là một kỷ niệm. Không hơn không kém. Huế và em chỉ là những trạm nghỉ của một cuộc phiên lưu. Sự thực là như vậy đó. Em thất vọng và anh khốn nạn lắm phải không ? Anh đi rồi, anh không cần em nghĩ về anh như thế nào nữa nên anh nói ra ở đây cho em, ít nhất cũnh một lần về con người thật của anh, dẫu sự thực có làm cho em đau đớn. Đau đớn. Nhưng em không chết đâu. Em sẽ quên anh, em sẽ quên anh, em sẽ lấy chồng đẻ con như hàng trăm nghìn người đàn bà khác, sống một cuộc đời bình thản và hợp lý. Không ai chêt' cả. Tình yêu bình thường. Chúng mình cũng vậy. Vĩnh biệt Linh. Khi em nhận được thư này, anh đã đi xa, anh đã ở thật xa ngoài cuộc đời em. Vĩnh biệt.
Phủ gấp lá thư cho vào phong bì, dán lại. Khi chàng đề tên Linh trên mặt phong bì, thốt nhiên tay chàng run run, như ngòi bút không phải đang viết trên mặt giấy và đang rạch sâu vào trái tim chàng và làm cho đau đớn.
Phủ thở dài ngả người trên thành ghế. Chàng nhìn ngó trân trân vào chiếc phong bì sáng sớm mai chàng sẽ trao cho Dụ và phút này chàng mới thấy mất Linh là một mất mát thật đau đớn. Lần đầu tiên trong đời, Phủ không được sống theo ý muốn của mình. Và điều kỳ là : lúc chàng cảm thấy cuộc đời đáng sống nhất là lúc chàng không được sống ấy. Phủ gục đầu xuống. Thốt nhiên không kìm giữ được, vai Phủ rung lên. Chàng bàng hoàng cả người. Ánh đèn trước mặt chàng nhoà đi. Và trong lòng chàng, cùng với trận mưa đêm tầm tã bên ngoài, cũng vừa có một trận mưa buồn đổ xuống.
Chương cuối cùng
Trời im sững, đầy vẻ doạ nạt, rồi mưa ào ạt đổ xuống như một giòng thác giận dữ.
Từ chiếc xe cyclo kín bưng, Phủ xách va ly hấp tấp bước ra. Chàng cúi đầu chạy mấy bước thật nhanh. Vậy mà, ẩn được vào mái hiên nhà ga, mái tóc Phủ đã ướt đẫm. Phủ rút mù xao lau mặt, nghiêng đầu nhìn lên vòm trời Huế trắng xoá mưa bay. Phủ không muốn nghĩ ngợi gì thêm nữa về Huế ngoài một ghi nhớ : Chàng đến Huế khi muà mưa dầm, chàng giã từ Huế, mùa mưa dầm vẫn chưa dứt. Phủ thở dài, ném theo tiếng thở dài ấy nỗi vương vấn cuối cùng về Huế còn giữ trong rung động, ném nó vào một vùng đất trời gió mưa mịt mùng chàng bỏ lại, đoạn, Phủ xốc cao cổ áo choàng, cúi xuống xách va ly, nhanh nhẹn đi vào sân ga.
Trên đường sắt, con tàu nằm dài như một thân thể phiền muộn. Đầu máy rung rung thở ra những hơi khói trắng. Phủ nhìn đồng hồ. Còn nữa giờ nữa tàu mới khởi hàng. Chàng tìm một chỗ khuất, đặt va ly xuống, ngồi lên, châm một điếu thuốc hút, và chàng chờ đợi. Điếu thuốc đốt lên phút lên đường. Trận mưa đổ xuống. Con tàu kia trên con đường sắt, ấn tượng của chuyển dịch dai thẳm. Và hồn Phủ bay đi. Hồn chàng đang theo mưa bay đi, bay thật sâu vào quãng đời cũ, bay thật hết về qua những chuyến đi miên man, bất tận của một phần đời lang thang phiêu bạt vừa hiện về trong trí nhớ chàng như một cơn chiêm bao kéo dài ở một triền thung lũng quá khứ, bên kia, bên kia sương mù, và mưa phùn, bên kia những chân trời, bên kia đêm dài và bên kia bóng tối. Phần đời cũ là tuổi trẻ của Phủ đó, tuổi trẻ với những hành động điên cuồng,và liều lĩnh, với những đam mê không đắn đo cân nhắc, những cuộc tình mê đắm thần trí và sượng sần thân thể, tất cả nhịp sống hốt hoảng như để trả lời cho một khát khao siêu hình không bao giờ thỏa mãn, và Phủ lăn mình vào một cơn lốc cuốn hút chàng đi, ở chàng không có những thắc mắc về mai sau, về đời người, chỉ là một bản năng mở ngỏ đến tận cùng cảm gíac. Bao nhiêu năm chàng sống như thế, tuổi trẻ là hành lý. Bao nhiêu năm chàng đi như thế, đi theo sức sô đẩy ma quái của tâm hồn. Nhiều lần, vào những thời kỳ phiền muộn và mệt mõi, chàng muốn ngừng lại. Hạ cánh buồm phiên lưu, ghé vào một bến đậu. Xây dựng bên trên mái đầu gió bão một mái nhà ấm, trải rộng dưới chân giang hồ một cái gì, bất cứ một cái gì kìm giữ được chàng lại, để chàng thôi đi, thôi sống nhịp sống cũ, ra khỏi vùng gió bão, tìm vào một nơi chốn bình yên và đứng lại
Mỗi lần cố gắng, là một lần thất bại. Không có một yếu tố mới mẻ nào đến với chàng, tại sao lại thấy cần thiết tìm đến một đổi thay ? Nhớ lại lần đi theo một người đàn bà đẹp sang tận đất Lào, khi trở về, mẹ chàng đã tạ thế, sự hối hận dầy vò tâm trí Phủ, chàng thôi đi được ít lâu. Nhưng chỉ được một ít lâu mà thôi. Sau đó, cái chết cuả mẹ thọat đầu là một sự hối hận, về sau lại như một sức mạnh đẩy chàng ngã sâu thêm nữa vào chuyển dịch. Riêng lần này, Phủ thầm hy vọng chàng đổi thay được cuộc đời. Thay đổi được cuộc đời chàng, chỉ có tình yêu, mối tình yêu lớn, thứ tình yêu đảo lộn định mệnh, cháy bùng như một ngọn lửa hoá thân. Phủ tưởng chàng đã bắt gặp được tình yêu ấy, nhờ đó, chàng sẽ thôi sống cho chàng, để sống cho một người.Hy vọng cuối cùng tưởng đã nằm trong tầm tay, hy vọng cuối cùng chỉ là một ảo tưởng qua những ngón tay thoát đi như một cánh khói.
Phủ ném mạnh điếu thuốc lá, đứng dậy. Phút này tâm trí chàng đã thấp thoáng những hình ảnh cũ. Những đêm của hộp đêm, hè đường, trong cơn say, màu rượu sóng sánh trong đáy ly chuếnh choáng, những chiếc cầu thang lượn vòng dẫn lên những nơi có đàn bà, âm nhạc và những chuỗi cười thê lương vang động trong đêm khuya rạc rời và chán chường. Bước từng bước một trên sân ga mưa bay mà Phủ cứ cảm tưởng như đang bước dần về, bước trở lại với những ngày tháng cũ.
Năm phút sau, chàng đã ngồi yên trong một đáy toa. Mưa chợt ngớt đi, rồi mưa lại ào ào. Mưa như một điệu ca trầm và buồn trên những mái toa tầu, mưa vây lấy Phủ, mưa đưa chàng lên đươ`ng. Nhìn xuống, sân ga Huế đã thưa vắng dần dần. Phủ nghĩ chắc chàng là người cuối cùng lên tàu, và chắc tàu cũng sắp chạy. Phủ đặt va ly ở bên cạnh ty tay lên, chàng ngả đầu vào thành ghế, khép kín cổ áo và nhắm mắt lại
Tiếng còi hú lên một hồi dài, nhiều hồi dài. Phủ vẫn nhắm nghiền mắt Lòng chàng thoáng một chút vương vương ngậm ngùi. Chàng nói thầm trong đầu : Vĩnh biệt Huế.
Bỗng một tiếng người kêu lớn ở dưới sân ga : "Cô kia đi đâu" làm Phủ mở mắt
Nếu có những lúc người ta tưởng sự thật là chiêm bao, lẫn chiêm bao cùng sự thật, con mắt nhìn thấy những hình ảnh cụ thể mà tưởng là ảo gíac mong manh, và sự bàng hoàng bởi không chờ đợi và không hy vọng làm tê liệt moị phản ứng, làm sửng sờ moị cử chỉ, thì cái trạng thái ngẩn ngơ lạ lùng này đã đến với Phủ. Bằng cái chàng vừa thoáng thấy ngoài khung kính mờ hơi nước đọng, dưới sân ga.
Linh không nghe thấy tiếng người kêu nàng đứng lại, nàng không nghe thấy gì hết, ngoài tiếng còi kêu dài, báo hiệu con tàu sắp lăn bánh, ngoài tiếng trái tim nàng đập mạnh trong ngực như muốn vỡ tung ra vì hồi hộp.
Linh chạy dọc theo con tàu, mái tóc nàng bay ngược theo chiều gió thổi mạnh, tà áo lụa trắng phần phật cuốn lấy bước chân Linh cuống quýt, khuôn mặt nàng căng thẳng sự sống để trần dưới mưa, nước mắt Linh ràn rụa cùng với nước mưa trời, Linh chạy trong dòng đau đớn muôn hàng lướt thướt, Linh chạy trong miệng son hé mở, đôi mắt kinh hoàng, thần kinh bốc cháy. Lòng nàng như tê đi, nàng sống một trạng thái tuyệt vọng cực điểm đến kêu thét lên thành tiếng. Nhưng khi đến cửa ga, còn nhìn thấy con tầu đứng đó, dưới màn mưa ào ào nặng hạt, Linh biết cuộc đời nàng còn hy vọng, nhưng hy vọng đó chỉ còn thu vào một số giây phút quyết liệt và ngắn nguỉ vô ngần.
Qua khung cửa kính một toa tầu, đôi mắt mở lớn đến đứt kẻ vì tìm kiếm của Linh chợt nhìn thấy một khuôn mặt nghiêng nghiêng, đang cúi xuống như ngủ. Phủ, Phủ kià. Chàng ngồi đó. Chàng, ánh sáng của đời nàng, đóa mặt trời chiếu soi vào cuộc sống tối tăm phiền muộn của nàng, người yêu dấu đời đời kiếp kiếp của nàng, còn ngồi đó. Sự vui mừng thảng thốt của Linh thật là vô bờ bến. Linh quay phắt lại, chạy bay lên cửa toa. Gía lúc đó có rừng dài cản lối, có núi cao án ngữ, có giòng sông băng qua thành sự cách trở đôi bờ, có mặt biển dàn ra thành sự chia lìa bốn hướng, những bước chân có tình yêu sô đẩy của Linh cũng vượt băng qua. Thoang thoáng chung quanh Linh, suốt hai bên hành lang con tầu, là những con mắt kinh ngạc. Nhưng Linh không thèm chú ý tới, nàng bước qua những tiếng càu nhàu, những lời bực tức. Nàng chen lấn tất cả, xô ngã tất cả mà bước đi.
Đến trước cửa toa, Linh đứng lại. Phủ ngồi đó, chàng nhìn nàng ngạc nhiên và chưa kịp đứng dậy Linh đã chạy xô vào. Một người ngồi ở cửa toa duỗi chân chắn lối mà Linh không hay. Nàng thấy dưới chân bỗng có sự chắn vướng mạnh mẽ. Nhưng Linh không gượng được. Đà chạy ném bắn người nàng về phía trước. Linh kêu lên một tiếng khẽ trong cổ họng và thấy nàng ngã lao vào Phủ vừa đứng lên, đà ngã kéo luôn Phủ ngã xuống.
"Một đôi mắt yêu dấu mở lớn, ở gần thật gần ; nhìn thấy mênh mông như một vòm trời long lanh và sâu thẳm. Tôi không thể bỏ được vòm trời ấy, đó là quê hương đời tôi, nơi tôi là người và tìm thấy mình trong tình yêu đón đợi. Một mái tóc loà xoà, ở gần, thật gần, nhìn thấy như một cánh rừng yêu dấu : Tôi không thể đánh mất được cánh rừng này, nơi hạnh phúc sẽ giam cầm tôi, nhưng tôi ưng thuận bằng tất cả sức mạnh sự giam cầm ấy. Một hơi thở, tôi đã từng uống bằng những cái hôn dài, một vòng tay tôi đã từng được ôm chặt, để thấy mình được nhỏ lại trong che chở và yêu thương, cảm tạ Trời Phật, cảm tạ Thượng Đế cho con tàu chưa chạy, cho tôi đến kịp, cho chàng còn đó, cho tôi nắm giữ được, khi tưởng rằng đã mất, hy vọng đầu tiên và cuối cùng của đời tôi".
Linh ngã xuống và thấy nàng nằm gọn như thế, trong cánh tay Phủ. Tiếng chàng đẫm ấm rót thành một giòng mật vào tai, rất nhỏ, rất thầm, như một tiếng cười dịu dàng:
- Em lại ngã vào anh, thấy chưa ?
Linh vùi đầu vào vai Phủ. Nàng gật và nàng dàn dụa nước mắt.
- Em ngã vao anh lần này là lần thứ ba, nhớ không Linh ?
Linh vùi đầu vào vai Phủ sâu hơn. Nàng gật và nàng nức nở khóc.
- Lần đầu ở một hàng lang Toà án. Lần thứ nhìn ở một hè đường. Lần thứ ba trên một toa tàu sắp khởi hành. Ba lần ngã vào nhau như thế này, người ta cười cho đấy, biết không ?
Linh cảm thấy một bàn tay vuốt nhẹ lên mái tóc nàng. Và tiếng chàng:
- Nhìn xem, người ta đang cười chúng mình.
Nhưng Linh lắc đầu, nàng vẫn khóc, nàng muốn được khóc nức nở như thế này mãi trên vai chàng, ai cười cũng mặc, nàng không cần, không sợ nữa. Không bao giờ nữa đâu, chắc chắn như thế, em không bao giờ chịu để cho anh đi, em không hiểu tại sao anh lại viết thư cho em những giòng vĩnh biệt, nhưng em sẽ đi theo anh đến cuối đời, và anh không bao giờ bỏ đi được nữa.
- Đừng khóc nữa, em.
Nhưng Linh khóc. Nàng sung sướng và nàng phải khóc, phải khóc.
Linh nằm im để cho Phủ từ từ dìu nàng ngồi thẳng dậy.
Bỗng nhiên, trong tiếng mưa ào ào dội vào khung kính một hồi còi vang lên, hồi còi bay lên thật cao trong mưa. Linh nín khóc, lắng nghe còi tàu và tiếng bánh khởi sự lăn đi, chậm chạp từng vòng trên đường sắt.
- Tàu đi rồi
Những bánh sắt dưới chân lăn mau hơn. Con tàu bắt đầu lắc lư cái nhịp điệu của đường trường. Linh soay người, nằm nghiêng, mái tóc nàng loà xoa` trên vai Phủ, và nàng nhìn ra thành phố Huế. Vĩnh biệt tuổi nhỏ. Vĩnh biệt quá khứ. Linh không muốn nhìn thấy Huế nữa. Nàng nhắm nghiền đôi mắt lại, để cho những gịot lệ cuối cùng lặng lẽ trào ra. Nàng cảm thấy sự rung chuyển dữ dội của con tàu đang gia tăng tốc lực, nàng ôm lấy Phủ. Thật chặt. Như cầu cứu, như ẩn trốn, và trong khoảng khắc đó, tât' cả Huế đã bị ném trả típ tắp về phía sau của con tàu lao đi trong mưa.
- Đến đâu rồi anh ?
- Chân đèo Hải Vân
- Bây giờ đến đâu rồi anh ?
- Qua đèo Hải Vân.
- Đừng bao giờ anh viết cho em những lá thư như thế nữa, nghe anh.
Phủ cúi xuống. Chàng kéo áo choàng đắp lên vai cho người yêu, và Linh ấm áp cưạ mình dưới làn vải áo.
- Em có lạnh không ?
- Lạnh, nhưng anh đắp áo lên cho em, anh ôm lấy em, và em không lạnh nữa.
- Vì yêu em mà anh bỏ đi như thế đấy, em có biết không ?
- Không biết.
Phủ cười:
- Em trốn đi theo một người đầy những tai tiếng xấu xa như anh thế này, em không sợ dư luận sao !
- Không sợ. Sợ. Nhưng em không sợ nữa.
- Không sợ gia đình ?
- Có. Nhưng sợ mất anh hơn. Anh ơi !
- Gì thế em ?
- Nói cho em biết đi. Nói ngay cho em biết.
- Nói gì ?
- Nói anh không coi em như một trò đùa. Nói anh sẽ không bao giờ tàn nhẫn với em, đừng tàn nhẫn với em tội nghiệp.
Phủ cúi xuống gần hơn. Chàng không trả lời mà hôn Linh. Cái hôn dài, nồng nàn, bằn bặt không biết qua bao nhiêu dặm đường. Bên ngoài, vùng trời mưa dầm của Huế đã bỏ lại thật xa, sau lưng đèo Hải Vân, và con tàu lao xuống một vùng đồng bằng phẳng tắp.
- Ngày mai, chúng mình ở Sàigòn.
- Dạ. Linh nói thầm như hơi thở.
Nàng ngước mắt lên nhìn khuôn mặt người yêu. Hàng mi dài và cong vút động đậy như một cánh bướm mỏng. Còn tàu lao đi. Linh nằm thật yên. Tay nàng tim` kiếm tay Phủ dưới làn áo. Và nắm chặt lấy. Trời sáng trong và con tàu lao đi.
Sáu tháng sau ngày Linh bỏ nhà trốn đi với người yêu vào Sàigòn, một buổi chiều đi làm về, Dụ nhận được một lá thư của Phủ. Chàng vừa đọc vừa tủm tỉm cười:
Tôi để tội cho cậu đấy nhé. Ai cho phép cậu được trao cái thư sớm hơn 24 giờ đồng hồ ? Ai cho cậu cái quyền được can thiệp vào cuộc đời người khác ? Cậu có biết rằng đời tôi đã thay đổi lớn lao và ghê gớm như thế nào về cái hành động tự ý của cậu không ? Ngày nào ra Huế rồi biết tay tôi. Sẽ ném cậu xuống sông Hương cho xác nổi lên dưới chân núi Ngự.
Dụ cười thành tiếng khi đọc đến một đọan khác, ở cuối trang nét chữ mềm mại, không phải nét chữ của Phủ :
Anh Dụ,
Cảm tạ anh đã không giữ lại cái thư cho đến lúc một chuyến tàu chở một người đi rồi mới trao lại cho em. Cảm tạ anh đã không nghe lời anh Phủ dặn. Anh ấy doạ ném anh xuống sông Hương ư ? Sông Hương nhỏ hẹp lắm, không chết đuối được đâu anh đừng sợ. Anh là ân nhân của em đó, anh Dụ. Em đã đọc thư. Bây giờ thì anh thấy rồi, em đã nghe theo lời khuyên của anh và không bao giờ hối hận.
Dụ gập lá thư cất vào túi áo, nhìn ra Huế vàng thẫm dưới nắng chiều. Chàng nghĩ đến Linh, đến Phủ, đến những người yêu nhau, đến dư luận, đến sự màu nhiệm cuối cùng sáng loá của một tình yêu, và chàng nói :
- Mùa mưa dầm đã hết.
Sàigòn tháng 6-1964
Phủ nhìn lên. Phiến trời nhỏ, thật xa, giữa những bờ tường xám, hồng dần. Trên những ô kính của cái chòi canh lục lăng cao vút, tia nắng rực rỡ thứ nhất vừa ánh.
Đứng tựa lưng vào một thân cột lớn, hai tay đút túi quần, mơ màng, Phủ nghe thấy vọng lại từ nhữgn hành lang dài thẳm sau lưng những bước chân rộn rịp, những cửa sắt mở ra trong tiếng khoá lách tách, tiếng trục nghiến rít lanh lảnh, và chàng bỗng thấy thèm muốn được ngủ, được ném cái thân thể mỏi mệt, nhớp nhúa, hôi hám xuống bất cứ một thứ mặt phẳng trống trơn naò, vùi mái tóc rũ tượi vàq sâu bất cứ một khoảng trũng nhầy nhụa nào. Nhưng ngủ. Miễn là ngủ. Ngủ mê man và bằn bặt. Ngủ. Một ngày. Một tháng. Một đời. Một phút cũng được. Nhưng ngủ.
Trong niềm khao khát đến cực điểm muốn thét vỡ thành tiếng trong đầu, thoắt hiện lên như một riễu cợt chua chát, hình ảnh ấm cúng của một căn buồng màu hồng nhạt. Những riềm cửa xanh màu nước biển lất phất như những cánh bướm đêm. Ánh sáng chìm chìm lẩn lẩn. Mùi nước hoa phảng phất trên mặt đệm trắng muốt. Cái cánh tay trắng ngần sữa đọng của người đàn bà. Phủ lạc đến cái phòng ngủ ấy lần đầu. Như người đàn bà ấy, chàng cũng mới gặp lần đầu, ở Saigon.
Tất cả bắt đầu từ một tiệc cưới. Nhiên, người bạn học cũ của Phủ lấy vợ. Tối đó, khi chiếc thang máy của cái tiệm ăn Trung Hoa ở đường Đồng Khánh đưa Phủ lên tới tầng lầu thứ ba, chàng đến muộn, căn buồng lớn đã đầy người - và trong hoa giấy, ánh đèn và âm nhạc tưng bừng - tiệc cưới đã bắt đầu. Nhiên phải dắt Phủ đi gần hết các dẫy bàn mới tìm được cho Phủ một chỗ ngồi.
Chú rể đưa mắt nhẩm đếm số đâù người. Hắn băn khoăn hỏi đám thực khách đang ăn dở món baò ngư nấu nấm, như xin lỗi :
- Thêm anh bạn tôi lại thành mười ba vị mất rồi. Kiêng không đấy ạ !
Chưa ai kịp trả lời, một tiếng đàn bà đã nói lớn :
- Không kiêng. Hoan hô con số 13. Tưởng ai. Anh Phủ, lại đây.
Phải một giây bỡ ngỡ và lục tìm trí nhớ, Phủ mới nhận được ra người đàn bà lộng lẫy đối diện đang ném cho chàng một cái nhìn ngạc nhiên vui thú đo' là Ngà. Ngà là bạn gái của chàng, đã lâu, hơn mười năm trước, ở Hà Nội.
- Trái đất này nhỏ quá phải không Phủ ?
Ngà ngửa cổ cười ngất và âu yếm nhìn Phủ đi vòng bàn tới ngồi xuống bên cạnh. Đôi mắt tình tứ, vành môi đầy, đắm đuối, thứ đuôi mắt hút lấy người nhìn như nam châm, thứ vành môi ướt đẫm xui nghĩ đến đêm tối nồng nàn và chăn gối lơi lả, nhẫn kim cương long lanh trên ngón son, Ngà đẹp ngây ngất dưới ánh đèn. Phủ nháy mắt, nghiêng đầu nói thầm vào tai Ngà :
- Nhỏ thật. Nhỏ như con kiến vậy.
Đẩy xa đũa bát không ăn, Phủ móc túi lấy thuốc lá hút, mỉm cười với Ngà. Chàng nhớ lại được hình ảnh cuối cùng của Ngà ở Hà Nội. Nàng đi trong một trận mưa hoa giấy phất phới ở chợ phiên Ấu Trí Viên ít lâu trước ngày Hà Nội thiên đô, bấy giờ mùa thu đã về xanh biếc những hàng dương liễu bên bờ Hồ Gươm.
Trong bầu không khí ồn ào của đám tiệc cưới, Phủ hỏi :
- Bây giờ Ngà làm gì, ra sao ?
- Lấy chồng rôì và chẳng ra làm sao cả.
Ngà phá lên cười và vội vã nói tiếp:
- Có chồng cũng như chưa có chồng.
Phủ cũng cười và đùa theo, không ngờ câu nói đùa có thể đem lại một hậu quả bất ngờ và khốc liệt :
- Nghĩa là...
Rồi Phủ chỉ còn nhớ được đêm đó chàng đã gặp Ngà, hai người nói chuyện về một Hà Nội xa hoa, cốt cách không còn nữa, chàng thoáng nhớ đến căn buồng của chàng ở một biệt thự ngó xuống hồ Thiền Cuông và chàng đã uống rượu thật say. Tai chàng đầy chật không phân biệt những lời chúc tụng, những tiếng đũa bát, tiếng một chiếc ly tuột tay rơi xuống vỡ tan trên nền đá hoa, tiếng Ngà cười ròn rã, mắt chàng chỉ còn nhìn thấy những ánh đèn flash chớp chớp, khuôn mặt một cặp vợ chồng mới cưới, e thẹn sau làn khói và đôi mắt tình tứ, cặp môi ướt nhẫy ở gần của Ngà, hương thơm ngaò ngạt của nước hoa phấn son và da thịt Ngà bao trùm, xâm chiếm lấy một cơn say kỳ thú. Đêm đó...
° ° °
Chiếc xe kín bưng màu xám vun vút vòng theo, những hàng hiên lố nhố đầu người của trạm giam, tốp sững lại trước mặt Phủ, cắt đứt giòng suy nghĩ, làm tan biến thèm khát được ngủ một giấc đâỳ mắt vì đã thao thức suốt đêm qua.
Phủ dụi mắt để thấy mí mắt tê cứng, nặng chĩu, tròng mắt xót đắt, và đứng thẳng người lại. Cửa xe mở rộng. Một người cảnh binh hiện ra. Phủ nhìn thấy lòng thòng ở cổ tay y một chuỗi khoá tay. Chùm khoá kêu lỏang xoảng khi người cảnh binh nhảy xuống. Rồi là viên cai ngục già tiến lại vơí một bản danh sách tù nhân trên tay. Một phiên toà sắp xử ngoaì pháp đình sáng nay. Chiếc xe kín bưng và những chiếc còng tay đến giải tội nhân ra trước vành móng ngưạ. Viên cai ngục dơ cao tờ giấy dưới nắng, dõng dạc gọi tên. Sự ồn ào ngừng bặt lại.
- Phạm thị... Nguyễn văn...
Một thiếu phụ béo mập, xõa tóc, còn đang caì lại khuy áo, hai gã du đãng, một gã mặt đầy sẹo, nói: "có tôi, có tôi ", bám vào nhau, hối hả bước lên xe. Viên cai ngục gập tờ giấy, gọi lớn tên cuối cùng :
- Trần Hữu Phủ.
Phủ bước xuống thèm, lẳng lặng rẽ đám đông, tiến lại. "Chàng ơi chàng, mau trở lại cùng em ". Một ả giang hồ vừa ưỡn ẹo vừa nhái giọng một ca sĩ qua câu hát tình ái rẻ tiền, sấn lại nắm tay Phủ, khiến người cảnh binh phải gạt bắn ả ra. Hai bên những tiếng "công tử", "hiếp dâm" những danh từ thô tục sống sượng và những tràng cười riễu cợt nhất tề nổi dậy. Phủ cúi nhìn bộ âu phục màu tím, cái cà vạt lụa trắng, đôi giầy mũi nhọn bóng loáng của mình - - phục sức diêm dúa, cốt cánh kiêu hãnh của Phủ đã gây sự cách biệt và thù ghét giữa chàng và đám tù nhân - nín thinh không thèm nhìn lại, không thèm trả lời, bước lên chiếc xe bắt đâù rồ máy. Chàng ngôì ở ngoài cùng, bên cạnh người cảnh binh.
Phủ nghiêng đầu nhìn lên. Phiến trời xanh giữa những vì tường xám trên kia đã chói loà. Nắng óng ánh trên những ô kính của cái chòi canh lục lăng cao vút. Người cảnh binh hất hàm ra hiệu. Phủ lặng lẽ đưa cả hai cổ tay. Chiếc còng đập mạnh. Phủ mím môi lạnh lùng dằn xuống nỗi đau đớn. Cửa xe đóng sập lại. Ánh sáng chỉ còn lọt vào bằng hai lỗ đục hình vuông nhỏ xíu cao ngang tầm nhìn. Rồi khói bốc khét lẹt, máy nổ ầm ầm. Chiếc xe phóng ra ngoài trại giam.
Nhịp xe lắc lư lại ném trả Phủ về cơn say choáng váng của một tiệc cưới bạn hai tháng về trước. Bữa tiệc tàn, Phủ đưa Ngà xuống đường. Ngà, sự gặp lại tình cờ trong một tiệc cưới, con số 13, những thước đường lảo đảo, những kỷ niệm của một thời Hà Nội nhắc nhớ lại cùng nhau bằng một giọng thân mật suồng sã, một đêm dài nguyên vẹn không biết dùng làm gì - khi người ta lại say, mọi sự đưa đẩy dễ dàng và tự nhiên lạ thường - và cái trạng thái buông thả lồng vào một cảnh trí lãng mạn thích hợp đêm đó chỉ còn đủ làm Phủ thoáng ngạc nhiên trong khoảng khắc mà thôi, khi Phủ bỗng thấy chàng đứng với Ngà trước cánh cổng khép hờ một toà biệt thự im lìm.
Thế là người ta nói với nhau :
- Em ở đây.
- Nhà lớn dữ.
- Lớn và vắng quá. Em ngủ không được.
- Vào một lát được không Ngà ?
- Được, anh ạ.
- Có thằng nào nó bắn anh nát óc không Ngà ?
Ngà đập vào vai Phủ cười khúc khích. Một bàn tay ai, của Ngà hay của Phủ, không nhớ được, cũng không quan hệ nữa, đẩy nhẹ cho cánh cổng khép hờ mở ra. Bước vào. Những bồn cây đứng im. Mặt sỏi lạo sạo. Cánh cửa mở vaò một vùng bóng tối vụng trộm, rón rén, kỳ thú. Hơi thở thơm ngát của người đàn bà, đôi mắt nàng long lanh trong đêm. Những bực thang cuối cùng. Rồi là ánh đèn chìm chìm lẩn lẩn của căn buồng ngủ màu hồng nhạt, hướng tầm mắt và ý nghĩ cùng sự im lặng nồng nàn xuống một mặt đệm trắng muốt. Ánh đèn vụt tắt cho hương thơm và hơi thở trộn lẫn. Trong mơ hồ, Phủ chỉ còn nhớ chàng đã đặt mái tóc say xuống một vùng êm ái đầm ấm, chàng vùng dậy nhưng một vòng tay nuột nà như một loài rong biển đã cuốn chàng ngã xuống. Phủ nhìn thấy một vành môi đầy, ướt nhẫy, nở lớn, thật gần, như một đài hoa. Sau đó, chàng thiếp đi.
Người chồng đi xa bất chợt trở về, lúc đó là mấy giờ, Phủ không biết nữa. Tất cả xảy ra trong sự thức tỉnh bàng hoàng của đôi mắt Phủ còn nặng chĩu giấc ngủ trước một ánh đèn vừa bật làm cho căn buồng sáng chói chang.
Ở quận cảnh sát buổi sáng hôm sau, người đàn bà liều lĩnh, đa tình ở Ngà đêm trước không còn nữa, chỉ còn là một người vợ khóc lóc, hèn nhát, cố gỡ tội cho mình. Phủ nín thinh, và lạnh lùng ký vaò tờ biên bản. Biện lý buộc. Rồi là tiếng bập ngắn gọn của chiếc còng tay và trại giam. Đời Phủ, bất hạnh hằng xảy đến từ những thứ ân tình tạm bợ, chốc lát, vay một trả mười như thết. Với Ngà, chỉ thêm một lần. Phủ coi đó như cái luật thừa trừ của Định Mệnh, thứ số kiếp nhiều rủi ro, trắc trở của những kẻ được người đời gạ bằng cái danh từ vừa ghen tức vừa chế riễu là những chàng Don Juan. Đàn bà lăn vào Phủ, như thiêu thân lăn vô vaò một ánh đèn khốc liệt đốt cháy những bộ cánh mỹ miều của họ. Họ van nài. Rồi chửi rủa, nói xấu, bôi nhọ chàng sau đó, nhưng vẫn lăn vào. Với dư luận, Phủ là Con Yêu Râu Xanh, kẻ bạc tình phá vỡ những trái tim, xô ngã những hạnh phúc.
Bí quyết chinh phục trái tim phái yếu ở Phủ thực ra chỉ nằm gọn ở một điểm. Tầm thường. Nhưng cực kỳ hiệu quả. Chàng biết chiều đàn bà vô cùng. Và chiều ở những cái nhỏ, những cái đàn bà nhất. Trong một bữa ăn, khi người đàn bà suýt xoa kêu lêu : "Nóng quá. Em uống không được." Phủ là người trước nhất biết bỏ vào ly nước người đẹp một cục đá vớt ra từ ly rượu của chàng. Gái điếm một đêm, người đàn bà của một mối tình tương đối lâu bền và công phu hơn, thảy đều nhận được ở Phủ những nâng niu chìu chuộng làm họ kiêu hãnh và sung sướng.
"Đàn bà khổ vì mình. Mình lụy vì đàn bà. Không ai muốn thế. Nhưng đã là như thế." Phủ cúi nhìn cái còng tay, chua chát nghĩ thầm. Chàng đưa cả hai tay lên, dùng ngón nhỏ miết mạnh vào sống mũi. Mùi nước tiểu nồng nặc. Bầy muỗi đói. Mùi mồ hôi, hơi người muốn lộn mửa. Những đêm trại giam dằng dặc thao thức. Tai tiếng. Thành kiến của một thứ chung quanh tầm thường và nhỏ nhen.
Phủ nghĩ đến tất những cái đó, trong khi chiếc xe phóng như lao vaò trung tâm thành phố.
Trạng sư trẻ tuổi Lê Cảnh Lưu đứng khoanh tay nhìn người thiếu nữ xinh đẹp ngôì khép nép trên hàng ghế daì đối diện với phòng giấy biện lý cuộc, thầm nghĩ là thiếu nừ có một hàng mi rất buồn. Ông đang tự hỏi cái khuôn mặt nhân hậu ấy đến toà án làm gì, khi những tiếng kêu la ầm ỹ nổi dậy dưới sân toà làm ông nhìn xuống.
Chiếc xe chở tù vừa tốp máy. Phủ, hai tay mang còng bước xuống.
Một đám thợ chụp hình ào tới. Sự việc xảy ra nhanh như điện chớp. Một chiếc máy ảnh dơ cao lên trên những đầu người, chĩa vào mặt Phủ. Lưu chỉ nhìn thấy một ánh lửa giận dữ lóe lên ở mắt Phủ, rồi bằng cả hai tay mang còng. Phủ nghiến răng quật mạnh vào mặt kẻ chụp hình. Chiếc máy ảnh văng đi. Đám đông xô chạy tán loạn. Người cảnh binh ôm chặt lấy Phủ. Vội vã điệu Phủ lên thềm vào hành lang. Cảnh tượng làm Lưu giật mình nhưng không khỏi không bật cười thành tiếng. Hàng trăm con mắt đổ dồn vào Phủ khi chàng đi qua cái hành lang đầy chật người, dẫn vào buồng tạm giam tù nhân.
Qua chỗ Lưu đứng, Phủ hất tay người cảnh binh, đứng lại.
- Sao thế ? Lưu nắm lấy tay bạn và hỏi.
Phủ nhìn Lưu mỉm cười :
- Tôi đánh nó. Chịu không nổi mấy thằng chụp hình nữa.
Lưu lắc đầu:
- Chịu anh. Thế nào người ta cũng khởi tố anh về tội hành hung. Anh dữ tợn quá. Cô ấy cũng đang cười anh kia kìa.
Phủ quay lại. Thiếu nữ không cười như Lưu nói đùa mà ngó chàng bằng đôi mắt vừa tò mò vừa kinh ngạc. Nàng mặc một chiếc áo đen, rất đơn giản, hai tay nắm chặt lấy cái nón đặt trên đùi. Ánh mắt dữ tợn của Phủ làm thiếu nữ quay vội đi.
Phủ chưa nhìn thấy thiếu nữ lần nào. Chàng quay lại hỏi Lưu:
- Các cháu vẫn mạnh ?
- Anh hãy lo cho cái thân anh chứ đừng lo cho sức khỏe các con tôi. Cám ơn anh, vẫn mạnh cả. Ngày nào các cháu cũng nhắc đến bác Phủ.
Phủ được giải thẳng vaò căn buồn nhỏ dành riêng cho phạm nhân ở phía sau phòng xử. Ngắm nhìn cái vóc dáng còm cõi, khổ hạnh của Lưu trong chiếc áo đen rộng thùng thình, Phủ nghĩ đến mấy đứa con Lưu. Chúng khác hẳn bố. Con Hương bụ bẫm, tròn như hạt mít. Thằng Dũng phộng phệnh, mới 7 tuổi mà nở nang như đứa trẻ lên mười. Mỗi lần đến chơi vợ chồng Lưu, Phủ thường ở lại ăn cơm trưa. Chàng không quên mua quà cho con Hương, lâu lâu lại dắt thằng Dũng đi xem chiếu bóng, cho nên hai đứa nhỏ qúy chú Phủ của nó vô cùng.
Cái còng nặng chĩu nơi cổ tay lúc này bắt đâù làm Phủ bực bội đến cực điểm. Chàng quật nó thật mạnh vaò tường và nhăn mặt đau đớn. Lưu điềm tĩnh :
- Anh không nên nóng nẩy. Như thế không ích gì hết. Quá lắm cũng chỉ ánh treo là cùng thôi.
Lưu phất tay áo rộng, nói đùa.
- Tôi sẽ trổ hết tài hùng biện. Anh đừng lo.
Phủ nhìn ra thảm cỏ chói nắng bên ngoài cửa sổ, giận dữ nói với bạn, tuy chàng biết là vô lý :
- Năm năm, ba năm tôi không cần. Một ngày ở tù cũng như một năm một đời ở tù rồi. Nhưng mà có những thằng, mà là những thằng giao du thân thiết với mình, thấy tôi thế này chắc chúng vui mừng có thể nhẩy cẫng lên được. Tôi muốn đập bể mặt chúng nó.
Lưu cười :
- Can ông tướng đi. Đánh gì mà đánh lắm thế. Người thợ chụp hình dưới sân cũng như tôi đang hành nghề trên này. Anh đánh y là vô lý.
Thốt nhiên Phủ lẩm bẩm một câu không ăn nhập:
- Hừ, cái xã hội đầy thành kiến.
Lưu thân mật đập nhẹ vaò vai Phủ :
- Chính anh thành kiến thì có. Sao anh biết bạn hữu họ vui thầm vì bất hạnh của anh ?
Phủ quắc mắt:
- Sao tôi lại không biết. Bộ anh tưởng tôi ngu lắm sao ?
Lưu cười ha hả :
- Anh không ngu. Thì cứ cho là như thế đi. Nhưng biết rồi, anh còn tức giận làm gì ?
Câu nói giản dị mà đầy khôn ngoan của Lưu như một gáo nước dội ào làm tắt ngấm ngọn lửa giận dữ bừng bừng trong đầu Phủ. Chàng nhếch mép buồn bã:
- Tôi đã phải trả một giá quá đắt.
- Bao giờ trả cũng đắt, đắt lắm. Bây giờ anh mới biết thế sao ?
° ° °
Người con gái thứ nhất bỏ nhà ra đi biệt tích gây phiền lụy và tai tiếng cho Phủ từ ngày chàng còn là một học sinh trường Bưởi ở Hà Nội.
Mẹ chàng khóc và nói : "Đẹp mặt chưa con" cha chàng hầm hầm quát lớn : "Đồ mất dạy" khi dưới đường, thình lình nổi dậy tiếng la khóc và chửu rủa tục tằn của người mẹ mất con đến sắn quần, chống tay, xỉa xói vào cửa tiệm của cha mẹ chàng. Buổi sáng đó, đứng nép sau cửa gác nhìn xuống, lần thứ nhất trong đời Phủ nhìn thấy thế nào là đám đông, kẻ khác, và dư luận.
Đám đông như một bầy kiến lửa. Kẻ khác như kẻ thù. Và dư luận : con rắn độc ngóc đầu phun phì phì cái hơi thở hôi hám của nó vào mặt mũi, vào sự yên vui của đời chàng. Nhớ lại cái đám đông ngày nào rùng rùng kéo tới, náo nức hả hê, vây kín lấy cửa tiệm để nghe người đàn bà dữ tợn réo tên bố mẹ chàng ra mà chửi, Phủ còn như gai gai khắp mình cái ý muốn chạy bổ xuống lao đầu vào những nét mặt phè phỡn, khả ố. Nhưng buổi sáng hôm đó Phủ mới lớn, chàng chỉ là một gã học trò. Phủ đã khiếp hãi. Mồ hôi Phủ vã như tắm. Phủ bám chặt tay vào thành cửa và Phủ đứng im.
Mụ đàn bà chửi chán miệng bỏ đi. Đám đông ấy ngẩn ngơ giải tán như tiếc rẻ một màn kịch hay nhưng quá ngắn. Bích, tên người con gái, không trốn đi với Phủ. Cũng chẳng trốn đi với ai. Cô ả đến ở nhà một người bạn gái đâu ba bốn ngày gì đó, rồi bỏ về. Dư luận quay mặt, tìm đến những đấu trường khác để hò hét : "phải treo cổ nó lên ". Họ để cho Phủ yên.
Vòm trời Phủ, từ đó, một ngôi sao bản mệnh mọc lên, rất mờ, rất xấu. Phủ trở thành một thứ tai hoạ cho chính mình, và những người thân. Chàng chỉ vật lộn đùa giỡn với một người bạn, người bạn ấy cũng té ngã và gẫy tay. Một thằng nhỏ bán báo chạy băng qua đường giao báo cho chàng. Một chiếc xe vụt tới. Thằng nhỏ bị cán chết. Tản cư ra hậu phương, chàng quen Nhàn, một thiếu nữ Bắc Ninh buôn bán hàng chuyến. Một hôm nghỉ buôn, Nhàn đến với Phủ. Họ sống với nhau một đêm ân ái. Tinh sương hôm sau, Nhàn qua sông: "Tuần sau em sẽ trở lại với anh". Nhưng không bao giờ Nhàn trở lại. Phi cơ ào đến, Nhàn khiếp sợ nhảy xuống giòng nước chảy xiết và chết đuối. Toàn là như thế. Kẻ khác đến với Phủ như đến với một va chạm khốc liệt. "Có lẽ cái số của mình nó chó má như thế" Phủ nghĩ, tuy bản chất ngang tành cứng cỏi, chàng không hề là tín đồ của một thuyết định mệnh an baì, hoặc là chàng tin có định mệnh nhưng là một thứ định mệnh có thể cưỡng chống, vượt thoát và thay đổi. Như người ta vượt qua một đỉnh núi cao, bơi ngược một giòng thác lũ.
- Toà đã họp. Lưu bảo Phủ và theo bạn đi ra.
- Tôi phải nói gì ?
- Đừng nói gì hết. Để mặc tôi. Nhớ đúng lời tôi dặn. Anh đừng nói gì hết.
Phủ cười chua chát :
- Tôi bị bôi nhọ, nhưng tôi phải câm mồm. Phải không ?
Lưu cười, vỗ vai Phủ :
- Anh gây si căng đan thế chưa đủ, bộ còn muốn gây si căng đan trước toà nữa sao ?
Lính điệu Phủ đi ra. Hành lang toà án sôn sao. Phủ bước thật nhanh giữa đám người tròn mắt ngó chàng từ hai dẫy ghế chạy dài. Thiếu nữ lạ mặt với chiếc ào dài đen đơn giản và cặp mắt tò mò mở lớn vẫn ngôì đó. Trong khoảnh khắc, hai cái nhìn chạm nhau. Hàng mi dài và cong vút của thiếu nữ bỗng chớp mau như nàng bị xúc động và không chịu đựng được cái nhìn của Phủ như một sức mạnh vô hình đè nặng. Cái nón trên đùi thiếu nữ rớt xuống. Thiếu nữ với theo nhưng không kịp. Mặt nàng đỏ bừng. Phủ đứng lại, chàng cúi xuống, và bằng cả hai tay mang còng nhặt chiếc nón lên. Qua những phiến lá dứa mỏng tanh, những đường vẽ nổi hình trong ánh sáng. Đó là một chiếc nón Bài Thơ. Phủ nghĩ thầm : "Gái Huế" và chàng mỉm cười trao trả nón cho thiếu nữ.
Bỗng người con gaí thất sắc nhìn qua vai Phủ và thảng thốt kêu lên. Phủ chưa kịp hiểu chuyện gì, chàng đã nghe thấy sát tai một tiếng chửi thề tục tằn, tiếp liền đó là một trái đấm dánh dữ dội vào gáy. Phủ ngã sấp về phía trước, không kịp né tránh, và chàng ngã đè lên người thiếu nữ. Trong tiếng kêu la ồn aò nổi dậy khắp hành lang, tiếng chân rồn rập xô chạy, Phủ nhìn thấy trong một giây ngắn ngủi, thật gần sát, tất cả cái khuôn mặt căng thẳng vì kinh hoàng của thiếu nữ, cảm thấy cái hơi thở dồn dập của thiếu nữ, mô.t hơi thở cực kỳ thơm tho và tinh khiết, cùng là hương dịu dàng như hương một trái cây trong nắng ừ mái tóc thiếu nữ toát ra. Một bàn tay keó Phủ đứng thẳng dậy. Tuy còn đau nhói và chưa kịp quay nhìn kẻ đánh lén chàng là ai, cái con người muôn thửa lịch sự với đàn bà ở Phủ đã nói được hai tiếng "xin lỗi ".
Đánh trả thù được Phủ một cái, người thợ chụp hình còn hầm hè, trong khi một người cảnh binh đẩy mạnh y ra :
- Mày tưởng mày ghê gớm lắm phải không ?
Phủ không thèm chấp, vẫn đứng yên, ngắm nhìn sự bối rối cùng cực của thiếu nữ. Chàng dịu dàng hỏi :
- Cô có việc gì không ?
Thiếu nữ như có vẻ muốn trả lời, nhưng nàng không nói được Một thiếu phụ đứng tuổi ngồi cạnh thiếu nữ, Phủ đoán là bạn gái của nàng, nói thay bằng một giọng lạnh nhạt, khó chịu :
- Không sao hết.
Phủ nhắc lại rất nhỏ với thiếu nữ :
- Tôi xin lỗi cô.
Rồi chàng quay gót đi theo người cảnh binh về phía phòng xử án.
Vụ xô xát xẩy ra mau chóng,và bất ngờ khiến mọi người đều kinh ngạc. Phủ không kịp trở tay. Chàng bị kéo đi ngay, không kịp biết rằng trong khi ngã xuống, chiếc ví trong túi quần chàng đã rớt ra, rơi xuống chân thiếu nữ.
Linh không biết len vào bằng cách nào. Một đám người hiếu kỳ đứng vòng trong vòng ngoài, bít chặt lấy hai lối cửa ra vaò của một phòng xử án chật ních. Linh kiễng chân, nghiêng đầu, ngó ngó nghiêng nghiêng, bước vaò để bị hơi nóng nồng nặc của cái đám người lố nhố, chen chúc ấy đẩy hẳn ra. Cuối cùng, Linh đành quay trở lại. Nắng hừng hực dưới sân toà án. Những đầu mũi xe bóng loáng đậu thành hàng dài song song. Thảm cỏ rộng chạy vòng từ đầu thềm đá cao tới sát tận cổng chính. Đám taì xế ngôì chụm đâù hút thuốc lá, trò chuyện trong một khoảng rợp kéo sát tới chân tường. Đã mười một giờ. Và phiên toà vẫn kéo dài.
Linh vuốt lại mái tóc loà xoà trên má và thấy ngọn tóc naò cũng đã ướt đẫm mồ hôi. Khuôn mặt Linh đỏ hồng. Cái nắng đột ngột, dữ dội của Saigon thật khó chịu. Nó gây trong thân thể Linh một cảm giác ngây ngất choáng váng. Chiều hôm qua nàng còn sống với một thời tiết Huế mới chợt ngã vào muà mưa đã lạnh buốt như muà đông. Hình ảnh Huế mà Linh mang theo ra phi cảng Phú Bài là một giòng sông Hương lạnh lùnh chảy trong sương mù, những bức cổ than`h lướt thướt cúi đầu dưới màn mưa trắng xoá. Những ánh đèn như sao xa lổ đổ của than`h phố rậm rạp, mênh mông phía dưới máy bay - một Saigon mới nhìn thấy lần thứ nhất trong đời - một đêm khô ráo, mát mẻ và bây giờ là cái nắng loà chói, cái cảnh tượng ồn aò nhộn nhịp đầy một vẻ khắc khoải nghiêm trang và đợi chờ lo âu của pháp đình, tất cả tạo thành một tương phản bất ngờ quật đập vào giác quan bàng hoàng của người thiếu nữ bỡ ngỡ.
Thấy Linh còn cầm chiếc ví da trong tay, thiếu phụ cùng ngồi với nàng, ngạc nhiên:
- Em chưa trả cho hắn ta ư ?
Linh ngôì xuống cạnh người chị họ, nhăn mặt nhìn về phía phòng xử án:
- Em không vào được, đông quá.
Phụng - Phụng là tên người chị họ - tặc lưỡi :
- Phiền quá.
- Làm thế nào bây giờ chị Phụng ?
- Chờ mấy phút nữa vậy em ạ.
Linh nhìn chiếc ví nàng cầm trong tay, ngồi yên. Người can phạm trẻ tuổi bị đánh lén, hắn ngã vaò Linh, cái thân hình cao lớn của hắn ngã đè lên người nàng làm cho nàng nghẹt thở, sự việc xảy ra thình lình trong chớp mắt. Rồi Linh cưa kịp hoàn hồn hắn đã bị điệu đi, một lát sau Linh vô tình cúi xuống mới nhìn thấy chiếc ví da nằm gọn giữa hai bàn chân.
° ° °
Cúi xuống nhặt chiếc ví lên, Linh không ngờ cuộc đời phẳng lặng như giòng sông Hương của nàng bắt đầu đổi thay từ giây phút đo, từ cái cử chỉ đó.
- Cái gì thế Linh ?
- Một cái ví da.
- Của ai ?
- Em không biết, chắc của người bị dánh ban nãy.
Phụng nhăn mặt nhìn chiếc ví khiến Linh có cảm tưởng như người chị họ của mình đang nhìn thấy nàng cầm một con rắn độc và muốn cho nàng vất nó đi, thật xa hơn là giữ chặt trong tay. Linh hỏi, trí tò mò kích thích:
- Ai thế chị ?
- Bộ em không biết, không nghe thấy người ta nói về thằng cha đó bao giờ ?
Linh mỉm cười:
- Chị hỏi kỳ không. Em mới vào Saigon lần đầu, lại mới vào chiều hôm qua làm sao em biết được.
- Phủ. Tên nó là Trần Hữu Phủ. Không biết là may cho Linh. Không bao giờ em nên biết những hạng đàn ông như thằng cha đó. Hơ hơ như em mà gặp những ông như ông Trần Hữu Phủ thì có mà...
Phụng bĩu môi thay cho lời nói dở bằng một cái hất tay gạt mạnh vào không khí.
- Em không hiểu. Linh thành thực nói.
- Bao nhiêu người con gái thơ ngây trong sạch như em bị vào tay nó. Nó ra toà vì tội gì em biết không ? Giữa đêm lẻn vào nhà một người đàn bà có chồng. Và bị bắt quả tang. Em thấy hắn là hạng người thế nào chưa ?
Linh gật đầu hơi mỉm cười. Nàng đã thấy. Nhưng không chỉ thấy chàng trẻ tuổi như một gã sở khanh, một con yêu râu xanh, một kẻ liều lĩnh nửa đêm dám lẻn vaò buồng đàn bà có chồng để bị bắt quả tang. Linh còn thấy chàng trẻ tuổi mang còng, nàng nhìn thấy lần đầu ở toà án sáng nay thật lịch sự và thật đẹp trai.
"Tôi xin lỗi, cô có việc gì không ?" Lời nói dịu dàng rót vào tai nàng như một vang ngân êm ái. Mái tóc bù rối xõa thành một đường cong mềm mại xuống nửa vừng trán rộng, ánh mắt dữ dội, sống mũi dọc dừa, cái cằm rộng hiện đầy vẻ cương quyết rắn rỏi, sức mạnh của một thân thể cường tráng mà Linh cảm thấy khi cái thân thể ấy ngã vào nàng, tất cả ở người can phạm mang tên là Trần Hữu Phủ ấy toát lên những nét đẹp rất đàn ông khiến Linh nghĩ đến một cay thông to lớn, cao vút, đứng một mình trên một đồi gần lăng Tự Đức. Hôm đưa một người bạn gái ở Saigon đi xem lăng, Linh nhớ đã chỉ cho bạn nhìn thấy cây thông, và nói nàng yêu cái vóc dáng kiêu hãnh và lạnh lùng trong cô đơn của cây thông trên ngọn đồi. Khi người đàn ông ngã vào nàng, cùng với nỗi khiếp hãi bàng hoàng không kêu được thành tiếng, còn là một sự va chạm kỳ thú Linh vừa nhớ lại. Cảm giác ngây ngất ấy chưa đến với Linh lần nào. Thốt nhiên, mặt Linh đỏ bừng. Người Linh nóng ran. Linh hổ thẹn với chính nàng như rung động mới mẻ vừa dấy lên trên da thịt là một phát giác táo tợn và đầy tội lỗi. Nhưng Linh cố xua đuổi mà ý tưởng nàng vẫn không bỏ được những nét đẹp của người đàn ông lạ mặt.Vẻ đẹp đó như một tấm gương soi, nhìn vào, người đàn bà chợt biết mình đã lớn, đã có một thân thể, và ở đời thì vẫn có cái hiện tượng thần thánh, kỳ diệu làm bằng những ve vuốt, những ngón tay đan, những nụ hôn, những vòng tay ghì chặt, những đắm đuối nồng nàn, những điên cuồng lơi lả đó là Ham Muốn và Tình Yêu.
"Ở Huế mình chưa từng nhìn thấy một người đàn ông nào như thế" Linh nghĩ thầm. Đang đêm lẻn vào buồng một người đàn bà có chồng, và bị bắt quả tang ! Lời thuật lại của người chị họ không gợi lên một cái gì xấu xa, mà chỉ là một lời tường thuật ngộ nghĩnh khiến Linh suýt bật cười lên thành tiếng.
- Liều thật !
- Em nói liều cái gì ?
- Không. Em không có nói gì hết.
Linh mỉm cười, lắc đầu. Một cuốn phim xem đã lâu, không còn nhớ được đề tựa là gì, thoắt trở lại trong trí nhớ vui thú của Linh. Một toà lâu đài thời Trung Cổ cao ngất trên một vách núi đá dựng ngược. Hoà rãng sâu thẳm. Người thiếu phụ đẹp não nùng sống những đêm âm thầm trên một gác chuông. Cái bóng đen của chàng hiệp sĩ Don Juan bịp mặt thoăn thoắt chuyền mình trên những bờ mái. Chàng nhẩy xuống, chàng đến và chàng đem lại sự điên cuồng. Chàng đến và chàng đem lại Tình Yêu. Chiếc mặt nạ gỡ ra. Một khuôn mặt tươi cười và đẹp như một mặt trời hiển hiện. Thiếu phụ ngã vào tay chàng hiệp sỹ dũng cảm và liều lĩnh. Nàng nói trong hơi thở : "Chàng điên..." nhưng cái hôn nồng nàn đã làm nàng ngây ngất. Rồi là cái khuôn mặt đần độn ngu ngốc của anh chồng bị mọc sừng há hốc mồm và không nói lên thành tiếng.
Linh bưng miệng trước cái cảnh tượng khôi hài vừa hiện ra trong tưởng tượng, cùng một lúc với người chị họ nói :
- Thôi chúng mình đi về.
Linh đứng dậy đi theo chị. Tay nàng vẫn cầm chiếc ví đánh rơi của người lạ mặt. Đầu hành lang bên kia, phòng xử án vẫn chật ních như nêm cối. Phiên toà vẫn kéo daì khi Linh ra đến ngoài đường và ngó nhìn trở lại.
Trái ngược hẳn với những buổi trưa yên tĩnh và vắng lặng của Huế, trưa Saigon vây kín lấy Linh trong cái ồn ào chóng mặt của một giờ tan sở.
0o0o
Chương II
Phủ đứng yên, chăm chú theo dõi cái thái độ khó hiểu của Hiền. Bỗng vai Hiền rung lên. Nàng bặm môi, bám chặt tay vào thành giường, và bằng một cố gắng tuyệt vọng, kìm giữ cơn xúc động muốn vỡ thành tiếng khóc :
- Hiền ! Hiền làm sao thế.
Phủ đứng trước mặt Hiền, cúi xuống và lo lắng hỏi. Nhưng Phủ đã hiểu. Khuôn mặt Hiền đầm đìa nước mắt. Hiền vụt dậy định chạy ra ngoài. Phủ nắm vội lấy tay Hiền, dìu nàng ngồi xuống và cũng ngồi xuống theo.
- Ngày mai anh đi, Hiền buồn phải không ?
Phủ đưa tay dịu dàng kéo khuôn mặt Hiền lại đối diện với chàng khi Hiền ngoảnh nhìn đi nơi khác. Chàng mỉm cười âu yếm, và lau nước mắt cho Hiền.
Thiếu nữ nhắm nghiền mắt lại. Ngón tay Phủ êm ái lướt trên gò má nàng còn đẫm lệ, và sự va chạm ngây ngất rung động Hiền như cõi lòng nàng là một hạt sương sớm long lanh đang được ve vuốt bởi một hơi gió sớm vờn qua.
- Ngồi gần lại đây.
Theo đà tay Phủ vừa đặt lên vai nàng. Hiền ngồi xích lại.
Cái cảm giác liều lĩnh và tội lỗi ở Hiền khi từ dưới nhà đi lên cầu thang và bước vào buồng Phủ bây giờ nhường chỗ cho một ý tưởng ưng thuận đầy tin tưởng. Hiền nghĩ nếu Phủ ôm chặt lấy nàng, hôn nàng và dìu nàng ngã xuống, nàng sẽ không cưỡng chống lại. Nàng sẽ là một người tình vụng về, nhưng nàng sẽ trao gửi hoàn toàn không nghĩ ngợi, như đơì nàng trước sau đã thuộc về Phủ. Nhưng Hiền biết Phủ không bao giờ súc phạm đến nàng. Ý nghĩ này làm Hiền sung sướng.
- Lớn rồi, còn khóc. Xấu lắm.
- Em khóc xấu lắm hả anh ?
Phủ cười.
- Ừ, xấu lắm.
Phủ hỏi lại câu chàng đã hỏi :
- Mai anh, Hiền buồn phải không ?
Hiền gật đầu.
- Em muốn anh ở lại phải không ?
Hiền gật đầu. Nàng nghĩ Phủ sẽ trả lời : "Anh không đi nữa, anh sẽ ở lại đây". Nhưng nàng không nghe tiếng Phủ nói gì nữa.
Cánh tay Phủ khoác lên vai nàng rời ra, Phủ đứng dậy. Chàng cúi đầu đi lững thững, đến đối diện với khung cửa đóng kín. Qua khe cửa, Phủ nhìn thấy một khoảng sân mờ mờ phiá dưới, và cái bóng thoáng của một cánh lá vừa rụng. Bóng của cánh lá rụng trong đêm thốt làm Phủ nghĩ đến đời chàng. Một cuộc đời âm thầm nhưng gió bão. Ồn ào nhưng buồn thảm. Liều lĩnh nhưng đầy những nếp nhăn mệt mỏi của hoài nghi. Những khuôn mặt đàn bà hiện lên, không có, không thể có cái khuôn mặt đôn hậu, tinh khiết của Hiền trong đó. Thốt nhiên trí nhớ Phủ chạy lùi thật xa vào bóng tối quá khứ. Thằng nhỏ bán báo bị xe hơi cán chết khi băng qua đường. Nhàn, người tình của một thời khói lửa, băng đạn bắn xuống, cái đò chìm và giòng nước cuốn đi. Chàng chỉ đem lại bất hạnh cho những người thân yêu. Cái xâu chuỗi bất hạnh đã dài lắm. Và như thế là đủ.
Phủ quay lại, ngồi xuống bên Hiền. Chàng đắn đo từng chữ vì biết những điều chàng nói với Hiền rất quan trọng cho chàng. Và cho cả Hiền.
- Hiền, bình tĩnh nghe anh nói. Anh biết Hiền... quý anh lắm (Phủ cố tránh không dùng chữ yêu ). Anh rất cảm động. Không ngờ một người chơi bời hư hỏng như anh còn gặp được một người như em. Có lẽ anh là bạn thân của anh Lưu, em là em gái Lưu, nên em đã nhìn anh một cách khác thường. Nhưng anh thì anh biết rõ anh hơn Hiền nhiều. Anh tầm thường vô cùng. Anh phải ra toà, ngồi tù vì chuyện gì Hiền biết rồi đấy.
Hiền cau mặt, lắc đầu:
- Em không nghe anh nữa đâu.
Phủ cương quyết. Đằng nào chàng cũng phải nói với Hiền, một lần cho xong:
- Anh không xứng đáng với em chút nào. Không biết em mến anh từ lâu, anh thật vô tình và thật có tội. Nhưng nếu biết, buổi sáng được tha ra, anh đã không theo anh Lưu trở về đây làm gì. Anh đã không bao giờ trở lại đây nữa. Mỗi đời người, quan trọng nhất là lúc bắt đầu. Đời anh, anh đã bắt đầu nó bằng một dấu chân hư hỏng, đi vào một con đường xấu. Rồi vì yếu đuối, cứ đi mãi, và không trở lại được. Em trong sạch, em hiền hậu, em xứng đáng được sống một cuộc đời sung sướng. Anh tin Hiền sẽ sung sướng. Anh coi thường, anh lừa dối và anh giả dối với rất nhiều người. Nhưng anh không ân hận. Những kẻ đó tầm thường và giả dối, anh chỉ đối xử với họ bằng một lối xử xứng đáng mà thôi. Riêng em, anh không muốn coi thường em, giả dối với em. Nếu thực em mến anh, anh xin Hiền một điều. Quên anh đi. Mai anh sẽ bỏ nơi này, và anh sẽ không trở lại làm phiền bận cuộc đời em nữa.
Những lời nói của Phủ vang trong đầu Hiền như vang trong một hành lang buốt lạnh và sâu thẳm. Hiền không muốn nghe Phủ nói nữa.
- Không bao giờ anh trở lại ? Hiền hỏi trong hơi thở.
Phủ cố gắng mỉm cười. Những lời nói quá trang nghiêm của chàng làm cho chính Phủ cũng cảm thấy khó chịu. Chàng sợ cái không khí trầm trọng đang vây quanh hai người.
- Có chứ. Khi em lấy chồng. Anh sẽ đến mừng em, khi em lấy chồng. Khi ấy...
Phủ không nói hết được. Hiền vùng đứng dậy. Nàng ôm mặt chạy thẳng ra cửa. Phủ buồn bã nhìn theo. Chàng nghe thấy tiếng chân Hiền chạy ngoài hàng lang. Tiếng chân đổ xuống cầu thang. Và tiếng một cánh cửa đóng sập lại ở tầng dưới. Phủ nằm xuống giường, mắt mở lớn, nhìn lên trần nhà.
Lòng Phủ đầy phiền muộn. Những điều chàng vừa nói với Hiền, Phủ chẳng biết là nên hay không nên nữa. Nhưng nên hay không nên thì vẫn là một sự thực : Chàng đã làm cho Hiền đau đớn. Có lẽ Hiền còn khóc dưới kia. Phủ không muốn nghĩ ngợi thêm nữa. Chàng với tay tắt đèn. Bóng tối phủ đầy gian buồng cùng với tiếng thở dài buồn rầu của Phủ.
° ° °
Mỹ vừa mở cửa, vội vã khép lại. Nàng vừa thấy Hiền từ buồng Phủ chạy xuống cầu thang. Hiền chạy và Hiền bưng lấy mặt trong một giáng điệu đầy tội lỗi và hổ thẹn. Có thể như thế được không ? Ba giờ đêm. Em gái chồng từ trong buồng ngủ của bạn chạy ra. Phủ đã làm gì để Hiễn có thể bỏ chạy một cánh kinh hoàng và hổ thẹn như vậy ? Vốn đã có thành kiến không hay về Phủ. Mỹ không ngạc nhiên, mà chỉ ngạc nhiên em gái của chồng, đứng đắn và nhu mì là thế mà cũng ngã vào sức quyến rũ của Phủ. Ý nghĩ của Mỹ lúc đó là ý nghĩ của một người chủ gia đình vừa nhìn thấy một tội lỗi ngang nhiên diễn ra dưới mái nhà mình. Thế cho nên nàng tức giận không tả được. Phải sang đập cửa gọi Phủ dậy. Nói thẳng vào mặt cho Phủ biết là nàng đã nhìn thấy hết. Cho Phủ một bài học. Mỹ nghĩ và, bị thúc đẩy bởi cái bản năng nông nổi muôn thuở của người đàn bà, nàng xăm xăm đi lại phía buồng Phủ. Nhưng đến nữa đường. Mỹ chùn bước lại. Nàng sơ. Lưu. Lưu tất không bao giờ cho phép nàng chuyện này. Mỹ hậm hực quay trở lại.
- Anh Lưu !
Đang ngủ say, Lưu cựa mình, ậm ừ rồi quay mặt vào tường.
Mỹ lay mạnh vai chồng :
- Ngủ gì mà ngủ như chết ấy. Anh Lưu ! thức dậy em bảo.
Lưu dụi mắt, càu nhàu ngồi dậy:
- Để em cho anh ngủ. Em lạ nhỉ. Cái gì thế ?
- Cô Hiền với ông Phủ chắc còn chuyện gì nữa.
Lưu giật mình:
- Cái gì mà cô Hiền với anh Phủ ?
- Em vừa nhìn thấy cô Hiền từ buồng anh Phủ ra. Vừa nhìn thấy xong.
- Hừ, có thế mà cũng đánh thức người ta.
Lưu nằm xuống rồi Lưu vụt ngồi lên. Lưu vừa chợt nhớ ra chàng đã ngủ một giấc và bây giờ là nửa đêm.
- Sao, em nhìn thấy cái gì ?
- Thì cô Hiền nhà mình ở buồng anh Phủ chạy ra chứ gì nữa.
Phải nói người kinh ngạc hơn cả không phải là Mỹ mà là Lưu. Lưu nghĩ Phủ có thể làm tất cả những chuyện bậy bạ với mọi người con gái khác nhưng không thể với Hiền. Phủ coi thường đàn bà nhưng Phủ không đến nỗi hèn mạt coi Hiền như loại đàn bà của những cuộc vui chốc lát. Nhưng cái việc Hiền bưng mặt chạy từ buồng ngủ ra, Mỹ đã nhìn thấy rõ ràng. Đó là một sự thực không thể chối cãi được.
- Anh định thế nào bây giờ ?
- Em nói sao ?
- Bộ anh chưa tỉnh ngủ hả. Cô Hiền là em gái anh chứ không phải là em gái tôi, anh nhớ như thế, Mỹ rít lên.
Mỹ tức giận đã đến nước xưng hô vô lễ với chồng.
- Em làm gì mà ầm ỹ lên thế. Và em cũng bỏ ngay cái thói phép xưng tôi đi. Anh không bênh vực anh Phủ. Anh ấy chẳng cần ai bênh vực hết. Để sáng mai, anh bắt Hiền nói hết sự thật xem sao. Dù sao anh Phủ cũng sắp đi khỏi đây rồi.
Mỹ nằm xuống, gối hai tay dưới gáy hậm hực :
- Đi cho là phúc. Mới đến ở nhà người ta một đêm đã muối mặt thế đấy. Ở thêm vài ngày, không biết còn giở trò gì ra nữa đây.
Lúc khác Lưu đã mắng Mỹ. Chàng nín thinh, vì sợ mắng. Mỹ sẽ bù lu bù loa và có thể làm ca? Hiền và Phủ cùng biết là điều Lưu không muốn. Mình sắp mất một người bạn, Lưu nghĩ thầm. Con người tình cảm ở Lưu chợt thức dậy làm Lưu đau đớn. Đã có một điạ vị, giao thiệp rộng rãi, nhưng Lưu không có bạn thân ngoài đám bạn hữu ngày xưa, và trong những người bạn của một thời niên thiếu ấy, Phủ vẫn là người thân thiết nhất. Thốt nhiên, Lưu cảm thấy tâm trí buồn nản và mệt mỏi lạ thường. Lưu nghĩ đến Hiền. Vừa giận vừa thương. Nhưng thương nhiều hơn giận. Sống cùng vợ chồng chàng, nhưng gương mặt Hiền không được sung sướng. Và đó là điều quan trọng nhất. Hiền lớn rồi, Hiền đang ở cái tuổi khao khát tình yêu nhưng Hiền không có tình yêu, Hiền không được yêu, và Lưu coi sự thiếu vắng hạnh phúc ấy của em gái như một trách nhiệm mà chàng phải gánh chịu.
- Mỹ
- Gì thế anh ?
- Anh đã bảo em là ngày mai anh Phủ đi rồi. Vậy anh cấm em không được có một thái độ khó chịu gì hết. Cũng không được gây chuyện với anh Phủ.
- Tưởng gì. Lúc nào anh cũng quý bạn như vàng ấy. Còn qúy nữa hay thôi.
- Ngủ đi, đàn bà các em lắm chuyện lắm.
Bảo Mỹ thế, nhưng Lưu cũng không thể ngủ được. Họ cùng nghĩ tới Phủ, cái đời sống tai tiếng của Phủ.
° ° °
Về tới buồng rồi, Hiền mới nhận thức được sự điên cuồng vô lý của mình. Thôi, thế là hết. Cái hành động lố lăng, trơ trẽn của một khoảng khắc thiếu tự chủ, bây giờ Hiền hối hận thì đã muộn. Chưa bao giờ trong đời, Hiền lại cảm thấy nàng có thể tầm thường và thiếu tự trọng như thế. Thì ra Phủ không hề bao giờ yêu nàng. Thì ra nàng đã lầm. Nàng đã xử xự như một đứa con nít, nàng đã làm cho Phủ coi thường. Những lời nói an ủi ngọt ngào của Phủ, Hiền chỉ nhìn thấy như những lời nói của một sự an ửi tội nghiệp, miễn cưỡng hơn là thành thật. Nhục nhã đến thế là cùn g. Ý tưởng tự huỷ, ý tưởng chạy trốn, xa lánh hết mọi người thân, xa lánh mãi mãi mái gia đình này vụt hiện trong đầu óc Hiền như một tia chớp. Ngày mai Phủ bỏ đi rồi. Giá Phủ có ở lại, cũng không bao giờ nàng dám dàn mặt Phủ nữa. Rồi Hiền có cảm tưởng như nàng đã đổi khác, đã ô uế và từ nay Phủ cũng chỉ còn nhìn thấy nàng qua sự đổi khác đó mà thôi.
Chuông đồng hồ ngoài phòng khách điểm bốn tiếng. Hiền nằm, hai tay duỗi thẳng, bất động. Rồi bỗng nhiên, nàng vùng nằm sấp xuống, úp mặt vào gối và thổn thức khóc. Hiền khóc, khóc thảm thiết. Chưa bao giờ Hiền thấy đời nàng khổ sở đến như thế. Rồi mệt quá. Hiền thiếp đi.
Chương III
Tiếng mưa đổ rào rào như một nhạc điệu trầm, thấp và lạnh.
Linh không biết là mấy giờ : chắc là nửa đêm về sáng. Nàng nằm nghiêng nhìn ra. Khung cửa tối om. Gió lùa vào từng đợt lạnh buốt làm lay động cánh màn Linh nhìn thấy mờ mờ trong bóng tối. Tiếng lá gợi lên cái âm thanh rũ rượi và lướt thướt của cây hoàng lan đầu cổng lọt vào theo cơn gió của đêm mưa thốt nhiên làm Linh rùng mình. Nàng kéo vội chăn ngang cầm, thu người nhỏ lại. Nhưng hơi lạnh đã tràn khắp gian phòng. Gío lùa đầy trên mặt Linh, thổi suốt qua chăn xuống tới chân Linh. "Mùa mưa dầm đã bắt đầu" Linh nói thầm.
Năm nào cũng vậy, Linh đều có cảm tưởng như mưa dầm ở Huế đều bắt đầu vào khoảng nửa đêm về sáng. Và trận mưa liên miên khởi sự từ giấc ngủ đã đánh thức nàng dậy để bàng hoàng thấy rằng những ngày nắng ấm đã lùi sâu và đã mất hẳn trong một thời tiết đã chuyển mình. Riêng đêm nay, mùa mưa tới, Linh chợt thức giấc và ngạc nhiên không hiểi tại sao trận mưa đầu mùa năm nay có thể làm nàng buồn rầu như vậy.
Linh vừa ra khỏi một giấc mộng. Một giấc mộng kỳ lạ. Nàng mơ thấy nàng gặp người đàn ông lạ mặt đó. Giấc mơ bắt đầu bằng một con đường nhỏ. Cuối con đường là một bến sông. Linh thấy nàng đi trên con đường đó. Nàng mặc một cái áo màu xanh da trời. Cái nón bài thơ đội nghiêng trên mái tóc. Trời thật đẹp. Nắng chiều rực rỡ và con sông xa nhìn thấy một khúc trong veo. Ra gần tới bờ sông Linh mới chợt nhớ ra nàng đang ở trên đường về thôn Vĩ Dạ : Chiều Thứ Bẩy. Nghỉ học. Và như mọi tuần, Linh sang thăm bà ngoại nàng. Nàng vừa đi vừa mỉm cười nghĩ tới bà ngoại. Bà thường mắng Linh :"Phá hết cây vườn của tao rồi con ranh", những khi Linh vừa vào tới đầu ngõ đã trèo phăng lên cây hái trái chín bỏ đầy hai túi áo. Bỗng Linh nhìn thấy người đàn ông đó. Trần Hữu Phủ. Hắn đứng từ bao giờ nàng không hay, dưới bãi thấp, nhìn sang bờ sông bên kia. Linh không nhìn thấy hai bàn tay của người đàn ông. Lại gần nàng mới nhớ là người đó vẫn mang còng, và chiếc còng thì óng ánh dưới nắng. Nhưng khi Linh tới gần thì cũng là lúc người đàn ông bỏ đi. Hắn đi dọc bờ sông, men theo bãi thấp về một vườn cây um tùm ở xa. Linh muốn chạy theo, muốn gọi, nhưng nàng không nói được nên lời, cổ họng nàng tắc nghẹn và trong cái cảm giác tắc nghẹn và hồi hộp ấy, trận mưa đổ lớn đã làm Linh tỉnh dậy.
Linh về Huế đã được một tuần lễ. Ba ngày ở Sàigòn như một buổi sáng chủ nhật tưng bừng kéo dài, và Huế lại nhận nàng trở về cái thế giới êm ả thu hẹp của nó. Bà ngày ở Sàigòn ! Trong cái nắng rực rỡ của Sàigòn. Trong những đêm sao lóng lánh của Sàigòn. Những cửa tiệm với từng đoàn người ra vào tấp nập. Những hè đường vui đông như hội hè đang mở. Chợ Bến Thành. Sở Thú. Chợ Lớn. Con đường Trần Hưng Đạo ban ngày dài thăm thẳm với giòng suối xe cộ bất tận, ban đêm với những ánh đèn như sao sa từ những toà buyn đinh chất ngất đổ xuống. Những phòng trà với hàng chục khuôn mặt ca sỹ. Những vũ trường mới mở cửa lại, sàn nhảy trơn nhẫy, những cặp trai gái ôm nhau quay cuồng trong những vũ điệu Linh chưa từng nhìn thấy bao giờ. Nhưng ngạc nhiên lớn nhất của Linh không phải là cái thế giới muôn mặt của Sàigòn mà là sự xúc động của lòng nàng trong lần viếng Sàigòn thứ nhất.
Nằm đây trong đêm khuya, nghe nhạc mưa rào rào trên đầu, đôi mắt Linh mở lớn trong bóng tối, và Linh hình dung thấy, thật rõ ràng cái cảnh tượng ấy, cái giây phút ấy. Một hàng lang toà án đầy người, chàng trẻ tuổi hiện ra, khuôn mặt rắn rỏi và cái thân hình cao dổng nổi bật lên giữa một đám đông chen lấn. Cái còng tay. Rồi cú đấm ở sau lưng đánh ngã người đàn ông vào nàng. Sự va chạm bất ngờ và cái cảm giác kỳ thú của da thịt như một khám phá táo bạo và đầy tội lỗi. Cái ví da rơi xuống chân Linh sau đó như một sui khiến tinh quái của định mệnh. Buổi chiều gặp lại trong quán nước ở đường Catinat. Trần Hữu Phủ. Trần Hữu Phủ. Cái tên vang vang trong đầu Linh như rớt xuống một lòng giếng sâu thẳm và ngân nga mãi mãi trong đó. Một người đàn ông không quen. Chỉ gặp một lần và không bao giờ gặp nữa. Hai cuộc đời xa lạ như hai ngả đường không bao giờ trùng nhau. Vậy mà tại sao đêm nay Linh nằm mê thấy. Và tại sao hình ảnh thoáng qua của người đàn ông chơi bời ấy lại lọt được vào tiềm thức của nàng. Tại sao giấc mộng ấy lại làm Linh bâng khuâng. "Vô lý thật" Linh mỉm cười và ngồi dậy. Đồng thời Linh cũng cảm thấy ngay là nụ cười của nàng gượng gạo, và hình ảnh người đàn ông bây giờ ở xa vẫn hiển hiện rõ rệt trong tâm trí mà Linh không rũ bỏ được. Hình ảnh đó thấp thoáng trong bóng tôí, lướt thướt trong tiếng mưa, chập chờn trong hơi gió.
Đầu óc bồn chồn và khắc khoải lạ thường, Linh biết giấc ngủ không trở lại với nàng được nữa. Nàng xỏ chân vào dép, mở cửa đi ra. Hàng hiên tối mờ mờ dẫn Linh đến cái ghế bành cũ ngó ra phiá trước cửa nhà, nơi cha nàng vẫn thường ngồi để nhìn ra nhánh sông Hương Giang thẫm màu trong những hoàng hôn lặng lẽ của Huế.
Mưa đã dịu. Tiếng gió rào rào âm âm. Cây hoàng lan cũng đã thôi đập cái tiếng lá rũ rượi và lướt thướt của nó trong bóng tôí. Nước sông chắc đã dâng đầy, Linh nhủ thầm, và nghĩ đến giòng sông đang chảy thao thiết ngoài kia, giòng sông đã nhìn thấy những tháng ngày trẻ dại, giòng sông đã nhìn thấy Linh lớn lên từng tuổi một, cho đến cái tuổi thiếu nữ mươì chín bây giờ của nàng.
Rồi một ngày mình sẽ bỏ giòng sông này và cuộc đời mình sẽ thực sự bắt đầu ở một nơi khác. Ý tưởng lạ lùng thứ nhất trong đời vụt đến trong tâm trí làm Linh ngạc nhiên. Xa Huế. Bỏ Huế mà đi ? Làm gì có chuyện đó. Không bao giờ, không bao giờ. Linh sẽ sống, sẽ lấy chồng, sẽ đẻ con và sống mãi mãi trên mãnh đất này, trong lòng một thành phố Huế cổ kính và trầm lặng. Phải, như thế. Như tất cả những thiếu nữ khuê các hiền hậu của Huế. Hình ảnh một sự giam cầm dịu dàng và phiền muộn, nhưng sự giam cầm đó kiên cố trùng điệp như những vì tường cao ngất của một nhà tù vô hình, khiến Linh đã quên đi lại hồi tưởng đến giấc mơ vừa qua. Chỉ là một giấc mơ. Nhưng sao giấc mơ còn ám ảnh nàng mãi ? Người lạ mặt trong giấc mơ đã đi khuất về đáy bãi, Linh sống lại cảm giác khi đứng sững nhìn theo, nàng định gọi, nhưng nàng không gọi được, và cái cảm giác buồn rầu muốn khóc còn ở trong Linh đến tận bây giờ.
Bỗng, một tiếng mở cửa làm Linh giật mình ngoảnh lại. Và nhận ra mẹ nàng.
Bà Phán Thi nghe thấy tiếng chân con gái khi Linh mở cửa buồng đi ra. Và bà đã trở ra theo. Bà nghĩ đêm nay Linh sẽ thao thức không ngủ được nên cái việc Linh ngồi một mình ngoài hiên nghe mưa rơi không làm bà ngạc nhiên.
Thấy mẹ, Linh vội vã đứng dậy
- Con cứ ngồi đó.
Bà Phán Thi nói và ngồi xuống thành ghế.
- Năm nay mùa mưa tới sớm.
- Dạ.
Hai mẹ con cùng im lặng nghe mưa. Một lát rồi Linh nghe thấy mẹ hỏi :
- Con đã nghĩ kỹ về việc ấy chưa.
- Việc gì ạ ?
- Ô hay, còn việc gì nữa. Con quên rồi sao ? Thầy con đã nhận lời người ta rồi. Nhưng mẹ nghĩ hôn nhân là việc quan trọng nhất của đời người đàn bà, nên mẹ muốn biết ý con như thế nào, về sau con không ân hận là cha mẹ bắt buộc.
Hỏi mẹ việc gì, sự thực Linh thiếu thành thực. Nàng đã biết là việc gì. Buổi chiều, người cô ruột của Vấn đã đến thăm cha mẹ nàng, và tuy ở lỳ trong buồng và đẩy em nhỏ bưng nước ra mời khách, Linh cũng đóan được người cô Vấn đang nói chuyện gì với cha mẹ. Vấn là bạn học với Linh từ thuở nhỏ. Hồi gần đây, Vấn đến nhà nàng luôn luôn, thường là vào những buổi sáng chủ nhật. Vấn không nói thẳng nhưng Linh biết Vấn yêu nàng và muốn hỏi nàng làm vợ. Vấn là con trưởng một gia đình giòng giõi thế phiệt nổi tiếng là giàu có ở Huế. Linh nghĩ nàng không thù ghét gì Vấn. Nàng sẽ được yên thân mãi mãi nếu sau này lấy Vấn. Nhưng Linh chỉ có cảm tình mà không yêu Vấn.
- Con không biết.
Bà Phán Thi chăm chú ngó con gái một vẻ lo ngại. Từ sau ngày Linh ở Sàigòn về, bà thấy ở Linh một sự đổi khác thầm kín nào đó mà bà không đoán được. Không bao giờ bà muốn con gái đi xa. Nhất là vào Sàigòn. Nhưng trong việc tranh chấp gia tài là một thửa đất ở Sai gon với một người chú họ. Linh là người được thừa kế một phần đất đó nên bà bắt buộc phải để cho Linh đi. Linh từ thuở nhỏ vốn nhu mỳ, ngoan ngoãn, vào Sàigòn Linh lại đến ở nhà anh chị họ, nên bà cũng được yên tâm phần nào. Trở vễ Huế, từ một tuần nay, bà thấy Linh lúc nào cũng như mơ màng đến một chuyện gì, và bà nghĩ rằng con gái bà đến tuổi dậy thì, đã đến lúc bà nên cho Linh nghỉ học và gả chồng cho Linh. Thương con, bà hằn nghĩ gả con cho Vấn, con gái bà sẽ được sung sướng. Gia đình bà trước kia khá giả, phong lưu, nhưng khi ông Phán về hưu, cũng là khi bắt đầu một tình trạng sa sút.
- Hay nhỉ ? Việc một đời của con sao con lại không biết.
Trần Hữu Phủ. Khuôn mặt rắn rỏi, dáng đi mạnh mẽ của người đàn ông chợt hiên trong tâm trí Linh và phút đó Linh như nghe thấy tiếng mẹ ở trong mơ hồ. Và thật xa, chỉ còn cái tiếng nói đầm ấm cửa người đàn ông ấy sau khi ngã đè vào nàng ở hành lang toà án : "Tôi xin lỗi. Cô có việc gì không?"
Và Linh nghe thấy nàng trả lời mẹ.
- Con còn đi học. Con chưa muốn lấy chồng.
Chưa muốn lấy chồng. Chưa bao giờ Linh dám trả lời mẹ, thẳng thắn và rứt khoát như thế. Nàng nghĩ nàng đã thay đổi. Bạo dạn hơn. Xa cách hơn. Tuy nàng chưa biết nàng muốn gì. Một điều mà Linh biết : sau mấy ngày ở Sàigòn về Huế, nàng đã thay đổi.
- Con lớn rồi, học mãi sao. Con gái lớn thì phải lấy chồng.
Thấy Linh ngồi im, bà Phán Thi đứng dậy :
- Thôi đi ngủ đừng ngồi ngoài này. Mẹ mới ra đã thấy lạnh chết đi thế này. Để rồi mẹ liệu. Đám ấy con không bằng lòng thì còn đám nào nữa.
Bà Phán Thi đã vào buồng đóng cửa lại. Linh vẫn ngồi yên ở chỗ cũ. Đêm khuya, nàng không muốn cãi lời mẹ. Nhưng ngay từ phút này, Linh biết sẽ chẳng bao giờ nàng lấy Vấn. Trần Hữu Phủ. Linh bâng khuâng nhìn ra đêm dài trước mặt và tự hỏi tại sao chỉ gặp một vài lần, người đàn ông xa lạ ấy lại bắt nàng phải bận tâm suy nghĩ đến thế. Tiếng mưa làm Linh thốt nhớ đến một câu nói về Huế : Mưa xứ Huế khóc người ra đi. Hôm nàng về đến Phi cảng Phú Bài, trời cũng mưa như trút nước. Nhưng mưa không khóc người đi mà mưa than cho người về. Linh còn nhớ mãi cái cảm giác của nàng hôm đó. Phụng tiễn nàng ra Tân Sơn Nhất. Phòng đợi của phi cảng đầy người. Đang đứng với chị, Linh bàng hoàng cả người, trái tim hồi hộp đập mạnh. Nhưng rồi nàng thẹn thùng và đỏ bừng mặt khi biết mình đã nhìn lầm. Người đàn ông vừa bước từ ngoài xe vào không phải là Phủ. Cũng dáng đi ấy, mái tóc ấy nhưng không phải Phủ. Phút ấy, Linh đã giận mình tại sao có thể sung sướng mong được gặp Phủ trước giờ máy bay cất cánh, một cách vô lý như thế được. Cũng may Phụng đứng cạnh nhưng không nhận thấy gì hết. Rồi máy bay cất cánh. Ban mai hồng rực rỡ. Trời xanh như ngọc thạch. Những tảng mây trắng nõn để lộ từng khỏng một, thành phố Sàigòn nhỏ đi, và xa dần phía dưới.
Chiếc máy bay rời khỏi mặt đất. Linh hẫng người đi và cùng cái cảm gíac rơi hẫng đó, nàng tưởng như lòng nàng đã để lại ở Sàigòn. Suốt hai giờ đồng hồ, Linh ngồi mơ màng. Máy bay chập chờn lên xuống trong không gian chói nắng. Những ngọn núi chập chùng. Những cánh đồng và những cánh rừng. Mây trắng nổi trôi bên ngoài những khung kính ru hồn Linh vào một trạng thái bâng khuâng lả tả. Rồi máy bay đáp xuống Phú Bài. Và nàng đã trở về với giòng đời phẳng lặng như giòng sông Hương kia.
Ba ngày ở Sàigòn. Trở về Linh đã nhìn Huế bằng một con mắt khác. Một chân trời khác đã mở rộng. Những hình ảnh khác đã hiển hiện. Rực rỡ, vui tươi như hình ảnh những cửa tiệm trong hành lang Eden buổi chiều đi chơi với Phụng, với những khuôn mặt, những tiếng nói, những gặp gỡ mới. Đi trở lại những con đường của Huế, gót chân Linh còn như tưởng nhớ đến hè đường Lê Lợi, Tự Do. Đêm nay ngồi nghe mưa rơi, nghĩ đến đời mình, Linh chợt thấy nổi dậy trong tâm sự buồn rầu của mình một mơ ước liều lĩnh.
Linh muốn rời bỏ cái chân trời phẳng lặng này. Huế như một mặt hồ trong vắt, người thiếu nữ trọn một tuổi thơ ở Linh soi bóng trên đó bây giờ đã muốn được thấy dung nhan mình sao động trên một phản chiếu nào bão gió và khốc liệt hơn. Không, nàng sẽ không bao giờ nhận lời lấy Vấn. Sáng mai, cha mẹ nếu có hỏi, Linh sẽ nói thẳng ra điều đó, mặc dù lòng kính sợ cha mẹ vẫn còn nguyên vẹn. Vấn chỉ có thể là một người bạn. Như Huế, Vấn không thể là một người tình. Như Huế. Cái cảm giác phụ bạc Huế, một ngày nào sẽ bỏ Huế mà đi, khiến Linh, ngay trong giây phút đó đã thấy nàng không còn là một đứa con gái hồn nhiên thơ ngây. Nàng đã là một người đàn bà. Và một người đàn bà có tâm sự.
Đứng dậy và lững thững đi trở vào phòng ngủ, Linh bật đèn, lại đứng gần bàn học. Những ngón tay Linh lơ đãng giở từng tờ một tập vở học xếp ngay ngắn trên bàn. Vạn vật học. Đại số học. Những phương trình khô khan và những công thức rối rắm. Không hiểu sao, Linh thấy nàng hất mạnh chồng vở đó cho rơi hết xuống mặt đất. Nàng nhìn những cuốn vở đó, yên lặng. Thật lâu, nhưng cứ để nguyên, không cúi xuống nhặt lên.
Linh vào giường và nằm thao thức tới sáng.
Đêm đã tàn. Nhưng trận mưa vẫn chưa dứt.
Mùa mưa dầm ở Huế đã thực sự bắt đầu.
Chương IV
Đạp xe qua cầu Tràng Tiền, thấy chiều còn sớm, Linh bỗng nẩy ra ý định đến thăm Nghĩa.
Mưa dầm kéo dài liên miên đã bốn năm ngày. Mỗi buổi sớm trở dậy, nhìn ra ngoài cổng, con đường lênh láng, nhiều chỗ ngập tới mắt cá chân, trời xám, thấp và mù mịt hơi nước càn xui khiến Linh nhớ đến cái nắng lòa chói và những hàng cây xanh ngắt cửa phường phố Sàigòn. Chiều nay cơn mưa bỗng bất chợt tạnh hẳn. Nước rút đi. Những lòng đường hiện ra, và gió từ sông Hương thổi lên mát rươi. Linh nghĩ ở nhà giờ này không có công việc gì bận và cần thiết đợi chờ nàng. Lũ em nhỏ kéo sang Vĩ Dạ thăm bà ngoại từ sáng và chắc còn ở lại đến trưa mai mới về. Hôm nay Chùa Từ Đàm lại có lễ lớn. Bà Phán Thi có về tới nhà cũng phải chập choạng tối, và Linh vui mừng có một buổi chiều thật thảnh thơi.
Ngừng xe ở cạnh đường Trần Hưng Đạo, Linh tháo áo mưa, gấp lại, cất vào cặp. Đoạn nàng lái vòng xe trở lại, phóng thật nhanh về hướng cửa Thượng Tứ. Gia đình Nghĩa ở trong thành Nội. Từ hôm ở Sàigòn về đến nay Linh chưa đến thăm Nghĩa. Hôm đi, Nghĩa có nhờ nàng mua dùm mấy thước vải may áo, nhưng Linh chưa từng đến chơi bạn lần nào. Trong đám nữ sinh cùng lớp của trường Đồng Khánh hai năm trước đây, Linh và Nghĩa là đôi bạn thân nhất. Bây giờ Nghĩa đã bỏ học.
Nói bỏ không hẳn đúng. Cha mẹ Nghĩa đã bắt Nghĩa ở nhà. Hôm được tin đó, Nghĩa đã đến tận nhà cho Linh hay. Nhìn thấy mắt Nghĩa đỏ hoe, Linh cũng xúc động và đôi bạn đã ôm lấy nhau mà khóc. Rồi để tránh không cho mẹ Linh biết, Nghĩa đã rủ Linh vào Đại Nội tâm sự. Đôi bạn không có chuyện gì dấu diếm nhau, nên cái chuyện Nghĩa phải nghĩ học ở nhà cũng không làm Linh kinh ngạc mấy:
- Lịch phải không ? Linh hỏi Nghĩa, khi đôi bạn đã ngồi xuống thành đá và cùng nhìn ra mặt hồ Tĩnh Tâm xanh biếc trước mặt.
Nghĩa gật đầu, nét mặt hiện đầy vẻ thiểu não.
Linh nắm lâý tay bạn:
- Làm sao các cụ biết được ?
- Không hiểu. Nhưng chắc thằng Giao mách.
Giao là gã con trai ở cùng phố với Nghĩa. Hắn theo đuổi Nghĩa đã mấy năm nay, nhưng Nghĩa không đáp lại vì lòng Nghĩa đã dành cho Lịch. Ở Huế, Lịch có một "tội" lớn.
Nhà đã nghèo lại không có bằng cấp gì. Linh biết Nghĩa và Lịch yêu nhau đằm thắm, nhưng đó là một mối tình lén lút và vụng trộm, làm bằng những hò hẹn âm thầm và những gặp gỡ vội vã.
Rồi nhà Nghĩa biết chuyện. Và trừng phạt thứ nhất của người cha nghiêm khắc là bắt Nghĩa ở nhà không cho đi học nữa.
- Thế bây giờ các cậu còn gặp được nhau nữa không ?
Nghĩa lắc đầu :
- Khó lắm. Đi đâu bây giờ cũng không được. Ban nãy phải nói đến chơi Linh mới được đi đấy.
Mắt Nghĩa bỗng sáng quắc:
- Mình vừa gặp Lịch hôm qua. Cũng là liều và chắc là lần gặp cuối cùng.
- Nghĩa định sao bây giờ. Hay thôi đi.
- Không thôi được. Mình đã thề nguyền với Lịch rồi. Hai đứa nhất định không bao giờ xa nhau. Lịch định vào Sàigòn ở với một người bạn. Và tìm việc làm ở trong ấy. Nếu Lịch đi mình sẽ trốn nhà vào Sàigòn với Lịch.
Linh còn nhớ lần gặp nhau đó, nghe thấy Nghĩa bày tỏ ý định trốn vào Sàigòn với người yêu, nàng đã thảng thốt kêu lên và ngó nhìn bạn một cách khiếp hãi. Trốn đi với người yêu ? Người con gái Huế không bao giờ được quyền nghĩ đến chuyện đó. Ở cái thành phố cổ kính và đây những dấu tích của một thời vàng son đã mất này, cha mẹ và gia đình qua bao nhiêu thay đổi, vẫn là tượng trưng của một quyền uy tô;i thượng. Nhìn Nghĩa, phút ấy người con gái hiền thục chăm chỉ ngoan ngoãn ở Linh hãi hùng như nhìn thấy một hiện thân của điên cuồng và tội lỗi.
- Chết. Nghĩa điên hay sao ? Trốn đi như thế là điên.
Nghĩa chua chát :
- Ở lại cũng điên thi giá có điên mà trốn đi cũng còn hơn.
Buổi chiều hôm đó, ở bờ hồ Tĩnh Tâm ra về, trời đã xế bóng. Đôi bạn dắt xe đạp lững thững đi trên con đường men theo bờ cổ thành. Con đường nhỏ như ngoan ngoãn nép mình giữa hai vi tường đá ong cao vút chạy dài đến bất tận. Nắng thoi thóp xa xa, trên đỉnh Phú Văn Lâu. Cuộc đời của người thiếu nữ Huế mang hình ảnh của con đường nằm giữa hai bờ cổ thành kiên cố và lỗi thời. Muốn tìm đến những vùng trời mới, phải có can đảm vượt qua những dẫy cổ thành ấy.
Chuyện tình duyên vỡ lỡ cách đây hai năm của Nghĩa trở lại trong tâm trí Linh khi nàng cúi đầu đạp thật nhanh qua cửa Thượng Tứ vào Thành Nội.
Qua một cánh cổng thấp, Linh gác xe máy vào thành tường, đưa mắt tìm Nghĩa hàng ngày hồi còn đi học, nhưng mỗi lần đến tìm Nghĩa Linh đều không dám cất tiếng gọi lớn. Không khí nơi này lạnh lùng một vẻ canh giữ nghiêm khắc làm Linh e dè. Nhà nàng đã nghiêm. Nhà Nghĩa còn nghiêm hơn. Cánh cửa lên phòng khách đóng kín. Chung quanh, không có một tiếng động. Những bông hồng ngoài vườn Linh nhìn thấy mãn khai sau mấy ngày mưa cũng hình như nem nép cúi xuống.
Một tiếng người từ phía sau làm Linh giật mình.
- Cô hỏi ai đó ?
- Lạy bác a.
Linh quay lại lễ phép chào bà Bảo. Bà Bảo là mẹ Nghĩa. Gầy quắt như một cái ống điếu, đôi mắt xâu hoắm, cặp môi mỏng dính, ở người đàn bà tóc đã hoa râm, và ngậm trên mép một điếu thuốc Cảm Lệ nay, không ánh lên một nét nhân hậu và hiền từ nào.
- Thưa bác, Nghĩa có nhà không ạ ?
- Cô là... con ông bà Phán Thi phải không ?
Linh cười:
- Bác quên tên cháu rồi ư ? Cháu là Linh đây mà bác ?
- À, cô Linh. Chóng lớn quá. Có phải cô vừa vào Sàigòn, cô mua hộ hàng áo cho con Nghĩa nhà tôi đấy không ?
- Dạ. Cháu chọn mãi mới được hàng áo đấy. Nghĩa có ưng thuận bác ?
Bà Bảo bĩu môi :
- Gì mà nó không ưng chớ. Nhưng tôi không ưng. Loè loẹt quá. Không mặc được.
Linh nẩn người. Nàng nhớ lại hàng áo nàng đã mua cho Nghĩa. Màu hồng nhạt với những bông hoa trắng. Có gì là loè loẹt. Trong một giây ngắn ngủi. Linh nghĩ nếu bà Bảo vào Saigòn, bà đi trên con đường Tự Do, lối phục sức trẻ trung và rực rỡ của bầy thiếu nữ Sàigòn bây giờ không biết còn làm cho bà Bảo bất bình đến ngần nào. Nhưng Linh cũng không dám cãi lại mẹ bạn :
- Cháu thì nghĩ hàng áo ấy đẹp lắm. Bác không ưng cho Nghĩa may, cháu hoàn lại tiền Nghĩa và lấy lại hàng áo cũng được ạ.
Bà Bảo nhìn ngắm Linh bằng cặp mắt dò xét:
- Cô đến tìm em có việc gì thế ?
- Cháu đến thăm Nghĩa thôi đấy a.
- Có rủ em đi đâu không ?
- Dạ, đâu có ạ.
- Thế thì được. Nó ở trong nhà trong ấy.
Bà Bảo đưa mắt nhìn về phiá nhà sau lẩm bẩm :
- Con với cái. Đồ hư hỏng. Đồ mất dậy.
Linh cúi đầu đi nhanh về phía sau nhà để khỏi phải nghe người mẹ nghiêm khắc chửi rủa con gái bà.
Nghĩa ngồi ủ rũ một góc tường. Đôi mắt Nghĩa sáng lên khi thấy Linh đẩy cửa bước vào. Đôi bạn ôm lấy nhau. Giữa ban ngày nhưng căn buồng tiều tụy và đóng kín cửa đã như tụ đọng và lẩn quất đâu đó rất nhiều bóng tối. Buông bạn ra, Linh nhìn kỹ Nghĩa và lúc đó nàng mới thấy, như căn buồng. Nghĩa tiều tụy quá chừng. Khuôn mặt hốc hác, mái tóc bù rối, đôi mắt sưng húp và như còn ngấn lệ. Linh bàng hoàng cả người. Nàng đoán một chuyện gì ghê gớm đã xảy ra. Từ lần tâm sự hai năm trước đây trên bờ hồ Tĩnh Tâm, Nghĩa đã tỏ ý muốn trốn vào Sàigòn với Lịch. Linh đã khuyên Nghĩa đừng nên có cái hành động dại dột ấy và Nghĩa đã nghe nàng. Lịch đi Sàigòn, Nghĩa ở lại. Hôm cặp nhân tình từ biệt nhau lên đường. Linh cũng có mặt ở sân ga. Nghĩa phải rủ nàng đi cùng mới ra khỏi nhà được. Lần thứ nhất trong đời, nhìn Nghĩa và Lịch âu yếm nắm lấy tay anhu trong khi còi tàu đã rú lên, Nghĩa thi đầm đìa nước mất, còn Lịch thì không nỡ rời tay Nghĩa, Linh mới khám phá thâý thế nào là khuôn mặt não nùng của phân ly. Khoảng thời gian Lịch đi xa, Nghĩa nghe chừng cũng nguôi nguôi dần dần tâm sự buồn thảm.
Linh cũng mừng thầm cho bạn. Điều Linh không thể nhìn thấy, là cái bề ngoài thản nhiên của Nghĩa chỉ là sự che dấu một tâm trạng tuyệt vọng. Hàng tuần Nghĩa vẫn lén viết thư cho Lịch. Và Lịch trả lời Nghĩa đến một địa chỉ khác.
Bỗng hai tháng trước đây, Lịch thình lình trở về Huế. Đêm Lịch đến trước cửa nhà người yêu, Nghĩa đang nằm thao thức bỗng nghe thấy tiếng huýt sáo quen thuộc của người yêu, nàng hồi hộp đến độ muốn ngất đi. Sáng hôm sau, cặp tình nhân đau khổ liều lĩnh gặp nhau tên đồi Vọng Cảnh. Nhìn thấy tất cả những nguy hiểm sẽ tới nhưng Nghĩa không muốn giữ gìn nữa. Lịch chỉ ở lại Huế một tuần. Bảy ngày nữa, bảy ngày như một thế giới thần tiên ngắn ngủi, Lịch lại vượt qua đèo Hải Vân, và tình yêu sẽ chỉ còn là cái hình ảnh nghìn trùng cách trở.
- Anh đi lần này mấy năm mới về. Em có nhớ anh không ?
Lịch nói và kéo Nghĩa vào lòng. Người con gaí e thẹn ở Nghĩa phút đó hơi ngạc nhiên và hổ thẹn. Hai năm vào Sàigòn, Nghĩa lạ lùng vì nàng thấy người yêu đã đổi khác. Lịch không còn là chàng trẻ tuổi quê muà và nhút nhát vẫn đứng đợi chờ nàng ở bên này vòm cửa Thượng Tứ nữa. Lịch đã bạo dạn hơn. Phục sức cũng chải chuốt hơn. Nghĩa hơi sợ. Nhưng bảy ngày ngắn quá. Nàng muốn sống thành một nghìn ngày. Phút ân ái này quá giá quá. Nàng muốn sống như một nghìn lần ân ái. Bảy ngày nữa, Lịch đã giả từ Huế, chàng trở lại Sàigòn và Nghĩa không giữ được chàng ở lại. Thôi thì dâng hiến hết cho người yêu. Nàng nói như một con chim sẻ nhỏ kêu thương:
- Chi lạ, anh làm gì thế anh ?
Nhưng miệng nói thế mà bị một sức mạnh thôi miên, nàng đã ngã xuống theo vòng tay âu yếm của Lịch. Qua vai người yêu, buổi chiều hôm đó, cùng với mối tàn phá mê đắm như một cơn lốc ào ạt thổi mạnh qua cơ thể, Nghĩa nhìn thấy một khoảng trời xanh trên đầu. Một khoảng trời xanh muôn thuở của một Huế cổ kính. Giá phút ấy, Lịch ân cần mời nàng trốn đi, nàng sẽ từ ngọn đồi nàng đi ngay, giao phó tương lai hoàn toàn cho người yêy, không nghĩ ngợi. Nàng sẽ vượt đèo Hải Vân, giã từ vĩnh viễn một Huế trầm lặng để đến một Sàigòn xa hoa như một ngày hội lớn. Nhưng Lịch không mời màng đi cùng. Nghĩa không hiểu tại sao. Nàng cũng không dám hỏi. Chỉ linh cảm thấy là Lịch không còn là Lịch hai năm trước nữa.
Nghĩa đã hiến thân cho Lịch. Lịch an ủi Nghĩa "Tết năm nay anh sẽ trở về và em sẽ đi với anh" Nhưng ngay khi Lịch nói, Nghĩa đã cảm thấy Lịch không thành thật.
Nghĩa buồn rầu bảo người yêu:
- Anh không trở về, em cũng yêu anh.
Lịch sượng sùng:
- Em nói gì thế Nghĩa ?
- Rồi anh sẽ quên em, đứa con gái Huế sống âm thầm trong một căn ảnh trong tận cùng Thành Nội. Rồi anh sẽ kiếm được nhiều tiền. Anh sẽ chạy theo những người con gái ở Sàigòn. Anh sẽ quên em. Anh sẽ quên em. Anh sẽ không bao giờ về Huế nữa.
Lần ấy Lịch đi. Nghĩa không ra ga đưa tiễn người yêu như lần đầu. Phút tày khởi hàng nàng ra ngồi ngoài vườn, một mình. Nàng hình dung thấy một con tàu đang phì phà thở khói. Rồi còi tàu hú lên, dội vào lòng nàng. Một cõi lòng tan nát, muốn chết, ở đó mọi cảm giác đau đớn chỉ còn là một niềm thờ ơ bâng khuâng. Rồi chuyến tày khởi hành. Nó hướng vào Sàigòn, cái thành phố không bao giờ biết tới. Nó như một người tình xa lạ và đâỳ sức hấp dẫn quỷ quái mà nàng không bao giờ có được. Một cuộc đời mới băt đầu cho Lịch. Cuộc đời nàng thì đã hết. Cuộc đời ấy chỉ còn như một cái bóng ma lang thang, trên bờ sông Hương, với đôi mắt lạc thần nhìn vào khoảng không, cõi lòng như cái địa đầu của một dòng sông Hương buổi chiều nơi sương mù tràn lan kín khắp mặt nước buốt lạnh, như ngọn Ngư. Bình đứng bơ vơ giữa vòm trời mùa đông thật buồn của Huế.
Rồi bỗng một ngày, hơn một tháng sau khi Lịch bỏ đi, Nghĩa thất sắc : Nàng biết nàng đã có mang.
Nghĩa cẩn thận đứng dậy, mở hé cửa nhìn ra ngoài. Không thấy có ai lảng vảng đến gần, Nghĩa mới yên tâm.
Linh cười:
- Làm gì mà kỳ thế Nghĩa ?
Nghĩa yên lặng lại ngồi xuống cạnh bạn không đáp. Linh với tay lấy tập Album để ở một cái ghế thấp gần đó, mở ra coi. Hai chị em chụm đầu trên những tấm hình nữ sinh của họ. Đó là những hình ảnh của một tuổi thiên đường, vẫn còn với Linh nhưng đã mất với Nghĩa. Linh chỉ tay vào một tấm hình, cười khúc khích:
- Trong mình có khác gì cô Lọ Lem không chứ ?
- Bậy. Linh đẹp nhất lớp thì có.
Thốt nhiên tấm hình kéo Nghĩa trở lại với một sự thực. Tấm hình chụp buổi lên hoan cuối năm âý không có Nghĩa. Nghĩa nhớ hôm đó nàng đã trốn học, lần đầu tiên nàng không đến trường, để đạp miết xe ra khỏi Thành Nội đến nơi hẹn hò bí mật thứ nhất với người yêu.
Bao nhiêu gío bão tâm hồn đã nổi dậy từ lần gặp gỡ đó. Lịch đứng chờ nàng sau một bụi cây. Trời nắng vừa. Muà thu dãi thơ trên Huế. Muà thu trải mộng trong lòng nàng. Nàng xuống xe, đi vào con đường nhỏ. Chung quanh không có một bóng người. Những cánh bướm chập chờn bay lượn trong nắng. Cảnh vật bình yên mà lòng Nghĩa thì hồi hộp đến cực điểm. Suốt đêm trước, nàng không ngủ. Và gối đầu lên cánh tay, nàng đã tưởng tượng đến phút này. Bỗng một bàn tay thò ra nắm lấy tay nàn g. Nghĩa giật mình suýt kêu lên.
- Anh làm em hết hồn.
Lịch cười kéo Nghĩa vào khuất sau bụi cây
- Em cũng làm anh hết hồn.
Lần gặp gỡ thứ nhất đó là kỷ niệm đẹp thơm và tinh khiết nhất của mối tình thứ nhất : Họ nhìn nhau mà không nói. Nhìn nhau âu yếm. Nhìn nhau đắm đuối và ngượng ngập. Rưng rưng và yên lặng nhìn nhau. Những ngón tay đã buông nhau ra, muốn tìm nhau lại nhưng không dám. Ngồi xích lại chút nữa, họ cùng thầm nhủ nhưng không ai giám làm cái cử chỉ lại gần. Huế ở chung quanh họ. Nhưng Huế ở thật xa, như con sông Hương không nhìn thấy, như dư luận chưa bắt gặp, như gia đình chưa khám phá thấy họ đã âm thầm yêu nhau đã gặp được nhau ở chốn này. Bây giờ mọi sự đã thay đổi. Lịch đã đi xa. Chàng đã ở Saigòn. Chàng đã xa Huế và chắc là chàng đã quên nàng. Quên rằng mối tình tan vỡ đã kết tinh thành niềm lo sợ âm thầm trong Nghĩa.
Nghĩa đóng tập Album lại. Nước mắt Nghĩa dàn dụa. Nàng không dám khóc, chỉ sợ mẹ thấy. Nhưng nàng không kìm giữ được. Nghĩa gục đầu vào vai bạn, khóc nức nở.
- Đừng Nghĩa, Nghĩa khóc làm mình cũng muốn khóc theo đây này. Có chuyện gì thế ?
Tiếng Nghĩa nghẹn ngào, đứt quãng trong thổn thức :
- Linh nên khóc cho mình. Mình đã có mang rồi. Linh ơi.
- Có mang ?
Linh đẩy bạn ra, nhìn trừng trừng.
- Nghĩa có mang với ai ?
- Với Lịch chứ với ai nữa.
- Không được. Thế thì chết.
Trong một phút thảng thốt, Linh đã quên an ủi bạn mà chỉ nói ra điều nàng nghĩ. Ba ngày ở Sàigòn, nàng đã được Phụng kể cho biết về một vài vụ tai tiếng của những người đàn bà liều lĩng trong tình yêu, nàng không thấy chuyện đó xấu xa và ghê gớm lắm, nhưng trở về Huế, sống trở lại với cái xã hội chật hẹp và đâỳ những thành kiến nghiêm khắc của Huế, cái việc Nghĩa có mang với Lịch là một điều nàng không thể nào tưởng tượng được. Ở Huế, đó là một lầm lẫn không thể cứu vớt, một tội lỗi không thể tha thứ, một liều lĩnh không bao giờ được chấp thuận. Linh có cảm tưởng khi Nghĩa tiết lộ cho nàng sự bí mật đó, Nghĩa cũng không còn là bạn nàng nữa. Một ý tưởng khinh ghét nổi lên trong Linh, đẩy Linh ngồi xa hẳn Nghĩa ra. Nhưng rồi Linh hối hận ngay. Nàng xích vội lại, ân cần nắm chặt lấy tay người bạn gái đáng thương.
- Các cụ biết chưa ?
Nghĩa buồn bã lắc đầu :
- Chưa, nhưng thế nào cũng biết. Và khi đó mình chỉ còn nước chết.
- Đừng nói dại, Nghĩa. Linh gắt.
Đứng dậy, đi đi lại lại rồi Linh quay lại ngó Nghĩa :
- Sao không viết thư cho Lịch biết ?
Nghĩa lắc đầu ngao ngán. Lịch đi không cho nàng biết địa chỉ ở Sàigòn. Nếu Lịch có biết và trở về, mọi sự cũng không thay đổi. Chuyện tai tiếng động trời vẫn nổ tung như một trái bom trong cái thế giới lặng lờ thu nhở của Huế. Và Nghĩa vẫn cứ là nạn nhân của một trừng phạt khốc liệt. Lịch cũng biết như thế. Tương lai của Nghĩa nàng nhìn thấy nó tối đen. Cuộc đời của Nghĩa, nàng thấy nó đã hoàn toàn tan vỡ. Linh muốn cứu bạn, làm một cái gì cho bạn, nhưng nàng không biết giúp Nghĩa bằng cách nào.
Cùng với những ý tưởng u uất tràn đầu tâm hồn đôi bạn lúc đó, hoàng hông phủ dần xuống cảnh vật bên ngoài. Linh mở cửa sổ nhìn ra. Trời chỉ quang đãng được một lúc, mưa đã lại dấy lên. Gió lạnh từ phía hồ Tĩnh Tãm thổi tới làm Linh rùng mình. đã đến giờ nàng phải về nhà. Các em nàng, mẹ nàng chắc cũng đã về rồi. Con gái Huế giờ này không được quyên` ở ngoài đường nữa. Hàng phố sẽ dị nghị. Và dư luận sẽ đặt những câu hỏi.
- Nghĩa à, mình phải về.
- Ừ, tối rồi, Linh về đi.
Linh an ủi bạn:
- Nghĩa đừng buồn, kẻo nhà nghi thì khốn đấy. Bây giờ Nghĩa định sao ?
- Trốn đi.
Linh chép miệng:
- Trốn đi đâu ? Chúng mình thì trốn đi đâu được. Thôi, để mình nghĩ xem có cách nào hô. Nghĩa được không. Ngày mai ở nhà có giỗ, chắc không đến được đâu. Ngày mốt đi học về mình sẽ tạt qua.
Nghĩa cúi đầu xuống không nói, và đưa tiễn bạn ra ngoài cổng. Đôi bạn nép vào nhau, đi nhanh trên lối đi ẩm ướt. Mưa đậu trên khóe mắt Nghĩa như những gịot nước mắt. Khi Linh mặc áo mưa và dắt xe đạp định quay ra, Nghĩa nắm chặt lấy tay bạn:
- Giữ kín nhé Linh.
Linh gật đầu. Đôi bạn nhìn nhau yên lặng không nói. Một lát sau rồi Linh gỡ tay Nghĩa ra:
- Thôi mình về đây.
Gió thổi ngược khiến Linh có cảm tưởng đang đạp trên một con đường dốc. Tà áo mưa đập lạt xạt vào thành xe gây cho Linh một cảm giác lạnh lẽo. Không quay lai, nhưng Linh biết Nghĩa còn đứng đó và vẫn nhìn theo nàng trong mưa.
° ° °
Ra đến đường Trần Hưng Đạo, bóng tối đã chập choạng. Con sông Hương lênh láng một vệt dài. Bờ bên kia đã mờ mờ không thấy rõ trong mưa bụi trắng xoá. Bỗng một tiếng còi xe hơi và tiếng một người gọi tên mình làm Linh lái vội xe vào bờ hè thắng lại. Nàng để một chân xhống hè, kéo cao cổ áo mưa, nhìn chiếc xe Simca mới tinh đang từ từ đậu theo trước mặt. Vấn ngồi trong chiếc xe đó và thò tay ra vẫy nàng lại.
Thái độ thiếu lịch sự ấy làm Linh tức giận. Nàng nghĩ thầm trong bụng : "Vô duyên, tưởng đi xe hơi là vẫy người ta đến chắc".
Nàng ngồi yên trên xe nhìn Vấn, vì không thấy Linh đến đành phải đẩy xe bước xuống. Vấn chải đầu bóng mượt, và mặc một bộ âu phục tím mới tinh. Trong Vấn đối với những thanh niên Huế, cũng khá bảnh bao. Nhưng Linh vẫn thấy Vấn hơi quê muà và có vẻ "con nhà giầu thế nào" với chiếc cà vạt đỏ chói lại có thêu một bộng hoa trắng chính giữ nền vải.
Thấy Linh nhìn chiếc xe mới của mình, Vấn không dấu được hãnh diện.
- Anh Vấn hồi này ăn chơi quá nhỉ ? Mới mua xe bao giờ thế. Hôm nào phải đưa xe lại chở tôi đi xem lăng chứ ?
- Mới mua. Đẹp không ?
- Đẹp lắm. Đẹp như anh chiều nay vậy. Anh đi đâu mà diện thế.
Linh ngạc nhiên thấy nàng dùng một giọng nói đùa cợt và chế riễu đối với Vấn. Trước đây, nàng vẫn đối xử thân mật với Vấn nhưng chưa bao giờ lại có cái thái độ riễu cợt Vấn như vậy.
- Định đến thăm Linh đây, và định ru? Linh đến Câu Lạc Bô. Thê? Thao dùng cơm.
Linh mỉm cười:
- Câu Lạc Bộ Thể Thao ở đâu nhỉ ? Tôi ở Huế mà không biết đấy.
- Thế thì còn đợi gì không dến cho biết.
Linh vẫn cười:
- Anh là người Huế. Anh không biết con gái Huế không được đi chơi, đi ăn cơm tiệm với đàn ông bao giờ à. Mang tiếng chết.
Bấy giờ, Vấn hình như mới nhận thấy giọng nói mỉa mai và nụ cười chế riễu của Linh. Vấn nhìn Linh đăm đăm:
- Linh ở Sàigòn về xem chừng có vẻ khác trước rồi đấy nhé. Sàigòn vui lắm hả.
- Cố nhiên là vui rồi. Tôi thi chẳng thay đổi gi. Anh thấy tôi thay đổi lắm sao ?
Linh nắm lấy gui đông xe tỏ ý định đi.
- Tôi cám ơn anh, tôi không đi được đâu. Hôm nào có rảnh anh lại chơi, bây giờ tôi phải về. Anh cũng đi chứ. Đứng thế ướt hết bộ quần áo đẹp.
Đạp được một quãng, Linh mới nhận thấy nàng vừa tàn nhẫn với Vấn. Nhưng cái ý tưởng riễu cợt Vấn vẫn nguyên vẹn trong đầu óc nàng. Một so sánh bất chợt nổi lên. Trần Hữu Phủ. Cái trán thấp, nét mặt hiện đầu vẻ thõa mãn tầm thường của Vấn sui nàng, đã muốn quên lại phải nhớ tới cái đẹp ngang tàng xa cách, rất đàn ông của n gười đàn ông đã gặp ở Sàigòn, đêm nào đã trở lại với nàng trong một giấc mơ lạ lỳng và ky thú. Nếu nàng gặp lại người đàn ông xa lạ ấy, ở đây, không biết cảm giác nàng sẽ ra sao ? Nếu người đàn ông xa lạ ấy cũng xuống xe và cũng mơì nàng đi ăn, liệu nàng có từ chối như nàng đã từ chối Vấn ?
Linh vừ đạp xe vừ loay hoay với câu hỏi ngạc nhiên vụt đến một cách bất ngờ như vậy. Nàng cũng sẽ từ chối. Phải, chắc chắn như vậy. Ở Huế, chuyện đi ở ngoài đường với một người bạn trai, dù là quen biết đã lâu như Vấn còn không được, nữ là với một người lạ mặt từ xa đến Huế. Nhưng nàng từ chối mà chặc nàng sẽ hối tiếc đã từ chối nhừ vậy. Mình nghĩ đến cái người đó nhiều quá, không được. Linh vừ tự nhủ vừa cười thầm.
Mấy đứa em nhỏ đứng lố nhố ngoài hiên đều reo lên một lượt khi thấy Linh đạp thẳng xe qua cổng và dừng lại trước mặt chúng nó. Linh nhấc xe lên hiên. Nàng quay lại xoa đầu thằng Dư, đứa em trai út mà nàng yêu nhất.
- Sang bà ngoại có vui không Dư ?
- Vui. Bà bảo sao chị không sang.
Linh cười:
- Tuần sau chị sang thăm bà. Bây giờ để chị đi dọn cơm đã không mẹ mắng chết.
Tiếng bà Phán Thi mắng yêu con gái ở sau lưng:
- Chờ được cô về thì vừa. Tôi dọn xong rồi. Các em nó đợi đấy. Vào ăn đi.
- Thâỳ con đâu ?
- Đi nghỉ rồi. Thầy hơi rức đầu. Năm nào cũng thế, cứ muà mưa tới là thây lạnh không chịu được. Con đi đâu mà về muộn thế ?
- Con vào trong Thành Nội thăm Nghĩa.
Bà Phán Thi cau mặt:
- Nghĩa nào, bạn học con vẫn đến đây ngày trước ấy à.
- Dạ
- Mẹ nghe thấy người ta đồn nó dạo này hư hỏng lắm. Lăng nhăng với thằng nào đó đến nỗi bố mẹ bắt phải ở nhà không cho đi học. Con lớn rồi. Liệu chọn bạn mà chơi, kẻo lại mang tiếng lây.
Linh giật mình không ngờ mẹ cũng nghe thấy những lời đồn đại về mối tình đâu khổ của Nghĩa.
Ngồi vào bàn ăn Linh nghĩ thầm : "Huế nhỏ thật " và bỗng thấy lo ngại cho Nghĩa vô cùng. Nghĩa làm thế nào dấu diếm mãi được. Trốn đi. Nghĩa chỉ có cách ấy.
Chương V
Sau ngày ở nhà Lưu ra đi, Phủ tìm về chỗ trọ cũ. Điều chàng đóan trước đã là sự thực Thấy chàng vào tù, người chủ nhà đã cho người khác thuê căn buồng từ hơn một tháng.
- Trời ơi ! Ông Phủ, ông được tha rồi ư ? Thế mà tôi cứ tưởng...
Phủ nhìn bà chủ nhà gầy quắt như hai ngón tay bắt chéo vừa thảng thốt kêu lên khi mở cửa và thấy chàng.
- Cứ tưởng tôi rồi chết rục xương trong khám Chí Hoà, phải không thưa bà ?
Bà Luân, tên người chủ nhà, không dấu được bối rối khi thấy Phủ nói trúng ý nghĩ của mình.
- Ấy chết, tôi đâu dám nghĩ thế. Nhưng báo chí họ nói về ông ghê quá ông ơi ! Mời ông ngồi xuống đây đã. Gớm bị giữ mấy tháng mà ông béo khoẻ ra đấy ông Phủ nhé !
Phủ mỉm cười chua chát, nhớ đến những bầy muỗi đói, cái căn buồng nghẹn ngàovà nồng nặc mùi nước tiểu trong khám. Cùng là những đêm thao thức vật vã tới sáng. Cùng là sự giam cầm đánh vào thần kinh căng thẳng nhiều phen làm chàng muốn phát điên lên.
- Vâng, cái khí hậu trong tù tốt lành hơn ở ngoài nhiều mà.
Khí hậu trong tù tốt lành hơn ở ngoài nhiều mà ! Câu nói châm biếm ngờ đâu, nghĩ kỹ lại chẳng châm biếm chút nàohết. Ít nhất trong tù, đã không còn cái dư luận rắnn độc ấy, thứ miệng lưỡi nhỏ nhen ấy, những cặp mắt cú vọ nhìn soi mói vào đời tư ấy. Ít nhất, tuy là một kỷ niệm ê chề, và khổ cực chắc chẳng bao giờ chàng xóa nhòa được trong tâm trí hờn oán, hai tháng ở tù đã là khoảng thời gian duy nhất chàng được tương đối yên thân, trong mấy năm gần đây. Đời Phủ, chàng có cảm tưởng không bao giờ được yên thân. Chàng như một con mồi chạy trốn trong cánh rừng hun dữ, đằng sau là dư luận hung dữ mở cuộc truy kích đến cùng.
- Cũng tại ông cơ.
- Tại tôi làm sao ?
Bà Luân, rót nước đưa cho chàng. Phủ thấy chàng chua chát với người chủ nhà là vô lý. Bà Luân, tiếng thế, còn tử tế với chàng nhiêu lắm. Ở đây, chàng đi về tự do đêm ngày. Những tháng chàng thua bạc hết nhẵn tiền bà Luân đều vui lòng cho chàng chịu tiền nhà.
- Ông chơi bời quá. Ông chơi bời như thế suốt đời sao ông Phủ ?
- Tôi không biết. Tôi không thể sống khác được.
- Trăng nàođến rằm rồi trăng cũng tròn. Sao ông không lấy vợ đi ông Phủ ?
Phủ cười :
- Bà làm mối cho tôi nhé.
Bà Luân cũng cười theo.
- Ông mà phải làm mối. Nghe tôi, lấy vợ đi ông. Có vợ có chồng như đũa có đôi, các cụ ta dậy chẳng sai chút nàođâu. Năm nay ông bao nhiêu tuổi ?
- Ba mươi chín.
- Trời đất ơi ! Ba mươi chín mà cứ sống phây phây ra chẳng chịu lập gia đình ư. Cha già con cộc, khổ lắm. Ông lấy vợ đi cho cụ nhà có chau bế chứ !
Thốt nhiên nét mặt Phủ buồn hẵn lại. Chàng vừa nhớ đến mẹ chàng. Người mẹ hiền hậu, lòng bao dung như biển, suốt một đời chỉ biết sống cho chồng cho con, mà mỗi lần Phủ nhớ đến lòng chàng lại nghẹn ngào xúc động, người mẹ hiều hậu ấy bây giờ không còn nữa. Điều làm Phủ ân hận, chàng coi đó như một tội lớn với mẹ là mẹ chàng đã không được nhìn thấy chàng trong lúc bà lâm chung. Mùa đông năm đó, chàng vắng nhà, chàng đang chạy theo một người đàn bà. Đó là một goá phụ. Mất một năm trời theo đuổi cực kỳ kiên nhẫn, chàng mới chiếm được trái tim người đàn bà lão luyện ấy. Và khi người đàn bà sang Lào buôn bán, chàng không ngần ngại bỏ nhà đi theo liền. Mẹ chàng tạ thế trong thời kỳ chàng sống mải me điên cuồn với người goá phụ ở một khách sạn giữa thành phố Vạn Tượng. Được tin, Phủ từ Lào đi ngày đi đêm về nhà. Nhưng về đến nơi, đám tang đã cử hành được ba hôm. Cha chàng lớn tiếng chửi mắng chàng là đứa con bất hiếu. Trường hợp khác, Phủ đã cãi lại hay ít nhất cũng hậm hực trong lòng. Lần đó, chàng cúi đầu đứng im, nhận những lời mắng chửi của cha, lòng tràn ngập hối hận. Chàng ra thăm mộ mẹ, môt buổi chiều. Thắp hương, cúi đầu xuống, hình ảnh mẹ hiện ra, và không kìm giữ được Phủ đã dàn dụa nước mắt. Đó là lần đầu tiên và cũng là lần cuối cùng trong đơì. Phủ khóc. Chàng nghĩ rồi đây không một ai làm cho chàng nể nang và sợ hãi nữa. Chàng chỉ sợ, chỉ nể có mẹ chàng. Và mẹ chàng đã chết. Những giọt nước mắt buổi chiều đứng khóc trước mộ mẹ, Phủ coi như sự ràng buộc cuối cùng với gia đình, với những người thân yêu. Thăm mộ mẹ song, Phủ bỏ đi. Từ đó, chàng chỉ trở về mái gia đình như một cái bóng thoáng, hoạ hoằn một hai năm một lần, thường là vào những ngày giỗ mẹ.
Câu chuyện đang vui với bà chủ nhà bị cắt đứt vì một hình ảnh và những kỹ niệm buồn thảm. Phủ hỏi sang chuyện khác :
- Tôi còn về ở đây được không bà Luân ?
- Ấy chả là...
- Chả là gì nữa. Tôi đi tù bà cho người khác thuê mất rồi chứ gì. Cũng được. Bà cho tôi lên lấy đồ.
Người thuê mới là chủ một gia đình công chức ba con. Cô con gái trưởng đã lớn. Khi Phủ xin lỗi bước vào sau khi bà chủ nhà đã giới thiệu chàng là ai. Phủ thấy mấy cô con gái nhìn chàng, rồi chụm đầu bàn tán một tiếng nói nhỏ : "Trần Hữu Phủ đấy". Phủ lặng thinh xếp mấy cuốn sách vào va ly, nghĩ thầm trong bụng "Mình nổi tiếng như cồn rồi còn gì nữa. Đi đâu thiên hạ cũng nhẵn mặt, đi đâu thiên hạ cũng xì xào Trần Hữu Phủ. Còn trả nợ đến bao giờ đây".
Ở nhà trọ cũ xách va ly đi, Phủ đêm nhẩm lại khoản tiền chàng lấy của Lưu trước khi đi. Hai ngàn đồng. Nhìn nét mặt không vui của Mỹ ngó chồng kín đáo đưa tiền cho bạn. Phủ muốn từ chối. Nhưng chàng không còn một xu dính túi, và nghĩ rằng, ở tù ra, nếu có ai còn tử tế với chàng cũng chỉ là Lưu mà thôi, nên đành nhận. "Cô Hiền đâu nhỉ" Phủ hỏi khi sắp từ giã Lưu. Mỹ cướp lời chồng : "Em nó mệt trong buồng" Phủ nhíu mắt, ngẫm nghĩ. Hiền mệt. Hình ảnh của Hiền bà giờ sáng đêm qua đột ngột xuật hiện trước cửa buồng chàng, những gịot nước mắt Hiền, mối tình thầm kín của Hiền mà chàng chối từ, tất cả trở lại trong đầu óc Phủ và làm chàng vẩn vơ lo lắng.
Phủ đã đặt va ly xuống định vàobuồng chào Hiền trước khi đi, phút ấy chàng có linh cảm còn lâu lắm chàng mới trở lại nhà Lưu. Nhưng nhìn nét mặt lạnh lùng của Mỹ, chàng đoán Mỹ đã có những ý định không hay về chàng, nên chàng lại thôi.
- Tôi gửi lời chào cô Hiền.
Phủ nghiêm trang nói với Mỹ. Chàng xoa đầu thằng Dũng, và đi thẳng ra cửa. Lưu đưa chàng ra đường. Trong khi chờ xe tắc xi, Phủ cười hỏi bạn :
- Này, xem chừng Mỹ có điều gì không bằng lòng tôi. Chuyện gì thế.
Lưu ngập ngừng rồi gạt đi:
- Không, chẳng có chuyện gì đâu. Thôi, cậu đi. Có cần gì thì cứ trở lại đây.
Phủ cười:
- Chắc là không.
Thế là đôi bạn chia tay nhau.
Ở chỗ trọ cũ đi ra, Phủ gọi xe vào thẳng Chợ Lớn. Mất một nữa giờ, chàng mới tìm được một khách sạn bình dân. Một căn nhà ba tầng kiểu cổ, ở lẫn vào một khu phố đông đúc, giữa những đám người Tàu sinh hoạt ồn ào. Những lúc muốn trốn tránh bạn hữu và những khuôn mặt quá quen thuộc của hè đường Catinat, không muốn cho ai biết chàng đi đâu,, làm gi, Phủ lại lên ở trong cái trại hẻo lánh của một người em họ ở vùng Lái Thiêu, hoặc xách va ly vàoở một khách sạn bình dân của người Tàu trong Chợ Lớn. Chàng yêu cái không khí vắng khuất, tĩnh mịch gần như bỏ hoang của trại người em họ đó. Hắn đi thầu ở vùng Kontom, Ban mê thuột có khi hàng mấy tháng mới về, và cả một trang trại yên tĩnh hoàn toàn thuộc quyền của Phủ. Từ sự yên tĩnh của cái trang trại bên ngoài thành phố đó, đến cái ồn àonáo nhiệt của một khách sạn bình dân cuối đáy Chợ Lớn ở Phủ, vẫn chỉ là sự thực hiện một ý muốn, cái ý muốn xa lánh, vẫn chỉ là muốn sống giữa những cuốc đời, những khuôn mặt hoàn toàn xa lạ, dù chỉ một ngày.
Định ở lại cái khách sạn này, một tuần lễ, Phủ xuống nhà trả tiền buồng ngay. Chỉ có một nghìn bạc trong túi, nhưng Phủ cũng không lo ngại lắm. Suốt đời, chàng hệ lụy vì tình cảm, nhưng không bao giờ chịu quan tâm về vấn đề tiền. Kiểm điểm lại những đồ dùng của chàng, Phủ thấy còn nhiều thứ có thể cầm bán được ra tiền. Đôi khuy măng sét vàng nạm ngọc thạch chàng mua lần sang chơi Đông Kinh cách đây ba năm. Sáu bộ âu phục đắt tiền, chàng mặc rất giữ gìn nên còn nguyên như mới. Còn nhiều đồ dùng khác nữa. Đem cầm, cũng có thể lấy được một khoản tiền đủ tiêu trong một tháng.
Ra đầu phố ngồi ăn rất ngon lành một bát mỳ, rồi Phủ trở về buồng đóng cửa lại. Chàng cởi quần áo nằm duỗi dài trên mặt đệm, nhắm mắt lại, cố xua đuổi mọi ý nghĩ vướng bận ra khỏi đầu óc. Phút này, Phủ sống một cảm giác thật thoải mái, dễ chịu. Sống giữa những người xa lạ, không biết chàng là ai. Rồi liệu sau. Phủ chỉ mong có thế. Sự thảnh thơi đến với đời chàng rất hiếm hoi, và chàng muốn tận hưởng những giờ phút thảnh thơi trong cô độc và khép kín này.
Mắt nhắm lại, tay vắt lên trán, Phủ mơ mơ màng màng sắp chìm vàogiấc ngủ, thì nghe tiếng gõ cửa buồng. Phủ choàn g mắt. Chàng lẩm bẩm chửi thề, đã địh cứ nằm im, nhưng tiếng gõ của lại nổi lên. Nghĩ là người bồi tàu đòi vào buồng dọn dẹp, Phủ vừa mở của vừa gắt:
- Lúc khác. Để cho người ta ngủ chứ !
Nhưng chàng sững người. Không phải là người bồi tàu mà là Ngà. Phủ đứng im, lạnh lùng nhìn Ngà, nhìn người đàn bà dâm dục, hèn nhát đã gây tai họa cho chàng. Không hiểu sao Ngà có thể biết chàng ở đây.
- Cô đến đây làm gì. Cô muốn tôi vào tù lần nữa sao ?
Theo cái nhìn của Ngà, Phủ biết Ngà còn đi với một người nữa. Một thiếu nữ. Cô ta đứng ở xa, đầu cầu thang đi lên, quay đi chỗ khác nên Phủ không nhìn thấy rõ mặt.
- Em muốn nói chuyện với anh.
- Tôi không muống nói chuyện với cô.
- Anh Phủ. Cho em vào. Em chỉ xin ở lại mười phút.
- Một phút cũng không được. Sao đàn bà các cô lạ thế, các cô cứ muốn đẩy người ta đến chỗ vô lễ khốn nạn, các cô mới bằng lòng sao ?
- Em đã trót lên đây rồi. Lần sau không bao giờ em dám tìm gặp anh nữa.
- Thế thì may cho tôi lắm. Nhưng làm sao cô biết tôi ở đây mới được chứ ? Không ai có thể biết được tôi ở đây. Nhất là cô.
Ngà mỉm cười, cố gây cảm tình với Phủ :
- Thế mà em biết. Có tài không ? Khó gì đâu. Ban nãy em trông thấy anh ăn mỳ ở đầu phố. Anh ăn ngon lành quá, anh chẳng nhìn thấy em, nhưng em thì em nhìn thấy anh ngay và lẳng lặng theo anh lên đây.
Ngà lớn tiếng gọi người thiếu nữ đang ở đầu cầu thanh.
Thiếu nữ nghe thấy tiếng gọi, từ từ đi lại. Ngà giới thiệu :
- Huyên à, đây là anh Phủ mà chị vẫn nói chuyện.
- Lậy anh a.
Phủ nhìn người thiếu nữ. Cô ta không đẹp nhưng có một cái miệng rất tươi, và rất khiêu gợi. Cặp môi đầy, thoa một lượt son mỏng, màu hồng, ướt nhẫy, màu môi phù hợp với màu da rám nắng, gợi nhớ đến bãi biển Ô cấp, và chiếc bikini mỏng dính phơi bày một thân thể nẩy lửa nàođó năm` dưới ánh mặt trời. Nhưng phút này, nhan sắc lộng lẫy của một hoa hậu thế giới cũng không thể làm Phủ rung động. Chàng ném cho thiếu nữ một cái nhìn lạnh nhạt, đọan chàng bĩu môi nhìn Ngà và quay trở vào. Ngà nháy mắt ra hiệu cho thiếu nữ theo vào.
Ngà ngắm nhìn căn buồng tiều tụy, cái giường rẻ tiền, cái mùng vàng uá và lũ chăn gối sờn rách, nhìn Phủ ái ngại:
- Sao anh lại chịu ở đây.
- Tôi ở đâu mặc tôi có được không ?
Phủ đã mặc quần dài. Chàng chợt thấy mình vô lễ với người thiếu nữ lạ mặt đang đứng ngó chàng chăm chăm. Nhưng muốn đuổi Ngà đi ngay, chàng thấy cần phải tỏ ra thiếu lễ độ đến cùng, nên thản nhiên đứng quay lưng lại nhìn Ngà, coi như không có thiếu nữ đứng đó.
- Cô nói gì thì nói đi. Gần hết mười phút rồi đó.
Ngà ngập ngừng, loay hoay với cái sắc trên tay.
- Em chỉ xin anh tha lỗi cho em.
- Cô không có lỗi gì. Tôi cũng không giận ai hết. Tôi chỉ muốn xin mọi người quên tôi đi, để cho tôi được yên thân.
Ngà nói với bạn:
- Huyên à, vì mình mà anh Phủ...
Phủ vung tay gạt đi.
- thôi xin miễn nhắc lại chuyện cũ. Đó là một bài học quý báu và đích đáng cho tôi.
- Không hiểu tại sao hôm ở sở cảnh sát và hôm ra tòa, em lại có thể khốn nạn và hèn hạ đến thế. Mấy tháng anh ở trong tù, em xấu hổ không dám vác mặt đi đâu cả. Chỉ có Huyên là nó thương em, nó bảo em phải tìm anh để xin lỗi anh. Em bỏ chồng em rồi.
- Không ăn thua gì đến tôi cái chuyện cô bỏ chồng hay lấy chồng hết. Đàn bà cac' cô khốn nạn như nhau cả. Tại sao bây giờ tôi mới biết là như thế chứ.
- Thôi chị Ngà, em đi về.
Phủ quay lại để thấy thiếu nữ thản nhiên quay gót đi ra phiá cửa.
Phủ cười nhạt và quay lại bảo Ngà:
- Cô còn ngồi ăn vạ tôi đấy à ! Tôi chỉ say rượu có một đêm, chỉ gặp phải một người như cô mà đã phải trả giá bằng hai tháng nằm trong khám cùng bao nhiêu tiếng xấu, như thế chưa đủ sao ?
- Anh còn giận em, em cũng phải chịu. Em thật có tội, có tội thật to đối với anh. Vâng, em xin đi vễ để cho anh ngủ. Nhưng anh hứa với em là anh sẽ lại chơi em nhé. Bây giờ em hoàn toàn tự do rồi.
Ngà đứng dậy, ra đến cửa Ngà dừng lại, nhìn căn buồng tiều tụy và nhớp nhúa một lần nữa, rồi nàng ném một cái nhìn chứa chan ý nghĩa thầm kín cho Phủ:
- Nếu anh không khinh em, và đã hết giận em, anh có thể lại ở cùng em it' lâu. Lần này, em cam đoan không có chuyện gì xảy ra cho anh đâu.
Phủ lẳng lặng tiến đến trước mặt Ngà. Chàng đứng thắng, chỉ tay vào mặt, nói chậm rãi từng tiếng :
- Cô xem tôi phải là cái hạng người đi ở nhờ đàn bà không ? tôi không sợ tai tiếng đâu. Tai tiếng rồi mà, còn sợ gì nữa. Nhưng tôi ở đây và tôi bằng lòng lắm rôì. Cám ơn. Về đi. Kẻo bạn cô đợi.
- Có phải thế đâu, anh...
Phủ không chịu nghe nữa. Chàng đóng sầm cánh cửa lại.
Chương VI
Ngày tháng trôi qua.Những ngày tươi vui cho những kẻ này, buồn thảm cho những kẻ khác. Ngoài giòng sống lúc lặng lẽ khi sôi nổi to sự biến chuyển của tình thế, Sàigòn tiếp tục sống một đời sống khác của nó, đời sống của những con người đứng trước những thảm kịch tình cảm của mình.
Dưới mái gia đình êm ả của Lưu, từ ngày Phủ bỏ đi, những buổi sáng và những buổi chiều trở lại cái thư thái phẳng lặng cố hữu, như một thế giới thu nhỏ đã thôi mở toà về, nhìn Hiền thản nhiên dọn bàn ăn, săn sóc con Hương, thằng Dũng, nét mặt thuần hậu, điệu dáng khoan thai, Lưu mừng thầm cho em gái đã quên được vết thương lòng gây ra bởi một mối tình âm thầm không được người đàn ông đáp lại.
Rồi mọi chuyện đều lắng đọng vào quá khứ, đều tan chùm vào lãng quên, Lưu nhủ thầm. Chàng cảm thấy hối hận đã để Mỹ tra khảo Hiền hôm đó, ngay sau khi chàng tiễn Phủ ra khỏi nhà, Hiền khóc sướt mướt chứ không chịu nói gì thêm. Mỹ tức giận bỏ lên buồng riêng rồi, Lưu mới nói chuyện với em gái. Chàng ôn tồn :
- Cô Hiền, thôi đừng khóc nữa. Làm ầm ỹ lên hàng xóm người ta lại tưởng có chuyện gì.
Hiền nín khóc, nhưng vẫn còn thổn thức. Nàng nghe tiếng Lưu đều đều bên tai.
- Cô đã lớn, đã đến tuổi trưởng thành, đã đến lúc quyết định được đời mình, anh biết như thế và bao giờ cũng muốn để cô được quyết định về tương lai của cô như vậy. Nhưng mọi chuyện có liên hệ đến hạnh phúc và tương lai đời cô, chị Mỹ và anh không thể không lưu tâm đến. Cô đừng oán chị Mỹ.
- Em không oán hận ai hết. Nhưng...
- Cô nói thế là không thành thật. Khi người ta có chuyện riêng đau đớn trong lòng, người ta thường thù ghét tất cả những người chung quanh. Nhưng oán hận là một thứ mầm hạt thất xấu. Nó nẩy nở trong đầu óc mình rồi thì nó làm cho cái tâm địa của mình cũng xấu xa theo.
Lưu ngừng nói nhìn em gái:
- Tôi hỏi thật, cô yêu anh Phủ lắm phải không ?
- Em không biết. Đừng bao giờ anh nên hỏi em câu đó.
Lưu buồn rầu :
- Cô nói đúng. Không bao giờ tôi nên hỏi cô câu đó. Hỏi để làm gì. Phủ đã đi rồi. Anh ấy là người có tâm điạ thật tốt. Nhưng anh ấy không thể sống mãi mãi cái lối sống của anh ấy như bây giờ. Cô nên quên anh ấy đi. Anh Phủ không phải là thứ đàn ông đem lại hạnh phúc lâu dài cho người đàn bà.
Từ lần nói chuyện đó với em gái. Lưu nghĩ rằng Hiền đã quên được Phủ. Chàng mừng thầm. Chàng nghĩ đã đến lúc phải lo cho Hiễn tính đến chuyện gả chồng cho Hiền. Kiểm điểm những chỗ quen biết, chàng ngạc nhiên thấy rằng, tuy Phủ chơi bời phóng đãng nhưng thật không có một gã trẻ tuổi nào chàng quen, hơn được Phủ, cho em. Nhưng Hiền còn trẻ. Chưa có gì đáng lo. Chưa có vấn đề gì cần giải quyết gấp. Và, Lưu đã nghĩ lầm. Hiền không hề bao giờ quên được Phủ. Từ ngày Phủ bỏ đi, tình yêu ở Hiền đã hết là những rung động, những ước muốn, những tưởng tượng. Nó đà kết tinh thành thảm kịch trong tâm hồn người thiếu nữ tuy bề ngoài lặng lẽ, nhưng đa cảm vô cùng.
Vì kiêu hãnh Hiền cố dấu không cho anh chị nhìn thấy nàng mãi mãi đau đớn và mãi mãi nhớ thương. Khi càng trở lại mãnh liệt và nung nấu bấy nhiêu. Ban ngày nhìn thấy sự cố gắng ghê gớm của Hiền trong vai trò thản nhiên bình tĩnh mà nàng đóng, đóng một cách bướng bỉnh trước mặt anh ruột và chị dâu. Một vai trò lạnh lùng. Không một tiếng thở daì. Không một giọt nước mắt.
Nhưng ban đêm ! Trời ơi ! Những đêm hãi hùng, những đêm địa ngục. Cửa buồng khép lại. Yên lặng phủ xuống và ngọn đèn ngủ như một con mắt did.nh mệnh nhìn thấu suốt vào tâm hồn Hiền không còn dấu che và trốn chạy được nữa. Hàng vạn người con gái thất tình ở Sàigòn này, có ai đau đớn như mình đau đớn không, Hiền vẫn tự hỏi trong một so sánh não nề đầm đià nước mắt. Hiền không nhớ đã đọc thấy ở đâu hai câu thơ :
"Rất nhiều con mắt ráo hoảnh mở trong hồn.
Như lân tinh trong búi cỏ về đêm"
Hai câu thơ hơi tối nghĩa với tâm hồn giản đơn của Hiền, nhưng nàng cảm thấy mang máng nó thật đúng với tâm trạng thao thức trong im sững, vật vã trong cô đơn của nàng.
Một đêm, Hiền đã ngồi đến hai giờ sáng, để viết một lá thơ cho Phủ. Một lá thư không bao giờ gửi đi, nàng gấp lại cẩn thận, dấu xuống dưới gối, như gói kín mối tình đầu dưới mái tóc, làm người bạn đêm đêm :
Anh Phủ yêu dấu,
Em viết cho anh một lá thư, em không biết anh ở đâu, anh không bao giờ trở lại, chúng mình không bao giờ gặp nhau nữa, nên em có quyền nó hết, mà không ngượng ngùng, những điều em chỉ dám nghĩ, một mình, không bao giờ nói ra được với ai, nhất là với anh. Đây là lá thư của những đêm daì không ngủ, những trằn trọc không cùng, những đớn đau thầm lặng. Anh Lưu và chi. Mỹ mà đọc lá thư này, chắc anh chị ấy sẽ bảo nhau : "Cô Hiền cô ấy điên". Anh đọc chắc anh cũng bảo thế. Em điên, điên thật, anh yêu dấu. Điên vì em đã yêu anh. Điên vì anh đã ruồng rẫy em. Điên vì em yêu một tình yêu không có lối thoát, như bóng tối của một đêm không biết tới ánh sáng bao giờ. Em hằng nghĩ em hiện là đứa con gái đáng thương nhất trên trái đất này.
Nhớt một cái Tết Nguyên Đán nào, em và chị Mỹ đi coi một cuốn phim. Phim La femme aux deux visages. Em nhớ là Greta Garbo đóng thì phải. Bộ phi, cũ, mờ ờ tỏ tỏ, xem thật chán. Vậy mà, bây giờ, em cứ luôn luôn nghĩ đến người đàn bà hai mặt trong cuốn phim đó. Hai khuôn mặt. Hai cuộc đời. Một khuôn mặt lặng lẽ như mặt hồ muà thu. Một khuôn mặt xao động như một đại dương nổi sóng. Một cuộc đời âm thầm như một cái bóng. Một cuộc đời kh'ac tan nát trong đau khổ, đầy những đam mê và ham muốn dồn nén, nó che kín với bên ngoài nên nó tàn phá ở bên trong. Hai khuôn mặt, hai cuộc đời trong một con người. Điều khủng khiếp là hai khuôn mặt ấy không bao giờ nhìn thấy nhau, hai cuộc đời ấy không bao giờ được quyền nhập thành làm một.
Đọc đến đây chắc anh mỉm cười ngờ vực. Và chắc anh đã nghĩ : "Cái cô Hiền ngoan ngoãn nhu mì em gái của anh Lưu đọc tiểu thuyết nhiều nên viết thư như tiểu thuyết vậy". Hoặc là anh sẽ nhún vai : "Cô Hiền thức thế và giản dị làm gì mà lãng mạn và tình cảm như thế được". Vâng. Em cũng nghĩ như thế. Em không hiểu. Em không hiểu được em. Trong em, có một đứa con gái lạ mặt vừa xuất hiện, một khuôn mặt, không phải là cái khuôn mặt em nhìn thấy mỗi buổi sáng trong gương, khuôn mặt ấy em nhìn thấy không rời, rõ rệt, những đêm không ngủ.
Em cũng là một thứ Greta Garbo, một thứ đàn bà hai mặt rồi đó, hỡi anh yêu dấu. Em muốn sống, muốn yêu. Nhưng em, em không biết sống, biết yêu như thế nào. Sự dồn nén đưa em đến những ý tưởng và những ước muốn thật taó bạo và liều lĩnh. Đêm, em hằng mơ có anh nằm bên cạnh. Anh ôm lấy em. Những cản giác mê đắm về xác thịt mà em thấy dấy lên trong em, tuy chỉ là tưởng tượng, nhưng em nghĩ cũng chỉ mãnh liệt được đến thế là cùng. Ra khỏi vùng tưởng tượng mê mẩn, người em ướt đầm mồ hô, tay chân lạnh ngắt, đầu óc thì nóng bỏng như một lò lửa.
Con Hiền ngoan ngoãn, con Hiền nhu mỳ mà tội lỗi và ham muốn như thế đấy, anh có thể ngờ được không. Những đêm không ngủ, tưởng tượng anh đang ôm trong tay một người đàn bà khác, em muốn phát điên lên. Thật là ghê tởm. Thật là xấu hổ. Con người khác, con người bên trong, con người yêu anh, con người của những đêm không ngủ ở em như thế đó.
Thôi, em không dám viết nữa. Em sợ em quá thể là sợ. Em sợ những ý tưởng của em. Lá thư này không bao giờ gửi đi. Không bao giờ anh được đọc. Em dấu nó dưới gối, dùng ý tưởng mình làm bạn cho mình bởi cô đơn. Em sợ, em sợ, hỡi anh yêu dấu.
Tuy vậy thái độ thản nhiên của Hiền nếu có đánh lừa được Lưu, thực ra không hoàn toàn đánh lưà được Mỹ. Đàn bà với đàn bà, sự nhận xét tinh tế hơn nhiều. Mỹ cảm thấy một sự đổi thay nào đó đã xảy đến cho cô em chồng. Con mắt Mỹ như một ống kính hiển vi vẫn từ từ thoe rõi và chụp bắt ở Hiền những triệu chứng tố cáo sự thay đổi ấy.
Không thể rộng lượng và khoan dung như Lưu, sự ngờ vực ở Mỹ rất giản dị và cũng rất tầm thường. Mỹ cho rằng Hiền đã thất tiết với Phủ. "Hừ, còn làm bộ khóc lóc". Mỹ hậm hực trong lòng, tuy sợ chồng, Mỹ không dám hỏi thẳng Hiền, bắt Hiền thú nhận công khai sự nhơ nhuốc.
Đang đêm, ở trong buồng của người đàn ông. Người đàn ông đó lại là Phủ. Con hổ đói tước mặt con nai hiền hậu và dại khờ. Tránh sao cho thoát được Mỹ tin chế như thế. Giá Hiền thú thực với Mỹ, tâm sự với Mỹ, chắc Mỹ sẽ động tâm và sẽ xót thương Hiền vô cùng. Mỹ vẫn đợi chờ để đóng vai trò người chị dâu che chở bao bọc cho đưá em chồng tội lỗi. Vai trò này sẽ làm Mỹ kiêu hãnh và sung sướng. Nhưng sự nín thinh của Hiền làm Mỹ cút hứng.
- Này anh, cô Hiền dạo này làm sao ấy.
- Sao. Em thấy cô ấy làm sao?
- Anh không nhận thấy gì ư ?
- Không.
Mỹ bĩu môi :
- Anh thì còn nhận thấy gì nữa.
Luôn luôn, Mỹ đặt ra cho chồng những câu hỏi lững lờ ý nghĩa bóng gío như thế về Hiền.
Với Hiền thỉnh thoảng Mỹ lại hỏi :
- Cô Hiền dại này xanh yếu lắm đấy nhé.
Hiền giật mình nhìn chị dâu:
- Thế ạ ! Em vẫn như thường mà.
Hiền lo ngại nhìn Mỹ, lầm tưởng Mỹ đã đoán được cái tâm trạng đau đớn thầm kín của mình. Nhìn vẻ lo ngại của Hiền, Mỹ càng đinh ninh là dự đoán của nàng đúng với sự thực. Cái hố ngăn hai chị em mở ra từ đó.
Mỹ cười mỗi khi Hiền trả lời chị nàng vẫn "như thường". Nụ cười thoáng một chút riễu cợt độc ác làm Hiền lặng người đi. Sự hiểu lầm độc ác càng kéo dài, cái hố ngăn cách càng mở rộng. Và cái bóng dáng vô hình của Phủ vì thế mà lúc nào cũng như thấp thoáng đâu đó.
Chương VII
Phủ dội nước ào ào. Chàng nhắm mắt cho nước lạnh chảy tràn từ đỉnh đầu xuống trán, xuống mặt, đứng yên trong một cảm giác lướt thướt rất dễ chịu. Đoạn chàng sát xà phòng thật mạnh. Da thịt chàng nóng ran xua đuổi được dần hết cái trạng thái tinh thần mụ mẫm trước khi bước vào buồng tắm.
Đã hai ngày chàng ngủ vùi. Thức dậy ăn cơm lại ngủ tiếp, đóng chặt cửa không ra khỏi buồng. Những bữa cơm do một ả sẩm người Tàu đem từ tầng dưới lên, Phủ nghe tiếng gõ cửa, mở hé ra đón lấy, dùng đũa ăn qua loa vài miếng, rồi lại trở lại giường nằm vật xuống. Nhiều bữa chàng không mở cửa và từ chối bữa cơm, tiếng chân ả xẩm chưa đi xa, giấc ngủ nặng nề, đồng thiếp đã dìm chàng vào trong quên lãng.
Bốn mươi tám tiếng đồng hồ liền không rời mặt đệm. Phủ có cảm tưởng chàng không còn là người nữa. Mà là một thứ đồ vật bỏ quên trong một buồng khách sạn bẩn thỉu. Tất cả đều chập chờn. Một thứ thế giới của bóng tối u uất và sương khói mơ hồ vây bọc chung quanh. Mái tóc cứng nặng như một trái núi. Rập rạp như một khu rừng. Ngủ mãi, mí mắt khép lại, hầu như không thể nào mở ra được nữa.
Phải bằng một can đảm và cố gắng phi thường Phủ mới đứng dậy được. Chàng loạng choạng tiến lại đứng trước tấm gương, nhíu mắt nhìn cái hình hài tiều tụy của chàng trong đó. Không, kẻ đứng ngả nghiêng kia không phải là ta nữa. Bộ râu lởm chởm. Gò má xâu trũng. Vầng trán hiện đâỳ những nếp nhăn ưu tư. Vành môi trễ ra, chán chường. Không, kẻ đứng ngả nghiêng kia không phải là maỳ đâu Phủ. Phải chỗi dậy.
Đời Phủ, một cuộc đời gió bão, làm bằng những biến chuyển không ngừng, những xe dịch bất thần và những gặp gỡ không bao giờ định trước, cuộc sống ấy thảng thốt như một cơn say, quay cuồng như một cơn lốc, lại cứ thỉnh thoảng rơi chìm vào một thức giả chết trống vắng hãi hùng như vậy. Một vài năm lại một lần. Mỗi lần vài ngày, một tuần lễ. Những lúc đó, Phủ như một con thú dữ bị thương lết những cái vuốt máu vào tận đáy cùng rừng thẳm, nằm phủ phục trong một hốc đá, sợ hết mọi thứ tiếng động, thù ghét mọi thứ ánh sáng, linh hồn mọc lông lá, và hình hài lưu đày trong một thứ quan tài vô hình úp chụp xuống, nghẹt thở và kín bưng.
"Nằm đây tưởng chuyện ngày sau
Lung linh nến cháy hai đầu áo quan
Gío lià cành lá không vang
Tin ta vĩnh quyết trần gian hững hờ
Bao nhiêu dáng ảnh tôn thờ
Xa nhau lâu lắm bây giờ lạnh nhau"
Trong mơ hồ tê liệt, qua hình ảnh một ngôi sao lạc ngôi rơi mãi, rơi mãi xuống một cái đáy không cùng, Phủ lại nhớ đến những câu thơ trên của Hồ Dzếnh.
Một đêm nào đã lâu lắm, Phủ không nhớ được chàng gặp Hỗ Dzếnh trên một chuyến tàu đêm ngược dòng Hồng Hà; nhà thơ Minh Hương ấy Phủ không biết bao giờ. Chàng lại rất ghét bọn thi sĩ. Nhưng có một người thiếu phụ thật đậm đà xinh đẹp ngồi cạnh Hồ Dzếnh đêm đó. nàng ngồi trên một đống bao tải cũ không có ghế ngồi vì con tàu cuối năm chật như nêm cối. Chàng Don Juan ở Phủ lập tức ra mặt. Phủ nhã nhặn nhường chỗ ngồi cho thiếu phu. Vì thế mà chàng quen Hồ Dzếnh. Đêm đó, trên một giòng sông nhạt nhoà bóng tối, mưa phùn lất phất, lạnh vô cùng, Dzếnh đã đọc cho chàng nghe bài thơ đó. Phủ yêu bài thơ nên còn nhớ được đến tận bây giờ.
"Ta nằm trong ván trông ra
Tủi thân vì thấy người hoa vẫn cười
Ta toan giận dỗi xa đời
Ngờ đâu khăn liệm bên người vẫn thơm"
Nước dội ào ào. Những đám bọt xà phòng trắng sốp trôi mau, trôi mau trên tay chân Phủ, và da thịt chàng cũng như vừa được thở phào nhẹ nhõm bằng muôn lỗ chân lông mở ngỏ. "Ta toan giận dỗi xa đời, ngờ đâu khăn liệm bên người vẫn thơm". Phủ vừa lau mình, vừa mỉm cười. Kiểm điểm lại giòng sống tình cảm của mình từ quá khứ, Phủ thấy chưa có người đàn bà nào có thể làm chàng đau khổ đến độ muốn giận dỗi xa đời như cái tâm trạng cửa người đã chết trong tâm hồn ở hai câu thơ trên. Lao đao vì đàn bà. Khốn khổ, tai tiếng vì đàn bà. Nhưng chưa bao giờ muốn chết cho họ. Thứ đàn bà như Ngà, chết thế nào được Phủ hừ một tiếng và mở cửa phòng tắm bước ra.
Chàng lững thững ngoài hàng lang nhìn ngắm tò mò và vui thích những cánh cửa buồng vừa mở ra đóng laị ở hành lang dưới, phiá bên kia khỏang sân rộng của khách sạn. Cửa mở cho một người đàn bà bước vào. Rồi cánh cửa đóng sập lại. Đèn tắt. Trong bóng tôí đồn lõa, chăn gối lơi lả và giường chiếu nồng nàn. Chợ Lớn bao giờ cũng như thế. Người ta vui thú, về đêm.
Về tới buồng, Phủ bật đèn sáng choang.
Phủ nhấc ở đầu giường xuống bộ quần aó đẹp nhất. Chàng cạo râu, chải đầu mất đúng nửa giờ và lâu lắm mới lại thấy vui thích trong việc làm dáng ấy.
Khi Phủ từ cái khách sạn rẻ tiền bước xuống, chàng đã trở lại, là Phủ, chàng trẻ tuổi đẹp trai và ăn chơi lẫy lừng ngày trước. Và Chợ Lớn thì cũng đã rực rỡ ánh đèn.
Đường Đồng Khánh tấp nập người đi lại. Lũ xe cộ phóng loang loáng trên con đường một chiều. Néon nhẩy múa, nhấp nháy thành từng bức họa ánh sáng và màu sắc nổi bật lên nền trời thành phố ban đêm.
Còn sớm, Phủ tạt vào một tiệm ăn phía bên kia ngã tư Đồng Khánh - Tản Đà. Tiệm ăn cũ kỹ, không trang hoàng gì. Những cánh cửa phên mắt cáo cho nhìn thấy những dãy ban gế rẻ tiền, trên phủ những khăn ăn kẻ ô vuông đã bạc màu. Nhưng tiệm này nổi tiếng vì món chim quay.
Hồi trước, ngày Lân, một trong những người tình một thời kỳ của chàng, chưa sang Pháp. Lân thường đòi Phủ đưa nàng đến ăn chim quay ở đây. Lân chỉ ăn đúng một con chim quay rồi thôi. Bao giờ cũng vậy. Ngồi nhìn Lân ăn rất ngon lành một con chim quay là một cảnh tượng rất vui thú. Những ngón tay đỏ chói của Lân như một vũ vũ điệu vờn múa uyển chuyển, nàng vừa ăn vừa nháy nhó, làm những điệu bộ con nít thật tức cười.
Con nít ! Bề ngoài thôi. Thực ra Lân là người tình đạt nhất, "văn minh" nhất. Nghĩa là hiểu biết. Nghĩa là không rắc rối. không lắm chuyện, đúng là một người tình. Trong số những người đàn bà yêu chàng, từng ăn ở một thời kỳ với chàng, có người thành thực, có người giả dối, nhưng Phủ vẫn nghĩ Lân là người dễ chịu nhất.
- Em ăn ở với anh, chúng mình có thể lấy nhau, em không bao giờ thấy là cần thiết phải hỏi về quá khứ của nhau hay sao ? Một đêm Phủ đã hỏi Lân như thế.
Lân nheo mắt:
- Anh muốn em hỏi ư ?
- Không. Nhưng người đàn bà nào cũng ưa lục tìm trở lại quá khứ người yêu và đánh gía người yêu mình bằng quá khứ.
- Em muốn hỏi lắm chứ. Nhưng em không hỏi.
- Tại sao.
Lân nhỏm dậy, trịnh trọng:
- Vì anh không hỏi, chưa từng hỏi trước kia em ra sao, em yêu người nào bao giờ. Em cũng muốn đối với anh như thế.
Câu nói làm Phủ qúy Lân vô tả. Lân là người duy nhất nói với chàng như vậy. Và điều đó ở người đàn ông thì là thường, nhưng ở người đàn bà thật hiếm có. Ngày Lân theo một người chủ đồn điền Pháp sang Paris, Phủ nhớ Lân có đến kiếm chàng một buổi chiều hai hôm trước khi nàng lên máy bay. Con người tươi cười, coi tình yêu như một trò đùa và sẵn sàng đùa nghịch với nó ở Lân không còn nữa. Lân thổn thức khóc. Phủ nói :
- Anh ghét nhìn thấy những giọt nước mắt lắm. Em nín đi. Hỏng quá, em mà cũng khóc ư ?
Lân đáp:
- Em cũng ghét khóc lắm. Nhưng anh phải để em khóc it' nhất là một lần chứ. Còn bao giờ em được khóc cho anh mắng em thế này nữa đâu.
Nhưng rồi sau đó Lân lau nước mắt và nàng lại cười nói như không muốn biết đến nỗi buồn chia tay vĩnh viễn với người tình trong chuyến giã từ quê hương chắc sẽ không bao giờ trở lại.
Ngày cuối cùng của Lân ở Sàigòn, Phủ dành tất cả cho nàng. Chàng chịu khó lái xe cho Lân đi chào tất cả các bạn hữu và bà con thân thuộc, đậu xe ngoài đường chờ Lân hết nơi này đến nơi khác, không hề có một nét nhăn nhó trên mặt.
- Anh làm thế này rồi sang Pháp làm sao em quên được anh ?
- Tại sao em đi ?
- Em ở đây làm gì. Ai cũng bảo yêu em nhưng có ai chịu lấy em đâu. Đến anh nữa cũng thế.
- Có bao giờ anh bảo anh yêu em đâu ?
- Đúng. Em nhận lời anh nói là đúng. Chưa từng bao giờ anh nói anh yêu em hết. Có lẽ vì thế mà em lại yêu anh đó. Anh không đánh bạc ăn gian, không lừa dối để lấy lòng em như những người đàn ông khác. Được em, anh đối xử với em có phần lại quý mến hơn trước kia chưa chiếm được em, và điều đó làm những người đàn bà hiểu đời và hiểu đàn ông như em rất cảm động. Nhưng chúng mình không thể đùa với cuộc đời được mãi. Nhất là em.
- Anh không hề bao giờ đuà với ai. Anh sống như anh muốn sống. Nhưng anh không đùa với ai bao giờ. Kể cả với em cũng vậy.
- Em biết. Nhưng với đàn bà chúng em, tuổi trẻ ngắn ngủi, nhan sắc rồi tàn tạ, sống như em là đùa. Nhiều đêm, em suy nghĩ và em bàng hoàng lo sợ vì biết rằng đến một ngày em không thể coi thường mọi sự thực nữa. Em phải lấy chồng. Lấy bất cứ ai thành thực muốn lấy mình. Thằng chủ đồn điền Pháp ấy, em có yêu nó đâu, nhưng nó thành thực muốn lấy em thì em lấy quách nó cho xong đi. Em đùa nghịch với cuộc đời như thế đã quá đủ. Anh Phủ à !
- Gì Lân ?
- Trước khi đi xa, xa đến không dám nghĩ tới sự xa cách ấy nữa, em muốn nói với anh một điều. Là nếu có người đàn ông nào em ân hận không chiếm giữ được mãi mãi thì người đó là anh mà thôi. Bây giờ anh chở em ra ngoài thành phố đi.
Phủ biết ngay Lân muốn chàng đưa Lân tới đâu.
- Lên thăm vợ chồng ông Tây già ?
Đó là một quán ăn rất mát mẻ sạch sẽ và yên tĩnh đ'ưng ngay trên bờ sông. Chủ quán là một người Pháp đã già, về hưu hai mươi năm rồi, và chọn ở lại Việt Nam chứ không về Pháp. Phủ và Lân cùng yêu cái quán ăn đó, cùng có cảm tình với vợ chồng người Tây già, và đứa con gái lúc nào cũng lặng lẽ như một cái bóng âm thầm và phiền muộn. Thấy Phủ mở cửa xe bước xuống, bà chủ nhà mừng rỡ chạy ra tận cổng bắt tay chàng, hỏi chàng làm gì để lại mỉm cười kêu "Ồ" khi Phủ trả lời nghịch ngơm là chàng vẫn thất nghiệp như thường.
Biết rõ ý thích của Phủ và Lân mỗi khi tới quán, người Tây già lại kê cho chàng một cái bàn ngoài khỏang lộ thiên lát gỗ vươn hẳn ra ngoài bờ sông. Phủ yêu tiếng nước róc rách chảy qua những chân cột ở dưới, lòng sông phẳng tắp với những lùm cây thấp thoáng xa xa, Lân thì bỏ luôn dép đi đất, và trong khi chờ đợi bà chủ nhà đích thân vào bếp chiên món cá đặc biệt, Lân ngồi xuống sàn gỗ, thả hai chân vào lòng nước chảy.
Nhìn Lân những lúc đó, Phủ ngậm ngùi nghĩ rằng người đàn bà có những dáng điệu trong sách rất trẻ thơ như thế kia không ngờ lại có một quá khứ đâỳ gió bão. Quá khứ đó, Phủ không bao giờ hỏi tới, chàng hằng nghĩ quá khứ của người là một vùng riêng biệt không kẻ nào nên động chạm tới, nhưng quá khứ đó gió bão, ai cũng biết và Lân cũng không giấu giếm.
- Một người đàn bà không thèm sống che đậy ở một xã hội che đậy hết những thối nát nhơ bẩn của nó để khoác lên hình hài hôi thối cái áo đạo đức và luân lý rách nát, điều đó thật đáng mến, anh không thấy sao ?
Phủ bảo Lưu như thế một lần Lưu gặp chàng và Lân ở một quán nước trên đường Catinat. Lưu cười dễ dãi:
- Thấy. Nhưng anh vẫn quá khích lắm.
- Quá khích thế nào ?
- Anh đưa cô ta đến đây, cử chỉ của anh lúc mở cửa xe cho cô ta xuống, mở cửa quán nước này, cho cô ta vào như đối với một bà hoàng vậy. Thiên hạ khó chịu và ghét anh vì anh coi những người đàn bà như cô ta như một bà hoàng.
Lưu lắc đầu cười:
- Cô ta không phải là một bà hoàng.
Phủ cũng cười:
- Anh cứ nói thẳng Lân nó là một con điếm có được không ? Mình không nên sợ những danh từ. Nhưng anh thử nhìn giúp tôi những kẻ đang ngồi chung quanh chúng ta xem họ là ai. Con nhỏ mặc áo hồng ngồi cùng bàn với lão bác sĩ P. kia kià... Nó nhìn Lân vào bằng cặp mắt khinh bỉ. Bây giờ nó không phải bán dâm nữa vì đã trở thành vợ bé của lão bác sĩ chuyên môn phá thai kia được ba tháng nay. Tôi biết nó quá. Cô đầu rượu quán Bà Màu ngoài Hải Phòng trước đó. Vào đây, xuống dốc, đứng gốc cây, bắt khách ngoại quốc một thời kỳ. Đói dài họng ra. Ấy thế mà mơí qua cầu đoạn trường đã coi chị em cùng cảnh ngộ bằng nửa con mắt. Nó xách dép cho Lân cũng không đáng.
Phủ sỗ sàng chỉ tay vào một gã đàn ông khác ngồi ở một cái bàn gần quầy:
- Thằng kia nữa. Nó vừa nhếch mép hỗn sược khi nhìn thấy tôi đưa Lân đi qua. So về sự bẩn thỉu trong tâm hồn và sa đoạ trong đầu óc, nó còn đáng tởm hơn một con điếm đáng tởm nhất. Trước kia, tôi có giao du với nó một dạo. Coi vợ như con vật, đánh đập chửi mắng tối ngày. Lừa thâỳ phản bạn, hống hách với kẻ dưới, nịnh nọt cấp trên, làm một thứ ma cô dẫn gái cho quan thầy, bây giờ có hàng triệu bạc gửi ngân hàng. Ngữ ấy thì còn có quyền được khinh bỉ ai. Cho nên tôi đối xử với bọn gái chơi nhiều khi cố tình tôn họ lên như một bà hoàng chỉ để trêu tức thứ thiên hạ ăm mày ăn xin ấy cho bỏ ghét. Làm cho chúng nó tức nổ ruột ra, như thế kể cũng hẹp hòi thật, nhưng nhiều khi không đừng được. Tôi không phải là thứ thánh sống như anh được
Lưu mỉm cười không nói gì. Nhiều lần Phủ vẫn chịu Lưu hơn hẳn chàng ở điể đó. Những lúc bực bội trước đời sống và kẻ khác, Phủ thèm muốn có được cái thái độ thư thái và đâỳ khoan dung của Lưu.
Vậy buổi chiều hôm đó, trước ngày Lân sang Pháp, Phủ đã đưa ngày tới cái quán ăn bên bờ sông ở Thủ Dầu Một ấy. Bữa ăn từ biệt vừa vui vừa buồn. Chàng gọi rượu cho Lân uống.
- Hôm nay anh đừng cấm em, anh cho em uống thật say nghe không anh ?
- Uống thật say đi Lân, anh không cấm em đâu.
- Nhưng em uống say thế nào em cũng khóc.
Lân nói và nâng ly rượu mà ánh mắt đã rưng rưng tuy miệng Lân vẫn cười.
- Đừng khóc. Khóc tầm thường lắm. Chúng mình đối xử với nhau khác những người khác. Khóc không hẳn là một cử chỉ biểu tỏ sự yếu đuôí. Nhưng anh không muốn em khóc.
- Em sang Pháp, em viết thư về cho anh, anh có trả lời không ?
- Không, đừng viết. Anh không trả lời đâu. Quên anh đi.Quý anh thì nhơ' lời anh dặn. Quên anh đi. Em đi, em đã bỏ lại những cái không có gì đáng nhớ và đáng lưu luyến. Kể cả anh nữa. Không đáng nhớ và không xứng đáng cho em lưu luyến.
Người bồi bàn đưa ra một đĩa cá cơm chiên nóng hổi, món ăn đặc biệt của quán ăn này. Lân gượng cười, nước mắt đã chạy vào, và Lân lại uống rượu. Buổi chiều thẩm xuống. Bờ sông bên kia đã lên đầu bóng tối. Và ở trong quán, những ánh đèn đã được thắp lên.
- Em đi là em chết rồi phải không anh Phủ ?
Lân bất ngờ nhìn chàng:
- Hay là em ở lại.
- Tùy em. Nhưng anh không giữ em ở lại đâu. Em đi là tốt hơn cho em.
- Thật đấy, tự nhiên em muốn ở lại. Em ân hận đã nhận lời thằng Tây già sang Pháp với nó.
- Đừng bao giờ nên ân hận. Người ta chỉ ân hận về những điều muốn mà không dám làm. Không nên ân hận vì những điều đã làm. Thôi uống nốt ly rượu đi, rồi anh đưa em về.
Chiếc xe trở lại con đường phủ đâỳ bóng tối. Gần tới Sàigòn, Lân đòi Phủ đậu xe lại. Nàng ôm chặt lấy Phủ, hôn chàng thật lâu. Đoạn, nàng gục đầu lên vai Phủ, và cứ nằm yên như thế, không nói. Tiếng côn trùng rì rào bốc lên từ những thửa ruộng ven đường. Một giòng sông nhỏ, mặt nước óng ánh dưới thấp. Sàigòn sáng ở trước mặt, xa xa.
- Rồi anh sẽ quên em, anh Phủ.
- Nhưng anh sẽ không bao giờ gặp được một người tình nào như em nữa.
° ° °
Ở tiệm ăn đi ra, Phủ lững thững bước sang hè đường bên kia. Chàng mua một gói thuốc lá, lắng nghe tiếng âm nhạc từ những khung cửa sáng dịu dàng trong ánh đèn màu hồng nhạt vọng xuống của tiệm khiêu vũ trước mặt.
Chiếc cầu thang rộng, trải thảm, tường lát gương đón bước Phủ khoan thai đi lên. Lâu lắm, chàng không lui tới tiệm nhẩy này nhưng người chủ Trung Hoa đứng trên đầu cầu thang đã nhận ra chàng tức khắc.
- Chà, ông Phủ, lâu quá mà. Lâu quá mà.
Phủ mỉm cười:
- Phải, lâu quá. Phát tài chứ.
- Chết cả. Đâu bằng này xưa ông ơi ! Nhưng ông đến chơi là qúy hoá lắm. Mời ông Phủ vào cái bàn trong kia. Chỗ ấy tốt lắm.
Phủ ngồi xuống ghế, yên lặng nhìn ngắm chung quanh. Những khuôn mặt lạ. Những khuôn mặt trẻ tuổi, ồn ào cười nói, chàng chưa từng nhìn thấy ở vũ trường. Sân nhẩy trước mặt Phủ bóng nhẫy hắt lên thứ ánh sáng xanh đỏ nhiều bóng tối. Một bài cặp đi lại hững hờ trong những bước slow chậm chạp. Một sự ồn ào phiền muộn, thứ vui vẻ gượng gạo, Phủ nghĩ thầm. Chàng uống hết một ly rượu, vừa toan đứng dậy thì có tiếng gọi thân mật mừng rỡ ở một bàn cách đó.
- Anh Phủ. Đừng về vội. Chờ em một chút. Một chút thôi.
Phủ vừa nhìn thấy người gọi chàng là Phấn. Chàng nhìn theo người đàn bà đi lại lanh lẹn giữa những dẫy bàn cho đến khi Phấn tười cười ngồi xuống cạnh chàng. Với sự có mặt của Phấn, cả một lịch sử khiêu vũ trong khoảng hai mươi năm trở lại đây như đang sống lại trước mắt Phủ. Phấn xinh đẹp duyên dáng nổi tiếng một thời ở Hànội trước đây. Hồi đó, Phủ còn đi học nhưng chàng có một người bạn rất thân là Kiên. Kiên con nhà giầu, ở một mình một tòa biệt thự gần ga Hàng Cỏ và là người tình thứ nhất của Phấn. Bấy giờ Phấn đã là một vũ nữ hoa khôi của Hà nội ban đêm. Loại vũ nữ mà khách chơi gọi là có kép đưa và kép đón đó. Đi làm, một "cây si" đưa đến tận tiệm nhẩy. Nhẩy xong, một "cây si" khác đưa về. Nghĩa là không một ai được chiếm giữ Phấn cho riêng mình trong một buổi tối.
Trong không khí thõa thuê của một Hà nội thái bình yên vui, Phấn như một bông hoa nở hết mọi cánh, nhan sắc kiều diễm, toả hết làn hương mê hoặc, treo thật cao giá ngọc, làm đảo điên rất nhiều người. Trong số có Kiên. Phải một thời gian đeo đuổi kéo dài hơn một năm, Kiên mới chiếm được Phấn và chiếm được bằng một giá quá đắt. Căn biệt thự bán cho người khác. Hai trăm mẫu ruộng, toàn là nhất đẳng điền, là phần gia tài bố mẹ Kiên chia cho, cũng tiêu tan. Đã thế Kiên còn bị gia đình từ bỏ.
Để đáp lại mối tình điên cuồng của Kiên, Phấn chịu ăn ở với Kiên. Nhưng chỉ trong một thời kỳ là sáu tháng. Kiên không còn một xu dính túi.
Một buổi sáng Kiên trở dậy để thấy hắn nằm trong căn buồng tiều tụy. Phấn đã bỏ đi. Sơ. Kiên làm lôi thôi, Phấn xuống Hải Phòng và dấu ki'n không cho Kiên biết. Ít lâu sau, Phủ xuống Hải Phòng, tình cờ gặp Phấn đi với một người Trung Hoa mới ở Hong Kong sang. Phấn hẹn gặp chàng ở một tiệm nước. Khi Phủ, vì xót thương cho bạn, lên tiếng trách mắng, Phấn buồn rầu trả lời :
- Anh cứ chửi em đi, em nghe hết. Nhưng anh thấy không, em ở lại ngày nào chỉ làm khổ thêm cho anh Kien ngày ấy mà thôi. Anh ấy theo đuổi em, em có cự tuyệt cũng không thay đổi gì được cơ mà. Cái thứ đàn bà như em, không ở lâu với người đàn ông nào được. Khốn nạn như thế ấy. Thà bỏ anh ấy còn hơn là vừa cứ ở với anh ấy vừa đi lại với người khác. Em phải sống, phải ăn diện, phải có tiền và em cũng con` kính trọng anh Kiên nhiều lắm nên mới không muốn bắt anh ấy phải sống mãi trong cái tình trạng ê chề như vậy. Em cũng buồn ghê lắm. Em vẫn chưa quên được Kiên đâu.
Phủ nhếch mép, cười gằn :
- Phấn cũng tình cảm được như thế kia ư ?
- Anh tưởng chúng em là xúc vật cả sao. Em không buồn, em cứ ở Hà Nội phải trốn xuống Hải Phòng như thế này làm gì.
Khi Phủ lạnh lùng đứng dậy. Phấn nắm chặt lấy tay chàng, năn nỉ :
- Em lạy anh, đừng cho Kiên biết em ở dưới này nhé. Để cho anh ấy quên em đi, rồi anh ấy sẽ lấy vợ, lập gia đình, có con cái, không ai chết đâu.
Ngẫm nghĩ rồi Phủ cũng đành công nhận những lờI Phấn nói là đúng. Từ đó, chàng đã không xem khinh mà còn qúy mến Phấn là đằng khác. Qúy mến như qúy mến tất cả những người dám nói thắng ra sự thật, dù là sự thật bẩn thỉu và tàn nhẫn.
Bẵng đi một dạo, không gặp Phấn, Phủ không ngờ Phấn đã làm tài bán ở tiệm nhẩy này. Bây giờ Phấn mập hơn trước. Đuôi mắt, đuôi miệng đã có những nếp nhăn. Nhưng vẫn đậm đà và vẫn giữ cái cốt cách của nàng.
Phấn ngắm Phủ:
- Anh hơi gầy đấy nhé. Sao lâu lắm em không trông thấy anh ?
- Nằm trong khám Chí Hoà, em trông thấy làm sao được.
- Ừ em quên mất đấy nhỉ ? Con Ngà khốn nạn thật. Nhưng anh cũng đừng ghét nó tội nghiệp. Hôm nọ cô ả vào đây chơi. Hối hận lắm. Tâm sự với em mãi đấy. Nó yêu anh lắm. Ngà nó còn đẹp lâu nhỉ ?
- Em cũng thế, em cũng vẫn đẹp như ngày nào. Thời gian không làm gì nổi những người như em hết.
- Em lậy anh,đừng cho em lên tàu bay. Em già rồi mà.
Phủ nghiêm trang:
- Có thể như vậy, nhưng biết ai anh vẫn chỉ nhìn người đó bằng cái nhìn lúc gặp lần thứ nhất. Anh nhìn thấy sự đổi thay của chính mình, nhưng anh không nhìn thấy sự đổi thay của người khác bao giờ.
- Có lẽ như thế thật. Anh thủy chung thật đấy. Chơi bời như anh mà thuỷ chung như thế hiếm lắm anh ạ Thiên hạ người ta cứ bảo anh đểu giả thế này thế nọ, chỉ có chúng em hiểu anh thôi. Bây giờ anh có mời ai không ? Em đưa lại cho anh con nhỏ đẹp nhất đây nhé.
Phủ giữ Phấn lại nói đuà :
- Chỉ còn vừa đủ tiền trả ly rượu. Em ngồi chơi với anh một lát, không mời ai hết.
Phấn thật thà :
- Tưởng chuyện gì. Cứ nhẩy bằng thích đi, khỏi lo trả tích kê. Đã có em. Em làm tài bán ở đây mà anh còn phải sợ chuyện ấy ư ?
Phủ nhìn Phấn âu yếm:
- Em tử tế lắm. Không, anh không thích nhẩy thật mà.
- Đi nhẩy thì phải nhẩy chứ.
Ngoài sàn nhẩy, từng cặp một dắt tay nhau trở lại chỗ ngồi. Vũ trường im lằng trong khoảng khắc. Khách từng bàn yên lặng ngó nhau. Rồi người nhạc trưỞng bước trở lại dàn nhạc và một điệu Boston khoan thai từng nhịp nổi lên.
- Anh thích Boston lắm phải không ?
Phủ cười:
- Trí nhớ Phấn khá lắm.
- Boston đấy. Nhẩy với gái già này một bản vậy.
- Em già nhưng cái em trẻ bây giờ vẫn phải xách dép cho em như thường.
Lời khen làm cho Phấn mỉm cười sung sướng. Hai người sánh vai nhau bước xuống mặt gỗ bóng nhoáng. Phủ vòng tay ôm lấy vai Phấn. Phấn đẫy đà hơn trước, nhưng vẫn còn nguyên dáng điệu nhẹ nhõm thanh lịch và nụ cười bằng khóe mắt nồng nàn đã từng làm Phấn nổi tiếng một thời. Mái tóc Phấn thơm ngát. Ôm nhau thật chặt, Phủ và Phấn cùng yên lặng nhẩy một vòng quanh "pít", những bước chân song song gối lên nhịp nhạc, chuyển đi, bước đi của Phủ khoẻ mạnh, bước đi của Phấn thướt tha, lồng vào nhau, tạo thành một cảnh tượng uyển chuyển rất ngoạn mục.
Phủ sống lại một cảm giác, một không khí quen thuộc. Ôm Phấn trong tay, mùi hương toát ra ở thân thể Phấn là mùi hương cũ, và bản Boston nhẩy lại với người vũ nữ đã có hơn mười năm tuổi nghề này đang đẩy lui trí nhớ Phủ trở lại với một thời kỳ mê nhẩy mà mỗi khi hồi tưởng Phủ vẫn mỉm cười. Đó là thời kỳ ồn ào và cuồng nhiệt nhất của đời chàng. Không đêm nào Phủ không có mặt ở vũ trường. Sàn nhẩy suốt mấy năm liền là cái thế giới ban đêm của Phủ và một đám bạn hữu cũng mê nhẩy không kém gì chàng.
Hồi đó đêm là ngày và ngày là đêm, và đêm đêm ngày ngày chỉ là sự nối tiếp choáng váng, chập chờn của âm nhạc, đàn bà, rượu mạnh lẫn độn trong những cuộc vui đến sượng sần tâm trí và rã rời thể xác. Đêm suống, Phủ cũng xuống đường. Chàng ăn mặc thật bảnh bao, chiếc xe Vedette mày tím của chàng lao đi trên những lòng phố thấp thoáng ánh đèn, và chỉ trở về nằm ở garage khi vòm trời đêm sao đã rụng, và ánh sáng nhợt nhạt báo hiệu ngày tới đã dấy lên. Phủ vào nhà, đóng chặt của lại, thay quần áo, uống một ly sữa, rồi treò lên giường và thiếp chìm vào giấc ngủ trong khi ở ngoài cuộc sống ồn ào bắt đầu với giờ lên sở của mọi người. Trong lúc mọi người thức thì thằng Phủ nó ngủ. Trong lúc mọi người ngủ thì thằng Phủ nó thức. Nhất nó. Bạn hữu thường vẫn nhận xét về đời sống phóng đãng của chàng hồi đó bằng chữ "nhất nó" như vậy, vừa như ghen tức không được sống buông thả đến cùng độ, bất chắt chung quanh và coi thường tất cả như chàng. Phủ ngủ suốt ngày, nhiều khi bỏ luôn bữa ăn trưa, ngủ một mạch đến khi buổi chiều đã xuống. Trong người chàng men rượu của đêm trước chưa tan loãng, men rượu đêm sau đã bừng bừng. Đến vũ trường này một lát, rồi sang vũ trường khác, khuôn mặt Phủ là sự xuất hiện thường trực ở mọi nơi chốn ăn chơi đàng điếm, có mặt ở khắp nơi có ánh đèn của thành phố ban đêm. Phủ yêu nhất cái không khí vũ trường lúc sắp tàn nên bao giờ chàng cũng nán lại cho đến giờ bản kèn tạm biệt nổi lên, xua đuổi những người khách chơi cuối cùng ra khỏi một sàn nhẩy chỉ còn lác đác những bóng người mỏi mệt. Bấy giờ, đêm như phủ kín dưới một màn sương mỏng và đục làm bằng khói thuốc lá và cái nhìn chập chờn của một cặp mắt đã nặng chĩu giấc ngủ. Ngồi ở một góc bàn, nhìn ra cảnh tượng của cuộc vui đang nhuốm màu tàn tạ, thần trí lênh đênh trôi đi trên một giòng chảy bồng bềnh, cuộc đời với những hệ lụy và phiền muộn của nó đã ném đi thật xa vào một xó góc của lãng quên nào đó là một cái thú kỳ lạ, một cái thú rất buồn và rất chán chường mà Phủ luôn luôn tìm kiếm, bởi thấy nó hợp với tâm hồn và bản chất chàng, tâm hồn đó hoang vu và bản chất đó lãng mạn.
Những đêm đi chơi thâu đêm suốt sáng như thế, một cái thú đặc biệt nữa ở Phủ là lái xe. Cái xe Vedette màu tím là một phương tiện chuyển vận đồng thời nó cũng là một người tình ban đêm của chàng. Bàn tay đặt thờ ơ trên bánh lái, một điếu thuốc ngậm trễ nài trên môi, ngả hẳn lưng vào thành ghế, Phủ lái từ từ trên những con đường vắng bỗng thấy rộng hẳn ra và chạy dài thăm thẳm. Vừa lái vừa nhìn thành phố yên ngủ. Những bóng cây, những cột điện chỉ trong vùng yên tĩnh hoàn toàn ấy mới như có chưá đựng một đời sống, một linh hồn. Một đời sống huyền bí, một linh hồn cô độc, nín thinh trong sự khép ki'n khoan thai và cách biệt kiêu hãnh.
Nhiều đêm, Phủ bỏ vũ trường, bỏ bạn hữu, một xe một mình lang thang không chủ định cho đến tảng sáng. Buồn ngủ, chàng đậu xe lại dười một bóng cây tối khuất, tắt máy, lên kính, cởi áo làm gối, ngủ luôn một giấc trên xe. Chàng yêu ban đêm. Chàng yêu bóng tối. Chàng yêu sự yên lặng. Tâm hồn Phủ cực kỳ mâu thuẫn. Và chàng nghĩ tâm hồn chàng sẽ mãi mãi như thế. với những điều của chính chàng nhưng chàng không bao giờ hiểu được.
- Anh nghĩ gì thế ?
Phủ giật mình đẩy Phấn xa hơn để nhìn thấy đôi mắt Phấn ngươc' lên. Chàng cười:
- Không.
- Anh buồn ngủ phải không ?
- Nhảy với Phấn mà buồn ngủ ? Anh đang mơ mộng.
Chương VII
Những ý nghĩ buồn rầu về hình ảnh một người vũ nữ về già thoắt làm Phủ liên tưởng đến đời chàng. Mình cũng thế. Phủ nghĩ thầm. Mình cũng không biết ngaỳ mai cuộc đời sẽ ra sao, lòng không đợi chờ, không hy vọng, đã hết ngạc nhiên bởi không con` tin tưởng. Lát nữa, trở về con đường đêm, những bước chân nặng lết đi, kéo theo sự phiền muộn như một sợi giây xích sắt vô hình quấn từng vòng thật chặt lấy số kiếp. Một căn buồng khách sạn rẻ tiền. Những vì tường trần trụi. Ánh sáng lạnh lẽo ngoài hàng lang. Ánh sáng mờ đục dưới cái chao đèn cáu bẩn ở đầu giường. Một giấc ngủ nặng, có mồ hôi nhớp nhuá ở cổ áo, một giấc ngủ vật vã như một chạy trốn tuyệt vọng vào lãng quên.
- Thôi đi về nhé Phấn
- Còn sớm, anh ở lại đã. Chờ em rồi đưa em về. Lát nữa anh còn đưa em đi ăn chứ. Em mời anh đó.
Phủ mỉm cười, lắc đầu đứng dậy:
- Để anh về. Lần khác.
Phấn làm bộ hờn giận :
- Bộ anh không muốn đi với em sao ?
- Không phải thế. Nhưng lâu không đi chơi, mới thức thế này đã thấy mệt và buồn ngủ rồi. Vả lại anh cũng không có xe nữa. Đi chơi với em mà không có xe thì chán chết. Lần sau, anh mượn xe rồi chúng mình sẽ lại đi chới với nhau suốt đêm. Chịu không ?
- Chịu.
Bỗng Phấn nhìn ra phía cầu thang đi lên, rồi nắm tay Phủ dìu chàng ngồi xuống :
- Ngà nó đến kia kìa. Nó đi kiếm anh đó.
- Mặc. Anh không biết.
- Anh làm gì mà cố chấp thế.
Phủ chưa kịp phản ứng gì, Phấn đã bắc tay lên miệng làm loa gọi lớn :
- Ngà, Ngà. Lại đây.
Thấy nhiều người quay lại nhìn, Phủ ngượng và thấy đứng lên đã lỡ nên chàng đành ngồi yên nhìn Ngà tiến lại. Tuy vẫn còn giận Ngà vô tả nhưng Phủ cũng phải thầm khen là Ngà thật lộng lẫy. Đêm nay, Ngà phục sức theo kiểu Tây Phương, và tất cả những nét đẹp quyến rũ của thân hình và mặt mũi đều rờ rỡ dưới ánh đèn. Một sợi giây chuyền vàng nằm trên một phần ngực nở nang và trắng muốt. Tóc búi cao, làm tăng sự bầu bĩnh rất đáng yêu của khuôn mặt. Cánh tay dài chạy vút đến những đầu ngón thon. Mùi nước hoa đắt tiền ngào ngạt sộc thẳng vào mũi Phủ khi Ngà yểu điệu bước tắt qua sàn nhẩy và ngồi xuống. Ngà và Phấn là hai người bạn thân. Họ mày mày tao tao với nhau, và hỏi thăm nhau về một canh chắn đánh chiều hôm trước.
- Hôm nào anh Phủ đưa Ngà đến nhà em đánh chắn, anh Phủ nhé !
- Tôi không biết đánh chắn.
- Thì đánh mạt chược vậy.
- Tôi cũng không biết đánh mạt chược.
Phấn nhìn Ngà rồi cười ròn rã:
- Anh Phủ ăn nói hay nhỉ. Thôi, để cho hai ông bà làm lành với nhau. Ngà,liệu mà xin lỗi đi, anh Phủ anh ấy còn giận mày lắm đó.
Phủ mím môi, mắt giận dữ nhìn theo Phấn vừa bỏ đi vừa quay đầu ném một nụ cười tinh quái trở lại.
Chàng tức giận Phấn một phần vì cái lối "đẩy" người ta phải làm lành với nhau của Phấn. Một phần vì Phủ nghĩ Ngà đã làm hỏng niềm vui buổi tối của chàng, dù niềm vui gượng gạo và rất mong manh. Chàng tức giận chính chàng nữa, vì sự tức giận ở những nơi chốn ăn chơi không có một điều gì đáng xem là quan trọng này là một thái độ buồn cười và con nít. Phủ có cảm tưởng chàng đang đóng một vở kịch lố lăng, đang cứng chết trong một thái độ rất "tuồng". Và chàng cố trấn tĩnh lại bằng cánh quay sang nhìn Ngà, sỗ sàng, từ đầu đến chân, rồi châm lửa hút thuốc là.
Một người bồi đến đứng trước mật Phủ, chờ đợi. Chàng đành hỏi, nhưng hỏi rất vô lễ:
- Cô uống gì thì bảo người ta đi chứ.
- Em không uống gì hết.
- Tôi không muốn thấy mặt cô, cô cứ đi theo. Tôi không muốn ngồi cùng bàn với cô, cô cứ đến ngồi. Hỏi cô uống gì, cô không uống, cô định làm tôi thành một thứ trò cười cho thiên hạ coi sao ?
- Anh cứ nói thế. Ai dám cười anh.
- Bộ họ sợ tôi sao ? Bồi.
Phủ gọi giật giọng. Người bồi đứng gần đó vội vã tiếng lại :
- Ly nữa.
Phủ dằn mạnh cái ly không trên mặt bàn. Nhiều cặp mắt quay lại. Phủ càng bực bôị thêm. Chàng nâng ly uống thẳng một hơi khi người bồi vừa đặt xuống mặt bàn. Rượu chảy uà vào cổ họng, nóng bỏng. Không nhìn thấy, nhưng Phủ biết mắt chàng đỏ ngầu, sáng quắc. Phiá Ngà, nàng đã bắt đầu sợ hãi. Nàng thấy Phủ tức giận thực sự, chứ không phải chàng vờ đóng kịch với nàng. Một vùng không khí thu nhỏ rất nặng nề bao trùm lên hai người giữa bầu không khí thản nhiên chung quanh. Ngà thấy nàng nên bỏ đi là hơn trước khi sự tức giận ở Phủ nổ bùng thàng một phản ứng đáng tiếc. Ngà nhẹ nhàng đẩy lui ghế, đứng dậy.
Phủ nhìn thấy Ngà đi về phiá quầy rượu lại với Phấn. Tựa vào cái quầy cao, Ngà và Phấn vừa xi xào to nhỏ với nhau vừa nhìn về phiá chàng. Phủ quay mặt đi chỗ khác. Rồi chợt chàng cảm thấy sự tức giận ở chàng cực kỳ lẩm cẩm và vô lý. Đàn bà là cái giống người không hiểu được, nhưng hiểu để làm gì ? Cử chỉ lạnh nhạt thờ ơ, thái độ nóng nẩy giận giữ của chàng đối với Ngà, làm chàng bất nhẫn. Vừa lúc đó, một bàn tay đặt nhẹ lên vai Phủ. Quay lại. Phấn. Nhưng một Phấn thản nhiên và không tươi cười nữa.
- Anh chưa về ư ?
- Sắp rồi đây. Ngồi xuống anh hỏi.
- Anh nhẩy với ai để Phấn gọi.
- Không nhẩy với ai hế. Ngà nó đâu rồi ?
- Anh đuổi nó đi anh còn hỏi làm gì ?
Phủ mỉm cười nhìn nét mắt làm bộ lạnh lùng của Phấn :
- Không đuổi đi để vào khám Chí Hoà nằm với muỗi mấy tháng nữa sao ?
- Em như anh thì lần này gía có vào khám lần nữa em cũng bằng lòng.
Phủ trợn mắt:
- Lạ nhỉ ? Sao thế ?
- Vào tù vì người yêu mình. Vào tù vì tình yêu. Vào tù như thế mới hay chứ.
- Hồi này em đọc tiểu thuyết hơi nhiều đấy nhé.
Phấn bĩu môi:
- Bộ đọc tiểu thuyết mới nói được thế sao ? Em nói như thế là tiểu thuyết ư ? Các anh bây giờ đi chơi thua những bọn trẻ tuổi nhiều lắm. Anh biết thằng Ban em anh Thịnh không ?
- Biết.
- Nó yêu một con điếm.
Phủ cả cuời :
- Anh cũng yêu điếm. Hàng nghìn người đàn ông chơi lão luyện nhất cũng một vài lần thất điên thất đảo vì điếm. Tưởng chuyện gì.
Phấn đập mạnh vào cánh tay Phủ, giọng gắt gỏng:
- Để im em kể hết đã. Yêu như thứ yêu của các anh thì nói làm gì. Yêu mà vẫn sợ, vẫn lo tai tiếng, vẫn coi quý đời sống tự do của mình như vàng, yêu như mua bán, sao gọi là yêu ? Các anh tưởng các anh sống một thời kỳ với những đưá con gái chơi bời như chúng em, rồi sang cho một cái nhà, mua cho một cái nhẫn kim cương, để có quyền chửi vào mặt : "Chúng mày còn muốn gì nữa, bước đi", là được hay sao? Những lúc ngất ngưỡng say, các anh vẫn lớn tiếng chửi rủa cái xã hội thành kiến, cái xã hội đạo đức giả, cái xã hội nó cấm cửa những hạng người như chúng em được trở lại làm người, nhưng các anh sống cũng chẳng hơn gì cái xã hội mà các anh chửi rủa. Các anh ích kỷ. Các anh tàn nhẫn. Các anh vô nhân đạo. Nói thì ghê lắm, kỳ thực thâm tâm các anh cũng như bọn trọc phú tưởng có tiền là mua được hết mọi sự ở đời. Nhầm lắm. Chúng em cũng là người, cũng biết nghĩ chứ ? Con Ngà nó ngu mới đâm đầu yêu thứ đàn ông như anh. Em quý anh thật, nhưng nói thật anh đừng giận, anh có giám làm cái việc thằng Ban đã làm cho người yêu của nó hay không ?
- Việc gì mà ghê gớm thế ?
- Chẳng ghê gớm gì hết. Nhưng cao đẹp lắm. Và các anh thì không bao giờ dám làm. Nó lấy con Niết, lấy đường hoàng, có giá thú cẩn thận. Gia đình không bằng lòng, hai vợ chồng nó đưa nhau lên ĐàLạt. Chồng dậy học tư, vợ ở nhà giặt dũ, làm bếp nước. Hạnh phúc đáo để. Hôm nọ vợ chồng nó về đây chơi. Chúng em trông cái cảnh chúng nó mà thèm. Chờ các anh ấy à ! Các anh khôn lắm, lịch sự lắm, nhưng các anh đểu bỏ mẹ đi ấy. Chờ các anh thì có đến muôn nghìn kiếp sau. Cho nên chúng em đã lầm lỡ đã hư hỏng thì cứ đàn lầm lỡ hư hỏng suốt đời. Có ai thương yêu mình thật tình đâu mà thoát được cái cảnh ngộ khốn nạn.
Đến lượt Phấn giận dữ thật sư. Mắt Phấn long lanh. Phấn nói một thôi một hồi như thế, và Phủ cứ đành yên lặng ngồi nghe. Chờ cho Phấn nói xong, Phủ hỏi đùa :
- Diễn thuyết hết chưa ?
- Chưa. Nhưng không nói nữa. Thôi anh đi về đi. Không giữ anh nữa đâu. Báu lắm đấy. Địa vị em thì còn lâu lắm nhé.
- Biết rồi, nhưng anh hỏi em vẫn không trả lời. Ngà đâu ?
- Anh hỏi làm gì. Nó làm sao, ở đâu, anh mặc sác nó có được không ?
Phủ cười xoà :
- Hết giận rồi. Ừ, vào khám Chí Hoà một lần nữa cũng được. Ngà lại đây với anh. Định rủ các cô đi ăn nhưng hôm nay không đủ tiền. Để hôm khác vậy.
Phấn mở ví, lấy ra hai tờ giấy năm trăm, dúi vào tay Phủ :
- Cho anh mượn. Đưa các em đi ăn đi.
Phủ dơ cao hai tời giấy năm trăm trước ánh sáng:
- Tiền gì đây ? Ai cho ?
- Tiền gì và ai cho thì anh hỏi làm quái gì ? Để trả tiền nhà đấy, nhưng cứ cho anh mượn, bà chủ nhà lấy chậm một vài ngày cũng chưa chết ai hết.
Phủ nhìn Phấn, buồn buồn:
- Hồi này anh thảm quá đi. Lần thứ nhất phải mượn tiền em đấy nhé.
Phấn cau mặt âu yếm:
- Sao anh cứ để ý đến những chuyện lẩn thẩn ấy nhỉ ? Bao nhiêu năm nay, anh cho chúng em bao nhiêu tiền rồi, anh có biết không ? Mà anh có lấy của em đâu, cho anh mượn tạm thôi mà. Bộ anh chưa mượn ai bao giờ sao ? Chờ em gọi con Ngà nhé. Nó đứng sau quâỳ rượu kia kià. Chúng em lấy sắc rồi ra ngay.
- Đợi tan đã cũng được Phải để cho em làm ăn xong đã chứ ?
- Dẹp chuyện làm ăn đi. Mấy ông tướng còn lại kia cũng ngồi ỳ ra đấy thôi chứ không chịu gọi thêm ai đâu. Vả lại, em đói lắm rồi, đi mau không có các tiệm nó đóng cửa hết thì khốn.
Chiếc xe taxi chạy băng băng trên mặt đường khuya. Thành phố mát rượi, trải rộng chung quanh. Những bóng cây thấp thoáng lả lay theo chiều gió. Phủ ngồi ở giữa Ngà và Phấn. Trước nụ cười tủm tỉm cửa Phấn, Phủ vòng tay ôm lấy lưng Ngà, keó Ngà lại gần. Thường ngày, Ngà baọ dạn, cười nói tự nhiên lơi lả, nhưng vừa được Phủ làm lành trở lại, nàng ngồi yên, lúng túng và hơi cảm động một chút, nên đã lấy lại đựơc một cái gì duyên dáng tươi trẻ rất đáng yêu.
- Ngà, maỳ ngủ đấy à ! Nói như thánh phán sao bây giờ câm như thóc ấy !
Phấn nói đùa rồi thích nẹ tay vào sười Phủ, cười khúc khích:
- Hay là tôi đi xuống để hai ông bà được tự do vậy.
Phủ ngồi sát lại gần Ngà hơn. Mọi sự giận dữ ở chàng đã tiêu tan. Chàng có cảm tưởng vừa trở lại với một nếp sống, một thế giới lâu ngày không gặp. Đó là cái thế giới ban đêm của Sàigòn với những người đàn bà như Ngà và Phấn, những bông hoa của đêm tối lơi lả suồng sã, và chàng thì vẫn chỉ tìm thấy sự lãng quên chốc lát ở đó, và chỉ ở đó mà thôi. Bàn tay Ngà, trong tay chàng, đầy và ấm áp lạ thường. Qua một khoảng thời gian cánh biệt, cô độc, thế là chàng lại rơi vào một vùng quen thuộc cũ, sống với đàn bà, xem thường cuộc đời. Mãi mãi như thế ? Đã sao. Nghĩ ngợi để làm gì. Phủ không muống nghĩ nữa. Cuộc đời không có hạnh phúc, không có tình yêu lớn, chàng cũng chẳng còn đem lại được gì cho ai, suy nghĩ băn khoăn để làm gì ? Phủ xoay người lại, và mặc cho Phấn kêu lên : "A, xem như không có ai hết, ghê không ?", chàng cúi xuống hôn vào miệng Ngà, thật lâu. Cái hôn lặng lẽ, bằn bặt, thoang thoáng trong bóng lá chạy lùi làm cho khoang xe lúc tối đen, lúc sáng bừng lên, và chiếc xe thì vẫn chạy băng băng giữa con đường rộng.
Đó là một tiệm ăn ở giữa vùng ngoại ô Chợ Lớn. Cả một khu phố chạy dài, riêng tiệm ăn này là còn sáng đèn. Phấn bảo người tài xế tốp lại, lanh lẹn sách sắc mở cửa bước xuống. Phủ bỡ ngỡ nhìn vào cái tiệm ăn chàng tưởng sẽ vắng vẻ nhưng đầu chật người ngồi xúm xít chung quanh những cái bàn tròn. Phấn hỏi Phủ :
- Anh còn nhớ đây không ?
- Hơi thôi. Lâu lắm anh không đến đây.
- Chúng em thì tối nào cũng lại đây vì đây mở cửa khuya nhất. Anh đi đánh bạc, có đói, bốn năm giờ sáng đến vẫn có thức ăn như thường.
Phía bên trái cửa ra vào của tiệm ăn là một cái bàn dài, trên để la liệt các đồ ăn đã dọn sẵn. Bánh cuốn xếp từng chồng trên đĩa. Những khoanh giò chả đã thái sẵn trông thật ngon mắt. Cạnh bàn, một cái bếp than đỏ hồng. Người con gái ngồi xổm quay lưng lại, luôn tay tráng bánh. Hơi nước bốc lên.
Những tiếng tàn than nổ tí tách. Phủ đưa Ngà và Phấn vào một cái bàn sá tận phía trong. Chàng đón lấy sắc ở tay hai người xếp chung vào một góc bàn. Đảo mắt nhìn quanh, Phủ nhận ra một vài khuôn mặt quen thuộc. Nhiều người mỉm cười, nháy mắt với Phủ. Đó là những nhạc công của các dàn nhạc vũ trường đã tan rồi, đều kéo về đây trong bữa ăn đêm. Họ cười đuà ầm ỹ, lũ nhạc khí cồng kềnh dựng chung quanh các chân bàn. Bộ mặt ban đêm của Sàigòn vẫn vậy, Phủ nghĩ thầm. Và mình thì cũng cứ thế, cho xong.
- Anh ngồi nghĩ gì mà thần người ra thế. Gọi cho chúng em ăn đi chứ. Đói thấy bà rồi.
Phủ giật mình, bảo Phấn :
- Em gọi hộ anh đi. Ở đây có gì ngon nhất ?
- Cái gì cũng ngon nhất. Anh này lâu không đi chơi, chẳng biết gì cả, hỏng quá. Ngà, gọi đi mày, hay lại phải đến gái già này.
Nói thế nhưng không đợi Ngà trả lời, Phấn đã lanh lẹn gọi hai đĩa bánh cuốn và ba tô cháo gà. Đồ ăn đưa đến. Phấn ăn liền, vừa ăn vừa giục Phủ phải ăn nhanh "không có chúng em ăn mất". Phủ hơi cảm thấy kiêu hãnh khi thấy một vài cặp mắt thán phục không dấu được trước vẻ đẹp ban đêm lộng lẫy của Ngà từ bàn khác ném sang. Dưới gầm bàn, một bàn chân của Ngà đã êm ái đặt lên chân Phủ và để yên trên đó. Phủ mỉm cười nhìn Ngà. Phút đó chàng vẫn còn nghĩ vì sự hèn nhát của Ngà, chàng đã bị tai tiếng, chàng đã phải vào nằm trong khám Chí Hoà hai tháng, nhưng chàng đã tha thứ, vì chàng nghĩ đàn bà là như thế, muôn thuở họ là những sinh vật kiều diễm, bé nhỏ, tầm thường, nhưng cần thiết cho những cuộc vui, một không khí, một khung cảnh ban đêm.
Trả tiền đứng dậy đi ra, trời đã khuya lắm.
Phủ nói:
- Tôi đưa hai người về. Ai về trước đây.
Phấn nhanh nhẩu nói ngay:
- Em ở gần cho em về trước.
Ngà nói, yếu ớt, chiếu lệ :
- Thôi để anh Phủ đưa tao về trước.
- Mày về sau. Tao bảo mày về sau, nghe thấy gì không ? Thíc bỏ sừ còn điệu. Ngà, đền ơn tao gì nào ?
Ngà cười:
- Chẳng đền ơn gì hết.
Phấn dơ tay lên trời:
- Đấy anh xem, nó mở mồm ra nói toàn giọng vô ơn bạc nghĩa thi đời nó khá làm sao được chứ ? Lần sau thì đừng có nhờ tao làm trung gian cho mày nữa nhé. Rồi lại khóc chán con ạ.
Phía bàn bên kia, Phạm ngậm tẩu cười:
- A, gan nhỉ ?
Phủ cũng cười nói đùa lại :
- Tiền của anh mà, nên gan đước lắm chứ.
Người chủ nhà rút trước. Y vật lên một con tây, cười hả hê :
- Bắt mất con tây của ông rồi ông Phủ. Ông Phủ thua tôi xẩu bài này rồi ông Phủ ơi.
Phủ gật đầu :
- Chín phần mười là thua rồi. Nhưng còn một phần thì chưa. Trong nọc còn nằm thu mình một con tây thứ thư chứ.
Miệng nói, Phủ đưa tay vào nọc bài rút phắt cây bài vật nhanh lên mặt thảm. Nói đùa không ngờ mà đúng. Con tây thứ tư thật. Phủ tủm tỉm vơ tiền trước những tiếng kêu trời của người chủ nhà.
Ra tới ngoài đường, đôi bạn còn cười mãi vì xẩu bài cuối cùng là đánh liều lĩnh không ngờ lại được. Phạm được dịp triết lý:
- Ở đời ăn thua là mình giám liều, giám chơi phải không cậu ?
- Nhưng phải có cái để mà liều với nó. Đó là cả một vấn đề.
Phủ đưa hết tiền được ra, đòi chia đôi với Phạm, nhưng Phạm nhất định không chịu lấy mà chỉ nhận lại vưà đúng ba ngàn đồng cho Phủ mượn mà thôi. Dắt nhau trở lại đường Tự Do uống nước xong, Phạm bỏ đi. Phủ một mình bước thủng thẳng trên hè phố. Có ngót năm ngàn đồng tiền giời ơi trong túi, Phủ chợt nẩy ra ý định mua tặng Ngà một cái gì. Ngà không thiếu, không thèm muốn một thứ đồ vật nào hết, nhưng Phủ biết món qua tặng bất ngờ sẽ làm Ngà sung sướng.
Phủ rẽ vào hành lang Eden. Nhìn những cửa tiệm bán các đồ xa xỉ phẩm ngoại quốc hai bên, một câu nói cửa miệng của Phạm mỗi lần đi qua hành lang này khiến Phủ mỉm cười : "Hành lang này là hành lang máy chém". Ở một khiá cạnh nào đó, nhận xét trên của Phạm rất đúng. Nơi này chính là nơi bầy vũ nữ thành thạo thường dắt những bầy đàn ông khờ khạo tới đây. Để nàng cứ mua đồ và chàng trả tiền. Nàng cứ việc mua và chàng cứ việc trả. Không "oong đơ" gì hết. Phủ là tay chơi lão luyện, chàng đối xử rất tử tế, nhân đạo với bọn vũ nữ nên không cô nào nỡ dở cái thủ đọan làm tiền vặt ra như thế với chàng. Nhưng "hành lang máy chém" cũng lưu lại trong trí nhớ của Phủ một kỷ niệm. Hồi đó, chàng gặp một vũ nữ mới vào nghề, rất trẻ và rất xinh đẹp. Tên cô ả là Duyên. Phủ thích Duyên vì chàng thấy ở Duyên sự hôn` nhiên tươi mát, ngôn ngữ chưa hằn đọng những nét nghề nghiệp dạn dày. Ấy thế mà đến Phủ cũng còn lầm. Một buổi chiều đưa Duyên ở ciné Eden ra, hai người cũng khoác tay nhau đi qua hành lang này. Và Duyên đã đưa ngay Phủ vào một tiệm vải. Phủ cứ để nguyên xem Duyên làm gì. Chàng chỉ ngạc nhiên buồn rầu một chút vì cứ nghĩ Duyên còn trẻ chưa đến nỗi phải biết đến "những mánh khoé làm tiền vặt" ấy.
Chọn hàng xong, Duyên kêu ầm lên là bỏ quên tiền ở nhà. Phủ cười hỏi "Em định mua mấy hàng áo" - "Ba, anh ạ. Hàng mới về đẹp quá không mua chỉ xợ người khác mua mất thôi". Phủ vẫn cười, đẩy nhẹ Duyên ra : "Anh cũng quên tiền ở nhà luôn. Để hôm khác xét sau vậy" Duyên nín thinh, ngó Phủ, hơi ngượng.
Sự thực Phủ có rất nhiều tiền trong người lúc đó, nhưng chàng nhất định không trả, cốt cho Duyên biết cái thái độ làm tiền nhỏ mọn và vội vã như thế là không đẹp và tầm thường.
Hôm sau, Phủ trở lại tiệm vải. Chàng trả tiền mua cả ba hàng áo Duyên đã lưạ, lại còn mua thêm ba hàng áo khác nữa, bảo gói lại thành một gói, nhờ người chủ tiệm gởi đến địa chỉ của Duyên. Từ đó, chàng thôi không đến nhà Duyên và cũng thôi không tìm gặp Duyên nữa. Ba tháng sau, tình cờ gặp Duyên đi trên hè phố, Duyên gọi Phủ rối rít :
- Sao anh không lại nhà em ?
Phủ nói dối :
- Hồi này anh bận quá đi.
Duyên nhìn Phủ thật lâu, như đoán được thái độ của Phủ từ sau buổi đi với chàng vào tiệm vải.
- Anh cho em mấy hàng aó, không đưa đến mà cho người đem lại, rồi anh không thèm gặp em nữa, anh muốn tỏ ra cho em biết là anh khinh em phải không ?
Phủ không trả lời thẳng vào câu nói. Chàng chỉ ôn tồn bảo Duyên:
- Em còn trẻ lắm. Chững chạc, tử tế rồi thế nào cũng lấy được một người chồng tốt biết thương yêu mình săn sóc mình.
Câu chuyện của mấy tấm áo và một đoạn tuyệt trở lại trong trí nhớ làm Phủ mỉm cười khi đứng lại trước một tủ kính trong hành lang, Phủ nghĩ thầm, qua một đánh giá, một so sánh : "Cái thứ đàn bà như Duyên còn kém Ngà xa. Ngà mới làm đàn ông mê, Duyên chỉ làm được đàn ông muốn".
Cô thiếu nữ Trung Hoa trong cửa tiệm đi theo Phủ lững thững nhìn ngắm đồ đạc bầy biện trong những khung kính. Cuối cùng chàng chọn mua cho Ngà một cái ví tay kiểu mới. Chẳng đáng là bao nhưng Phủ chưa từng mua tặng Ngà cái gì bao giờ. Cái ví tay sẽ là một ngạc nhiên vui thú cho Ngà.
Chiếc cyclo đậu lại ở xế cổng. Phủ trả tiền xe, bước nhẹ lên thềm. Chàng muốn vào tới trong nhà mà Ngà cũng không hay. Cánh cửa mở hé. Tiếng đàn bà nói chuyện bên trong làm Phủ đứng lại. Chàng hơi cụt hứng. Thì ra Ngà đang có khách. Bỗng một giọng nói vưà nhắc đến tên chàng. Trí tò mò bị kích thích Phủ đứng hé vào bờ tường lắng tai nghe.
Tiếng người đàn bà chua như dấm :
- Thiên hạ người ta xì xào dữ lắm. Tao tử tế thì tao đến bảo cho mày biết.
Tiếng Ngà :
- Xì xào cái gì ? Tao làm gì mà thiên hạ xì xào ?
Tiếng người đàn bà :
- Mày đừng có vặn tao. Thiên hạ họ rất chướng tai gai mắt thì họ nói chứ sao ? Thế mày cho rơi anh Túy để ôm lấy chân bố Phủ rồi đấy hả ? Con này khùng. Tao cũng lạ cho mày thật. Bộ mày muốn dở chứng chết rồi sao, hả Ngà ?
- Tao yêu anh Phủ.
- Thế là yêu à. Thế là điên là mù quáng. Già đời rồi mà em còn thơ ngây lắm em ơi. Anh Túy anh ấy giàu, chơi bời ra gì, anh ấy chiều chuộng mày đủ thứ, mua nhà mua cửa cho mày, mà mày lại đối xử tàn tệ với anh ấy, đi ôm chân một ông công tử bột, một xu không dính túi. Mày thử nghĩ mà xem. Năm nay mày bao nhiêu tuổi ? Mười lăm mười tám gì cho cam. Mày xem tao đây này. Thân tàn ma dại chẳng thằng nào nó thèm chú ý đến nữa. Bọn đàn ông chơi bời là đểu giả khốn nạn lắm, chẳng nhân nghĩa gì đâu.
Phủ mím môi chờ Ngà trả lời ra sao. Chàng thất vọng thấy Ngà lặng im và tiếng người bạn gái nói tiếp:
- Buông nó ra đi thôi. Mày mê được cái thứ đàn ông ăn bám, cái thứ đàn ông hèn hạ như thế hay sao ? Cái thằng ấy mặt mũi sáng sủa bảnh bao thế mà không biết nhục thì tao cũng phục nó thật đấy. Nằm ườn ra, hết ngày này qua ngày khác cho đàn bà nuôi, không sợ người ta ỉa vào mặt.
- Duyên !
Phủ ngẩn người. Thì ra bạn của Ngà là Duyên. Cô Duyên của vụ làm tiền, của ba hàng áo mua trong hành lang Eden. Chẳng trách Duyên mạt sát chàng thậm tệ đến thế.
Câu chuyện của đôi bạn gái lại tiếp tục. Tiếng Duyên :
- Ừ, thì chị bênh ông nhân tình của chị thì tôi thèm hơi khuyên chị nữa. Nhưng Ngà này, tao bảo cho mày một tin : anh Túy vưà ở Hong Kong về.
- Thế à ! Lâu quá tao cũng chẳng gặp hắn ta. Khá không ?
- Còn phải nói. Anh ấy vừa trúng một áp phe lớn lắm thì phải. Triệu phú rồi. Anh ấy còn cay mày lắm. Nghe đâu mua cho mày một núi qua ngoại quốc. May chưa nhận được sao ?
- Chưa, tao không muốn gặp Túy.
- Nhưng anh ấy sẽ tìm gặp mày. Anh ấy bảo tao thế nào cũng nện cho thằng Phủ của mày một trận đòn.
Phủ không muốn nghe nữa. Chàng đã biết những điều chàng muốn biết. Quay gót, Phủ lặng lẽ đi ra. Nhìn cái ví trên tay, thốt nhiên Phủ thấy nó tiều tụy thảm hại là chừng nào so với những chuỗi hạt trai, những đồ trang sức ngoại quốc tên trùm buôn lậu sắp đem lại tặng Ngà. Phủ mím môi, giận dữ ném mạnh cái ví qua một hàng đậu. Cái vi da rớt xuống, nằm trên bài cỏ.
Phủ cúi đầu bước đi. Tuy những lời chê bai của Duyên là do tâm địa tiểu nhân ác độc của Duyên, nhưng mỗi lời vẫn là một gáo nước lạnh tạt vào mặt mũi Phủ làm cvho bừng tĩnh. Một lần nữa, Phủ lại thấy cuộc chung đụng giữa Ngà và chàng đã kéo dài, và không thể kéo dài thêm. Chàng không sợ cái miệng lưỡi rắn độc của Duyên. Chàng khinh thường dư luận, bất chấp điều tiếng. Nhưng Duyên nói, cũng có một phần sự thực. Tuy Ngà giữ chàng lại, tuy chàng nằng nặc đòi đi, nhưng chàng chẳng đang sống bám vào Ngà là gì ? Mày không oan đâu Phủ. Chưa thành ma cô mày cũng sẽ đi tới chỗ đó, tới chỗ trơ trẽn kéo da`i không ngượng thẹn cuộc sống đê tiện, không thể chấp nhận được ở một người đàn ông còn nhân cách và biết tự trọng. Phủ chợt nhìn thấy tất cả sự tàn phá ghê gớm của thói quen. Thói quen gậm nhấm năng lực rũa mòn chí khí. Đã đến lúc không chần chừ được nữa. Phải dứt ra, cho dẫu Ngà thật tình.
Bỗng Phủ tránh vội vào một gốc cây. Chiếc cyclo chở Ngà và Duyên vưà đi qua. Đôi bạn gái vẫn nói chuyện nhưng chàng không còn nghe rõ họ nói gì. Cũng chẳng cần.
Chờ cho xe Ngà đi khuất thật xa ở cuối phố, Phủ quay gót trở lại. Trên mặt bàn ngủ, Phủ nhìn thấy một mẩu giấy với những hàng chữ của Ngà: "Em đi chơi với một con bạn. Anh cứ ăn cơm trước. Đừng đợi em. Ngà".
Phủ vo tròn mẩu giấy đút vào túi quần. Chàng mở tủ lấy quần áo xếp hết vào va ly. Đoạn chàng lấy giấy bút, ra ngồi bàn ăn và viết :
Ngà,
Anh không thể ở lại đây với em được nữa. Vì...
Cắn bút suy nghĩ, rồi Phủ xé vụ tờ giấy, viết lại. Chàng thấy tốt hơn là nói dối, và cũng không nên giải thích tường tận tâm trạng chàng cho Ngà biết làm gì. Nàng muốn nghĩ về chàng thế nào thì nghĩ. Đó là cái quyền của Ngà. Trong Phủ, gợn lên một thoáng phân vân. Bỏ đi trong lúc Ngà đi vắng như thế này, Phủ thấy cái hành động của chàng khuất tất, không đẹp và như thế là phụ lòng Ngà nhiều lắm. Phủ tắc lưỡi. Chàng không tìm được lựa chọn nào khác. Chia tay với Ngà, rồi những giọt nước mắt, những van lơn, những cử chỉ âu yếm nũng nịu của Ngà sẽ làm chàng mềm lòng, rứt đi không được. Túy đã từ Hương Cảng trở về, đang định kiếm chàng để trả thù. Bỏ đi như thế này, rồi chúng lại bảo là chàng hèn nhát, chàng chạy trốn đây. Mặc. Ai muốn nghĩ thế nào cũng được. Phủ biết, biết một cách chắc chắn : nếu Túy tới gây sự, chàng sẽ giận dữ điên cuồng đến mất tự chủ, chàng có thể đánh Túy đến bị thương nặng, đến chết. Để làm gì ? Để vào tù. Vào tù một lần nữa. Để lại tự mình tìm đến sự đọa đày tai tiếng trong căn buồng giam đầy đặc muỗi đói, nồng nặc hơi người, với mùi cứt đái xông lên làm lộn mữa. Không, phải thoát ra khỏi tất cả những cái đó. Thoát ra, nếu không mày không bao giờ lên khỏi cái vực thẳm đang dìm chết mày. Phủ thở dài. Chàng cúi xuống, cắm cúi viết cho xong lá thư.
Ngà,
Anh có một việc cực kỳ khẩn cấp phải đi ngay, không thể đợi Ngà về và cũng không thể nói rõ cho Ngà hay được. Anh rất ân hận đã bỏ đi đột ngột như vậy. Em về, anh đã đi xa Saigon rồi. Ngà đừng tìm kiếm anh làm gì vô ích. Cũng không chắc gì anh trở lại đây. Quên anh đi, vì anh không thể đem lại hạnh phúc lâu bền và vĩnh viễn cho đời em. Anh chỉ là thằng Phủ ích kỷ, chơi bời, không chịu đánh đổi tự do của nó lấy bất cứ một cái gì khác. Em đối với anh thật tốt. Chưa ai tốt như thế. Anh không bao giờ quên. Rồi em sẽ quên anh ngay. Nhiều người đàn ông xứng đáng hơn anh nhiều và em sẽ gặp họ.
Phủ
Chương VIII
Người nữ chiêu đãi viên đi đi lại lại trên lối đi giữa phi cơ, cái áo dài màu xanh của cô nổi bật một điểm tươi mát trẻ trung giữa sự im lặng rầu rầu chỉ còn có tiếng động cơ đều nhịp. Phi cơ bay cao, bao trùm trong bầu không khí lạnh lẽo.
Phủ nằm ngã người, đắm chìm trong mơ màng. Bên ngoài khung kính, nền trời xanh như màu áo người chiêu đãi viên. Thỉnh thoáng áo qua, thật gần, một lớp mây trắng và mỏng như một làn khói lớn. Sự trống vắng hoàn toàn trải đều trong Phủ. Tiếng máy nghe mãi hoá thành một điệu ru. Phủ nghiêng đầu nhìn ra ngoài trời, chợt nghĩ đến một chiều cao thăm thẳm mở ra từ nơi dưới. Hình ảnh một cái chết được vẽ lên, từng nét một, trong tưởng tượng mê mẩn. Chết. Có bao giờ Phủ nghĩ đến cái chết ? Nhiều, thật nhiều lần. Nhưng chỉ thoáng qua, rồi chàng lại lăn mình vào cuộc sống, và cái chết lại bị đánh bật ra khỏi tâm tưởng. Lần này Phủ nghĩ đến nó. Như một trò chơi lý thú đặt trước sự mệt mõi kéo dài và muốn chấm dứt của đời chàng.
Phủ từ từ nhỏm dậy, quay nhìn lại sau lưng. Người nữ chiêu đãi viên đứng đó, ở cuối đáy thân máy bay. Phủ nhìn cô ta và mỉm cười tinh nghịch. Tưởng chàng cần gì, cái áo xanh yểu điệu tiến lại :
- Ông cần dùng gì ?
Vẫn nụ cười tinh nghịch trên môi, Phủ lắc đầu và lại nằm ngã xuống trên thành ghế. Cô nữ chiêu đãi viên nghiêm ngay nét mặt lại, trở lui về chỗ cũ. Phủ mỉm cười tinh nghịch chỉ là chàng vừa tưởng tượng đến nét mặt kinh hoàng, tiếng rú thất thanh của cô ta, nếu bây giờ, Phủ đứng dậy, đi về phía sau, mở cửa máy bay và ném mình ra ngoài. Chàng sẽ rơi xuống, rơi xuống. Thân thể thoắt nhẹ tênh trong vô tận bát ngát. Chàng chỉ là một hạt bụi quay cuồng nháo lộn trong biển gió, rồi cuối cùng là sự va chạm dữ dội không đau đớn, cái chết áo đến trong một tốc độ khủng khiếp, cái chết tàn bạo dữ dằn, cái chết chàng đọc thấy trong những tiểu thuyết của Ernest Hemingway
"Đi là chết trong lòng một ít"
Một cái chết khác, yếu đuối và tầm thường. "Vô lý" Phủ lẩm bẩm, và chàng nghĩ đến Sàigòn. Thành phố chói nắng bây giờ nằm ở một nơi nào trên mặt đất thật xa dưới kia, khuất lấp khỏi tầm mắt, xa dạt ngoài những vướng bận tình cảm của Phủ.
Không, chàng không hề lưu luyến Sàigòn chàng vừa rời bỏ, cũng như chàng không hề náo nức đợi chờ gì trước một thành phố Huế lát nữa sẽ đặt chân xuống. Cả hai địa điểm chỉ là một nơi chốn ẩnh trú qua ngày mà thôi. Ngoại cảnh không là một ràng buộc. Chung quanh chỉ là sự tách rời nhạt nhẽo, và vô nghĩa.
Tất cả đều diễn ra, không chủ định.
Viết thư để lại cho Ngà xong, Phủ toan trở lại cái khách sạn tồi tàn trong Chợ Lớn, nằm ở đó ít ngày rồi sẽ tính sau. Nhưng buổi trưa đặt va ly xuống trước cửa khách sạn ấy, nghĩ thế nào Phủ lại vội vã xách va ly lên xe. Phủ chợt nhớ ra Ngà đã đến đây rồi. Nếu nàng định đi tìm chàng, khách sạn này thế náo cũng là nơi Ngà đến trước nhất. Tìm chàng, gặp chàng ở đây, Ngà sẽ khóc lóc, nàng sẽ ôm ghì lấy chàng, chàng sẽ mềm yếu và rồi chàng sẽ chẳng nhẫn tâm hắt hủi được Ngà nữa. Nghĩ thế, Phủ bảo xe chạy ngược lên mạn Tân Định.
Tìm được một nhà ngủ kín khuất trong một phố vắng, Phủ ném va li, đóng cửa, thay quần áo, nằm nghỉ. Phải rời khỏi Sàigòn. Nhưng đi đâu bây giờ ? Đà Lạt ? Đà Lạt với sương mù và lá rụng hiện ra trước nhất trong tâm tưởng. Nhưng Phủ gạt đi. Đà Lạt vẫn là một nơi chốn chàng có thể phải chạm trán với rất nhiều khuôn mặt quen thuộc, là điều mà Phủ không bao giờ muốn. Ô Cấp ? Nha Trang ? Cũng không được nốt. Ô Cấp với những đoàn người tắm biển ồn áo với những ngày thứ bẩy, chủ nhật đông đúc, lúc nhúc trong một thứ không khí du hý trưởng giả phè phỡn là nơi Phủ ghét, ít khi muốn đến.
Nha Trang thì Phủ đã từng đi lại quá nhiều lần. Đẩy sự suy nghĩ đến những địa điểm xa lạ hơn. Bỗng, một danh từ hiện lên : Huế. Phải, tại sao Phủ không nghĩ đến Huế nhỉ ? Phủ đã đi khắp đất nước. Từ Nam chí Bắc. Chàng đã ở thượng du miền Bắc, cao nguyên miền Nam, chàng đã lê gót qua mọi vùng Tiền Giang Lục Tỉnh. Nhưng chỉ có Huế là chàng chưa đặt chân tới. Những lăng tẩm cổ kính, nơi an giấc ngàn thu của vua chúa chết, những bức tường thành hoang phế, con sông Hương và ngọn núi Ngự, Phủ đã từng nghe thiên hạ ca tụng nhiều về danh lam thắng cảnh của Huế, về cái đẹp dịu dàng buồn của Huế, về Huế như một thành phố lý tưởng cho ẩn náu và nghỉ ngơi. Ra Huế ít lâu. Phủ dừng lại với quyết định này.
Lục tìm trí nhớ, cùng với Huế, một tên người hiện ra. Dụ. Dụ là em họ của Phủ, đổi ra làm việc ở Huế đã lâu. Mấy tháng trước đây, Phủ nhận được thư Dụ mời chàng ra chơi. Sự thật là năm nào Phủ cũng nhận được thư của Du. Thư gửi thường là váo dịp trước Tết. Dụ buồn, ở Huế không giao thiệp vơi ai. Trong thư, Dụ nói đi làm về là Dụ ở nhà cả ngày, chơi đùa với hai đứa con nhỏ. Bây giờ Phủ ra chắc Dụ mừng lắm.
Phủ ngồi vụt dậy, mặc áo đi luôn. Chàng xuống thẳng hãng máy bay. Thế là buổi chiều trở về, trong túi áo Phủ đã có một cái vé maý bay ra Huế. Và chàng đã đánh điện tín cho Dụ biết.
Phi cảng Phú Bài lướt thướt trong mưa phùn. Cửa phi cơ vừa mở ra, những gịot mưa tạt nghiêng váo mặt Phủ, gây cho chàng một cảm giác bỡ ngỡ kỳ thú. Người nữ chiêu đãi mỉm cười nhìn Phủ nhắm mắt, đứng sững, mặc cho mưa hắt đầy váo mặt.
- Ông mặc áo kẻo ướt.
- Cô có thấy mưa phùn là tuyệt diệu không ?
Thiếu nữ mắc áo xanh lam xem chừng đoán hiểu được sự vui thú của Phủ :
- Ông mới ra Huế lần đầu ?
- Chính thế.
Phủ khoác áo mưa lên vai, lanh lẹn bước xuống. Một lát sau, chiếc xe hơi của hãng đã đưa chàng rời khỏi phi trường. Tưởng như chàng đang nhìn thấy một vùng làng xóm Bắc Ninh, Nam Định náo đó trước mắt. Những cây rơm đứng ngất ngưởng trong những mảnh vườn nhỏ, rau đậu kín khắp, không còn một diện tích nhỏ xíu bỏ hoang.
Phủ cảm thấy rung động và hồi hộp lạ thường. Cũng những bụi tre um tùm vây lấy những mái lá hiu hắt. Thời tiết tạo thành một nếp sinh hoạt đặc biệt "Bắc Kỳ". Phủ chợt nhớ tới quê nội chàng. Những ngày còn nhỏ tuổi, cha chàng thường cho chàng về thăm quê trong dịp Nguyên Đán hay đầu xuân. Thứ mưa đang bay ngoài khung kính xe cũng là thứ mưa đã tạt qua vòm trời thơ ấu của Phủ. Nhẹ như tơ. Thoang thoáng nghi ngờ. Có mà như không có. Mưa bay nghiêng, gió cuốn nhẹ, hât' những gịot mong manh lên trơi. Mưa bay muôn chiều trong không gian như một điệu múa dịu dàng và ky ảo. Bấy giờ Phủ còn nhỏ tuổi. Chàng đi trên mặt con đê cao. Cỏ muà xuân hai bờ xanh mướt. Từ dưới chân đê, những đợt khói bay lên trên những mái rạ. Người ta đang chọc tiết lợn ở những khoảng sân sau. Con lợn nằm tênh hênh, phô cái bụng trắng nỏn. Người ta đang gói bánh chưng. Phủ mê cái không khí sửa soạn Tết nhất thôn dã ấy vô tả.
Chương IX
Buổi sáng chàng từ trên nhà thờ chạy bay xuống chỗ người ta làm lợn. Con lợn nuôi một năm để giết thịt ngày Tết, được chăm bẫm chu đáo nên béo hú. Ngày nhỏ, Phủ yêu nhất bác Tuân. Bác là anh họ Phủ, suốt đời ở làng, trông coi phần mộ những người đã khuất, đèn nhang trên các bàn thờ. Năm nào, bác Tuân cũng mổ lợn. Năm nào bác Tuân cũng danh` cho Phủ cái mà chàng yêu thích và chờ đón nhất : cái bong bóng con lợn. Cái bong bóng đó rửa sạch, sát trấu, thổi căng phình, buộc váo một sợi giây, dơ cao lên khỏi đầu mà chạy, thú không thể náo tả được. Rồi còn những đêm ngồi canh bánh chưng nữa. Ánh lử bập bùng tỏa rộng thành một vòng tròn ấm áp, trong đêm lạnh buốt. Ngồi trên ổ rơm canh bánh trưng trong lò mới thấy cái đêm giáp Tết là tất cả hạnh phúc đơn giản và thân` tiên của tuổi thơ. Phủ chờ, không biết buồn ngủ là gì. Chàng mở thao láo mắt, chăm chú theo dõi cái nắp lò bánh, và vỗ tay reo lên khi cái nắp phụt khói trắng thơm ngát mùi gạo nếp. Vẫn bác Tuân gói riêng cho Phủ một cặp bánh cóc. Bánh cóc là thứ bánh trưng, nhỏ hơn, gói tay, không theo khuôn, chỉ có gạo mà không có nhân, thứ bánh gói cho trẻ nhỏ giữ riêng để chơi hơn là để ăn trong mấy ngày Tết.
Bây giờ, con đường dài hơn mười cây số từ phi cảng Phú Bài về tới thành phố Huế đã lần lượt đánh thức dậy tât' cả những xâu chuỗi hình ảnh xưa cũ và thơ ngây đó trong lòng Phủ. Tưởng như có một giọt nắng đang chảy trong óc, lan ra, làm sáng cả hồn. Tưởng như có một hơi gió lùa đi, làm mát mẻ cái thế giới bên trong nhiều chán chường ngột ngạt.
Xe vượt qua một cái cây cầu, tới địa đầu thành phố Huế. Chơ. An Cựu. Những đường phố, những dẫy nhà thứ nhất của Huế hiện ra trước mắt Phủ. Phủ thấy yêu lạ thường những cảnh sắc của Huế, như chàng vẫn yêu thích tất cả những tỉnh nhỏ chàng đã đi qua trong đời. Khác với những đô thị lớn như Hà Nội, Sàigòn, Huế phảng phất cái hơi thở, cái linh hồn đó của tỉnh lẻ, nơi ánh điện còn làm bạn được với ánh trăng, nơi hè phố còn chưa thôi cỏ mọc, nơi nhựa đường còn vương vất một cái gì của đất cát ruộng đồng phả tới.
Chiếc xe phóng lên cầu Tràng Tiền. Phủ thò đầu ra ngoài. Qua những cột sắt loang loáng, mặt nước sông Hương hiện ra, xanh đậm như mày cốm, rất thơ và rất muà thu. Hơi nước đưa gió lên, mát rượi. Phủ thở ra, lòng lâng lâng, nhẹ nhõm. Vượt hết cây cầu Tràng Tiền, chàng đã lọt hẳn váo cánh tay của Huế. Chàng đã quên được Sàigòn
Khi chiếc xe đổ Phủ xuống hãng, chàng đã thấy Dụ, người em họ của chàng, vợ hắn và mấy đứa con nhỏ vẫy chàng rối rít.
Ba chiếc xe cyclo đi thong dong, từ con đường Trần Hưng Đạo tiến về phiá cửa Đông Ba. Thành phố Huế lúc này mưa phùn đã tạnh và nắng đã dấy lên. Không khí thoáng mát. Phủ ngồi với thằng Vy, đứa con trai đầu lòng của Dụ. Nó trợn tròn đôi mắt đen láy :
- Sàigòn vui không bác ?
Phủ xoa đầu nó:
- Vui lắm cháu a.
Chàng trả lời mà cũng chẳng biết vui là vui như thế náo.
- Bác ra ngoài này chơi với ba cháu hả bác ?
- Ừ. Cháu bằng lòng như thế không ?
Thằng nhỏ gật đầu :
- Bác ở chơi chừng bao nhiêu lâu hả bác ?
- Cháu muốn bác ở chơi bao nhiêu lâu ?
- Mãi. Mãi mãi.
Phủ cười, ôm thật chặt thằng bé váo lòng. Trong một thoáng, chàng nghĩ đến những người đàn bà chàng đã ôm trong lòng. Những người đàn bà ấy đã đem lại cho chàng sự lãng quên vùi dập trong chốc lát, chàng choáng váng mê thiếp, nhưng sau đó, tỉnh thức, đầulưỡi lại đắng chát dư vị cháng chường, thân thể và tâm linh lại nhọc mỏi rã rời, và cuối cùng là những trận tình lơi lả chỉ ghi thêm dấu vết của một khoảng trống rỗng lớn lao không tài náo lấp đầy được.
Suốt dọc đường, đưá nhỏ bi bô kể hết chuyện này đến chuyện nọ bằng lối nhìn ngắm cuộc đời thơ ngây giản dị của nó. Nhiều lần Phủ phải bật cười. Chàng thấy mến thằng cháu nhỏ này vô cùng. Chàng cười lớn :
- Cháu muốn bác ở lại mãi mãi hả ? Ngoan lắm. Không mãi mãi được nhưng bác sẽ ở lại đến khi náo cháu không thích bác nữa thì thôi, chịu không ?
- Chịu.
Dụ và gia đình ở một căn nhà nhỏ trong Thành Nội. Đi hết cửa Đông Ba, bầu không khí cổ cũ bao trùm lấy Phủ. Những con đường cỏ cao và dầy. Những bức tường thành rêu phủ xanh thẫm một màu xanh của thời gian, như đọng lắng bao nhiêu đấu tích của những triều đại vàng son đã mất.
Nơi đây là thế giới lý tưởng của nghỉ ngơi. Không một tiếng động và không một màu sắc rực rỡ. Tâm hồn Phủ dịu xuống. Chàng nhấc thằng Vy khỏi xe, bồng nói trên vai, đi theo vợ chồng Dụ vào nhà.
Căn nhà có cổng, không đóng, mở váo một khoảng sân nhỏ. Thềm xi măng sạch bóng. Những rèm cửa có hoa leo. Bóng tối và bóng mát lưởng vưởng lẫn lộn trong một cảnh trí đơn giản sạch sẽ. Dụ đã thu dọn sẵn cho Phủ một căn buồng nhỏ. Một cái giường sắt kiểu giường bệnh viện. Một cái bàn viết và mấy cuốn tiểu thuyết. Phủ mỉm cười hài lòng. Căn buồng làm chàng nhớ lại những tuổi học trò thuở náo.
Sau bữa ăn, Phủ hơi mệt, vào buồng đóng cửa lại. Thời tiết thật dễ chịu. Hơi lạnh một chút. Phủ thay quần áo nằm duỗi dài trên mặt đệm. Tay chân buông thả, thoải mái. Chàng nhìn lên trần nhà, nghĩ đến một nơi chốn vưà rời bỏ, một nơi chốn vừa đặt chân tới lần đầu. Cuộc đời rồi như thế náo ? Ngày mai sẽ dành cho Phủ những gì ? Chàng không muốn nghĩ đến vội. Rồi sẽ hay. Bây giờ chàng muốn ngủ, muốn quên, không muốn nghỉ ngợi gì.
Suốt trong mấy ngày đầu, Phủ đi thăm thúc các vùng lân cận. Vào Thành Nội, Đại Nội, đi xem Lăng Tẩm. Dụ được nghỉ phép mấy ngày đó, làm một hướng đạo đắc lực cho Phủ. Phủ yêu thằng Vy, đi đâu cũng cho nó đi theo.
Một buổi chiều, Dụ mượn được xe hơi, lái Phủ ra Quảng Trị thăm cây cầu Bến Hải. Hai anh em đứng dưới những giọt mưa phùn bay nghiêng buổi chiều giới tuyến, cùng im lặng. Cây cầu Bến Hải xanh thẩm vắt qua lòng sông. Bên kia con đường trải tiếp đi, nhưng đã lài đoạn đầu của một con đường khác của một thế giới khác.
Phủ đánh diêm châm một điếu thuốc lá, thở khói cho bay váo mưa phùn, quay sang mỉm cười hỏi Dụ :
- Bao giờ chúng mình về được Hà Nội ?
- Tôi nghĩ chẳng bao giờ nữa anh ạ.
Phủ nhìn Dụ, bật cười lớn :
- Có lẽ vì thế mà cậu đã lấy vợ, đẻ con, và sống rất bình yên với Huế ?
- Có lẽ thế. Anh tin còn về được ư ?
- Phải tin như thế.
- Có lẽ vì thế mà đến bây giờ anh vẫn chưa chịu lấy vợ ?
Dụ hóm hỉnh hỏi lại và hai anh em cùng cười ròn rã. Buổi chiều đi thăm Bến Hải trở về, Phủ bâng khuâng đến tối. Một tâm trạng bâng khuâng thật đẹp chàng muốn ở mãi với niêm` bâng khuâng đó. Ăn cơm xong, Dụ thản nhiên thay quần áo, đóng cửa lại. Phủ nhìn đồng hồ. Mới có 9 giờ. Chàng hỏi Dụ :
- Lại một buổi tối nằm nhà ?
- Anh muốn đi đâu bây giờ ?
- Hỏi thế thôi. Chẳng muốn đi đâu hết. Bây giờ nằm nhà cũng có cái thú của nó. Lấy rượu ra đây uống chơi, rồi đi ngủ cho khoẻ.
Thằng Vy lon ton vào xách chai rượu trong tủ ra. Con Thu nhanh nhẩu đi lấy hai cái ly đặt trước mặt bố nó và bạn của bố nó. Dưới bếp, lửa hồng lên. Bóng vơ. Dụ lúi húi đứng nướng mực trên than tầu.
Những buổi sáng và những buổi chiều lặng lẽ ở Huế trôi qua trong một nhịp bình thản và lắng đọng. Đôi khi, sự im lặng và những giấc dài lê thê cũng làm Phủ trạch nhớ đến Sàigòn, không hiểu giờ này, người Sàigòn đang làm gì ? Những phòng trà mở cửa. Những tiệm khiêu vũ bắt đầu có những khúc nhạc dạo đầu dóng lên. Ánh sáng đổi màu trên các sân nhẩy. Những bước chân đan lấy nhau theo nhịp điệu dìu dặt. Phủ mơ màng với những hình ảnh nhàm chán chàng vưà nhìn thấy bằng tưởng tượng. Không, chàng không tiếc thương gì một đô thị bỏ lạị, như không tiếc thương một quá khứ đã tách rời từ một sự đổi thay địa điểm này. Và đêm Huế yên lặng ở chung quanh, như một bàn tay êm ái lại dìu chàng rơi ngã váo vùng lặng lờ và bất động của nó. Nâng ly rượu sóng sánh trên tay, Phủ chậm chậm uống từng hớp nhỏ. Chàng muốn sống thu mình váo sự xa lánh kín khuất. Chàng muốn lãng quên và được lãng quên.
Trong bầu không khí yên vui của cái tiểu gia đình người em họ trong Thành Nội này, Phủ đã tìm thấy sự nghỉ ngơi cần thiết. Rượu ngà ngà trong đầu, chàng đi ngủ. Đêm ở Huế, ngủ thật ngon. Đặt nằm xuống giường là ngủ liền.
Buổi sáng, Phủ thức giấc khi thằng Vy chạy váo đánh thức "bác Phủ" dậy. Hai bác cháu kéo nhau ra ngồi ở đầu thềm. Phủ uống cà phê, hút thuốc lá, thảnh thơi trong buổi sáng êm mát trải đi trên một cảnh sắc rất thôn quê. Thường thường, đến 10 giờ, Phủ mới mặc quân` áo ra khỏi nhà. Chàng đi bộ, dắt thằng Vy đi cùng, lững thững vượt qua cổng thành ra đường Trần hưng Đạo. Hai bác cháu tản bộ trên hè phố, đến gần mười hai giờ lại lững thững quay về. Sáng náo chiều nào cũng thế.
Điều Phủ hài lòng nhất là đến Huế được trên dưới một tuần lễ rồi, chàng chưa bắt gặp một khuôn mặt quen thuộc náo. Ao ước thầm kín của Phủ thế là đã được thực hiện. Chàng đã đến sống với một thành phố hoàn toàn xa lạ, giữa những khuôn mặt hoàn toàn xa lạ.
Nhiều buổi vợ chồng Dụ hỏi chàng :
- Thế nào, anh đã chán Huế chưa ?
Phủ cười:
- Bộ muốn đuổi trả tôi lại Sàigòn sao ?
- Đâu dám. Các cháu nó quý anh lắm. Chỉ sợ anh không chịu ở thôi chứ. Một người như anh mà chịu được cái buồn của Huế thì lạ thật đấy.
- Người ta hay chịu đựng được cái trái ngược, yêu thích cái trái ngược hoàn toàn với bản chất mình. Chính tôi cũng ngạc nhiên. Tưởng ra thăm vợ chồng cậu dăm hôm, không ngờ xét thấy có ở được mãi.
Phủ cười, nói tiếp :
- Người ta vẫn nói Huế là nơi dưỡng lão lý tưởng cho những người già. Không khéo tôi cũng già mất rồi còn gì.
Dụ hỏi:
- Năm nay anh bao nhiêu tuổi ?
- Bốn mươi.
Vơ. Dụ xen vào :
- Ồ, thế thì còn trẻ chán. Anh đừng lo.
- Tôi có lo đâu. Có điều là già đi rồi thật đấy. Tuổi tác đâu có làm già được người mà già là già ở tâm hồn. Sợ cái bất ngờ, lảng tránh những sóng gió, thích yên tĩnh là già đi một phần náo ở tâm hồn. Nhưng tôi thích thế. Cảm thấy nhẹ nhàng và đỡ mệt hơn.
Vơ. Dụ tên là Định. Thuở còn thiếu nữ, Định học cùng một lới với Dụ. Họ yêu nhau, mối tình đầu đời đỏ tươi màu phượng vĩ, trong cái cảnh trí hồn nhiên thơ ngây của phấn trắng bảng đen, tình yêu trong sạch của hai tâm hồn đã đi váo tuổi trẻ nhưng còn ở rất xa những thực tế cuộc đời, hai tấm gương tâm hồn này còn trong suốt chưa bị những thấp nặng choáng váng của đời sống dìm xuống và làm vẩn đục.
Mối tình đó không có chuyện, không có thảm kịch. Nó chỉ là tình yêu. Đơn giản như hơi thở. Nhẹ thoáng như không khí. Thứ tình yêu không có chuyện để nói, làm bằng những thư từ đều đặn gửi cho nhau khi họ ở xa, những buổi gặp gỡ dịu dàng khi ở gần. Cho đến khi Dụ thi đỗ, đi làm, và gia đình Dụ đến chính thức xin cưới Định cho Dụ Hạnh phúc của Định là : về nhà chồng, làm mẹ của hai đứa con rồi mà Định vẫn tươi vui như hồi con gái.
Đôi khi Dụ kể chuyện về Phủ cho vợ nghe. Định khiếp sợ và thán phục lối sống của Phủ lắm.Gặp Phủ lần thứ nhất, điều làm Định ngạc nhiên là Phủ không có vẻ gì một người chơi bời phóng đãng, loại đàn ông hư hỏng trụy lạc mà Định vẫn hình dung từ trước đến nay. Nhìn Phủ trầm tĩnh lúc Phủ ngồi hàng giờ với một cuốn sách, hay kín đáo ngắm Phủ đùa cợt với thằng Vy, Định không thấy dấu hiệu gì chứng tỏ Phủ chơi bời lẫy lừng ở Hà Nội thuở xưa và ở Sàigòn bây giờ. Định đem chuyện này ra hỏi chồng :
- Anh Phủ nhiều nhân tình lắm hả mình ?
- Hàng tá. Đếm không xuể, nhớ không hết.
Dụ trả lời, nửa nghiêm trang,nửa đùa cợt.
- Đàn bà náo gặp anh ấy cũng mê sao ?
- Không mê nhưng chỉ có chết lên chết xuống thôi.
- Gớm anh làm như anh Phủ là ông trời không bằng.
Dụ cười trêu Định:
- Yêu người nào thì người đó là ông trời của mình. Anh không là ông trời của em sao ?
Định phát yêu váo tay Dụ :
- Còn lâu. Nhưng các cô ấy mê anh Phủ vì cớ gì chứ ?
- Anh ấy có tất cả những cái để cho người đàn bà dễ dàng bị mê hoặc. Sức quyến rũ ở anh Phủ đối với đàn bà là gì, em biết không ?
- Anh ấy quý trọng đàn bà ?
- Em lầm. Trái lại. Sức quyến rũ của anh Phủ là cái thái độ xa cách của anh ấy, là ở chỗ anh ấy xem thường đàn bà.
Định có vẻ tức tối. Định "hừ" một cái, giọng hờn giận.
- Coi thường đàn bà ! Như thế là vô lý hết sức.
Dụ ôn hoà giảng giải cho Định rõ :
- Không phải xem thường là khinh đâu. Với anh Phủ, xem thường đàn bà là đặt đàn bà váo một phần đời của anh ấy mà thôi. Còn một phần đời một con người nữ, thì đừng nói gì đàn bà, đến những bạn hữu thân thiết nhất của anh ấy cũng không xâm phạm váo được. Mỗi người một tính. Tính anh Phủ khác lắm.
Sau đó, Dụ căn dặn Định đừng bao giờ vô tình hay hữu ý nhắc nhở, hỏi han đến dĩ vãng của Phủ làm gì. Hoặc Phủ sẽ bực mình. Hoặc Phủ sẽ nín thinh và đánh trống lãng sang truyện khác. Nhờ Dụ dặn trước, Định đã đè nén được sự tò mò thông thường của bất cứ người đàn bà náo. Bởi vậy, mà Phủ càng thấy yêu thích những ngày chàng sống với Huế. Vòm trời lúc náo cũng hắt hiu của Huế đối với chàng là một cánh cửa đóng kín, chàng ở bên trong cánh cửa, không có ai đến gõ váo đó. Không có ai đến quấy rầy. Mọi người thực sự đã để cho chàng được yên.
Chương X
Sân ga ồn ào người đi lại, đầu máy phì phà thở khói. Những kiện hàng, những chiếc va ly cuối cùng đã được khiêng lên toa. Tất cả báo hiệu con tàu sắp khởi hành.
Linh và Nghĩa đứng tránh vào một chỗ khuất, quay lưng lại lối cửa vào, cốt không cho ai nhận ra họ. Nghĩa mặc đồ đen, Linh mặc trắng. Đôi bạn giống nhau ở phục sức đơn giản của buổi tiễn đưa bịn rịn và ngậm ngùi. Con tàu kia lát nữa sẽ vượt đèo Hải Vân, qua Nha Trang, Phan Thiết, lăn trên đường sắt thăm thẳm, xuyên qua rừng, lượn vòng theo men biển, đưa Nghĩa vào Sàigòn. Chuyến đi vưà là một thoát ly một trốn tránh, vừa mang cái ý nghĩa bàng hoàng của một cuộc phiên lưu. Tất cả đều do Linh. Đều do sự sắp đặt và khuyến khích của Linh. Nhiều lần Linh tự hỏi và thấy nàng thật đã vô cùng liều lĩnh trong việc thu xếp điều kiện cho bạn thoát ly khỏi thành phố Huế. Thoát ly vĩnh viễn. Đi lần này là chặt cầu với gia đình, đoạn tuyệt với quá khứ, chỉ có đi tới mà không có trở lại. Nghĩa biết như vậy. Giúp Nghĩa, Linh cũng biết như vậy. Nhưng Linh không đừng được. Có một sức mạnh nào đó thúc đẩy Linh gia nhập vào giòng sống liều lĩnh của Nghĩa, sự liều lĩnh bất ngờ tạo cho Linh một trạng thái tâm hồn kỳ thú chưa đến với đời nàng bao giờ.
Nửa tháng trước ngày Nghĩa vĩnh viễn giã từ Huế và tuổi trẻ và muà xuân để ném mình vào sự va chạm tàn nhẫn với định mệnh, đôi bạn ngày nào cũng gặp nhau.
Điều làm cho Linh ngạc nhiên với chính nàng nhất là không hiểu vì đâu, nàng không thấy cái việc Nghĩa yêu một người đàn ông đến có thai với người đàn ông đó là hư hỏng và xấu xa nữa. Trái lại, nhiều phút của những buổi chiều Huế phiền muộn đẩy thật xa suy nghĩ và tưởng tưởng của nàng trôi vút vào một cuộc phiêu lưu bỡ ngỡ, Linh lại như cảm thấy nàng thua bạn ở một điểm nào, Nghĩa đã hơn nàng ở một điểm nào. Hơn ở chỗ Nghĩa đã có một tình yêu, và như vậy Nghĩa đã có kỷ niệm và quá khứ. "Mình thì chẳng có gì hết. Mình vẫn chỉ là một đưá con nít". Linh buồn rầu tự nhủ thầm. Con người thiết tha muốn yêu muốn biết muốn sống ở Linh đã thức dậy. Kỷ niệm ấu thơ không phải là kỷ niệm làm chìm đắm được tâm tưởng, làm bàng hoàng được trí nhớ. Linh muốn hơn. Muốn có những kỷ niệm dữ dội, đến có thể mê đắm nồng nàn, đến có thể lãng quên được chung quanh, đánh nhoà được hiện tại. Linh muốn có một quá khứ, một quá khứ trong đó nàng không chỉ lớn lên như cây cỏ lớn theo mưa nắng, mà trong đó nàng sống hẳn hoi, toàn vẹn một cuộc đời. Một cuộc đời có nhớ thương và khổ đau. Có mơ mộng và có cả thất vọng. Có những phút vui như ôm cả đất trời vào lòng mà hát. Có những phút buồn như tạo vật đã tan nát chung quanh, như Nghĩa đã sống.
Nghĩ thế, cho nên, trong những phút bàn tính, người có thái độ dứt khoát không phải là Nghĩa mà là Linh.
- Em sợ lắm chi. Linh à !
- Chị sợ gì ?
- Bỏ đi rồi đời em không biết sẽ xoay vần ra sao ?
- Nghĩa không có lưa chọn nào kh'ac mà.
- Em biết. Gia đình thế, bà con thế thì quả tình em không còn sự lưa chọn nào kh'ac thật. Nhưng em sợ. Sợ quá chừng. Sợ đến muốn chết quách đi cho xong đời.
Nghĩa nói và Nghĩa khóc. Linh gắt :
- Bây giờ có phải là lúc chị khóc đâu. Phải can đảm lên chứ.
Nghĩa mở lớn đôi mắt nhìn Linh. Nếu không phải là bạn thân, nếu không hiểu bạn, Nghĩa có thể nghĩ rằng Linh ở ngoài cuộc và Linh đang tàn ác đẩy nàng đến chỗ chết. Nhưng thân nhau, Nghĩa không một phút nào nghi ngờ lòng tốt của người bạn gái duy nhất, người bạn gái đó đang tìm cho nàng một cửa ngõ để thoát ly.
- Bây giờ Nghĩa vào thẳng Sàigòn.
Nghĩa thở dài:
- Mình cũng nghĩ thế. Trốn vào Đà Nẵng gần quá mà trốn cũng chẳng được. Còn tai tiếng hơn là ở lại đây nữa. Nhưng Sàigòn xa quá. Mình sợ sợ thế nào ấy. Vả lại mình chẳng quen ai ở trong ấy, Linh ạ ! Biết làm thế nào ?
Linh cắn môi suy nghĩ. Nàng chợt nghĩ đến Phụng. Chưa chắc Phụng đã ưa Nghĩa, chưa chắc Phụng đã có đủ khoan dung để xót thương hơn là khinh bỉ Nghĩa. Nhưng Phụng đã sống ở một thành phố lớn. Ít nhất Phụng cũng không đến nỗi nào, nhất là lại được Linh khẩn khoản giới thiệu và nhờ giúp.
Thế là, ngay lúc đó, ở nhà Nghĩa, Linh đã bắt Nghĩa đóng cửa buồng lại, lấy giấy bút đem lại cho nàng. Suốt một tiếng đồng hồ, torng một nhiệt tình sôi nổi, Linh đã viết cho Phụng một lá thư bốn trang, kể hết câu chuyện đã xẩy đến cho Nghĩa. Cuối thư, Linh nhờ Phụng thu xếp cho Nghĩa chỗ ăn ở cho đến khi sanh nở, và khi Nghĩa đã mẹ tron` con vuông, tìm kiếm cho Nghĩa một việc làm.
Viết xong lá thư, dán phong bì, trao cho Nghĩa, Linh cười:
- Mình bảo Nghĩa là bạn thân nhất. Thế nào chi. Phụng cũng giúp đỡ. Nghĩa cứ vững tâm.
Ngẫm nghĩ rồi Linh bật cười thành tiếng :
- Chị Phụng xem thư chắc sẽ ngạc nhiên lắm đấy. Ồ, cho chị ấy ngạc nhiên một mẻ cũng chưa chết ai.
Ở Huế, không tiêu pha gì, tiền bố mẹ cho cất đi, Linh đưa hết cho Nghĩa. Phút cầm lấy tiền của bạn. Nghĩa rưng rưng nhìn Linh và xúc động quá, Nghĩa lại khóc.
- Em khốn nạn quá đi. Đến với Lịch chẳng suy nghĩ gì, đến nông nỗi này, có đưá con gái nào ngu dại như em không chứ ? Bây giờ phải trả giá bằng mọi ê chề đau đớn, thật đáng kiếp cho em.
- Chưa chắc Lịch đã xấu.
Nghĩa giật mình đánh thót :
- Không xấu ? Bộ Linh sử sự như thế là tốt với em lắm sao ?
Linh không chịu bỏ sự nhận định của nàng về Lịch, tuy nàng không có đủ bằng chứng để biện hộ cho Lịch.
- Mình đoán Lịch cũng sợ dự luận, sợ tai tiếng như Nghĩa sợ vậy. Thiếu can đảm thì đành rồi. Nhưng đểu giả vô lương tâm đến tận cùng thì mình tin Lịch chưa đến nỗi như thế đâu. Nhưng thôi, hãy gác chuyện Lịch lại. Việc xảy ra đã xẩy ra rồi, than van lắm cũng vô ích. Hãy nghĩ đến Nghĩa. Đến đứa con sau này của Nghĩa. Rồi sau hẵng hay.
Linh không quên dặn Nghĩa phải tìm cách báo tin cho nàng sự thể thế nào, ngay khi Nghĩa vào tới Sàigòn. Mọi việc thế là tạm coi như xong xuôi. Nghĩa bỏ nhà trốn đi cũng dễ dàng. Bố me. Nghĩa chỉ tính đến việc ngăn cản Nghĩa không được "theo trai" ở Huế, mà không thể nào nghĩ rằng Nghĩa có đủ can đảm bỏ nhà trốn đi.
Thế là, họ đã đứng đó với nhau trên cái điểm khởi hành của một chuyến đi quyết liệt. Hai chị em nắm chặt lấy tay nhau, cùng nước mắt chạy quanh. Phút tiễn đưa nay, tin`h bằng hữa sáng loà trong tâm hồn họ như một báu vật cực kỳ thiêng liêng và cao quý.
Nghĩa nghẹn ngào ôm chặt lấy Linh, nói qua nước mắt :
- Linh tốt với mình quá. Mình không biết nói thế nào...
Linh cố cầm nước mắt mỉm cười:
- Em phải là mẹ đỡ đầu đứa nhỏ đấy nhé !
- Nhất định thế rồi. Liệu chúng mình có hy vọng gặp nhau ở trong ấy không ?
- Em sẽ cố tìm cách vào chơi trong ấy ít lâu.
Tiếng còi tàu hú lên, báo hiệu khởi hành. Mặt Nghĩa nhợt nhạt. Nghĩa nhìn lùi trở lại như muốn thu lấy hình ảnh thành phố Huế một lần cuối cùng. Nghĩa cắn chặt vành môi đến chảy máu. Nàng sắp oà khóc, Linh ghé vội vào tai Nghĩa n'oi thầm :
- Chết đừng khóc, người ta nhìn thấy thì nguy.
Miệng nói, Linh dìu Nghĩa lại cửa toa. Nàng trao chiếc kính dâm trong tay cho Nghĩa. Hiểu ý Linh muốn cho mình khỏi bị ai nhận ra, Nghĩa đeo ngay cái kính lên mắt. Con tàu chuyển động. Những vòng sắt quay từ từ. Đôi bạn ôm lấy nhau thật chặt.
Chương XI
Bà Phán Thi đứng quay lưng lại, nói với Linh đứng ở sau lưng:
- Con về gặp bà, nhớ thưa với bà tuần sau thầy mẹ sẽ về thăm bà. Con đi ngay đi kẻo muộn.
Linh đi tới đặt tay lên vai mẹ, cười:
- Từ sáng đến giờ, mẹ gịuc con mấy lần rồi. Còn sớm quá mà. Lát nữa con đi cũng được.
Bà Phán Thi quay lại, nói như gắt:
- Ô hay ! Mẹ bảo con đi ngay, sao cứ để phải giục như thế !
Trước đôi mắt mở lớn vì ngạc nhiên của Linh, bà Phán Thi dịu giọng xuống, cho con gái khỏi nghi ngờ :
- Bà đau, chắc đang mong thầy mẹ hay các con về thăm lắm. Đi sớm về sớm có hơn không ? Về chiều, dễ gặp mưa ở dọc đường lắm.
- Con đi ngay bây giờ đây.
Trở vào buồng, ngồi trước gương, vừa chải đầu Linh vừa suy nghĩ. Nàng thấy thái độ của mẹ có một cái gì khác thường. Cái việc bà Phán đột ngột bảo nàng về thăm bà ngoại bên thôn Vĩ Dạ, hình như có một dụng ý nào đó mà nàng không đoán được. Bà ngoại nàng đau thật, nhưng theo như đứa em gái sang cho biết, bà ngoại đã khỏi được mấy ngày nay rồi mà ! Tại sao còn phải về thăm ? Và tại sao phải về thăm ngay như thế ?
Từ thuở nhỏ, không bao giờ Linh dám trái lời mẹ. Nàng hiền hậu, nàng là một đứa con hiếu thảo và ngoan ngoãn, hai mẹ con thương yêu nhau và điều làm Linh sợ hãi nhất là ở đời nàng làm một điều gì có thể làm mẹ đau buồn.
Nhưng sáng nay, trời đẹp quá, giữa mùa mưa dầm mà có được một buổi sáng đẹp trời như thế này, gặp Phủ, đi chơi với chàng, vui thích biết bao nhiêu. "Ác thật" Linh nhủ thầm, và nhìn khuôn mặt nàng trong bóng gương. Mấy tuần lễ đến với Linh như một đảo lộn lớn lao trong tâm hồn, và hình dáng nàng dường như cũng có một đổi thay kỳ diệu. Lần thứ nhất, tự nhìn ngắm, Linh thấy mình xinh đẹp. Nàng chưa từng bận tâm đến nhan sắc của mình, bây giờ nàng chợt khám phá thấy con người mình, khám phá thấy luôn nàng đẹp, nàng khả ái và dễ thương.
Chợt nhớ lại câu nói của Phủ:
- Tấm gương làm cho người đàn bà nhìn thấy mình đẹp hơn cả là đôi mắt của người yêu.
Linh đã nhìn vào đôi mắt Phủ. Nàng yêu tất cả ở chàng. Mái tóc chàng như có mưa gió và sương nắng thổi lùa, đẹp một vẻ đẹp hoang vu và gió bão. Vầng trán của chàng, một vầng trán phẳng và rộng, trên đó những nét năn như những dấu vết cuộc sống mà chàng tiếp nhận thoải mái và coi thường. Cái miệng chàng, vành môi hơi trễ như lúc nào cũng thấp thoáng một nụ cười riễu cợt. Linh yêu, yêu tất cả. Nhưng nàng yêu nhất là đôi mắt. Nàng cảm thấy đôi mắt ấy là cả một thế giới. Nhiều lúc thản nhiên đến độc ác, lạnh lùng đến rùng mình và cách biệt đến sợ hãi. Nhưng khi đôi mắt yêu dấu ấy đậu xuống nàng, đó là cái nhìn của nắng muà xuân vờn trên một đài hoa làm run rẩy, của nắng muà hè làm cho mê thiếp, của nắng mu`a thu làm say người như men, như rượu, của nắng muà đông khi vừa hiển hiện, chợt tưởng như mùa xuân đã đâu đó trở về. Đôi mắt Phủ sâu, u uẩn buồn, phảng phất tâm hồn chàng trong đó, Linh thấy đẹp vô cùng, một nét đẹp mà nàng không tài nào diễn tả được nhưng lúc nào cũng bắt nàng phải nghĩ tới và nhớ đến.
"Thế mà hôm nay, mẹ mình bắt mình về Vĩ Dạ thăm bà ngoại, và mình không được nhìn thấy đôi mắt ấy". Linh nghĩ, và nàng chải vội tóc đứng lên.
Giây phút đó, Linh không ngờ một thử thách ghê gớm sắp đến với nàng, đẩy nàng phải đứng trước một lưa chọn quyết liệt.
Bà Phán Thi nhìn đồng hồ, thấy Linh đã đi được chừng nửa giờ đồng hồ. Căn nhà yên tĩnh. Tiếng chuông thong thả buông từng giọt, gió chạy trên thảm cỏ ngoài vườn, nắng rất đẹp nhưng là thứ nắng mong manh cho đoán thấy trận mưa đã rập rình đâu đó.
Bà Phán Thi nhìn ra cổng, và bà đợi chờ, Chàng trẻ tuổi có dám đến gặp bà ? Có hiểu bà cho mời đến để làm gì ? Y có dám đến ? Bấy nhiêu câu hỏi được đặt ra trong đầu óc người mẹ, nhưng bà Phán Thi không có thời giờ suy nghĩ nữa. Bà nghiêm mặt ngồi thẳng người lên.
Một chiếc xe xích lô vừa đậu lại ngoài đường. Một chàng trẻ tuổi từ trên xe bước xuống. Hắn đó. Hắn là gã đàn ông đã quyến rũ con gái bà, gã đàn ông lạ mặt một buổi nào đã đến giữa cái thành phố trầm lặng này, gã đàn ông từng làm không biết bao nhiêu điều xấu xa và tai tiếng. Không thể để gã tai tiếng cho gia đình bà được. Không thể để gã quyến rũ con gái bà như thế được. Phải có một thái độ quyết liệt.
Trả tiền xe xong, Phủ rút lửa, châm một điếu thuốc. Những lúc bối rối hay phân vân, Phủ thường có thói quen châm một điếu thuốc như thế, cử chỉ đốt thuốc đối với chàng là một khoảng khắc định thần quý báu, hút một hơi thuốc thật dài, cúi đầu xuống, khi ngửng lên thở khói ra, ở nhiều trường hợp, chỉ trong một hơi thuốc mà chàng đã tìm thấy lối thoát, lối giải quyết cho hơn một vấn đề khó khăn.
Nhưng lần này, không hiểu sao, vừa đốt cháy xong điếu thuốc, chàng cau mặt vất ngay nó xuống mặt cỏ. Phủ không thấy có lý do gì phải bối rối, phải hoảng hốt cả. Chàng bình tĩnh bước qua một thềm cổng và khoan thai đi lên hàng hiên. Thấy mẹ Linh ngồi đó, Phủ cúi đầu chào cùng một lúc bà Phán Thi lên tiếng:
- Mời ông vào.
Thấy Phủ bước vào nhưng vẫn đứng yên, bà Phán Thi chỉ tay:
- Ông ngồi chơi, ông ngồi xuống đó.
Yên lặng một lát. Bà Phán Thi ngắm nhìn Phủ từ đầu đến chân.
Phủ ngồi yên để mặc cho cái nhìn của người mẹ đo lường nhân cách. Chàng đưa mắt tìm kiếm. Không thấy Linh đâu, Phủ mới yên tâm. Chàng thành thực không muốn Linh biết chàng đến.
- Ông đã nhận được thư tôi ?
- Dạ, đã nhận được.
- Cám ơn ông đã tới.
Lại yên lặng một lát. Phủ đánh diêm châm thuốc lá. Lần nay, không phải để trấn tĩnh. Mà chỉ vì chàng muốn hút thuốc là và không biết nói gì hơn là đợi chờ bà Phán Thi muốn nói với chàng những điều gì. Tất nhiên là không tốt đẹp gì. Phủ cũng không ngạc nhiên khi nhận được thư ngắn nguỉ của bà Phán, chiều qua khi chàng đưa mấy đứa cháu đi chơi vừa về đến nhà. Lá thư do Dụ giao cho chàng
- Ông có biết tôi mời ông đến đây làm gì không ?
Phủ nhìn thẳng vào mặt người mẹ, chàng bình tĩnh chịu đựng cái nhìn nghiêm khắc không lảng tránh.
- Cháu cũng hơi đoán được ý định của cụ. Nhưng xin cụ cho biết thẳng. Lời nói thẳng vẫn là lời nói đáng nghe nhất.
Bà Phán Thi giật mình. Bà không ngờ người đàn ông lại có thể trả lời bà một cách đường hoàng và dõng dạc như thế. Hơi bối rối một chút bà Phán Thi đằng hắng nói tiếp :
- Ông vừa nói : lời nói thẳng vẫn là lời nói đáng nghe nhất. Đúng lắm. Vậy tôi xin hỏi thẳng. Ông có quen biết cháu... Linh, con gái tôi ?
- Dạ, có.
- Quen từ khi con gái tôi vào thăm chị nó ở Sàigòn ?
Sự gợi lại của bà Phán Thi làm Phủ mỉm cười vui thú. Chàng vừa nhớ lại, thêm một lân` nữa, trường hợp ngộ nghĩnh đã ném chàng ngã vào Linh ở hành lang toà án.
- Cũng không hẳn như thế ! Cụ có thể coi như cháu chỉ quen Linh ở Huế.
- Coi như thế cũng được. Bây giờ tôi yêu cầu ông một điều.
- Xin cụ cứ nói.
- Đừng bao giờ ông tìm gặp con gái tôi nữa. Xin ông để cho con gái tôi yên.
Phủ trừng mắt nhìn người đàn bà ngồi trước mặt mà lời nói thiếu lễ độ đã làm chàng tức giận. Bằng cách nghĩ thầm : Đây là một người mẹ, và người mẹ nào cũng có quyền được vô lý và bất công nếu vô lý và bất công ấy được đọc bởi tình yêu con.
- Nhận được thư cụ, và trước khi đến đây, cháu đã đoán trước được đôi phần những điều cụ định nói. Không ngờ cụ nói thẳng và rõ như thế. Có lẽ...
- Có lẽ thế nào ? Bà Phán Thi cướp lời.
- Có lẽ cụ hiểu lầm cháu là hạng người không đứng đắn.
Bà Phán Thi bật lên một tiếng mai mỉa :
- Ở Huế chúng tôi cũng có báo đọc, và chúng tôi đọc báo rất kỹ. Ông nhớ cho như thế.
Phủ đã biết bà Phán Thi định ám chỉ đã biết rõ những vụ tai tiếng xấu xa ở Sàigòn của chàng trước đây qua những bài báo. Chàng thấy mình nhỏ nhen nhưng không đừng được mà không trả đũa lại.
- Điều này cháu biết lắm. Ở Huế, nhiều người rỗi rãi quá không biết làm gì nên đọc báo cả ngày và biết nhiều chuyện lắm. Ý cụ muốn nói cháu cho một quá khứ hư hỏng, và cháu không có quyền quen biết những thiếu nữ con nhà gia giáo ?
Đã nói thì không lùi được nữa, bà Phán Thi gật đầu:
- Phải.
Phút này, Phủ có hàng trăm điều muốn nói cho người mẹ đeo nặng hàng mớ thành kiến lỗi thời này hiểu thế nào là quá khứ của một đời người, quá khứ không thể là phản chiếu của hiện tại, và xét đoán con người qua quá khứ của họ là một xét đoán cạn hẹp, thiếu độ lượng và dễ đưa đến những lầm lẫn đáng tiếc. Ấy thế mà Phủ cúi đầu xuống và ngồi yên. Chàng chợt cảm thấy mỏi mệt lạ thường. Trước xã hội, trước kẻ khác, là mẹ người yêu lúc đó. lại nổi giận trong tâm hồn Phủ cái ý muốn xa lánh, quay mặt đi, như chàng đã xa lánh Sàigòn để tìm ẩn náu ở Huế. Biết đâu bà Phán Thi không có lý, như tất cả những người mẹ bao giờ cũng có lý ? Chàng nghĩ chàng đã đem lại cho Linh một tình yêu cao qúy, nhưng tình yêu bây giờ có đưa đến hạnh phúc mai sau ? Câu hỏi được đặt ra như một sự thực bàng hoàng mà Linh và chàng đều chưa bao giờ nghĩ tới.
Phủ thong thả đứng dậy đi mấy bước vô định trên nền đá hoa. Cuối cùng chàng dừng lại trước khung cửa nhìn xuống khu vườn nhỏ. Thiếu Linh tất cả đều trở nên xa lạ đối với chàng. Người đàn bà hẹp lượng ngồi sau lưng mà Phủ cảm thấy như cái nhìn soi mói vẫn không thôi lặng lẽ theo dõi, lũ đồ đạc xếp đặt ngăn nắp chung quanh thảm cỏ và những hàng cây dưới kia, những bức tường trần trụi cửa căn buồng này, tất cả thuộc vào một thế giới tĩnh tại và sự hiện hữu của chàng chỉ là một khuấy động vô lý.
Anh không đem lại cho em điều người ta phải đem lại cho người yêu là hạnh phúc. Không có hạnh phúc, tình yêu không phải là tình yêu. Đó chỉ là một trận tình như một buổi nắng, một cơn mưa, thứ thời tiết thất thường của một đời người, cuộc phiên lưu chốc lát của một đời người, anh không thể đẩy em vào cuộc phiên lưu đó, bơỉ vì em sẽ mất nhiều hơn là nhận được, bởi vì em sẽ đi và không thể trở về, khi đó tình yêu chỉ còn là một tấn thảm kịch nhiều màn của tan vỡ và hối hận, của nụ cười em hôm nay thành gịot lệ ngày mai, của cái đẹp biến thành tội lỗi, xã hội nay không có chỗ cho những người chúng ta yêu nhau. Chúng ta không có đủ vũ khí để đánh thắng cái xã hội này, nơi hàng nghìn sự thật đã dựng thành trở lực, nơi thành kiến, dư luận mãi mãi là những kẻ thù không tha thứ cho kẻ nào dám coi thường nó. Anh coi thường nó, nhưng em không thể coi thường. Cuối cùng là chúng ta chỉ được đến với nhau trong cái trạm gặp gỡ chốc lát của hai ngã đường riêng biệt.
Khi Phủ quay trở lại đứng trước mặt bà Phán Thi chàng cũng không hiểu sự ưng thuận của chàng là một thái độ can đảm hay hèn nhát. Mà chỉ thấy như thế là hay hơn. Không thể khác. Cho cả chàng và Linh.
- Cụ đã được toại nguyện.
- Nghĩa là...
- Không bao giờ cháu tìm gặp Linh nữa.
Phủ cười:
- Thành phố Huế nhỏ quá, không tìm rồi cũng gặp. Vậy cháu sẽ đi khỏi nơi này, như thế cho cụ được hoàn toàn yên tâm.
Trước khi đi ra. Phủ hỏi người mẹ:
- Cụ có cho Linh biết chuyện này không ?
- Không, tôi không muốn cho nó biết.
Phủ ngẫm nghĩ và gật đầu:
- Như thế là hơn.
Phủ cúi đầu chào bà Phán Thi, đi nhanh ra ngoài.
Chương XII
Phủ chọn lúc uống cà phê sau bữa cơm để bảo cho Dụ biết ý định chàng là sẽ đáp xe lửa trở về Sàigòn ngày mai. Hai vợ chồng Dụ đưa mắt nhìn nhau, cả hai đều không dấu được ngạc nhiên, vì trước đó họ không hề thấy Phủ đá động đến chuyện từ giã Huế. Dụ mỉm cười:
- Thế mà cứ tưởng anh sẽ ăn đời ở kiếp với Huế.
Phủ cũng cười:
- Tôi không ăn đời ở kiếp được với ai hết. Với Huế cũng vậy.
Rồi Phủ lảng sang chuyện khác. Ăn cơm xong, Phủ định sang ngay buồng riêng nhưng không được. Thằng Vy, nghe thấy bác Phủ của nó sắp về Sàigòn không ở Huế với nó, cứ bíu chặt lấy Phủ, bố mẹ nó mắng, doạ thế nào cũng không chịu buông. Phủ ôm thằng nhỏ lên lòng. Chàng vuốt ve những sợi tóc mềm mại của nó và chàng cũng thấy cảm động. Phủ chợt nhớ đến lời những bạn chàng ở Sàigòn nói về chàng, những người bạn thân thiết lâu ngày nhất, tự hào là hiểu chàng hơn hết, ai nấy đều cho Phủ là một con người lạnh lùng, hạn chế tình cảm không cho biểu lộ ra ngoài, rồi chính sự hạn chế đó lâu dần thành một hủy diệt vô hình không cho tình cảm nẩy nở bình thường và tốt đẹp nữa. Nhưng nọ đều lầm, Phủ biết chắc chắn như vậy. Chàng cho là tình cảm phải có đối tượng thích ứng mới phát hiện ra được. Những nỗi niềm vui buồn, hờn giận ở chàng khác người khác là ở chỗ kín đáo, trang trọng mà không bất chợt, không ồn ào, chứ không phải là không có.
Mấy tuần lễ ở Huế, giữa Phủ và đứa con nhỏ của bạn đã là sợi giây tình cảm càng ngày càng thắm thiết bền chặt. Chàng không thể rời đứa nhỏ. Như chàng không nỡ rời Linh mà phải rời. Ôm thằng Vy trong lòng, Phủ chợt nhớ đến hiện tượng đó. Mình không được quyền sống theo ý mình nữa Đã đến lúc quá khứ bắt hiện tại phải trả nợ rồi. Một vốn thành bao nhiêu lời đây ? Câu hỏi gieo một nỗi buồn vô cùng tận vào đáy cùng tâm tư phiền muộn của Phủ. Chàng nghĩ cuộc đời đã ở xa. Đâu đó. Lãng đãng. Thấp thoáng. Hình ảnh cuộc đời ấy chỉ còn là một mặt phẳng lặng lờ và phiền muộn như giấc ngủ, trên đó Phủ buông thân thể trôi theo giòng tháng ngày.
- Bác về Sàigòn cháu có nhớ bác không ?
- Nhớ
- Cháu nhớ viết thư cho bác nghe !
- Nhớ
- Nhớ không được bắt nạt em và tối phải đi ngủ sớm nghe không ?
Thằng Vy vùi đầu vào ngực Phủ, gật đầu lia lịa và nói một tràng dài "Nhớ. Nhớ" khiến Phủ bật cười. Chàng biết chàng sẽ chẳng bao giờ trở lại Huế hoặc có trở lại cũng còn lâu lắm, nhưng không hiểu tại sao chàng vẫn còn muốn nói dối thằng Vy:
- Bác về rồi bác sẽ lại ra Huế ngay với Vy.
Thằng nhỏ mừng rỡ vùng đứng lên. Nó qùy gối ngon lành trên đùi Phủ, hỏi sốt sắng:
- Thật nghe bác.
- Thật
- Bác đừng nói dối cháu nghe bác.
- Nghe.
Dụ gắt con:
- Vy, không được hỗn với bác. Anh chiều nó quá. Cháu sinh hư thì nguy lắm đấy.
- Không, cháu ngoan lắm.
Đôi mắt Phủ mơ màng. Nói chuyện với thằng Vy mà Phủ có cảm tưởng chàng đang nói chuyện với Linh, những lời nói của chàng đều gửi cho Linh. Phủ cúi xuống hôn lên mái tóc thằng nhỏ, để thì thầm với người yêu trong tưởng tượng : Anh đang nói với em đó. Vĩnh biệt, em yêu dấu !
- Thôi, cháu cho bác đi thu xếp va ly.
Phủ đẩy nhẹ thằng Vy ra, cúi đầu đi sang buồng riêng.
Đêm xuống dần. Một đêm của Huế, lướt thướt, ướt át trong mùa mưa dầm. Phủ đầu trần đi bộ một mình dưới trời mưa. Chàng keó cao cổ áo cho chùm kín gáy hai tay thọc sâu vào túi áo đi mưa, chàng cúi đầu xuống và chàng chậm chạp bước đi trên lề đường.
Hai bên, những dẫy nhà hoặc tối om hoặc chỉ le lói một thứ ánh sáng mong manh và khuya khoắt. Đêm xuống, đời sống khép kín của Huế rút lui thật sâu và thật xa sau những cánh cổng, những khoảng vườn và những cánh cửa đã cài then kia. Điểm lửa của điếu thuốc lá trên môi Phủ vừa bị mưa làm cho tắt ngấm. Điếu thuốc ướt đẫm, như mặt mũi, như mái tóc chàng.
Phủ nhổ điếu thuốc, và bước lên cầu Tràng Tiền. Từ bên khu Thàn Nội, chàng đang vượt qua con sông Hương để sang phía bên kia của thành phố Huế chìm đắm trong mưa bay và bóng tối.
Mặt sông tối hút không nhìn thấy. Những giòng mưa bay qua vùng ánh sáng vàng đục của cây cầu trắng toát rơi xuống lòng sông như rơi xuống một vực thẳm không cùng.
Lần gặp nhau hai hôm trước, Linh đã tả cho chàng nghe cái đẹp huyền ảo của giòng sông Hương giữa mùa trăng sáng. Trăng dát vàng trên mặt nước xanh, tự đó bay lên tiếng hò mái đẩy, trên đó là những bóng thuyền dài vút như lời than, bóng thuyền trên sông Hương, tiếng hát trên sông Hương dưới ánh trăng là tất cả cái đẹp buồn dịu dàng và ngây ngất nhớ của Huế.
Khi đó, nghe người yêu kể chuyện trăng sáng trên sông Hương, Phủ đã mỉm cười bảo Linh:
- Cứ nghe em tả đã thấy đẹp. Tiếc rằng anh đến Huế đúng vào mùa mưa dầm nên chưa được nhìn thấy tận mắt cái đẹp đó.
- Hết mùa mưa rồi anh sẽ thấy.
- Ừ, hết muà mưa rồi anh sẽ thấy.
Phủ bật cười thành tiếng và nói tiếp:
- Hết mùa mưa. Chúng mình nói chuyện với nhau cứ y như là anh sẽ vĩnh viễn ở lại với Huế không bằng.
Linh, chân thực và thơ ngây:
- Chẳng đúng như thế sao ? Anh sẽ còn ở lại đây lâu với em chứ ?
- Lẽ cố nhiên là anh muốn ở lại. Nhưng ai biết trước được những bất ngờ xẩy đến trong ngày mại Người ta không bao giờ có thể biết được ngày mai như thế nào.
Phủ nhìn Linh, tưởng tượng đến khuôn mặt người yêu dưới ánh trăng. Khuôn mặt đẹp dịu dàng hẳn là còn đẹp muôn phân dưới ánh trăng xanh dịu dàng. Phủ bảo Linh như thế và nàng đã đỏ mặt vì sung sướng. Rồi chợt nghĩ đến câu nói cỦa nàng về tương lai là hiện tượng của đời sống không ai đoán trước được như thế nào. Phủ đã hỏi Linh :
- Em à ?
- Dạ
- Nếu ngày mai, vì một chuyện bất ngờ nào đó anh bỏ Huế, bỏ đi không bao giờ trở lại, em sẽ có thái độ gì ?
Linh cười:
- Anh bắt em trả lời ?
- Không bắt. Nhưng muốn.
- Được. Nhưng em hỏi lại anh đã. Anh bỏ đi có cho em biết trước không ?
- Nếu anh cho em biết ?
Linh nũng nịu nắm lấy tay Phủ:
- Em sẽ khóc. Nước mắt em sẽ nhiều hơn là nước của suốt một mùa mưa dầm ở Huế, em sẽ cầu xin anh đừng bỏ em tội nghiệp, anh phải ở lại với em, và anh sẽ không thể đi được nữa.
Phủ thở dài gật đầu:
- Anh không thể đi được thật. Nhưng nếu anh lặng lẽ bỏ đi xa mà không cho biết ?
Phủ giật mình khi thấy Linh thản nhiên trả lời không nghĩ ngợi :
- Thì ngày nào em biết em sẽ tự tử ngay trong ngày hôm đó.
- Em nói đùa hay em nói thật đấy ?
Linh cười ròn rã :
- Em nói đùa. Nhưng anh cứ thử bỏ đi như thế xem rồi anh sẽ biết là đuà hay thật.
Mẩu đối thoại hai ngày trước trở lại trong đầu óc Phủ và chàng đã đi qua hết cầu Tràng Tiền lúc nào không hay. Mưa không lớn nhưng vẫn âm thầm rả rích trong bóng tối. Con đường thẳng tắp dưới bóng cây hiện ra, và Phủ thấy chàng đang đi về phía nhà Linh. Chàng đứng lại, tự hỏi chàng đã hứa với người mẹ là không bao giờ gặp Linh nữa, vậy chàng còn đi vào con đường này làm gì ? Nghĩ thế mà rồi chân chàng lại đều nhịp bước. Phủ muốn nhìn thấy Linh. Nhìn thấy, một lần cuối cùng.
Khung cửa sổ như cái khung của một tấm hình mà Phủ đang chụp, đang thu vào kỷ niệm chàng. Phủ đứng nép mình sau một gốc cây, lặng lẽ nhìn sang. Chàng chờ đợi dễ đến mười phút mới thấy Linh hiện ra trong khung cửa ấy. Linh hiện ra rồi mất đi. Phủ lại chờ. Linh lại đi qua khung cửa rồi lại đi mất đi. Hai ba lần như thế. Cuối cùng Phủ vui mừng thấy Linh ngồi xuống ghế. Nàng ngồi hướng ra đường, trên tay cầm một cuốn sách và chăm chú đọc. "Em đọc sách, tối nào em cũng đọc sách trước khi đi ngủ. Nhưng từ giờ, em đọc sách chỉ là để được nghĩ đến anh". Thêm một câu nói của người yêu vừa nhớ lại và Phủ thấy hồi hộp trong lòng vì mến thương và cảm động lẫn lộn. Tối nay Linh mặc một cái áo ngủ màu thẫm, bên ngoài là một chiếc áo len trắng làm nổi bật mái tóc thả dài xuống hai vai.
Phủ yên lặng ngắm Linh từ sau gốc cây bên này đường. Chàng muốn vượt con đường đi sang. Chàng muốn gõ thật mạnh, gõ liên hồi, gõ cuống quýt vào cánh cửa đóng kín kia. Chàng muốn vừa gõ vừa gọi tên Linh, gọi thật lớn cho nàng nghe thấy, cho cả thành phố Huế nghe thấy, chàng muốn rũ bỏ lời chàng đã hứa với người mẹ. Sự ước muốn của chàng bừng bừng mãnh liệt. Chàng bước một bước ra khỏi gốc cây. Nhưng rồi chàng lùi trở lại, lùi trở lại chỗ cũ. Một sức mạnh thứ hai, mãnh liệt hơn ước muốn của chàng đã kìm chân Phủ đứng lại. Quá khứ lại hiện ra. Một quá khứ đầy tai tiếng xấu xa, đầy những điều mà dư luận nơi người yêu đang sống và gia đình của người yêu không thể chấp nhận và tha thứ.
Khung cửa sổ có ánh đèn sáng dịu dàng và bên trong, Linh ngồi đọc sách, phút này Phủ nhìn thấy như hình ảnh của một thế giới khác biệt ở rất xa cái thế giới đầy bất trắc và gió bão là cuộc đời chàng. Chàng đứng ở ngoài. Chung quanh chàng là bóng tối, mưa bay, sự giãi dầu của gió và sương mù, sự lạnh lẽo của đêm, sự sào sạc của lá, âm thầm của cỏ, heo hút của con đường, mênh mông của vòm trời, thế giới đời chàng trước sau là cái ấn tượng đó của một cuộc hành trình không dừng chân, ở ngoài mọi trạm nghỉ. Linh không thể có mặt trong vùng gió bão ấy. Nàng ngồi kia, nàng ngồi ở trong kia, ở thật xa chàng, lùi khuất sau những cánh cửa, nơi Phủ không bao giờ hòa mình vào được, và phút này Phủ mới khám phá thấy là chàng tuy ở gần mà kỳ thực là giữa chàng và Linh, cái hố cách biệt vẫn thăm thẳm và những trở lực thì trùng trùng điệp điệp.
Phủ soay người lại tựa lưng vào một gốc cây "Vĩnh biệt. Vĩnh biệt em yêu dấu". Phủ thì thầm rất nhẹ trong bóng tối. Tiếng nói thoảng như hơi sương của chàng lan đi, lẫn vào tiếng thở dài của một đêm Huế lạnh và buồn. Vậy là chàng lại bỏ đi, cái bóng tối âm thầm vĩnh viễn là bạn của những hè đường có ánh đèn khuya khoắt soi nghiêng, những dấu chân lẻ loi lại vang động trong im lặng, bỏ đi như trước, như đã bao nhiêu lần bỏ đi như sẽ đến rồi sẽ bỏ đi mãi mãi.
Trong Phủ là một cảm gíac ngậm ngùi và nhẫn nhục. Chàng tưởng, với Linh, đã nổ lên một va chạm dữ dội và bàng hoàng làm đảo lộn được giòng chảy của định mệnh. Nhưng chàng đã tưởng lẫm. Chợt nhớ lại câu hát của một bài hát nào:
"Cuộc đời như mưa bão
Tình người như tơ liễu"
Tình yêu : Một cái bình pha lê mong manh trong lòng tay tàn baọ của cuộc đời, cái bình rơi vỡ làm tan tành từ va chạm thứ nhất. Phủ biết rằng thân thế chàng và quá khứ chàng không thể là những bảo đảm ngăn chặn và che chở được cho tình chàng và Linh. Thôi thế cũng xong.
Một cái gì vừa rơi bỏ Phủ khiến chàng có cảm tưởng về một mất mát to lớn đang diễn ra trong tâm thể. Phủ thở dài, đi ra khỏi gốc cây quay đầu nhìn trở lại. Căn nhà bây giờ hoàn toàn im lặng và tối tăm. Ánh đèn đã tắt, khung cửa đã đóng. Linh không còn ở đó, khuôn mặt nàng như một ngọn hải đăng, mà con tầu say là Phủ nhìn thấy thật ở xa trong mù sương, ngọn hải đăng bây giờ đã biến mất trong sương mù.
Phủ đút hai tay vào túi quần, đi trở lại con phố nhỏ. Thấp thoáng trong bóng tối những bờ cỏ ướt đẫm, Phả lên một thứ hương đêm lạnh buốt.
Ánh đèn vàng đục như những con mắt bệnh, nhìn xuống Phủ bằng cái nhìn của Huế đối với người lạ mặt, một cái nhìn nghi ngờ, và dửng dưng. Phủ đứng lại rất lâu trên cây cầu vắt qua lòng sông nhỏ.
Chàng nghiêng người nhìn xuống lòng nước âm thầm phía dưới, con sông đêm nay là con đường của một biên giới ngăn chia chàng và cái thế giới vừa bỏ lại như một thiên đường nhỏ, trong đó sống một người thiếu nữ, mà định mệnh không thể hoà hợp làm một với định mệnh của chàng.
Tiếng gõ cửa rất nhẹ, cũng làm Dụ thức giấc ngay. Thực ra, Dụ chỉ nằm nhắm mắt trong bóng tối mà không ngủ. Dụ chờ Phủ về. Phủ báo tin sáng mai trở về Sàigòn, và báo tin một cách đột ngột, thái độ khác thường ở Phủ đã kích thích trí tò mò của Dụ. Buổi tối khi Phủ đi Dụ cũng ra phố. Gặp một vài người bạn, gợi chuyện và tìm hiểu. Dụ đã tìm ra được tên một người thiếu nữ : Linh.
Ở Huế đã nhiều năm, tuy đã có vợ con và sống một cuộc sống cách biệt, đứng đắn, nhưng vì Huế nhỏ chật, dư luận đồn đại và phóng lớn bất cứ một câu chuyện gì, nên chuyện Linh đi chơi với một người đàn ông, Dụ cũng được nghe bạn hữu kể lại và dễ dàng đoán ra người lạ mặt đó không phải là ai xa lạ mà là Phủ. Về nhà, Dụ cười, bảo vợ, trước khi đi ngủ :
- Anh Phủ đúng là có số đào hoa. Đi đến đâu có chuyện với đàn bà đến đó.
- Ai thế anh ? Vợ Dụ hỏi
- Cô Linh
- Cô Linh con bà Phán Thi ?
Vợ Dụ kêu lên:
- Thật ư ? Sao anh biết ?
- Huế nhỏ như cái miệng chén. Chuyện gì mà không biết.
Dụ ngẫm nghĩ:
- Anh Phủ tự nhiên trở về Sàigòn, anh đang tìm hiểu tại sao, bây giờ anh nghĩ anh đã biết được tại sao rồi.
Vợ Dụ nói:
- Ở mãi đây buồn chết. Một người như anh Phủ ở mãi Huế sao được. Anh ấy chán Huế thì anh ấy về chứ còn tại sao nữa.
Dụ cười, lắc đầu:
- Không phải. Thôi em đi ngủ đi. Để lát nữa anh hỏi anh Phủ xem anh đoán có đúng không ?
Phủ đánh diêm châm một điếu thuốc, thở khói ra, mơ màng, và quay lại Dụ, chàng mỉm cười buồn bã :
- Câu chuyện như thế đó. Người ta có thể nhìn nó bằng hai khía cạnh. Coi như một chuyện tầm thường, vụn vặn, không có gì đáng quan tâm cũng được. Và coi đó là một chuyện quan trọng cho một đời người cũng được. Cái đó tùy thuộc ở một quan niệm sống, về người khác, về tình yêu.
Dụ nhìn Phủ chăm chú, cố đoán tâm trạng thầm kín của Phủ qua nét mặt Phủ tranh tối tranh sáng dưới ánh đèn.
- Anh coi như thế nào ?
Phủ nhìn lên:
- Coi cái gì ?
- Chuyện đó. Chuyện giữa anh và Linh.
- Tôi không biết. Thành thực như thế. Lắm lúc, tôi không hiểu tôi muốn gì nữa. Nghĩa là phải sống như thế nào. Nữa đời người, càng sống càng thấy như bóng tối dầy đặc hơn trước mặt, hoang mang nhiều hơn trong hồn, mệt mõi nhiều hơn trong máu trong tim. Mọi gía trị, mọi nguyên tắc đều như nhất loạt sụp đổ, đưa con người tôi vào xâu một tâm trạng thỏa hiệp và chịu thua vô điều kiện. Tôi nghĩ Linh dẫu sao cũng chỉ là một người đàn bà. Một người đàn bà Huế, sống trong cái xã hội đầy thành kiến của Huế, nơi dư luận và một thực trạng không bao giờ có thể xem thường và vượt qua. Cho nên sớm muộn rồi tôi và Linh cũng phải xa nhau. Thà bỏ đi lúc tình còn đẹp. Chẳng còn gì nhưng cũng còn được với nhau ít nhiều kỷ niệm đáng ghi nhớ.
Dụ cau mặt:
- Một người như anh mà chịu bằng lòng với những kỷ niệm ư ?
- Không bằng lòng cũng không được. Tình yêu chỉ có thể đứng vững nếu ở hai phía đều có sự quyết tâm đến tận cùng. Quyết tâm dù là thế nào. Quyết tâm vô điều kiện.
- Nghĩa là ?
- Nghĩa là người ta phải tuyệt đối tin tưởng ở nhau, đương đầu với du luận, với chung quanh, không xao xuyến và không lay chuyển.
- Anh bỏ đi vì anh nghĩ sự quyết tâm đó không thể có được ở cả hai phía.
- Không hẳn thế. Nhưng cũng có thể cho là như thế.
- Vậy anh không quyết tâm hay Linh ?
- Không biết, và tôi cũng không muốn biết. Nhưng tôi đã hứa với người mẹ. Ngày mai tôi về Sàigòn rồi. Thôi, cũng cho là xong đi.
Dụ lắc đầu:
- Như thế không được.
- Nếu Dụ là tôi, Dụ cũng sẽ bỏ đi như thế.
Phủ như chợt nhớ ra điều gì:
- Tôi có một việc muốn nhờ Dụ. Tôi đã định im lặng bỏ đi. Nhưng nghĩ như thế cũng không được. Tôi muốn viết cho Linh một lá thư. Cắt nghĩa cho Linh hiểu. Nếu Dụ có thể chuyển giao dùm tôi lá thư ấy.
- Được chứ ! anh viết đi. Tôi sẽ chuyển đến tận tay cô Linh.
Phủ nhìn Dụ, nghiêm trang :
- Nhưng Dụ phải hứa với tôi một điều. Là không được chuyển thư ngay ngày mai. Mai tôi đi rồi ! Hãy để tôi đi được một vài ngày Dụ hãy chuyển.
- Tại sao lại như thế ?
- Tôi muốn thế. Viết thư cho Linh để nàng khỏi hiểu lẫm, chứ không phải để Linh giữ tôi ở lại, Dụ làm đúng hộ như tôi yêu cầu. Khi nào tôi đã lên tàu, thư mới được đến tay Linh, nhớ chứ !
Dụ cười:
- Nhớ. Anh viết thư đi.
- Tốt lắm.
Phủ đứng dậy, đi vào buồng riêng. Chàng đóng cửa lại, thay quần áo, đến ngồi trước bàn viết. Trong ban đêm yên tĩnh của Huế, trong tiếng mưa lào rào dịu nhẹ như một cung đàn trầm, trong ngậm ngùi dịu dàng của tâm hồn, và bâng khuâng lả lả của trí nhớ, trước hình ảnh Linh và chàng thấy như đang lùi dần vào quá khứ, hình ảnh bây giơ` chập chờn trên một biển sương mù, Phủ nói chuyện với Linh, bằng những hàng chữ, một lần cuối cùng, tron đêm cuối cùng của chàng ở Huế.
Phủ xin lỗi vì sự bỏ đi đột ngột. Chàng giữ đúng lời hứa với bà Phán Thi, là không đem chuyện mẹ nàng yêu cầu chàng như thế nào kể lại cho Linh biết. Cuối thư, Phủ chỉ giải thích vói Linh mơ hồ như thế này : Nếu có một lúc nào đó, anh buồn rầu khám phá thấy anh và em, chúng ta không thể ăn đời ở kiếp được với nhau, mỗi chúng đi một con đường riêng, loại đàn ông như anh không thể yêu một người thiếu nữ như em được, chúng mình lầm tưởng một chuyện là thật, là đứng đắn nhưng chuyện đó kỳ thực chỉ là một trò đuà, anh không yêu em đâu và em cũng chẳng yêu anh, chúng mình cùng đóng kịch với tình cảm của chính mình, thì lúc đó là đêm nay, khi anh ngồi viết cho em những giòng chữ này, trư
ớc khi anh trở về Sàigòn và không bao giờ gặp em nữa. Hãy coi những lần gặp gỡ, những cử chỉ ân ái, những lời anh nói với em, là của một tấn kịch, và đã đến lúc tấn kịch hạ màn rồi. Anh không yêu cầu em quên anh làm gì, vì chúng mình chẳng có gì với nhau đáng nhớ và đáng giữ. Ngay bây giờ, anh đã và anh đang quên em rồi đó. Anh đã nghĩ đến những người đàn bà khác.
Huế và em chỉ còn là một kỷ niệm. Không hơn không kém. Huế và em chỉ là những trạm nghỉ của một cuộc phiên lưu. Sự thực là như vậy đó. Em thất vọng và anh khốn nạn lắm phải không ? Anh đi rồi, anh không cần em nghĩ về anh như thế nào nữa nên anh nói ra ở đây cho em, ít nhất cũnh một lần về con người thật của anh, dẫu sự thực có làm cho em đau đớn. Đau đớn. Nhưng em không chết đâu. Em sẽ quên anh, em sẽ quên anh, em sẽ lấy chồng đẻ con như hàng trăm nghìn người đàn bà khác, sống một cuộc đời bình thản và hợp lý. Không ai chêt' cả. Tình yêu bình thường. Chúng mình cũng vậy. Vĩnh biệt Linh. Khi em nhận được thư này, anh đã đi xa, anh đã ở thật xa ngoài cuộc đời em. Vĩnh biệt.
Phủ gấp lá thư cho vào phong bì, dán lại. Khi chàng đề tên Linh trên mặt phong bì, thốt nhiên tay chàng run run, như ngòi bút không phải đang viết trên mặt giấy và đang rạch sâu vào trái tim chàng và làm cho đau đớn.
Phủ thở dài ngả người trên thành ghế. Chàng nhìn ngó trân trân vào chiếc phong bì sáng sớm mai chàng sẽ trao cho Dụ và phút này chàng mới thấy mất Linh là một mất mát thật đau đớn. Lần đầu tiên trong đời, Phủ không được sống theo ý muốn của mình. Và điều kỳ là : lúc chàng cảm thấy cuộc đời đáng sống nhất là lúc chàng không được sống ấy. Phủ gục đầu xuống. Thốt nhiên không kìm giữ được, vai Phủ rung lên. Chàng bàng hoàng cả người. Ánh đèn trước mặt chàng nhoà đi. Và trong lòng chàng, cùng với trận mưa đêm tầm tã bên ngoài, cũng vừa có một trận mưa buồn đổ xuống.
Chương cuối cùng
Trời im sững, đầy vẻ doạ nạt, rồi mưa ào ạt đổ xuống như một giòng thác giận dữ.
Từ chiếc xe cyclo kín bưng, Phủ xách va ly hấp tấp bước ra. Chàng cúi đầu chạy mấy bước thật nhanh. Vậy mà, ẩn được vào mái hiên nhà ga, mái tóc Phủ đã ướt đẫm. Phủ rút mù xao lau mặt, nghiêng đầu nhìn lên vòm trời Huế trắng xoá mưa bay. Phủ không muốn nghĩ ngợi gì thêm nữa về Huế ngoài một ghi nhớ : Chàng đến Huế khi muà mưa dầm, chàng giã từ Huế, mùa mưa dầm vẫn chưa dứt. Phủ thở dài, ném theo tiếng thở dài ấy nỗi vương vấn cuối cùng về Huế còn giữ trong rung động, ném nó vào một vùng đất trời gió mưa mịt mùng chàng bỏ lại, đoạn, Phủ xốc cao cổ áo choàng, cúi xuống xách va ly, nhanh nhẹn đi vào sân ga.
Trên đường sắt, con tàu nằm dài như một thân thể phiền muộn. Đầu máy rung rung thở ra những hơi khói trắng. Phủ nhìn đồng hồ. Còn nữa giờ nữa tàu mới khởi hàng. Chàng tìm một chỗ khuất, đặt va ly xuống, ngồi lên, châm một điếu thuốc hút, và chàng chờ đợi. Điếu thuốc đốt lên phút lên đường. Trận mưa đổ xuống. Con tàu kia trên con đường sắt, ấn tượng của chuyển dịch dai thẳm. Và hồn Phủ bay đi. Hồn chàng đang theo mưa bay đi, bay thật sâu vào quãng đời cũ, bay thật hết về qua những chuyến đi miên man, bất tận của một phần đời lang thang phiêu bạt vừa hiện về trong trí nhớ chàng như một cơn chiêm bao kéo dài ở một triền thung lũng quá khứ, bên kia, bên kia sương mù, và mưa phùn, bên kia những chân trời, bên kia đêm dài và bên kia bóng tối. Phần đời cũ là tuổi trẻ của Phủ đó, tuổi trẻ với những hành động điên cuồng,và liều lĩnh, với những đam mê không đắn đo cân nhắc, những cuộc tình mê đắm thần trí và sượng sần thân thể, tất cả nhịp sống hốt hoảng như để trả lời cho một khát khao siêu hình không bao giờ thỏa mãn, và Phủ lăn mình vào một cơn lốc cuốn hút chàng đi, ở chàng không có những thắc mắc về mai sau, về đời người, chỉ là một bản năng mở ngỏ đến tận cùng cảm gíac. Bao nhiêu năm chàng sống như thế, tuổi trẻ là hành lý. Bao nhiêu năm chàng đi như thế, đi theo sức sô đẩy ma quái của tâm hồn. Nhiều lần, vào những thời kỳ phiền muộn và mệt mõi, chàng muốn ngừng lại. Hạ cánh buồm phiên lưu, ghé vào một bến đậu. Xây dựng bên trên mái đầu gió bão một mái nhà ấm, trải rộng dưới chân giang hồ một cái gì, bất cứ một cái gì kìm giữ được chàng lại, để chàng thôi đi, thôi sống nhịp sống cũ, ra khỏi vùng gió bão, tìm vào một nơi chốn bình yên và đứng lại
Mỗi lần cố gắng, là một lần thất bại. Không có một yếu tố mới mẻ nào đến với chàng, tại sao lại thấy cần thiết tìm đến một đổi thay ? Nhớ lại lần đi theo một người đàn bà đẹp sang tận đất Lào, khi trở về, mẹ chàng đã tạ thế, sự hối hận dầy vò tâm trí Phủ, chàng thôi đi được ít lâu. Nhưng chỉ được một ít lâu mà thôi. Sau đó, cái chết cuả mẹ thọat đầu là một sự hối hận, về sau lại như một sức mạnh đẩy chàng ngã sâu thêm nữa vào chuyển dịch. Riêng lần này, Phủ thầm hy vọng chàng đổi thay được cuộc đời. Thay đổi được cuộc đời chàng, chỉ có tình yêu, mối tình yêu lớn, thứ tình yêu đảo lộn định mệnh, cháy bùng như một ngọn lửa hoá thân. Phủ tưởng chàng đã bắt gặp được tình yêu ấy, nhờ đó, chàng sẽ thôi sống cho chàng, để sống cho một người.Hy vọng cuối cùng tưởng đã nằm trong tầm tay, hy vọng cuối cùng chỉ là một ảo tưởng qua những ngón tay thoát đi như một cánh khói.
Phủ ném mạnh điếu thuốc lá, đứng dậy. Phút này tâm trí chàng đã thấp thoáng những hình ảnh cũ. Những đêm của hộp đêm, hè đường, trong cơn say, màu rượu sóng sánh trong đáy ly chuếnh choáng, những chiếc cầu thang lượn vòng dẫn lên những nơi có đàn bà, âm nhạc và những chuỗi cười thê lương vang động trong đêm khuya rạc rời và chán chường. Bước từng bước một trên sân ga mưa bay mà Phủ cứ cảm tưởng như đang bước dần về, bước trở lại với những ngày tháng cũ.
Năm phút sau, chàng đã ngồi yên trong một đáy toa. Mưa chợt ngớt đi, rồi mưa lại ào ào. Mưa như một điệu ca trầm và buồn trên những mái toa tầu, mưa vây lấy Phủ, mưa đưa chàng lên đươ`ng. Nhìn xuống, sân ga Huế đã thưa vắng dần dần. Phủ nghĩ chắc chàng là người cuối cùng lên tàu, và chắc tàu cũng sắp chạy. Phủ đặt va ly ở bên cạnh ty tay lên, chàng ngả đầu vào thành ghế, khép kín cổ áo và nhắm mắt lại
Tiếng còi hú lên một hồi dài, nhiều hồi dài. Phủ vẫn nhắm nghiền mắt Lòng chàng thoáng một chút vương vương ngậm ngùi. Chàng nói thầm trong đầu : Vĩnh biệt Huế.
Bỗng một tiếng người kêu lớn ở dưới sân ga : "Cô kia đi đâu" làm Phủ mở mắt
Nếu có những lúc người ta tưởng sự thật là chiêm bao, lẫn chiêm bao cùng sự thật, con mắt nhìn thấy những hình ảnh cụ thể mà tưởng là ảo gíac mong manh, và sự bàng hoàng bởi không chờ đợi và không hy vọng làm tê liệt moị phản ứng, làm sửng sờ moị cử chỉ, thì cái trạng thái ngẩn ngơ lạ lùng này đã đến với Phủ. Bằng cái chàng vừa thoáng thấy ngoài khung kính mờ hơi nước đọng, dưới sân ga.
Linh không nghe thấy tiếng người kêu nàng đứng lại, nàng không nghe thấy gì hết, ngoài tiếng còi kêu dài, báo hiệu con tàu sắp lăn bánh, ngoài tiếng trái tim nàng đập mạnh trong ngực như muốn vỡ tung ra vì hồi hộp.
Linh chạy dọc theo con tàu, mái tóc nàng bay ngược theo chiều gió thổi mạnh, tà áo lụa trắng phần phật cuốn lấy bước chân Linh cuống quýt, khuôn mặt nàng căng thẳng sự sống để trần dưới mưa, nước mắt Linh ràn rụa cùng với nước mưa trời, Linh chạy trong dòng đau đớn muôn hàng lướt thướt, Linh chạy trong miệng son hé mở, đôi mắt kinh hoàng, thần kinh bốc cháy. Lòng nàng như tê đi, nàng sống một trạng thái tuyệt vọng cực điểm đến kêu thét lên thành tiếng. Nhưng khi đến cửa ga, còn nhìn thấy con tầu đứng đó, dưới màn mưa ào ào nặng hạt, Linh biết cuộc đời nàng còn hy vọng, nhưng hy vọng đó chỉ còn thu vào một số giây phút quyết liệt và ngắn nguỉ vô ngần.
Qua khung cửa kính một toa tầu, đôi mắt mở lớn đến đứt kẻ vì tìm kiếm của Linh chợt nhìn thấy một khuôn mặt nghiêng nghiêng, đang cúi xuống như ngủ. Phủ, Phủ kià. Chàng ngồi đó. Chàng, ánh sáng của đời nàng, đóa mặt trời chiếu soi vào cuộc sống tối tăm phiền muộn của nàng, người yêu dấu đời đời kiếp kiếp của nàng, còn ngồi đó. Sự vui mừng thảng thốt của Linh thật là vô bờ bến. Linh quay phắt lại, chạy bay lên cửa toa. Gía lúc đó có rừng dài cản lối, có núi cao án ngữ, có giòng sông băng qua thành sự cách trở đôi bờ, có mặt biển dàn ra thành sự chia lìa bốn hướng, những bước chân có tình yêu sô đẩy của Linh cũng vượt băng qua. Thoang thoáng chung quanh Linh, suốt hai bên hành lang con tầu, là những con mắt kinh ngạc. Nhưng Linh không thèm chú ý tới, nàng bước qua những tiếng càu nhàu, những lời bực tức. Nàng chen lấn tất cả, xô ngã tất cả mà bước đi.
Đến trước cửa toa, Linh đứng lại. Phủ ngồi đó, chàng nhìn nàng ngạc nhiên và chưa kịp đứng dậy Linh đã chạy xô vào. Một người ngồi ở cửa toa duỗi chân chắn lối mà Linh không hay. Nàng thấy dưới chân bỗng có sự chắn vướng mạnh mẽ. Nhưng Linh không gượng được. Đà chạy ném bắn người nàng về phía trước. Linh kêu lên một tiếng khẽ trong cổ họng và thấy nàng ngã lao vào Phủ vừa đứng lên, đà ngã kéo luôn Phủ ngã xuống.
"Một đôi mắt yêu dấu mở lớn, ở gần thật gần ; nhìn thấy mênh mông như một vòm trời long lanh và sâu thẳm. Tôi không thể bỏ được vòm trời ấy, đó là quê hương đời tôi, nơi tôi là người và tìm thấy mình trong tình yêu đón đợi. Một mái tóc loà xoà, ở gần, thật gần, nhìn thấy như một cánh rừng yêu dấu : Tôi không thể đánh mất được cánh rừng này, nơi hạnh phúc sẽ giam cầm tôi, nhưng tôi ưng thuận bằng tất cả sức mạnh sự giam cầm ấy. Một hơi thở, tôi đã từng uống bằng những cái hôn dài, một vòng tay tôi đã từng được ôm chặt, để thấy mình được nhỏ lại trong che chở và yêu thương, cảm tạ Trời Phật, cảm tạ Thượng Đế cho con tàu chưa chạy, cho tôi đến kịp, cho chàng còn đó, cho tôi nắm giữ được, khi tưởng rằng đã mất, hy vọng đầu tiên và cuối cùng của đời tôi".
Linh ngã xuống và thấy nàng nằm gọn như thế, trong cánh tay Phủ. Tiếng chàng đẫm ấm rót thành một giòng mật vào tai, rất nhỏ, rất thầm, như một tiếng cười dịu dàng:
- Em lại ngã vào anh, thấy chưa ?
Linh vùi đầu vào vai Phủ. Nàng gật và nàng dàn dụa nước mắt.
- Em ngã vao anh lần này là lần thứ ba, nhớ không Linh ?
Linh vùi đầu vào vai Phủ sâu hơn. Nàng gật và nàng nức nở khóc.
- Lần đầu ở một hàng lang Toà án. Lần thứ nhìn ở một hè đường. Lần thứ ba trên một toa tàu sắp khởi hành. Ba lần ngã vào nhau như thế này, người ta cười cho đấy, biết không ?
Linh cảm thấy một bàn tay vuốt nhẹ lên mái tóc nàng. Và tiếng chàng:
- Nhìn xem, người ta đang cười chúng mình.
Nhưng Linh lắc đầu, nàng vẫn khóc, nàng muốn được khóc nức nở như thế này mãi trên vai chàng, ai cười cũng mặc, nàng không cần, không sợ nữa. Không bao giờ nữa đâu, chắc chắn như thế, em không bao giờ chịu để cho anh đi, em không hiểu tại sao anh lại viết thư cho em những giòng vĩnh biệt, nhưng em sẽ đi theo anh đến cuối đời, và anh không bao giờ bỏ đi được nữa.
- Đừng khóc nữa, em.
Nhưng Linh khóc. Nàng sung sướng và nàng phải khóc, phải khóc.
Linh nằm im để cho Phủ từ từ dìu nàng ngồi thẳng dậy.
Bỗng nhiên, trong tiếng mưa ào ào dội vào khung kính một hồi còi vang lên, hồi còi bay lên thật cao trong mưa. Linh nín khóc, lắng nghe còi tàu và tiếng bánh khởi sự lăn đi, chậm chạp từng vòng trên đường sắt.
- Tàu đi rồi
Những bánh sắt dưới chân lăn mau hơn. Con tàu bắt đầu lắc lư cái nhịp điệu của đường trường. Linh soay người, nằm nghiêng, mái tóc nàng loà xoa` trên vai Phủ, và nàng nhìn ra thành phố Huế. Vĩnh biệt tuổi nhỏ. Vĩnh biệt quá khứ. Linh không muốn nhìn thấy Huế nữa. Nàng nhắm nghiền đôi mắt lại, để cho những gịot lệ cuối cùng lặng lẽ trào ra. Nàng cảm thấy sự rung chuyển dữ dội của con tàu đang gia tăng tốc lực, nàng ôm lấy Phủ. Thật chặt. Như cầu cứu, như ẩn trốn, và trong khoảng khắc đó, tât' cả Huế đã bị ném trả típ tắp về phía sau của con tàu lao đi trong mưa.
- Đến đâu rồi anh ?
- Chân đèo Hải Vân
- Bây giờ đến đâu rồi anh ?
- Qua đèo Hải Vân.
- Đừng bao giờ anh viết cho em những lá thư như thế nữa, nghe anh.
Phủ cúi xuống. Chàng kéo áo choàng đắp lên vai cho người yêu, và Linh ấm áp cưạ mình dưới làn vải áo.
- Em có lạnh không ?
- Lạnh, nhưng anh đắp áo lên cho em, anh ôm lấy em, và em không lạnh nữa.
- Vì yêu em mà anh bỏ đi như thế đấy, em có biết không ?
- Không biết.
Phủ cười:
- Em trốn đi theo một người đầy những tai tiếng xấu xa như anh thế này, em không sợ dư luận sao !
- Không sợ. Sợ. Nhưng em không sợ nữa.
- Không sợ gia đình ?
- Có. Nhưng sợ mất anh hơn. Anh ơi !
- Gì thế em ?
- Nói cho em biết đi. Nói ngay cho em biết.
- Nói gì ?
- Nói anh không coi em như một trò đùa. Nói anh sẽ không bao giờ tàn nhẫn với em, đừng tàn nhẫn với em tội nghiệp.
Phủ cúi xuống gần hơn. Chàng không trả lời mà hôn Linh. Cái hôn dài, nồng nàn, bằn bặt không biết qua bao nhiêu dặm đường. Bên ngoài, vùng trời mưa dầm của Huế đã bỏ lại thật xa, sau lưng đèo Hải Vân, và con tàu lao xuống một vùng đồng bằng phẳng tắp.
- Ngày mai, chúng mình ở Sàigòn.
- Dạ. Linh nói thầm như hơi thở.
Nàng ngước mắt lên nhìn khuôn mặt người yêu. Hàng mi dài và cong vút động đậy như một cánh bướm mỏng. Còn tàu lao đi. Linh nằm thật yên. Tay nàng tim` kiếm tay Phủ dưới làn áo. Và nắm chặt lấy. Trời sáng trong và con tàu lao đi.
Sáu tháng sau ngày Linh bỏ nhà trốn đi với người yêu vào Sàigòn, một buổi chiều đi làm về, Dụ nhận được một lá thư của Phủ. Chàng vừa đọc vừa tủm tỉm cười:
Tôi để tội cho cậu đấy nhé. Ai cho phép cậu được trao cái thư sớm hơn 24 giờ đồng hồ ? Ai cho cậu cái quyền được can thiệp vào cuộc đời người khác ? Cậu có biết rằng đời tôi đã thay đổi lớn lao và ghê gớm như thế nào về cái hành động tự ý của cậu không ? Ngày nào ra Huế rồi biết tay tôi. Sẽ ném cậu xuống sông Hương cho xác nổi lên dưới chân núi Ngự.
Dụ cười thành tiếng khi đọc đến một đọan khác, ở cuối trang nét chữ mềm mại, không phải nét chữ của Phủ :
Anh Dụ,
Cảm tạ anh đã không giữ lại cái thư cho đến lúc một chuyến tàu chở một người đi rồi mới trao lại cho em. Cảm tạ anh đã không nghe lời anh Phủ dặn. Anh ấy doạ ném anh xuống sông Hương ư ? Sông Hương nhỏ hẹp lắm, không chết đuối được đâu anh đừng sợ. Anh là ân nhân của em đó, anh Dụ. Em đã đọc thư. Bây giờ thì anh thấy rồi, em đã nghe theo lời khuyên của anh và không bao giờ hối hận.
Dụ gập lá thư cất vào túi áo, nhìn ra Huế vàng thẫm dưới nắng chiều. Chàng nghĩ đến Linh, đến Phủ, đến những người yêu nhau, đến dư luận, đến sự màu nhiệm cuối cùng sáng loá của một tình yêu, và chàng nói :
- Mùa mưa dầm đã hết.
Sàigòn tháng 6-1964



